Karar Detayı

T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
DOSYA NO : 2021/377 Esas
KARAR NO : 2024/1085
DAVA : Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan (Alacak)
DAVA TARİHİ : 27/05/2021
KARAR TARİHİ : 03/12/2024
Mahkememizde görülmekte olan Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan (Alacak) Davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
İDDİA : Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde; ".... Davacının davalı bankaya olan rotatif ve spot kredilere ilişlin toplam 1.940.000,00-TL’lik borcuna ilişkin devre sonu faizlerinin Mart 2019 tarihine kadar düzenli olarak ödendiğini, sonraki 2 dönem faiz ödemelerinin gerçekleştirilememesi üzerine kredi borcunun bankaca belirlenen koşullarda ilk olarak 2019 yılı Eylül ayında yapılandırıldığını, borcun 07.09.2020 tarihinde kapatılmasından sonra yapılan incelemede 25.09.2019 tarihli yapılandırmada 1.940,000,00 TL’lik borca 358.885,00-TL faiz ilavesiyle bu tutarın 2.298.885,00-TL’ye ulaştığının ve bu rakamın bu tarihten sonra anapara olarak kabul edildiğinin tespit edildiğini, ancak 1.940.000,00-TL’lik borcun faiz ve diğer masraflarla birlikte 2.298.885,00-TL’ye nasıl ulaştığının anlaşılamadığını, anapara olarak gösterilen 1.940.000,00-TL en yüksek faiz oranı uygulanmak suretiyle (%25,25) faizlendirildiğinde dahi toplam faiz rakamının ancak 285.000,00-TL’ye ulaştığını, bu haliyle bankaca hesaplanan 358.885,00-TL’lik faiz ile 258.000,00-TL’lik faiz arasında müvekkil aleyhine asgari 100.000,00-TL’lik bir fark çıktığını, daha sonra 25.03.2020 tarihinde gerçekleştirilen 2.yapılandırmada anapara borcunun 2.298.885,00-TL olarak alınarak 07.09.2020 tarihli hesap özetinde masraf ve ücretler hariç olmak üzere kredi erken kapama ödemesi olarak müvekkilden 2.751.624,67-TL tahsil edildiğini, Mart 2020 itibarıyla oluşan 2.298.885,00-TL’lin anaparaya kredinin ödendiği 07.09.2020 tarihine dek yaklaşık 166 günlük süre için tahsil edilen faiz ve verginin 453.000,00-TL olması karşısında faiz oranının %42,75’e tekabül ettiğini, oysa banka yetkililerince bu oranın 17.03.2020’ye kadar %16,80 ve %14,50 olarak uygulandığının belirtildiğini, bu rakamların müvekkilden tahsil edilen faiz tutarı ile uyumlu olmadığını, bankaca deklare edilen faiz oranı uygulandığında faiz tutarının 191.392,00-TL olacağını, bu durumda müvekkilden fazladan 292.000,00-TL tahsil edildiğini, ayrıca 5569 Sayılı Küçük ve Orta Büyüklükteki İşletmelerin Mali Sektöre Olan Borçlarının Yeniden Yapılandırılması Hakkında Kanun’un 3.maddesinin 8.fıkrası uyarınca yapılandırma dönemi itibarıyla bileşik faiz uygulanamayacağını, Müvekkil şirketten erken kapama sırasında Kredi Temdit Ödeme Planı Değişikliği adı altında 16.170,17-TL, Kredi Faiz Değişikliği Ücreti adı altında 16.171,17-TL, Taahhüde Uymama Ücreti adı altında 8.085,08 TL, ... müş. 10681 syl prot.1.3.1 adı altında 41.179,87-TL ve Vergi Tahsilatı adı altında 37,50-TL olmak üzere toplamda 81.642,79-TL ücretin / masrafın Bankalarca Ticari Müşterilerden Alınabilecek Ücretlere İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ (sayı: 2020/4) hükümlerine aykırı olarak tahsil edildiğini ve fazla tahsilatın müvekkile iadesinin gerektiğini Beyan ederek, fazlaya ve faize ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, gerçek alacak rakamının uzman bilirkişi incelemesiyle ortaya çıkacağı gerçeğinden hareketle şimdilik 25.000,00-TL’nin toplam borcun ödenme tarihi olan 07.09.2020 tarihinden itibaren tarafların tacir olduğu gözetilerek avans faiziyle birlikte sebepsiz zenginleşme hükümleri doğrultusunda davalıdan tahsiline, avukatlık ücretinin ve yargılama giderinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ederiz." şeklinde talep ve dava ettiği görülmüştür.
SAVUNMA : Davalı tarafın mahkememize verilen cevap dilekçesinde; "..Davacıya kullandırılan spot ve rotatif ticari krediler ile ticari kredi kartının vadesi gelen ödemelerinin yapılmaması üzerine müvekkil bankaca Beşiktaş... Noterliği’nin 12.07.2019 tarihli ve...evmiye nolu ihtarnamesi keşide edilerek borcun ödenmemesi durumunda yasal yollara başvurulacağının ihtar edildiğini, bunun üzerine firmanın 1.940.000,00-TL kredi borcu ile 20.956,03-TL kredi kartı borcu işlemiş tüm faizleriyle birlikte 25.09.2019 tarihinde toplam 2.298.885,06-TL üzerinden 36 ay vadeli olarak yapılandırıldığını, Mart-Haziran 2020 taksitlerinin ödenmemesi üzerine 26.06.2020 tarihinde tekrar yapılandırma işlemi yapıldığını, sonrasında borç bakiyesinin 07.09.2020 tarihinde tüm risklerin peşin ödenerek borcun kapatıldığını, davacıdan tahsil edilen faiz, masraf ve komisyonların da taraflar arasında imzalanan sözleşmeye ve Bankalarca Ticari Müşterilerden Alınabilecek Ücretlere İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ (sayı: 2020/4) hükümlerine uygun olduğunu Savunarak, davanın usul ve esastan reddine, avukatlık ücretinin ve yargılama giderinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ederiz" şeklinde talep ettiği görülmüştür.
GEREKÇE :
Dava; Sebepsiz Zenginleşmeye Dayalı İade Davasıdır.
Uyuşmazlık; davacının davalı banka şubesinden kullanmış olduğu kredilerden dolayı davalı bankaya fazla ödemede bulunup bulunmadığı, fazla ödeme yapılmış olması halinde davalının sebepsiz zenginleşme kapsamında iade sorumluluğuna ilişkindir.
Davacının davalı bankanın İzmir/Karabağlar Şubesi’nden muhtelif tarihlerde kullandığı kredilerde, ...'ın davalı bankaca 02/09/2020 tarihli yazı ile bildirilen yazısındaki toplam rakamın 07/09/2020 tarihinde davalı şirketçe nakden ödediği, ancak davalı bankaca uygulanan faizin hatalı ve Bankacılık mevzuatına uygun olmayan yöntemlerle hesaplanmış olduğunu ve fahiş oranda faiz tahsilatı yapıldığı, tahsil edilen masraf ve ücretlerin Bankalarca Ticari Müşterilerden Alınabilecek Ücretlere İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ hükümlerine aykırı olarak fazla tahsilat yapıldığı iddia olunmaktadır.
Mahkememizce 22/03/2022 tarihinde aldırılan Bilirkişi Raporunda; davacının toplam borcunun davalı bankaca olması gerekenden daha yüksek şekilde hesaplanmadığı, bu nedenle 25.09.2019 tarihi itibarıyla davacının iadesini talep edebileceği bir tutarın bulunmadığı tespit ve sonucuna ulaşıldığı, dava konusu kredilerden kaynaklı olarak davacının toplam borç tutarının tamamının kapatıldığı tarih olan 07.09.2020 tarihi itibariyle davalı bankaca davacıdan toplamda 2.832.729,89-TL tahsil edildiği, yapılan hesaplamada davalı bankaca davacıdan tahsil edilmesi gereken tutarın toplamda 2.916.639,28-TL olarak hesaplandığı, bu nedenle, davacının toplam borcunun borcun tamamının kapatıldığı tarih olan 07.09.2020 tarihi itibarıyla davacı bankaca olması gerekenden daha yüksek şekilde hesaplanmadığı, bu nedenle, 07.09.2020 tarihi itibarıyla davacının iadesini talep edebileceği bir tutarın bulunmadığı tespit ve sonucuna ulaşıldığı;
Dava konusu kredinin/kredilerin yapılandırılması işlemine ilişkin olarak davalı bankaca davacıdan tahsil edilen ücretlere ilişkin olarak dava dilekçesinde “Müvekkilden ücret ve masraf adı altında tahsil edilen kalemlerin TC Merkez Bankası'nın Bankalarca Ticari Müşterilerden Alınabilecek Ücretlere İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ hükümlerine aykırı olarak hesaplandığı ve tahsil edildiği, söz konusu Tebliğ ekinde yer alan (Ek:1 Ticari Müşterilerden Alınabilecek Ücretler) başlıklı listede Kredi Riski Süreci başlıklı bölüm altında
Yapılandırma, Temdit/Ödeme Planı ve Faiz Değişikliği Ücreti denildiği, Buna göre, Yapılandırma, Temdit/Ödeme Planı ve Faiz Değişikliği Ücretinin tek kalemde mütalaa edildiği ve karşılığında tek bir ücret alınması şart edilmiş iken davalı bankaca bu ücretlerin Yapılandırma, Kredi Temdit/Ödeme Planı Değişikliği ve Kredi Faiz Değişikliği şeklinde ayrılarak her bir kalem için ayrı ayrı ve mükerrer tahsilat yapıldığının” belirtildiği;
Konuya ilişkin olarak yapılan incelemede, yukarıda belirtilen “Bankalarca Ticari Müşterilerden Alınabilecek Ücretlere İlişkin Usûl ve Esaslar Hakkında Tebliğ”in ilgili maddelerine göre, Yapılandırma, Temdit/Ödeme Planı Değişikliği ve Faiz Değişikliği işlemlerine ilişkin olarak bankalarca ticari müşterilerden ücret alınabilecek olup, bu ücrete bir sınırlama getirilmediğinden bankaların bu işlemlere ilişkin ücretleri serbestçe belirleyebilmesinin düzenlendiği, davalı bankaca dosyaya sunulmuş Ücret Tarifesine göre bu ücret davalı bankaca söz konusu 3 işlem için ayrı ayrı olmak üzere % 2’şer olarak belirlendiği,

• Mahkemece, söz konusu Tebliğ’e göre “1.3.1 Yapılandırma, Temdit/Ödeme Planı ve Faiz Değişikliği Ücreti” isimli başlık altında “Yapılandırma Ücreti, Temdit/Ödeme Planı Değişikliği Ücreti ve Faiz Değişikliği Ücreti” isimleri altında AYRI AYRI 3 ÜCRET ALINABİLECEĞİNE KARAR VERİLMESİ DURUMUNDA söz konusu işlem/işlemler nedeniyle davalı bankaca davacıdan toplamda 144.276,59-TL tahsil edilebilecek iken 71.309,56-TL eksiğiyle 73.520,21-TL tahsil edildiği ve bu nedenle davacı tarafça iadesi talep edilebilecek bir tutarın bulunmadığı sonucuna ulaşılacağı;
  *.Mahkemece, söz konusu Tebliğ’e göre “1.3.1 Yapılandırma, Temdit/Ödeme Planı ve Faiz Değişikliği Ücreti” isimli başlık altında “Yapılandırma Ücreti, Temdit/Ödeme Planı Değişikliği Ücreti ve Faiz Değişikliği Ücreti” isimleri altında AYRI AYRI 3 ÜCRET ALINAMAYACAĞINA VE SÖZ KONUSU İŞLEMLERİN 3’ÜNÜ DE BARINDIRAN 26.06.2020 TARİHLİ YAPILANDIRMA İŞLEMİ NEDENİYLE SADECE 1 ADET (Tebliğ’de sınırlama olmaması nedeniyle bankaca belirlenmiş % 2’lik oranda) ÜCRET ALINABİLECEĞİNE KARAR VERİLMESİ DURUMUNDA söz konusu işlem/işlemler nedeniyle davalı bankaca davacıdan toplamda 48.276,59-TL tahsil edilebilecek iken 25.243,62-TL fazlasıyla 73.520,21-TL tahsil edildiği ve bu nedenle davacı tarafça iadesi talep edilebilecek tutarın 25.243,62-TL olacağı sonucuna ulaşılacağı,
  Dava dilekçesinde belirtilen ve 30.12.2006 tarihli-26392 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yayımı tarihinde yürürlüğe giren 5569 Sayılı Küçük ve Orta Büyüklükteki İşletmelerin Mali Sektöre Olan Borçlarının Yeniden Yapılandırılması Hakkında Kanun’un “Amaç” başlıklı 1. Maddesinde “(1) Bu Kanunun amacı; küçük ve orta büyüklükteki işletmelerin, Türkiye’de faaliyette bulunan bankalar ve diğer malî kurumlardan almış oldukları ve 31/10/2006 tarihi itibariyle bu kuruluşlar nezdinde donuk veya şüpheli alacaklar hesabına intikal etmiş bulunan kredi borçlarına ilişkin olarak, çerçeve anlaşma ve sözleşmeleri kapsamında” denilmek suretiyle bankalarca kullandırılıp da 31.10.2006 tarihi itibarıyla bankaların takip/sorunlu krediler hesaplarına intikal etmiş kredilerin kapsamda olduğunun belirtildiği, Ancak, dava konusu kredilerin 2017 yılı ve sonrasında kullandırılan krediler olduğu ve söz konusu kanun kapsamında kalan kredilerden olmadıklarının tespit edildiği şeklinde görüş ve kanaatini bildirmiştir.
  Mahkememizce aldırılan 30/07/2022 tarihli Bilirkişi Ek Raporunda; Dava konusu borcun 07.09.2020 tarihinde erken kapatılması işlemleri nedeniyle davalı bankaca davacıdan; Toplamda 2.921.223,81-TL tahsil edilmesi gerekirken veya tahsil edilebilecek iken toplamda (88.493,92-TL eksiğiyle) 2.832.729,89-TL tahsil edildiği, bu nedenle davacının iadesini talep edebileceği bir tutarın bulunmadığı tespit ve sonucuna ulaşıldığı şeklinde görüş ve kanaatini bildirmiştir.
  Mahkememizce aldırılan 06/11/2024 tarihli Bilirkişi Raporunda;
  Davalı bankaca 25.09.2019 tarihi itibariyle 2.298.885.06-TL ve 07.09.2020 tarihi itibariyle
  tespit edilen 2.695.030.11-TL borç toplamının Davacı ... Otom. San ve Tic. Ltd ġti.nin 07.09.2020 tarihi itibariyle tespit edilen
  724.305.78-TL borç toplamının sözleĢme ve TTK 8 madde hükümlerine uygun olduğu tahsil edilen
  kredilerin anapara ve faizleri yönünden iade edilecek bir tutarın bulunmadığı,
  Davalı banka tarafından davacılara kullandırılan ve tasfiye edilen kredilerden tahsil edilen
  masrafların Ticari MüĢterilerden alınacak ücret-masraflar tebliğ hükümlerine uygun ve davalı
  bankanın internet sitesinden yayınladığı, TCMB-BDDK bildirdiği ücret masraf cetvelinde belirtilen
  oranların altında olduğu iade edilecek bir tutarın bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır." şeklinde görüş ve kanaatini bildirmiştir.
  Tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; davacının toplam borcunun davalı bankaca olması gerekenden daha yüksek şekilde hesaplanmadığı, davacının iadesini talep edebileceği bir tutarın bulunmadığı tespit ve sonucuna ulaşıldığı, davacının toplam borcunun borcun tamamının kapatıldığı tarih olan 07.09.2020 tarihi itibarıyla davacı bankaca olması gerekenden daha yüksek şekilde hesaplanmadığı, bu nedenle, 07.09.2020 tarihi itibarıyla davacının iadesini talep edebileceği bir tutarın bulunmadığı tespit ve sonucuna ulaşılmakla, mahkememizce aldırılan raporların tümünün aynı kanaatte olduğu ve örtüştüğü görülmekle, denetime elverişli ve dosya kapsamı ile uyumlu 22.03.2022 tarihli bilirkişi raporu Mahkememizce de benimsenerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
  HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
  1-.Davanın REDDİNE,
  2- Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 427,60-TL harcın, peşin alınan 853,88-TL'den mahsubu ile fazla yatırılan 426,28‬-TL'nin karar kesinleştiğinde ve istek halinde yatırına iadesine,
  3- Arabuluculuk Kanunu Madde 18/A fıkra 13, 14 gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
  4- Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 30.000,00-TL Vekalet Ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
  5- Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
  6- Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
  Dair; davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı tebliğden itibaren İki Hafta İçerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Yolu Açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 03/12/2024

Katip ...
¸e-imza

Hakim ...
¸e-imza