mahkeme 2023/40 E. 2023/748 K.

T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/40 Esas
KARAR NO : 2023/748
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 14/01/2023
KARAR TARİHİ : 28/09/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 02.10.2022 tarihinde...'na ait ve... sevk ve idaresindeki ...plakalı aracın, davacıya ait ... plakalı yabancı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir. Müvekkil aracı ile Gaziantep ili, Şehitkamil ilçesi, ...r bulvarı üzerinde durmuş halde iken, davalı şirket nezdinde sigortalı aracın sürücüsü, yine aynı yerde önce durur vaziyette olan ... plakalı ticari araca arkadan çarpmış ve bu çarpmanın etkisiyle sürüklenen araç, davacıya ait ... plakalı aracın arka kısımlarından çarparak zarar verdiği, Dava; kusurlu sürücü, kusursuz sorumlu malik ve ...Sigorta A.Ş.'ye karşı açılmıştır. Davalı şirket ile kusurlu araç arasında ...poliçe no'lu ve 27.05.2022-27.05.2023 tarihleri arasında geçerli ZMMS poliçesi bulunmaktadır. İş bu sebeple davalı şirket de, bu kazadan dolayı teminatlar dahilinde sorumlu olduğu, davacı aracı ile ikametgahı ve aracının plakasının kayıtlı olduğu Almanya'da bulunan... isimli firma tarafından düzenlenen 21.11.2022 tarihli teknik maliyet ekspertiz raporu ile hasar miktarı KDV dahil 2.828,18 Euro olarak tespit edilmiştir. Bu raporlama işlemi için KDV dahil 651,08 Euro ödemede bulunduğu, Davalı şirket 08.12.2022 tarihinde tarafımıza 3.971,76 TL tutarında ödeme yapmıştır. Ancak yapılan bu ödeme tazminatı karşılamaktan uzak kaldığı, yargılama gerektirdiğinden belirsiz alacak olarak şimdilik toplamda 100,00 Euro'nun davalı sürücü ve araç malikinden kaza tarihi itibarı ile, davalı sigorta şirketinden ise teminat limitleri ile sınırlı olmak üzere temerrüt tarihinden itibaren, müşterek ve müteselsilen, yabancı para bakımından 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faiziyle birlikte ve fili ödeme tarihindeki Merkez Bankası EURO Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirası olarak tahsiline, Tarafımızca ödenmiş 651,08 Euro tutarında ekspertiz rapor ücretinin yargılama giderlerinden sayılmasına, yukarıda açıklandığı üzere, Arabuluculuk faaliyeti anlaşmazlık ile sonuçlandığından AAÜT'nin 16/2-c maddesine göre avukatlık maktu ücretin davalı şirketten alınıp tarafımıza ödenmesine karar verilmesini, Diğer yargılama giderleri ile yasal avukatlık vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı Sigorta Şirketi Vekilinin davaya cevap dilekçesinde özetle;... plakalı aracın müvekkil şirket nezdinde, karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi (trafik ile sigortalı olduğu, davaya bakmaya müvekkil şirketin yargı çevresinde bulunduğu İstanbul Anadolu Mahkemeleri yetkilidir. Bu sebeple davanın yetkisizlikten reddi, davacı taraf HMK 121. maddesine göre dava ile ilgili delillerini müvekkil şirkete tebliğ etmesi, Davacının maliki olduğu araç için dava konusu olay neticesinde meydana gelen hasara ilişkin araç hasarı tazminatı olarak 08.12.2022 tarihinde 3.971,76 TL davalı şirket tarafından ödeme yapıldığı, trafik sigortası genel şartları uyarınca ekspertiz ücret talepleri yansıma zarar niteliğinde olup işbu ücret davacı uhdesinde bırakılması, Davacı tarafın araca ait davalı şirkette bulunan fotoğraflar ve belgeler incelenmiş ve araçta meydana gelen hasar, değişmesi gereken parçalar ve işçilik ücretleri hesaplanmış ve buna göre ödeme yapılmıştır. Davanın kabulü anlamına gelmemek kaydıyla, müvekkil şirketin sorumluluğu bakiye poliçe teminatı ile sınırlıdır. Davalı şirketçe yapılan ödemenin düşülmesiyle birlikte bakiye teminat limiti dikkate alınması, Sigortalımızın kusuru ve davacının zararı konularında bilirkişi tetkikatı yapılması gerekmektedir. Bilirkişi raporlarının tarafımıza tebliğini, müvekkil şirket faizden dava tarihinden itibaren yasal faizle sorumlu olduğu, Yetki itirazının kabul edilerek dosyanın yetki yönünden reddini,... sayılı hasar dosyasının celbine, Aleyhimize haksız olarak açılan davanın reddini, Davacının davasının ispatı halinde; müvekkil şirketin öncelikle ferilerden sorumlu tutulmaması, olmaz ise, asıl alacak, yargılama giderleri ve avukatlık ücreti açısından ayrı ayrı bakiye poliçe limiti ile sorumlu tutulmasını, faizin en erken dava tarihinden başlatılmasını, davanın reddedilen kısmı açısından yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı tarafa tahmilini talep etmiştir.
Dava, trafik kazasından kaynaklanan hasar tazminatı istemine ilişkindir.
Davacı 02/10/2022 tarihli trafik kazasında ... plakalı aracın işleteni olup, davalı... ... plakalı aracın sürücüsü ve işleteni, sigorta şirketi ise aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyendir.
KTK' nın 97. Maddesi gereği başvuru şartı incelendiğinde dava dilekçesinin ekinde yer alan dilekçeye göre davacı tarafından davalı sigorta şirketine başvuruda bulunulduğu, başvurunun 29/11/2022 tarihinde tebliğ edildiği ve ...numaralı hasar dosyasının açıldığı görülmüştür.
Davalı ...Katılım Sigorta Anonim Şirketi' nin sorumluluğu değerlendirildiğinde;
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1.maddesine göre “işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”. Kaza tarihi itibari ile yürürlükte olan Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A.3 maddesinde de “sigortacı poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde genel şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta teminat limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür." şeklinde sigorta şirketin sorumluluğunun kapsamı ifade edilmiştir. Bu düzenlemelerden anlaşılacağı üzere Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası motorlu bir aracın kara yolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Kazaya karışan... plakalı araç 27.05.2022-2023 tarihleri arasında zorunlu mali sorumluluk trafik sigortası ile davalıya sigortalıdır. Kaza 02/10/2022 tarihinde meydana gelmiş olup, risk periyodu içerisinde olduğundan davacının talep ettiği hasar bedelinden davalı araç sürücüsünün kusuru oranında sigorta şirketi sorumlu olacaktır.
Davalı ...' nun sorumluluğu incelendiğinde;
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1 maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “ işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, yaşanan trafik kazasında davalı... plakalı aracın işleteni ve sürücüsüdür. Araç sürücüsü yukarıda değinilen maddeye ve TBK madde 49. Maddesine göre dava dilekçesi ile talep edilen maddi zarar kaleminden sorumlu olacaktır.
TBK' nın 50. maddesi uyarınca davacı zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Bu sebeple davacı bilirkişi deliline dayanmış olup mahkememizce bilirkişiden kusur ve hasar bedelinin belirlenmesi için rapor aldırılmıştır.
Bilirkişi heyetinden alınan 03/07/2023 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre;
"1-Trafik Kuralları yönünden:
-...( C) plaka sayılı davalı sigorta poliçeli araç sürücüsü... 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 56/c ve 52/b maddelerini ihlal ettiğinden dolayı kazanın oluşumuna tamamen hatası ile etken olduğu,
-... yabancı plaka sayılı davacı araç sürücüsü ... kazanın oluşumuna etken kural ihlali olmadığı,
-...(B) plaka sayılı dava dışı araç sürücüsü... kazanın oluşumuna etken kural ihlali olmadığı görüş ve kanaatine varılmıştır.
2-Hasar Onarım Bedeli yönünden:
-Somut olayda 2005 model... plaka sayılı otomobilin meydana gelen hasar onarım bedelinin KDV dahil 2.828,18 Euro. olduğu ve tamirinin ekonomik olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır.
3-Sigorta yönünden:
-Davalı sigorta şirketinin 08.12.2022 tarihinde davacıya 3.971,76.-TL(-202,22.-Euro) tazminat ödediği,
-Davacının bakiye hasar bedeli alacağının 2.625,96.-Euro olduğu,
-Kazaya neden olan araç işleteni ile zorunlu mali sorumluluk sigortacısının 2.625,96.-Euro bakiye hasar bedelini 02.10.2022 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faizi ile birlikte ve fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru karşılığı Türk Lirası olarak ödemekle yükümlü olduğu, fiili ödeme tarihinde 2.625,96.-Euro hasar bedelinin 50.000,00.-TL.sını aşması halinde kazaya neden olan aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı davalı sigorta şirketinin kaza tarihi itibari ile maddi zarar teminatının 50.000,00.-TL olduğu, ödenen 3.971,77.-TL mahsup edildiğinde bakiye sorumluluğunun 46.028,24.-TL ile sınırlı olduğu,
-651.08.-Euro ekspertiz giderinin fiili ödeme tarihindeki Türk Lirası karşılığının yargılama gideri kapsamında davalılardan talep edilebileceği, görüş ve kanaatine varılmıştır.
Hukuki değerlendirmenin ve nihai kararın takdiri Sayın Mahkemeye ait olmakla saygıyla arz ederiz." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
Mahkememize sunulan raporlarda yer alan kusura ilişkin açıklamalar kaza tespit tutanağı ile uyumlu olduğundan ve kazanın oluş şekli dikkate alındığında davalı sürücünün tam kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır.
Yabancı plakalı araçların hasar bedeli ve araç değeri belirlenirken araç Türkiye' de onarılmış olsa dahi aracın kayıtlı olduğu ülkedeki piyasa değeri gözönüne alınarak hasarın bedelinin belirlenmesi gerekecektir. Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunda bu hususa dikkat edildiğinden ve davacının maliki olduğu aracın hasar gören parçalarının kaza ile irdelenerek bulunduğu anlaşıldığından hükme esas alınmıştır.
Davacı vekili bedel arttırım dilekçesi ile toplam 2.625,96 EURO tazminatın temerrüt tarihinden itibaren 3095 sayılı Yasanın 4/a maddesine göre faiz işletilmesine karar verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Tüm bu nedenler ile; 02/10/2022 tarihli çift taraflı trafik kazasında ... plakalı aracın sigorta şirketi, davalı sürücünün kusuru oranında sorumlu olacağından, davalı sürücünün tam kusurlu olduğu mahkememizce TBK' nın 51. Maddesi gereği belirlendiğinden, araç sürücüsünün kusurlu davranışı sonucu davacının maliki olduğu araçta 2.828,18 Euro zararının oluştuğu, mahkememize sunulan bilirkişi raporu ile sabit olduğundan davalı sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme de mahsup edildikten sonra maddi tazminat davasının kabulüne, kabul edilen maddi tazminat kalemine davalı sigorta şirketi başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü sonunda, diğer davalı ise kaza tarihinde temerrüte düşeceğinden bu tarihten itibaren 3095 sayılı Yasanın 4/a maddesine göre faiz işletilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
Davacı vekili yurt dışında yaptırdığı ekspertiz ücretinin, yargılama gideri olarak davalıdan tahsiline karar verilmesini de talep etmiş olup, Yargıtay (kapatılan) ... Hukuk Dairesinin 21.11.2017 tarih... K, 05.03.2015 tarih ... K ve 22.12.2014 tarih ...K sayılı ilamlarında açıklandığı üzere, yurt dışında yapılan ekspertiz masrafının karar tarihindeki döviz kuru üzerinden TL karşılığının yargılama giderine eklenerek davanın kabul-red oranına göre taraflar arasında paylaştırılması gerekeceğini belirttiğinden aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
Davacı tarafça arabuluculuk görüşmelerinde vekil olarak yer alınmasından dolayı A.A.Ü.T. 16/2. Maddesi uyarınca arabuluculuk vekalet ücretine hükmolunması talep edilmiş ise de bahsi geçen düzenlemede açık bir şekilde "akdi avukatlık ücretinin" düzenlendiği, akdi avukatlık ücreti ile tarafın kendisi ile vekili arasındaki ücrete ilişkin asgari ücretin belirlenmiş olduğu, bu ücretin karşı tarafa yükletileceğine dair bir değerlendirme yapılamayacağı gözetilerek arabuluculuk vekalet ücreti takdir edilmemiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile; 2.625,96-Euro hasar bedelinin davalı... yönünden kaza tarihi olan 02.10.2022 tarihinden itibaren, davalı ...Sigorta A.Ş. yönünden 12.12.2022 tarihinden itibaren 3095 Sayılı yasanın 4/a maddesine göre uygulanacak değişken faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirasının (davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe limiti olan 95.560,24 TL ile sınırlı tutulmasına) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
3-Alınması gereken (dava tarihi itibari ile harca esas değer 53.584,81TL) 3.660,37 TL karar ve ilam harcının yatan 1.406,72 TL peşin harç ve tamamlama harcından mahsubu ile eksik kalan 2.253,65TL' nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazine'ye irat kaydına,
4-Yargılama sırasında davacı tarafından yatırılan ve harcanan 1.406,72 TL peşin harç, 179,90 TL başvurma harcı, 238,25 TL posta ve diğer giderler ile 3.900,00 TL bilirkişi masrafı olmak üzere toplam 5.724,87 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-A)18.803,45 TL ekspertiz ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 17.900,00 TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
6-6325 sayılı HUAK uyarınca, suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk giderinin davalı sigorta şirketinden alınarak Hazine' ye irat kaydına,
7-Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek ve 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesine hitaben mahkememize verilecek istinaf dilekçesi ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 28/09/2023
Katip...
e-imzalıdır

Hakim ...
e-imzalıdır