Karar Detayı

T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/420
KARAR NO : 2024/10018
DAVA : İtirazın İptali
DAVA TARİHİ : 27/05/2022
KARAR TARİHİ : 03/12/2024
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan İtirazın İptali davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil şirket ile ...Yapı Malzemeleri San ve Tic LTD ŞTİ arasında 04.12.2009 tarihinde yetkili satıcılık sözleşmesi imzalandığını, 2016 yılı ve sonrasında aşırı miktarda Barter yöntemi ile daire, dükkan vb. G/M karşılığında iş almaları, proje teslimlerinin uzaması, maliyetlerinin artması vb. sonucunda müvekkil şirketin nakit akış dengesinin bozulması, ödemelerinde zorlanmaları nedeniyle ... tarafından davalılardan teminatlarının yükseltilmesi talep edildiğini, bu tarihten bu güne kadar ...Yapı firmasına ve yetkilisi...’den aradaki ticari ilişki sebebi ile bir çok senet alınarak ticaret devam ettirilmeye çalışıldığını,... Yapı tarafından Mayıs 2019 tarihinde Ankara ili, Ekim 2019 tarihinde İzmir Bornova showroom kapatıldığını, bir süre sonra da Bursa mağazası ise teşhir ürünleri ile birlikte müvekkil şirkete haber verilmeden 3. bir firmaya... Yapı tarafından devredildiğini devir konusunda müvekkilin onayı da olmadığını, akabinde müvekkil şirket tarafından ... Firması ve ...’in aradaki ticari ilişki sebebi ile üzerlerine düşen yükümlülükleri yerine getirmeleri, aksi durumda Semih ... Yapı tarafından aradaki ticari ilişki sebebi ile verilen kambiyo senetleri hakkında icra takibine geçileceği ve teminat mektuplarının nakde ve ipoteğin paraya çevrileceği muhataplara bildirildiğini, Tüm bu sürecin sonunda müvekkilin borcunun herhangi bir şekilde tahsil edilememiş olması nedeniyle müvekkil adına ipotek edilmiş olan dava konusu İzmir ili Bayraklı İlçesi ...M... Parselde kayıtl... nolu taşınmaza yönelik İzmir... İcra Müdürlüğü... E. Sayılı takip başlatıldığını, takibe itiraz edildiğini ve takibin durduğunu beyan ederek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı...Yapı Malzemeleri Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Takibe konu alacak daha önce teminat olarak verilmiş olan teminat mektuplarının paraya çevrilmesi sureti ile tahsil edildiğini, davacı taraf da bu hususu dava dilekçesinde dile getirdiğini, bakiye borç bulunmadığını, davacı tarafın, bakiye borç iddiası mesnetsiz olduğunu, dava dışı...e yapılan icra takipleri, eldeki davada, müvekkillerin davacıya borcu olduğunu ispat etmeyeceğini, taşınmaz devrinin kötü niyetli olduğu yönündeki iddia da dayanaksız olduğunu, ayrıca eldeki davanın konusu olmadığını, davacının, müvekkillerden alacaklı olduğunu ispat edemediğini, borcun varlığına ilişkin davacının delili olmadığını, zira borcun ödendiğini, bilirkişi incelemesi yapıldığında bu durum ortaya çıkacağını, araştırılacak başkaca husus olmadığını, takibin kötü niyetli olduğunu beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava, itirazın iptali ile icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.
SMMM ...ın 03/07/2024 Tarihli Bilirkişi Raporunda; Cari hesap ekstresine göre davacı ... Kapı San. ve Tic. Ltd. A.Ş. ile davalı ... Yapı Malzemeleri San. Tic. Ltd.'den 'dan 440.603,52 TL alacaklı olduğu, davacı alacağına ilişkin davalıdan alınmış ve paraya çevrilmiş teminat mektubunun mevcut olmadığı tespit edilmiştir.
Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. Bu süre hak düşürücü süredir, Hakim tarafından resen dikkate alınması gerekir. Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir. Davacının haksız ve kötü niyetli olmasından kasıt, bir alacağı olmadığını bildiği halde, icra takibine girişmiş olmasıdır. İcra inkar tazminatı, kötü niyet tazminatı ve benzeri tazminatların tespitinde, takip talebi veya davadaki talep esas alınır. İtirazın iptali davası ancak para alacağına ilişkin ilamsız takiplerde açılabilir. İtirazın iptali davasında, ispat yükü kural olarak davayı açan alacaklıda olup, davacı alacaklı, davalı borçlu tarafından itiraz edilen takip konusu alacağının varlığını ve miktarını genel hükümlere göre ispatla yükümlüdür. İtirazın iptali davasında; takip talebinde gösterilen borç ve borcun sebebi ile bağlılık asıl olup, takip dayanağı belgelerden başka belgelere dayanılamaz. Diğer bir deyişle takip dayanağı yapılabilecek güçte olup da takipte dayanılamayan belge, itirazın iptali davasında ispat vasıtası olarak kullanılamaz. Takibe etkili olan itirazın iptali davasında ispat edilecek olanın takibe ve borçlunun itirazına konu olan alacak olduğu, bu alacağın sebebinin değiştirilme olanağının itirazın iptali davası için bulunmadığında kuşku bulunmamaktadır.İtirazın iptali davasında yapılan yargılama sonunda: takip tarihindeki duruma göre karar verilir.İtirazın iptali davasında alacak, icra takip tarihi itibarıyla belirlenir. Ancak dava tarihine kadar bir ödeme yapılmış ise, yapılan ödeme düşüldükten sonra kalan alacak yönünden itirazın iptali davası açılmalıdır. Dava tarihinden sonra yapılan ödemeler ise icra müdürlüğünce dikkate alınır.İtirazın iptali sonunda, dava konusu alacağın varlığı ve miktarı sabit olursa mahkeme davayı kabul ve itirazı iptal eder. Ayrıca mahkeme, davacının dava dilekçesinde tazminat da talep etmiş olması halinde, davalı borçluyu hüküm altına alınan alacağın %20’ sinden aşağı olmamak üzere bir tazminata mahkum eder. Davalı borçlunun, ödeme emrinin tebliği üzerine evvelce itiraz ettiği alacağı, ilk duruşmada kabul etmiş olması, icra inkar tazminatına mahkumiyetten kurtulmasını gerektirmez.Dava sonunda hükmedilen alacağın %20’si oranındaki tazminata karar verilebilmesi için davacı alacaklının zararının varlığı ve miktarını ispat etmesi gerekmez. Kanun koyucu, davalı borçlunun itirazının iptali halinde, itiraz sebebiyle davacı alacaklının zarara uğramış olduğunu kabul ederek, davacının dava dilekçesinde sadece talep etmiş olmasını davalı borçlunun hükmedilen meblağın en az %20’ si oranında bir tazminata mahkum edilebilmesi için yeterli görmüştür. Davacı alacaklı lehine icra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için davalı borçlunun usulüne uygun bir şekilde borca itiraz etmek suretiyle takibin durmuş olması yeterli olup, borcu itiraz sebebi önemli değildir. Yine davacı alacaklı lehine icra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için 2004 sayılı yasanın 67. Maddesi gereği süresinde itirazın iptali davası açılmış olması, davacı alacaklının dava dilekçesinde talep sonucunda icra inkar tazminatını istemiş olması, davanın alacaklı lehine kabulüne karar verilmiş olması, davalı borçlunun takip tarihi itibarıyla itirazında haksız olması gerekir. İtirazın iptal edilmiş olması, itirazın haksız olduğunu göstermez. İtiraz iptal edilmiş olmasına rağmen davalı borçlu haklı ise tazminata mahkum edilmez. Hem itiraz iptal edilmiş ve hem de itirazın haksız olduğu sonucuna varılmışsa, diğer yukarıda anılı şartlarında varlığı halinde icra inkar tazminatına hükmedilir. İtirazın haksız sayılabilmesi için, takip konusu alacağın doğduğu anda varlığı ve miktarı itibarıyla taraflar arasında likit olması gerekir. Takip konusu alacağın varlığı, miktarının belirlenmesi hakim kararını gerektirmemeli, muhtacı muhakeme olmamalıdır. Takip konusu alacak yapılacak basit bir hesaplama ile belirli bir hale gelebilecek ise bu alacak da likit sayılır. Dava açıldıktan sonra takibe konu edilen borcun ödenmiş olması hali, borçlu aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine engel değildir. Davacı alacaklı lehine icra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için davalı borçlunun kötü niyetli olması gerekmez.
Dosya kapsamında, taraflar arasında yetkicili satıcılık sözleşmesinin bulunduğu, dosya içerisinde yer alan sözleşme ve dilekçeler incelendiğinde ilgili ticari ilişkinin tarafların kabulünde bulunduğu, davalı şirketin davacı şirkete haber vermeksizin bazı şubelerini kapatması ve bir şubeninde başka bir firmaya devredildiği, ilgili durumdan davacının haberinin ve onayının bulunmadığının, davalı şirketin sözleşme gereği edimlerini ifa etmemesi sebebiyle davacıya borçlu olduklarının beyan edildiği anlaşılmıştır. Davalı şirketin borçlarına karşılık olarak diğer davalı ...arafından davacı lehine ipotek tesis edildiği dosya içerisindeki belgelerden tespit edilmiştir. Tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde inceleme yapmak suretiyle yasal kayıtlara göre bakiye alacak borç durumunun tespiti yoluna gidilmiştir. Davalı şirket vekiline çıkarılan defter ibraz davetiyesine olumlu yanıt verilmediği görülmekle 24/10/2023 tarihli duruşmada davalı şirketin defter ibrazından kaçınmış sayılmış karar verilmiştir. 6100 sayılı yasanın 222. Maddesine göre yapılan inceleme neticesinde davacı tarafın ticari defter ve kayıtlarının yasal şartlarını haiz olduğu tespit edilmiştir. Davalı tarafın cevap dilekçesinde yalnızca teminat mektuplarının paraya çevirilerek ödendiği ve bakiye borcun kalmadığına ilişkin savunmada bulunduğu, teminat mektuplarının ödendiğine dair ödemeyi kanıtlamaya yarar bir delil sunmadığı gibi buna ilişkin açıklayıcı başkaca bir beyanda da bulunmadığı tespit edilmiştir. Ayrıca dava dilekçesi ile davacı tarafın teminat mektuplarının paraya çevrildiğine dair beyanları zaten mevcuttur. Davacı tarafın bu husus kabul ettiği ve bakiye alacak miktarını talep etmek suretiyle icra takibine giriştiği anlaşılmıştır. Taraflar arasındaki ticari ilişkiye dayanak olan faturaların davacı tarafın ticari defterleri üzerinde incelenmesi suretiyle davacının davalıdan 440.603,52 TL alacaklı olduğu anlaşılmaktadır. Davalı tarafın faturalara ilişkin itirazları ise defter ibrazından kaçınmış sayılmaları, cevap dilekçesinde sadece teminat mektuplarının paraya çevrilmesi suretiyle borcun ödenmesi savunmasında bulunması sebebiyle ispatlanamadığı zaten faturalara ilişkin itirazın da savunmanın genişletilmesi yasağı sebebiyle dikkate alınmaması gerektiği anlaşılmıştır. Bu yönüyle davacının defter ve kayıtları ile alacaklı olduğu saptanmakla ve alacak likit olduğundan bahisle davanın kabulüne ve icra inkar tazminatına ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-)Davanın KABULÜNE,
2-)İzmir...İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına yapılan İTİRAZIN İPTALİ İLE TAKİBİN DEVAMINA,
3-)Hüküm altına alınan alacak miktarı olan 400.000 TL'nin %20 si oranında icra inkar tazminatının davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE
4-)Alınması gerekli 27.324,00 TL karar ve ilam harcından davacı tarafça yatırılan 4.831,00 TL harçtan mahsubu ile bakiye 22.493,00 TL harcın davalılardan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
5-)Davacı tarafça yatırılan 4831,00 TL peşin harç, 80,70 TL başvurma harcı, 750,00 TL bilirkişi rapor ücreti, 1.252,00 TL posta ve tebligat ücreti olmak üzere toplamda 6.913,70 TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6-)Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca 64.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
7-)1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davalılardan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
8-)Karar kesinleştiğinde artan gider avansının yatırana İADESİNE,
Dair, 6100 sayılı yasanın 343. ve 345. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde mahkememize yahut mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine verilecek bir dilekçe ile istinaf yasa yolu açık olmak üzere davacı-davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.03/12/2024

Katip ...
e-imzalıdır

Hakim ...
e-imzalıdır