Karar Detayı

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
45. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2025/92
KARAR NO : 2026/191
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/944
KARAR NO : 2024/1062
TALEP TARİHİ: 26/06/2024
KARAR TARİHİ: 12/11/2024
TALEP: Konkordato (Adi Konkordatodan Kaynaklanan (İİK 285 İla 308/h))
KARAR TARİHİ: 11/02/2026
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. Maddesi uyarınca dosya incelendi,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP
Konkordato talep eden vekili dilekçesinde özetle; ... ... Limited Şirketi - ... Limited Şirketi İş Ortaklığının ... vergi no.su ile inşaat alanında faaliyet gösterdiğini, yaşanan enflasyon, yüksek faiz oranları nedenleriyle ödeme dengesinin bozulduğunu, 31/05/2024 tarihli bilançosunda defter değeri ve işletmenin sürekliliği esasına göre (-) 3.140.712 TL borca batık olduğunu, %50'i oranında ortağı olan ... ... Limited Şirketi adına Bakırköy 1.Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/595 E. Sayılı dosyası ile konkordato davası açıldığını, ... vergi nolu iş ortaklığı şirketinde şirketin %50'i oranında ortağı ... ... Limited Şirketi açısından konkordato talebinde bulunma zorunluluğu hasıl olduğunu, tenzilat talep etmeden konkordato projesinin tasdikini takip eden ay sonundan başlamak üzere 4 yıl vade ile her ayın son gününde 48 aylık eşit taksitler halinde borçların ödenmesinin planlandığını beyan ederek, geçici ve kesin mühlet verilerek akabinde konkordatonun tasdikini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece; "...Somut olayda, Mahkememizce 2024/595 Esas sayılı konkordato dava dosyasında ... ... Limited Şirketi - ... Limited Şirketi İş Ortaklığı hakkında 01/11/2024 tarihinden başlamak üzere 1 YILLIK KESİN MÜHLET kararı verildiği, bu şahıslar yönünden tefrik edilerek taleplerin dava şartları bakımından ayrı olarak iş bu dosyada değerlendirilmesine karar verilmiştir.Somut olayda davacılar adi ortaklık adın adi ortaklığın temsilcisi tarafından birleşen dosyada konkordatoya başvurulduğu görülmüştür. Öte yandan, taraf ehliyeti, davada taraf olabilme yeteneğidir. Taraf ehliyeti, Medeni Hukuktaki medeni haklardan yararlanma (hak) ehliyetinin Medeni Usul hukukunda büründüğü şekildir. Kimlerin taraf ehliyetine sahip bulunduğu Medeni Kanuna göre belirlenir (HMK m.50, TMK m.8 ve m.48). Buna göre, medeni haklardan yararlanma (hak) ehliyeti bulunan her gerçek (TMK m.8) ve tüzel (TMK m.48) kişi, davada taraf olabilme ehliyetine de sahiptir. Bu çerçevede, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 124/4'üncü maddesindeki; dava dilekçesinde tarafın yanlış veya eksik gösterilmesinin kabul edilebilir bir yanılgıya dayanması halinde hakimin karşı tarafın rızasını aramaksızın taraf değişikliği talebini kabul edebileceğini düzenlemiştir.Adi ortaklığın tüzel kişiliği olmadığından, adi ortaklık sözleşmesi, yeni bir hukuki varlığa vücut vermez, meydana gelen topluluğun bir bütün olarak medeni hakları kullanma yeteneği yoktur. Ortaklık dava ve taraf ehliyetine sahip olmadığı gibi, ona karşı da, dava açılamaz.Konkordatoya talebinde bulunmak isteyen iş buda talepteki gibi Adi ortaklık olarak, iş ortaklığı sözleşmesi şeklinde olup bu şirketin tüzel kişiliği bulunmadığından söz konusu adi şirket hakkında konkordatoya başvurulabilmesi olmadığı dikkate alınarak konkordato talebinin yukarıda anılan sebeplerle reddine ve hüküm ile birlikte mahkememiz tarafından verilen tüm tedbirlerin kaldırılmasına..." karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Konkordato talep eden vekili yasal süre içerisinde sunmuş olduğu istinaf dilekçesinde özetle; ... ... Limited Şirketi - ... Limited Şirketi İş Ortaklığı'nın ... vergi kimlik numarası ile her iki şirketten bağımsız ve ayrı bir vergi numarasıyla faaliyet gösterdiğini, ayrı bir ön proje ve makul güvence raporu sunularak Kanuna uygun başvuru yapıldığını, TTK'nın 12/2 hükmüne göre adi ortaklıkların tacir sıfatına haiz ve iflasa tabi kişilerden olduğunu beyan ederek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Talep, İİK'nın 285. vd. maddeleri uyarınca geçici ve kesin mühlet kararları verilmesi ve konkordato projesinin tasdiki istemine ilişkindir.Konkordato, tacir yahut gerçek veya tüzel kişi bir borçlunun, borçlarını ödeme şekliyle ilgili yaptığı teklifin, kanunda öngörülen çoğunlukla alacaklılar tarafından kabul edilmesi ve yetkili mahkeme tarafından tasdik edilmesi sonucunda, borçlunun tüm adi borçlarını ödeyebileceği koşullar göz önüne alınarak, kararlaştırılan sürede ve/veya miktarda ödemesini mümkün kılan bir hukuki müessesedir. Eldeki dosyada ... ... Limited Şirketi - ... Limited Şirketi İş Ortaklığının %50'i oranında ortağı olan ... ... Limited Şirketi açısından konkordato talebinde bulunma zorunluluğu hasıl olduğu belirtilmiş ve iş ortaklığı tarafından eldeki dava açılarak Bakırköy 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2024/595 E. sayılı dosyası ile birleştirilmiştir. Bakırköy 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2024/595 E. sayılı dosyasında 08/11/2024 tarihli ara karar ile; "1- İş Ortaklığı adına (Adi Ortaklık) konkordato talep edilemeyeceği kanaatine varılarak Konkordato talep eden ... Limited Şirketi hakkında KONKORDATO TALEBİNİN USULDEN REDDİNE, ...-Bu taraf yönünden dosyanın TEFRİKİ ile ayrı bir esasa kaydedilmesine" karar verilmiş, dosya Mahkemenin 2024/944 Esasına kaydedilerek konkordato talebinin ret gerekçesi yukarıda yer verilen şekilde açıklanmıştır. Mahkemece öncelikle tefrik kararı verilerek, dosyanın yeni bir esasa kaydedilmesi, yeni esas üzerinden nihai kararın verilmesi gerekirken, asıl dosya üzerinden nihai karar verilip ardından dosyanın tefrik edilmesi usule aykırı olup bu husus eleştiri konusu yapılmıştır.Bakırköy 1.Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/595 E. sayılı dosyası ile ... ... Limited Şirketi hakkında konkordato talebinde bulunulduğu, mahkemenin 09/12/2021 tarihli 2024/595 E. 2025/162 K. sayılı kararı ile başarı ihtimali olmadığından konkordato taleplerinin reddine karar verildiği, istinaf edilmesi üzerine Dairemizin 28/01/2026 tarihli 2025/594 E. 2026/119 K. sayılı kararı ile HMK'nın 353/1.a.6 maddesi uyarınca kararın kaldırıldığı anlaşılmıştır. Taraf ehliyeti hukuki ilişkinin sujesi olabilme ehliyetidir. 6100 sayılı HMK'nın 50. maddesinde "Medenî haklardan yararlanma ehliyetine sahip olan, davada taraf ehliyetine de sahiptir." şeklinde açıklanmıştır. Davada taraf ehliyetinden maksat bir davada davacı veya davalı olarak yer alabilme ehliyetidir. Bu kavram medeni hukuktaki hak ehliyetinin, medeni usul hukuku alanındaki uzantısını oluşturur (Tanrıver, S., Medeni Usul Hukuku, C.I, 2016, S.485). Kişinin taraf ehliyetinin bulunması, taraf olarak yer aldığı davasını yürütebilmesi için tek başına yeterli değildir; kişinin dava ehliyetine de sahip olması gerekir (Erişir, E., Medeni Usul Hukukunda Taraf Ehliyeti, 2007, S.57). Dava ehliyeti ise bir kişinin bizzat yada tayin edeceği temsilcisi aracılığı ile dava açabilmesi, davayla ilgili usul işlemleri yapabilmesi ve kendisine karşı dava açılması halinde hakkını koruyucu beyanlarda bulunabilme yani savunma yapabilme ehliyeti olarak tanımlanabilir ve HMK'nın 51. maddesinde "Dava ehliyeti, medenî hakları kullanma ehliyetine göre belirlenir." şeklinde düzenlenmiştir. Buna göre medeni hakları kullanma ehliyetine yani fiil ehliyetine sahip olanlar dava ehliyetine de sahiptirler. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 620. maddesinde; "Adi ortaklık sözleşmesi, iki ya da daha fazla kişinin emeklerini ve mallarını ortak bir amaca erişmek üzere birleştirmeyi üstlendikleri sözleşmedir.Bir ortaklık, kanunla düzenlenmiş ortaklıkların ayırt edici niteliklerini taşımıyorsa, bu bölüm hükümlerine tabi adi ortaklık sayılır." denilmiştir. Adi ortaklık iki ya da daha fazla kişinin emeklerini veya mallarını ortak bir amaca erişmek üzere birleştirmeyi üstlendikleri sözleşmedir.Doktrinde sözleşmeyle kurulan ve bir müşterek amacın elde edilmesine hizmet eden kişi birliği olarak tanımlanmaktadır (Poroy/Tekinalp/Çamoğlu, Ortaklıklar ve Kooperatif Hukuku. İstanbul 2003. s. 26).TBK'nın 625.maddesinde; "Yönetim, sözleşme veya kararla yalnızca bir veya birden çok ortağa ya da üçüncü bir kişiye bırakılmış olmadıkça, bütün ortaklar ortaklığı yönetme hakkına sahiptir.Ortaklık, ortakların tümü veya birkaçı tarafından yönetilmekte ise, bunlardan her biri, diğerleri katılmaksızın işlem yapabilir; ancak ortaklığı yönetmeye yetkili olan her ortak, tamamlanmasından önce işleme itiraz etmek suretiyle, bu işlemin yapılmasını engelleyebilir.Ortaklığa genel yetkili bir temsilci atanması ve ortaklığın olağan dışı işlerinin yürütülmesi için, bütün ortakların oybirliği gereklidir. Ancak, gecikmesinde sakınca olan hâllerde, bu konuda yönetici ortaklardan her biri yetkilidir."TBK'nın 630/1.maddesinde; " Kanunun bu bölümünde veya ortaklık sözleşmesinde aksine hüküm bulunmadıkça, yönetici ortaklar ile diğer ortaklar arasındaki ilişkiler, vekâlet sözleşmesine ilişkin hükümlere tabidir." hükümleri yer almaktadır. Adi ortaklık 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu kapsamında yer alan ortaklıklardan farklı olarak taraf ve dava ehliyeti olmadığı gibi tüzel kişiliği haiz değildir. Bu nedenle adi ortaklığa ilişkin davalarda, adi ortaklığı oluşturan kişilerin taraf olarak hep birlikte hareket etmeleri zorunludur. Adi ortaklık tarafından açılacak davaların, el birliği mülkiyeti kuralları gereğince bütün ortaklar tarafından birlikte açılması gerekir. Bütün ortaklar tarafından açılacak dava, adi ortaklık adına değil ortaklar adına açılır ve hüküm de ortaklar hakkında verilir. Taraf ehliyeti tüm ortaklara aittir ve ortaklar arasında mecburi dava arkadaşlığı bulunmaktadır. Somut olayda; tüzel kişiliği bulunmayan adi ortaklık tarafından konkordato talep edilmiştir. Yukarıda da ifade edildiği üzere adi ortaklığın taraf ve dava ehliyeti bulunmadığından, mahkemece verilen kararda bir isabetsizlik görülmemiş, konkordato talep eden vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1.b.1 bendi gereğince esastan reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
1-Konkordato talep eden vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1.b.l bendi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-Konkordato talep eden tarafından yatırılan istinaf başvuru harcının Hazineye irat kaydına,
3-Karar tarihi itibariyle Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 732,00 TL istinaf karar harcından konkordato talep eden tarafından yatırılan 427,60 TL'nin mahsubu ile bakiye 304,40 TL'nin konkordato talep edenden alınarak Hazineye irat kaydına,
4-İstinaf yargılama giderlerinin konkordato talep eden üzerinde bırakılmasına, yatırılan gider avansından kalan kısmın ilk derece mahkemesince iadesine,
Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde Yargıtay nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 11/02/2026