mahkeme 2022/852 E. 2023/714 K.

T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/852 Esas
KARAR NO : 2023/714
DAVA : Tazminat
DAVA TARİHİ : 01/11/2022
KARAR TARİHİ : 28/09/2023
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Tazminat davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; Davacı vekili mahkememize vermiş olduğu dava dilekçesiyle; 30.08.2022 tarihinde davalı ...'a ait... plakalı aracın, müvekkiline ait ... yabancı plakalı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, davaya konu kazanın oluşumunda... plakalı aracın kusurlu olduğunu, müvekkiline ait araçta yapılan ekspertiz incelemesi neticesinde KDV dahil 7.751,23 Euro hasar bedeli tespit edildiğini, ekspertiz rapor ücreti olarak müvekkili tarafından KDV dahil 620,12 Euro ödeme yapıldığını, dava konusu kaza nedeniyle davalı sigorta şirketine başvuru yapılmış ise de, herhangi bir ödeme yapılmadığından bahisle fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 Euro hasar tazminatının davalı ...'dan kaza tarihi itibariyle, davalı sigorta şirketinden temerrüt tarihi itibariyle 3095 Sayılı Yasa'nın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faiziyle birlikte ve fiili ödeme tarihindeki T.C Merkez Bankası Euro efektif satış kuru karşılığı TL olarak tahsiline ve yine müvekkili tarafından yapılan 620,12 Euro ekspertiz hizmet bedelinin yargılama gideri olarak sayılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
ISLAH : Davacı vekili sunmuş olduğu 27.02.2023 tarihli dilekçe ile ; 7.751,23 Euro hasar bedelinin, davalı sigorta şirketi yönünden temerrüde düştüğü 27.09.2022 tarihinden itibaren teminat limiti olan 100.000,00 TL ile sınırlı olmak üzere, davalı şahıs yönünden kaza tarihi olan 30.08.2022 tarihinden itibaren müştereken ve müteselsilen 3095 Sayılı Yasa'nın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faizi ile birlikte ve fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru karşılığı TL olarak tahsiline ve 620,12 Euro ekspertiz rapor ücretinin fiili ödeme tarihindeki TC Merkez Bankası Efektif Satış Kuru karşılığı TL olarak yargılama gideri sayılmasına, karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: 1-Davalı sigorta şirketi vekili mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesiyle ; öncelikle davanın yetkisiz mahkemelerde açıldığını, yetkili mahkemelerin İstanbul Anadolu Mahkemeleri olduğunu, davaya konu kazaya karışan aracın müvekkili şirket nezdinde sigortalandığını, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla kusur yönünden bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini, ayrıca davacı tarafın başvuru şartını yerine getirmediğinden bahisle açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
2-Mahkememizce yapılan yargılama sırasında davalı ...'a usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen esasa cevap süresi içerisinde cevap dilekçesi sunmamıştır.
DELİLLER:
1-Davalı sigorta şirketlerinden dava konusu trafik kazasına ilişkin olarak hasar dosyasının bir sureti getirtilerek dosyamız arasına eklenmiştir.
2-Türkiye Noterler Birliğine yazılan yazıya verilen 08.11.2022 tarihli cevabi yazı dosyaya delil olarak eklenmiştir.
3-Mahkememizce yapılan yargılama sırasında tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi açısından bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup, makina mühendisi bilirkişi ... ve trafik uzmanı bilirkişi ... tarafından düzenlenen 24.02.2023 tarihli raporda ; davaya konu trafik kazasının meydana gelmesinde davalı sürücü ...'ın kazanın oluşumunda 1.derecede hatalı ve etken davranış sergilediği, davacıya ait ... plakalı aracın kazanın oluşumunda herhangi bir şekilde etken olmadığı, davacıya ait araçta oluşan hasar ile kazanın uyumlu olduğu, davacıya ait araçta KDV dahil 7.751,23 Euro hasar bedeli meydana geldiği, yine davacıya ait araçta yaptırılan ekspertiz hizmeti neticesinde kesilen 620,12 Euro bedelli faturanın kadri maruf olduğu sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
4-Mahkememizce yapılan yargılama sırasında aynı bilirkişi heyetinden ek rapor alınmasına karar verilmiş olup, düzenlenen 22.05.2023 tarihli ek raporda bilirkişi heyeti kök rapordaki görüşlerini muhafaza etmiştir.
DELİLLER- DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ KABUL:
Dava; trafik kazası nedeniyle davaya konu yabancı plakalı araçta oluştuğu iddia olunan hasar bedeline ilişkin maddi tazminatın davalılardan tahsili istemine ilişkindir.
Davacı tarafa ait olan ... yabancı plakalı araç ile davalılardan ...'ın maliki ve sürücüsü olduğu, davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS sigorta poliçesi ile sigortalanan... plakalı aracın 30.08.2022 tarihinde karışmış olduğu trafik kazası neticesinde davacı tarafa ait araçta hasar meydana geldiği, kazaya karışan... plakalı aracın kaza tarihini de kapsar şekilde davalı sigorta şirketi tarafından 30.03.2022-30.03.2023 tarihleri arasında geçerli olmak üzere poliçe tarihi itibariyle 50.000,00 TL, kaza tarihi itibariyle 100.000,00 TL ZMMS sigorta poliçesiyle sigorta kapsamına alınmış olduğu dosya kapsamı belgelerden anlaşılmıştır.
Taraflar arasındaki ihtilaf davacı tarafa ait araçta dava konusu trafik kazası nedeniyle hasar meydana gelip gelmediği, bu kapsamda davacı tarafın hasar bedeline ilişkin maddi tazminat isteminin yerinde olup olmadığı ve davalıların her birinin kendilerinden talep edilen tazminattan sorumlu olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
Her ne kadar davalı sigorta vekili tarafından cevap dilekçesinde yetki itirazında bulunmuş ise de, davalı sigorta şirketinin Ege Şube Müdürlüğü bulunması nedeniyle davalı sigorta şirketinin yetki itirazının reddine karar verme gereği doğmuştur.
Mahkememizce yapılan yargılama sırasında tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi açısından bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, teknik bilirkişiler tarafından düzenlenen raporda; dosyaya ibraz edilen tutanak ve krokiye göre kazanın oluşumunun "sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki... plakalı aracıyla, Erciyes Bulvarı üzerinde seyir halinde iken, güzergahı içerisindeki İğdelidere caddesi kavşağına yaklaştığında önüne çıkan araca karşı hızından dolayı güvenli bir sürüş sergilemeyip, dikkatsiz ve kontrolsüz bir şekilde sola manevralı hareket yapmak zorunda kalarak, aynı istikamette ve sol şeritte seyir halinde bulunan davacının sevk ve idaresindeki ... plakalı yabancı araca çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği, buna göre dava konusu trafik kazasının oluşumunda 2918 Sayılı KTK'nın 46/2-b-c, 52/a-b ve 84/f maddesinde düzenlenen kurallarını ihlal etmesi nedeniyle kazanın oluşumuna etken olduğu, davacı araç sürücüsünün ise kazanın oluşumuna herhangi bir etkisinin bulunmadığı sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiş olmakla bilirkişi raporundaki kusura ilişkin olarak iş bu değerlendirme dosya kapsamına ve olayın oluş şekline uygun bulunmakla mahkememizce aynen benimsenmek suretiyle dava konusu trafik kazasının oluşumunda davalı sigortalı araç sürücüsünün %100 oranında asli ve tam kusurlu olduğu kabul edilmiştir.
Yine mahkememizce yapılan yargılama sırasında alınan rapora göre davaya konu... plakalı aracın Almanya plakalı ve davacının ikametgahının da Almanya olmasından ötürü söz konusu araçtaki zarar miktarının Almanya rayiç değerlerine göre değerlendirilmesinin gerektiği, dosya kapsamı tüm belgelerin incelenmesi neticesinde davacıya ait araçta KDV dahil 7.751,23 Euro hasar meydana geldiği, ayrıca dosyaya ibraz edilen ekspertiz faturası ile ilgili olarak yapılan değerlendirmede ise hasara uğramış olan ... plakalı aracın Almanya'da yaptırılan ekspertiz incelemesi neticesinde 11.09.2022 tarihli faturayla KDV dahil 620,12 Euro ekspertiz ücretinin o ülke koşullarına göre makul olduğu sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiş olmakla bilirkişi raporundaki bu hesaplamalar dosya kapsamına uygun bulunmakla mahkememizce aynen benimsenerek hükme esas alınmıştır.
Davaya konu poliçenin incelenmesinden kazada %100 kusurlu olduğu kabul edilen... plakalı aracın davalı sigorta şirketi tarafından kaza tarihini de kapsar şekilde kaza tarihi itibariyle 100.000,00 TL limitle ZMMS poliçesiyle sigorta kapsamına alındığı, bu nedenle davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun sigorta poliçe limiti dahilinde olduğu kabul edilmiştir. Bu kapsamda kaza tarihi olan 30.08.2022 tarihinin tatil olması nedeniyle bir gün önce geçerli olan 29.08.2022 tarihli T.C. Merkez Bankası'nca yayınlanan kurdaki efektif satış kuruna göre 1 Euro'nun "TL" karşılığının 18.1531 olduğu, bu kapsamda davalı sigorta şirketinin sigorta poliçe limiti dahilinde sorumluluğunun kaza tarihi itibariyle (100.000,00 TL / 18.1531 =) 5.508,70 Euro olduğu tespit edilmiştir.
2918 Sayılı KTK'nun 99/1 maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları uyarınca rizikonun bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde sigortacının tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmakta olup, bu süre içerisinde tazminatın ödenmemesi halinde sigorta şirketi yönünden temerrüt gerçekleşmektedir. Dava konusu somut olayda davacı tarafça davalı sigorta şirketine yapılan 13.09.2022 tarihli başvurunun 14.09.2022 tarihinde tebliğ edildiği görülmekle, 8 iş gününün ilavesiyle davalı sigorta şirketinin 27.09.2022 tarihi itibari ile temerrüde düştüğü anlaşılmış olup bu nedenle davalı sigorta şirketi açısından temerrüt tarihi olarak bu tarih kabul edilmiştir.
Yukarıda anlatılan tüm gerekçelerle davanın kabulüne, 7.751,23 Euro hasar bedeli tazminatının davalı sigorta şirketi yönünden (poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) temerrüt tarihi olan 27.09.2022 tarihinden itibaren, davalı ... yönünden kaza tarihi olan 30.08.2022 tarihinden itibaren, yabancı para bakımından 3095 Sayılı Yasa'nın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faizi ile birlikte ödeme günündeki T.C.M.B efektif satış kuru üzerinden hesaplanacak "TL" karşılığının müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacıya verilmesine, karar verme gereği doğmuştur.
Davacı vekili tarafından talep edilen 620.12 Euro'luk ekspertiz ücretine ilişkin talebin karar tarihi itibariyle T.C. Merkez Bankası Efektif Satış Kuru üzerinden hesaplanarak "TL" karşılığı olan (620,12 Euro x 28,9035 ) 17.923,63 TL'nin gerekçeli kararın yargılama gideri bölümünde nazara alınmasına karar verme gereği doğmuştur. (Yargıtay 17.Hukuk Dairesi'nin 2014/21991 Esas, 2014/19194 Karar ve 28.05.2014 tarihli kararı, İzmir BAM 20. Hukuk Dairesi'nin 2020/1083 Esas, 2022/573 Karar ve 31.03.2022 tarihli kararı da bu yöndedir.)
Her ne kadar davacı vekili tarafından dava dilekçesi ve ıslah dilekçesinin talep kısmında AAÜT 16/2-c hükmü uyarınca maktu arabuluculuk vekalet ücretinin yargılama gideri içerisinde değerlendirilerek davalıdan ayrıca tahsiline karar verilmesi talep edilmiş ise de; Yargıtay 9.Hukuk Dairesi'nin Bölge Adliye Mahkemesi Kararları Arasındaki Uyuşmazlığın Giderilmesi İstemine Dair...Esas,... Karar ve 19.04.2022 tarihli kararında da belirtildiği üzere, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 16/2 (c) bendindeki yasal düzenlemenin avukat ile müvekkili arasındaki vekalet ilişkisine dayanan akdi vekalet ücretinin miktarına yönelik olduğu, arabulucuk sürecinde açılan davalardaki yargılama gideri kapsamında karşı tarafın sorumlu olacağı vekalet ücreti olarak değerlendirilemeyeceği, bu itibarla davacı yararına Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 16.maddesine göre ayrıca bir vekalet ücretine hükmedilmesinin yerinde olmadığından davacı vekilinin bu yöndeki talebinin yerinde görülmediğinden reddine karar verme gereği doğmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle:
Davanın KABULÜYLE, 7.751,23 Euro hasar bedeli tazminatının davalı sigorta şirketi yönünden (poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) temerrüt tarihi olan 27.09.2022 tarihinden itibaren, davalı ... yönünden kaza tarihi olan 30.08.2022 tarihinden itibaren, yabancı para bakımından 3095 Sayılı Yasa'nın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faizi ile birlikte ödeme günündeki T.C.M.B efektif satış kuru üzerinden hesaplanacak "TL" karşılığının müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
Ekspertiz ücreti 620,12 Euro'nun fiili ödeme tarihindeki T.C.M.B efektif satış kuru karşılığı "TL" olarak yargılama gideri kapsamında değerlendirilmesine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 9.810,85 TL nispi karar ve ilam harcından başlangıçta ve sonradan tamamlanan 2.690,29 TL harcın mahsubu ile bakiye 7.120,56 TL nispi karar ve ilam harcının davalılardan (davalı sigorta şirketi 4.913,18 TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla) tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafından başlangıçta yatırılan toplam 2.782,49 TL harç, tebligat ve posta gideri 472,00 TL, bilirkişi ücreti toplam 2.200,00 TL olmak üzere toplam 5.454,49 TL yargılama giderinin davalılardan (davalı sigorta şirketi 3.763,59 TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla) alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafça talep edilen 620,12 Euro ekspertiz ücretinin fiili ödeme tarihindeki T.C. Merkez Bankası'nın efektif satış kuru üzerinden belirlenecek "TL" karşılığının davalılardan (davalı sigorta şirketi 427,88 Euro'sundan sorumlu olmak kaydıyla) müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin 25/9 ve 26.maddesi gereğince 6183 Sayılı Yasa kapsamında davalı sigorta şirketinden alınarak hazineye irat kaydına,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 22.979,61 TL (dava değeri 7.751,23 Euro x davanın açıldığı tarihte geçerli olan T.C.M.B. Efektif Satış Kuru 18.5290 TL = 143.622,54 TL) nispi vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen (davalı sigorta şirketi 15.855,93 TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla) alınarak davacıya verilmesine,
Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan bulunması halinde karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 28/09/2023

Katip ...
e-imza

Hakim ...
e-imza