mahkeme 2022/930 E. 2023/704 K.

T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/930 Esas
KARAR NO : 2023/704R
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan )
DAVA TARİHİ : 09/11/2016
KARAR TARİHİ : 27/09/2023
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan İtirazın İptali (Ticari Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.
İDDİA VE TALEP:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirket hakkında 9.299,00 TL borcu sebebiyle İzmir ...İcra Müdürlüğünün...sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığı ve davalı şirketin icra takibine borcu bulunmadığını beyan ederek itiraz ettiği ve takibin durmasına neden olduğu, davalı şirketin itirazının haksız ve mesnetsiz olduğunu belirterek itirazın iptali ile takibin devamına ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP VE SAVUNMA:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün... sayılı dosyasından gönderilen 7 örnek numaralı ödeme emrinin müvekkili şirkete 04/10/2016 tarihinde tebliğ edildiğini, müvekkilinin belirtilen miktarda borcunun bulunmaması sebebiyle borca itiraz edildiğini ve takibin durduğunu, takibe iki adet faturanın dayanak olarak yapıldığını, faturaların toplam tutarının 9.299,00 TL olduğunu, davacının kaşesi ile ekli makbuzlar gereği yaptığı 05/08/2015 tarihli 5.000 TL tutarında ve 24/08/2016 tarihli 3.000 TL tutarındaki iki ödemeyi dikkate almadan takibin başlatıldığını, davalı müvekkilinin bu hususta takibe itirazının haklı olduğunu, davacı tarafın haksız ve kötü niyetli olduğunu, tahsil ettiği alacağı icra takibi ile mükerrer şekilde tahsil etmek amacında olduğunu, bu nedenle açılan davanın reddi ile kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.
DAVA:
Dava, ticari satım sözleşmesinden kaynaklanan fatura alacağının tahsili amacıyla girişilen icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
DELİLLER:
-İzmir ... İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı takip dosyası sureti,
-Davacı tarafından sunulan ticari defterler,
-Bilirkişi ...'ın 27/10/2017 tarihli kök ve 20/06/2018 tarihli ek bilirkişi raporu,
-İzmir Ticaret Sicil Müdürlüğünün 21/02/2023 tarihli yazısı ve eki,
-Ege Serbest Bölge Müdürlüğünün 24/02/2023 tarihli yazısı ve eki,
-İzmir SGK'nun 14/03/2023 tarihli yazısı ve eki,
-Bilirkişi...'ın 23/07/2023 tarihli raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Uyuşmazlığın çözümü açısından öncelikle konuyla ilgili yasal düzenlemelerin irdelenmesinde yarar vardır.
İtirazın iptali davası; 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun (İİK) 67 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Buna göre;
i) İlamsız takip yapılmış olması,
ii) Borçlunun bu takibe itiraz etmesi,
iii) İtirazın alacaklıya (davacıya) tebliğinden itibaren alacaklının, bir yıl içinde mahkemeye başvurmuş olması yasal koşullarının gerçekleşmesi gerekir.
Takip alacaklısı tarafından ödeme emrine süresi içinde itiraz etmiş olan takip borçlusuna karşı açılan itirazın iptali davasının konusu, icra takibine konu edilen alacaklar olup, davanın amacı itirazla duran takibin devamını sağlamaktır. Bu dava, yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabidir. Davalı borçlunun icra dosyasında ileri sürdüğü itirazlar dışındaki itirazlarını da bu dava içinde ancak cevap süresi içinde ileri sürmesi olanaklıdır. Eğer cevap süresi içinde davalı/borçlu diğer itirazlarını ileri sürmezse mahkeme bunları kendiliğinden göz önüne alamaz, takibe itiraz edilirken bildirilen sebeplerle sınırlı araştırma yapmak durumunda kalır. Nitekim aynı hususlara Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 22.09.2021 tarihli ve 2017/(19)11-1663 E., 2021/1070 K. sayılı kararında da değinilmiştir.
Dava yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabi olduğundan; ispat külfeti normal bir alacak davasındaki ile aynıdır. Ancak her iki dava ispat yöntemleri ve hukukî sonuçları bakımından farklılıklar göstermektedir. Bu bağlamda belirtmek gerekirse; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (HMK) 190. maddesi gereğince ispat yükü, Kanun’da özel düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukukî sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Bu genel kuralın dışında bazı hâllerde ispat yükü yer değiştirerek davalı tarafa geçer. Bu hâllerden birisi davalının ödeme savunmasında bulunmasıdır. Davacı ya da davalı iddiasını ya da savunmasını HMK’da belirtilen hükümlere göre ispat etmelidir. Buna göre yapılacak yargılama sonunda mahkemece verilecek karar ya davanın kabulü ya da reddine yönelik olacak; ancak takibin iptali ya da devamı hükmünü de içerecektir.
Bu açıklamalar göstermektedir ki, itirazın iptali davası, icra takibine sıkı sıkıya bağlı; itiraz üzerine duran icra takibinin devam edebilmesini sağlayan ve takip hukuku içinde olmakla birlikte, maddi hukuk ilişkisinin incelenerek uyuşmazlığı kesin hükümle sonuçlandıran bir davadır. Davanın takibe bağlılığı alacağın miktarı bakımından söz konusu olduğu gibi alacağın kaynağı bakımından da geçerlidir.
Yukarıda yapılan açıklamalar ve tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; davacının, davalı aleyhinde İzmir ... İcra Müdürlüğünün...Esas sayılı dosyasında ticari satımdan kaynaklanan fatura alacağına istinaden 9.299,00 TL asıl alacak, 1.114,74 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 10.413,74 TL alacak üzerinden icra takibi başlattığı, ödeme emrinin davalı borçluya 04/10/2016 tarihinde tebliğ edildiği, davalı borçlunun 07/10/2016 tarihinde yasal süresi içerisinde borca ve ferilerine itiraz ettiği, takibin durduğu, davalı borçlunun takibe itirazı üzerine davacının iş bu itirazın iptali davasını bir yıllık hak düşürücü süre içerisinde ikame ettiği, davalıdan alacaklı olduğu ve takibe yapılan itirazın haksız olduğunu iddia ettiği ve asıl alacak yönünden takibe yapılan itirazın iptalini talep ettiği, davalının ise davacıya borçlu olmadığı, takip öncesinde davacıya 8.000,00 TL ödeme yapıldığını, borcunun bulunmadığını, faturalar üzerindeki imzalar ile ödeme makbuzu üzerindeki imzaların aynı kişiye ait olduğunu savunduğu, taraflar arasında davacının alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise alacaklı olduğu miktarın ne kadar olduğu ve takibe yapılan itirazın iptali koşullarının oluşup oluşmadığı hususunda olduğu anlaşılmıştır.
Her iki tarafı tacir olan ve tarafların ticari işletmesini ilgilendiren, ticari satımdan kaynaklanan nispi ticari dava niteliğindeki uyuşmazlıkta mahkememizin görevli olduğu belirlenmiştir.
Mahkememizce 03/04/2019 tarih,... karar sayılı ilam ile davanın kabulü ile takibe yapılan itirazın asıl alacak üzerinden iptaline karar verildiği, davalının bu karara karşı İstinaf kanun yoluna müracaat ettiği, istinaf incelemesi neticesinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesinin 03/11/2022 tarih, ... karar sayılı ilamı ile "... takip, iki adet fatura dayanak yapılarak başlatılmış olup, faturaların toplam tutarı 9.299,00.-TL'dir. Davalı tarafından 5.8.2015 tarihli, 5.000,00.-TL tutarında ve 24.8.2016 tarihli, 3.000,00.-TL tutarındaki iki ödemeyi dikkate almadan takip başlatıldığı, icra takibine konu iki adet fatura üzerindeki imzalar ile asıllarını yerel mahkemeye sunulan, 5.8.2015 ve 24.8.2015 tarihli üzerinde şirket kaşesi bulunan ödeme makbuzları üzerindeki imzaların aynı kişiye, ...'a ait olduğunu iddia edimiştir. Davalı taraf fatura asıllarının ithalat işlemleri için Ege Serbest Gümrük Müdürlüğünde olduğunu beyan etmiş olup, bu belgeler getirtilerek kısmi ödeme beyanı niteliğindeki bu iddia doğrultusunda takibe konu faturalar ile ödeme makbuzlarındaki imzaların aynı kişiye ait olup olmadığı hususunda inceleme yapılmadan eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiştir..." gerekçesi ile mahkememizin anılan ilamının kaldırılmasına karar verildiği, dosyanın mahkememizin yukarıdaki esasını aldığı görülmüştür.
Mahkememizce istinaf kaldırma ilamı öncesinde yapılan defter incelemesinde takibe konu her iki faturanın taraf defterlerinde kayıtlı olduğu, davalının defterinde söz konusu faturalara ilişkin olarak 8.000,00 TL ödeme kaydının bulunduğu ve buna ilişkin davalı tarafça makbuz sunulduğu, söz konusu ödemelerin davacı defterinde ise kayıtlı olmadığının tespit edildiği, ödeme makbuzlarının asıllarının davalı tarafından mahkememize sunulduğu ve mahkememiz kasasında saklı tutulduğu, anılan istinaf ilamı doğrultusunda mahkememizce takibe dayanak fatura asıllarının ilgili kurumdan istenildiği, dosyaya kazandırıldığı, davacı şirket yetkilisinin ödeme hususunda isticvap edildiği, şirket yetkilisi ...'ün takibe konu 4.299,00 TL bedelli 13/08/2015 tarihli fatura üzerindeki imzanın kendisine ait olduğu, 05/08/2015 tarihli 5.000,00 TL bedelli fatura üzerindeki imzanın ise davacı şirket çalışanı...'a ait olduğunu beyan ettiği, dosyamıza kazandırılan SGK kayıtlarına göre adı geçen personelin ilgili dönemde davacı çalışanı olduğu, davacı şirket tarafından tahsilat makbuzlarındaki imzanın davacı şirket yetkilisine veya çalışanlarına ait olmadığı ileri sürülmüş ise de istinaf kaldırma ilamı doğrultusunda yapılan imza incelemesinde 23/07/2023 tarihli adli tıp grafoloji uzman bilirkişi raporuna göre ise 05/08/2015 tarihli, demonte platform açıklamalı, #5.000#TL. meblağlı, seri A sıra ... olan irsaliyeli fatura aslı üzerinde bulunan imza ile 13/08/2015 tarihli boru, profil, antipas, tiner açıklamalı, #4.299#TL meblağlı, seri... olan irsaliyeli fatura aslı üzerinde bulunan imzanın birbirinden farklı eller tarafından üretildiği, 05/08/2015 tarihli... Kimya San. ve Tic. Ltd. Şti. Tarafından ödenmiş, #5.000#TL. meblağlı tahsilat makbuzu aslı üzerinde bulunan imza ile 24/08/2015 tarihli... Kimya San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ödenmiş, #3.000#TL. meblağlı tahsilat makbuzu aslı üzerinde bulunan imzanın birbirinden farklı eller tarafından üretildiği, 05/08/2015 tarihli, demonte platform açıklamalı, #5.000#.TL. Meblağlı, seri ... olan irsaliyeli fatura aslı üzerinde bulunan imza ile 05/08/2015 tarihli ...Kimya San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ödenmiş, #5.000#TL meblağlı tahsilat makbuzu aslı üzerinde bulunan imzanın aynı elin ürünü olduğu, 13/08/2015 tarihli boru, profil, antipas, tiner açıklamalı, #4.299#TL meblağlı, seri ... olan irsaliyeli fatura aslı üzerinde bulunan imza ile 24/08/2015 tarihli... Kimya San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ödenmiş, 3.000#TL. meblağlı tahsilat makbuzu aslı üzerinde bulunan imzanın aynı elin ürünü olduğunun tespit edildiği, yapılan bilirkişi incelemesi ile de sabit olduğu üzere 3.000,00 TL ödeme makbuzu üzerindeki imzanın davacı şirket yetkilisine ait olduğu, 5.000,00 TL ödeme makbuzu yönünden ise bu imzanın davacı şirket çalışanına ait olduğunun tespit edildiği, yine davacı şirket tarafından davacı şirket personelinin tahsilat konusunda yetkili olmadığı ileri sürülmüş ise de fatura düzenleme ve mal teslimi konusunda yetkili olan ve 5.000,00 TL bedelli faturayı düzenleyen davacı şirket çalışanının aynı tutardaki tahsilat makbuzunda imzası bulunduğu halde tahsilata yetkili olmadığının ileri sürülmesinin dürüstlük ilkesi ile bağdaşmadığı, bu sebeple davalı tarafından savunulduğu şekilde söz konusu faturalara ilişkin olarak davacıya 8.000,00 TL ödeme yapıldığının kabulü gerektiği, bu halde davacının bakiye 1.299,00 TL alacağı bulunduğu, davalının takibe yaptığı itirazın 1.299,00 TL'lik kısım yönünden yerinde olmadığı, itirazın bu kısım yönünden haksız olduğu ve iptali gerektiği, takibe konu alacak likit olduğundan belirlenen alacak tutarı ile sınırlı olarak davacının icra inkar tazminatı talebinin şartlarının oluştuğu, bakiye kısım yönünden ise davacının talebinin reddi gerektiği ve davacı tarafından davalıdan kısmi tahsilat yapıldığı halde defterlere kaydedilmemiş olmasının ve takibe konu edilmesinin kötüniyet teşkil ettiği, davalının reddedilen alacak üzerinden kötüniyet tazminat talebinin kabulü gerektiği, iddianın ileri sürülüş biçimi, savunmanın kapsamı ve mahkememizce yapılan incelemenin niteliğine göre başkaca araştırma yapılmasına lüzum bulunmadığı anlaşılmakla davanın kısmen kabulü ile kısmen reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyasına davalı borçlu tarafından yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin 1.299,00 TL asıl alacak ve asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte devamına, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
2-1.299,00 TL alacak üzerinden %20 oranında hesaplanan 259,80 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
3-Davalının kötüniyet tazminat talebinin KABULÜ ile reddolunan 8.000,00 TL alacak üzerinden %20 oranında hesaplanan 1.600,00 TL tazminatın davacıdan tahsili ile davalıya ÖDENMESİNE,
4-Alınması gerekli 269,85 TL karar ve ilam harcının davacı tarafından yatırılan 106,74 TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 163,11 TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
5-Davacı tarafından yapılan 29,20 TL başvuru harcı, 106,74 TL peşin harç, 400,00 TL bilirkişi ücreti, 194,00 TL müzekkere-tebligat-posta giderinden oluşan toplam 729,94 TL yargılama giderinin davanın kısmen kabulü ile kısmen reddi sebebiyle tarafların haklılık oranına göre (1.299,00/9.299,00=0,13) 101,96 TL'nin davalıdan tahsili davacıya ÖDENMESİNE, bakiye kısmın davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
6-Davalı tarafından yapılan 1.250,00 TL bilirkişi ücreti, 100,00 TL müzekkere-tebligat-posta giderinden oluşan toplam 1.350,00 TL yargılama giderinin davanın kısmen kabulü ile kısmen reddi sebebiyle tarafların haklılık oranına göre 1.174,50 TL'nin davacıdan tahsili davalıya ÖDENMESİNE, bakiye kısmın davalı üzerinde BIRAKILMASINA,
7-Davacı kendisini dava ve duruşmalarda vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/1-4. maddesi uyarınca takdir edilen 1.299,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
8-Davalı kendisini dava ve duruşmalarda vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/1-4. maddesi uyarınca takdir edilen 8.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ÖDENMESİNE,
9-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansından bakiye miktarın taraflara İADESİNE,
10-İzmir ... İcra Müdürlüğünün...esas sayılı dosyasının mercine İADESİNE,
Dair, 6100 sayılı HMK'nın 341 vd. Maddeleri uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere taraf vekillerinin yüzlerine karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 27/09/2023

Katip ... Hakim ...
E-İMZA E-İMZA