mahkeme 2025/746 E. 2025/735 K.

T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2025/746 Esas
KARAR NO : 2025/735
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 12/08/2025
KARAR TARİHİ : 13/08/2025
Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili, dava dilekçesi ile; Müvekkilinin İzmir Kemalpaşa Organize Sanayi Bölgesi olduğunu, davalı şirketin, müvekkili OSB sınırları içerisinde faaliyet gösteren katılımcı şirketlerden biri ola... Makina Endüstriyel Tasarım Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi olduğunu, 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu’nun 20. maddesi uyarınca, OSB’lerin Bakanlık izniyle, ayrı şirket kurma şartı aranmaksızın, OSB alanı içerisinde öncelikle kendi ihtiyacı olmak üzere elektrik üretim tesisleri kurup işletebildiğini; ayrıca OSB’nin ihtiyacı olan elektrik, su, kanalizasyon, doğalgaz, arıtma tesisi, yol, haberleşme, spor tesisleri gibi altyapı ve genel hizmet tesislerini kurma, işletme, kamu veya özel kuruluşlardan satın alarak dağıtım ve satışını yapma yetkisinin OSB’ye ait olduğunu, bu yasal yetki çerçevesinde, davalının elektrik enerjisi ihtiyacının davalı tarafından yapılan başvuru sonrası müvekkili tarafından temin ve tedarik edildiğini, müvekkili, temin ve tedarik ettiği elektrik enerjisini katılımcı şirketin kullanımına sunması kapsamında davalı-katılımcı şirket, müvekkiline toplamda 216.453,23 TL borçlandığını, kendisine yapılan ödeme ihtarlarına rağmen hiç bir ödemede bulunmayan davalı şirkete karşı 20.06.2025 tarihinde İzmir... İcra Müdürlüğü'nde... Esas sayılı dosyayla icra takibi başlattıklarını, davalı şirketin icra takibine itiraz etmesi ile takibin durduğunu, icra takibinin durdurulmasına müteakip ara buluculuğa başvurulduğunu, İzmir Arabuluculuk Bürosu... esas sayılı dosya kapsamında yapılan görüşmelerin olumsuz neticelendiğini, arabuluculuk anlaşamama tutanağı düzenlenerek görüşmelere son verildiğini, hukuka aykırı, kötü niyetli ve mesnetsiz itirazın iptali ve müvekkilinin daha fazla mağdur olmadan alacağına kavuşması dolayısıyla işbu itirazın iptali davası ikame edilmesi zorunluluğunun hasıl olduğunu, müvekkili tarafından usulüne uygun olarak düzenlenen ve davalı şirkete tebliğ edilen faturaların borç doğuracağının ilgili kanun hükümlerince sabit olduğunu, davalı şirketin, müvekkili tarafından düzenlenen ve kendisine tebliğ edilen faturalara süresi içinde itiraz etmediğini, müvekkilinin alacağının likit ve yargıya muhtaç olmadığından İİK 67. maddesi gereği icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, davalı şirketin, işbu hususları bilebilecek durumda olmasına rağmen haksız ve kötü niyetli olarak müvekkili şirketin alacağını tahsil edebilmesi amacıyla başlatılan icra takibine itiraz ettiğini, bu nedenlerle alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, açıklanan neden ve gerekçelerle haklı davanın kabulüyle İzmir... İcra Müdürlüğü... E. Sayılı dosyaya haksız ve kötü niyetli olarak itiraz eden davalının itirazının iptaline ve takibin aynen devamına, borcun davalı yönünden bilinebilir, hesap edilebilir, likit alacak niteliğinde olmasına rağmen yapılan haksız ve kötü niyetli itiraz sonucunda %20’den az olmamak üzere icra inkar tazminatına, Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesinin yanında HMK m.329 uyarınca davalının kötüniyetli olması nedeniyle müvekkilinin taraflarına ödeyeceği avukatlık ücretinin de karşı taraf uhdesinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE;
1-Dava, organize sanayi bölgesinde faaliyet gösteren davalının elektrik tüketiminden kaynaklanan takibine vaki itirazın iptali davasıdır.
2-Görev hususu kamu düzeninden olup mahkeme tarafından her aşamada resen gözetilir.
Bir davanın Asliye Ticaret Mahkemesi'nde görülebilmesi için davanın ticari dava niteliğinde olması gerekmektedir.
Ticari davalar; mutlak ticari davalar, nispi ticari davalar ve yalnızca bir ticari işletmeyle ilgili olmasına rağmen ticari nitelikte kabul edilen davalar olmak üzere üç gruba ayrılır.
Mutlak ticari davalar, tarafların tacir olup olmadığına ve işin bir ticari işletmeyi ilgilendirip ilgilendirmediğine bakılmaksızın ticari sayılan davalardır. Mutlak ticari davalar, TTK'nın 4/1. maddesinde bentler halinde sayılmıştır. Bunların yanında Kooperatifler Kanunu (m.99), İcra İflas Kanunu (m.154), Finansal Kiralama Kanunu (m.31), Ticari İşletme Rehni Kanunu (m.22) gibi bazı özel kanunlarda belirlenmiş ticari davalar da bulunmaktadır. Bu guruptaki davaların ticari dava sayılabilmesi için taraflarının tacir olması veya ticari işletmeleriyle ilgili olması gibi şartlar aranmaz. TTK'nın 4/1. bendinde sınırlı olarak sayılan davalar arasında yer alması veya özel kanunlarda ticari dava olarak nitelendirilmesi yeterlidir. Bu davalar kanun gereği ticari dava sayılan davalardır.
Nispi ticari davalar, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması halinde ticari nitelikte sayılan davalardır. TTK'nın 4/1. maddesine göre, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan ve iki tarafı da tacir olan hukuk davaları ticari dava sayılır. Bu hükme göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için, hem iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi hem de iki tarafın tacir olması gereklidir. Bu şartlar birlikte bulunmadıkça, uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari iş sayılması davanın ticari dava olması için yeterli değildir. Ticari iş karinesinin düzenlendiği TTK’nın 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmez. TTK, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.
Üçüncü grup ticari davalar, yalnızca bir tarafın ticari işletmesini ilgilendiren havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davalardır. Yukarıda açıklandığı üzere bir davanın ticari dava sayılması için kural olarak ya mutlak ticari davalar arasında yer alması ya da her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili bulunması gerekirken havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davaların ticari nitelikte sayılması için yalnızca bir yanın ticari işletmesiyle ilgili olması TTK'da yeterli görülmüştür.
3-Somut uyuşmazlıkta davacı İzmir Kemalpaşa Organize Sanayi Bölgesi olup davalı ise davacı organize sanayi bölgesinde faaliyet gösteren katılımcıdır. Organize sanayi bölgelerinin tacir olup olmadığı hususunda bir kısım Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Daireleri arasında görüş uyuşmazlığı bulunması nedeniyle uygulama farklılıklarının giderilmesi Yargıtay....Hukuk Dairesi'nden talep edilmiş ve Yargıtay... Hukuk Dairesinin... Karar sayılı, 15/06/2023 tarihli Bölge Adliye Mahkemeleri Kararları arasındaki uyuşmazlığın giderilmesi istemine dair kararında; "4562 sayılı Kanun'un 5 inci maddesi uyarınca OSB'ler özel hukuk tüzel kişisidir. Bununla birlikte 6102 sayılı Kanun'un 11 inci maddesindeki tanıma göre esnaf işletmeleri için öngörülen sınırı aşan düzeyde gelir sağlamayı amaçlayan faaliyetlerin devamlı ve bağımsız bir şekilde yürütüldüğü işletmeleri işletmedikleri için aynı Kanun'un 16 ncı maddesi uyarınca tacir olarak kabul edilmeleri mümkün değildir. Öte yandan OSB'lerin ticaret şirketi olduğu yönünde herhangi bir yasal düzenleme de bulunmamaktadır. Bu sebeple OSB'lerin taraf olduğu davalarda diğer taraf tacir olsun ya da olmasın, uyuşmazlığın mutlak ticari dava olmadığı hâllerde yargılamanın asliye hukuk mahkemelerinde görülmesi gerektiği kanaatine varılmıştır." şeklindeki kararı da esas alınarak davacı OSB'nin tacir olmadığı ve uyuşmazlık konusunun da davanın Asliye Ticaret Mahkemesi'nde görülmesini gerektiren hukuki işlemlerden biri olmadığı, nitekim İzmir Bölge Adliye Mahkemesi...Hukuk Dairesi'nin de "Somut olayda; 4562 Sayılı Kanunun 5. maddesi uyarınca OSB'ler özel hukuk tüzel kişisidir. Bununla birlikte 6102 Sayılı Kanunun 11. maddesindeki tanıma göre esnaf işletmeleri için öngörülen sınırı aşan düzeyde gelir sağlamayı amaçlayan faaliyetlerin devamlı ve bağımsız bir şekilde yürütüldüğü işletmeleri işletmedikleri için aynı Kanunun 16.maddesi uyarınca tacir olarak kabul edilmeleri mümkün değildir. Öte yandan OSB'lerin ticaret şirketi olduğu yönünde herhangi bir yasal düzenleme de bulunmamaktadır. Bu sebeple OSB'lerin taraf olduğu davalarda diğer taraf tacir olsun ya da olmasın, uyuşmazlığın mutlak ticari dava olmadığı hallerde yargılamanın asliye hukuk mahkemelerinde görülmesi gerektiği kanaatine varılmıştır."(İzmir BAM...H.D.... Karar sayılı ilamı) benzer yönde değerlendirme yaptığı gözetilerek mahkememizin görevsizliğine, görevli mahkemenin İzmir Asliye Hukuk Mahkemesi olduğuna dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-DAVANIN, HMK 114/1-c maddesi gereğince mahkememizin görevsiz olması nedeniyle dava şartı yokluğundan HMK 115/2 maddesi gereğince USULDEN REDDİ ile, Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, İZMİR ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNİN GÖREVLİ OLDUĞUNA,
2-HMK'nun 20.maddesi uyarınca bu karara karşı süresi içerisinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmesi halinde kararın kesinleştiği tarihten, kanun yoluna başvurulması halinde bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde mahkememize başvurularak dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesinin talep edilmesi halinde dava dosyasının yetkili ve görevli İzmir Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine, kesinleşmeden itibaren 2 haftalık süre içerisinde dosyanın yetkili ve görevli mahkemeye gönderilmesi talep edilmezse davanın açılmamış sayılacağının İHTARINA,
3-Yargılama giderlerinin görevli ve yetkili mahkeme tarafından değerlendirilmesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu karar verildi.13/08/2025
Katip ...
¸e-imzalıdır

Hakim ...
¸e-imzalıdır