Karar Detayı

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
44. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO: 2023/1795 Esas
KARAR NO : 2026/190
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 31/05/2023
NUMARASI : 2022/178 E. - 2023/447 K.
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit ve İstirdat (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 05/02/2026
Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü :
DAVA DİLEKÇESİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; İstanbul 1.İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyasından dolayı, davaya ve icra takibine konu senet itibarıyla, sahtelik iddiasına dayalı olarak müvekkilin davalı alacaklıya borçlu olmadığının tespitine, haksız olarak ödenen 64.678,51 TL'nin davalı alacaklıdan alınarak müvekkile ödenmesi yönünde istirdadı ve HMK 209. maddesine istinaden teminatsız olarak icranın durdurulması ve ihtiyati tedbir talebi olduğunu, müvekkilinin alacaklıyı kesinlikle tanımadığını, kimseye de senet vermediğini, aralarında hiçbir ticari ilişkinin olmadığını, sözkonusu sahte senede dayalı icra takibine istinaden, müvekkilin bankadaki 64.678,51 TL'sinin tahsil edildiğini, öncelikle, icra takibinin HMK 209. maddesine istinaden teminatsız olarak ihtiyati tedbiren durdurulmasını, davasının konusuz kalmaması adına, davalının adına kayıtlı taşınır, taşınmaz malları ile adına kayıtlı araçların trafik kayıtlarına, üçüncü kişilerdeki, bankalardaki hak ve alacakları üzerine teminatsız olarak ihtiyati haciz konulmasına, müvekkilinin, davalı alacaklıya, 50.000 TL bedelli, 03.08.2015 tanzim tarihli, 07.08.2015 vade tarihli senede istinaden gerçekleştirilen İstanbul 1.İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı icra takibinden dolayı borçlu bulunmadığının tespitine, İstanbul 1.İcra Müdürlüğü’ nün ... e. sayılı dosyasına konu takibin iptaline, müvekkilinin borçlu olmadığı halde ödemek zorunda kaldığı 64.678,51 TL’nin ödeme tarihi olan 05.11.2021 tarihinden itibaren yasal faizi ile istirdadına, fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla, bu dava sebebiyle uğramış olduğumuz zararların yasa gereği takibe konulan alacağın yüzde yirmisinden az olmamak kaydıyla kötüniyet tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP DİLEKÇESİ:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesindeki beyanların tümüyle gerçeğe aykırı olduğunu, senetteki imzanın davacıya ait olduğunu, senedin halen İstanbul 1. İcra Müdürlüğünün kasasında bulunduğunu, gerekli incelemeler yapıldığı taktirde imzanın davacıya ait olacağının ortaya çıkacağını, davanın hukuki dayanaktan yoksun olduğunu belirterek davanın reddini, davacının dava konu alacağın %20'si kadar icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa hükmedilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:
İlk derece mahkemesi 2022/178 esas, 2023/447 karar sayılı, 31/05/2023 tarihli kararı ile; "Tüm dosya kapsamından; davacı vekilince senette atılı imzanın müvekkiline ait olmadığından bahisle menfi tespit ve istirdat talebinde bulunulmuş ise de; dosya kapsamında alınan ve hüküm kurmaya ve denetime elverişli bulunan bilirkişi raporundan senette davacı adına atılı keşideci imzalarının davacının eli ürünü olduğu anlaşıldığından davanın REDDİNE" karar vermiştir.
İSTİNAF:
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili aleyhine kötü niyetle icra takibi başlatılarak hakkı olmayan bir alacağın tahsil edildiğini, müvekkilinin yurt dışında olduğu için tebligatlardan haberdar olamaması üzerine dosyanın kesinleştiğini ve haciz tehdidi altında kısmen ödeme yapıldığını, takibe konu senedin 3 yıllık zamanaşımına uğradığını ancak mahkemenin bu konuda gerekçe kurmadığını, müvekkilin alacaklıyı tanımadığını ve senet vermediğini, sahte olarak düzenlendiğini düşündükleri senede karşı menfi tespit talebinde bulunduğunu, bu sahte senede dayalı icra takibiyle müvekkilin bankasından haksız yere tahsil edilen 64.678,51 TL'nin istirdadını talep ettiğini, mahkemenin hükme esas aldığı bilirkişi raporunun grafoloji gerekliliklerine uygun olmadığını ve ... bankasından gelen evraktaki imzanın mukayesesinin yapılmaması nedeniyle eksik incelemeyle oluştuğunu, bilirkişi raporunda çıplak gözle dahi bariz olan harf farklılıklarına rağmen (... harfleri ile ... isminin "..." kısmı) senetteki imzaların "benzer" olarak değerlendirilmesinin raporun bilimselliğini ve bilirkişinin tarafsızlığını zedelediğini, bilirkişinin mukayese görüntülerinin tamamını rapora eklemediğini,makroskopik/biyomikroskopik aletlerle incelemelerin yapılmadığını, uygulanan teknik yöntemin (...03.P.11.DMT.01 sayılı Adli Belge İnceleme Şubesi El Yazısı/İmza İnceleme Deney Metodu Rev.04) uygulanmadığını gördükleri için rapora itiraz ettiklerini, yeni bilirkişi incelemesi taleplerine rağmen mahkemenin yazılı şekilde hüküm kurmasının hukuka aykırılık oluşturduğunu, ayrıca müvekkilin senedin düzenlenme tarihinde Türkiye'de bulunup bulunmadığına dair yurt dışı giriş çıkış bilgilerinin toplanmaması nedeniyle de kararın hukuka aykırı olduğunu, bu nedenlerle istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
İSTİNAFA CEVAP:
Davalı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; mahkeme nezdinde yürütülen yargılama kapsamında yapılan imza incelemesinin Yargıtay içtihatları doğrultusunda belirtilen kriterler esas alınmak suretiyle yapıldığını ve tanzim edilen raporun Yargıtay denetimine ve hüküm kurmaya elverişli olduğunu, davacının bu husustaki iddialarının haksız ve mesnetsiz olduğunu, mahkeme tarafından imza incelemesine esas olmak üzere davacı asilin HMK 211. maddesi uyarınca imza örneklerinin alındığını, SGK, Çorlu İlçe Nüfus Müdürlüğü ve ... Bankası'ndan davacının 03.08.2015 tarihinden önceki ıslak imzalı evrak asıllarının (Yurtdışı Hizmet Borçlanma Talep Dilekçesi, Adres Beyan Formu, Mevduat Hesabı Sözleşmesi) celp edilerek eksikliklerin tamamlandığını, bu evrakların asılları üzerinde bilimsel teknik ve optik cihazlar kullanılmak suretiyle bilirkişi raporunun tanzim edildiğini, 18.02.2023 tarihli bilirkişi raporunun, davaya konu senet üzerindeki iki imzanın mukayese belgelere kıyasla benzerlikler gösterdiğinden davacı ...'in eli mahsulü olduğu sonucuna varılarak senet üzerindeki imzanın davacıya ait olduğunu kuşkuya yer bırakmayacak şekilde ispat ettiğini, bu doğrultuda davanın reddine dair hüküm tesis edilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığını, Yargıtay içtihatlarıyla imza incelemesinde optik aletler ve grafolojik/grafometrik yöntemlerle inceleme yapılması gerektiğinin hüküm altına alındığını, sunulan raporda da bu hususlara paralel olarak inceleme yöntemlerinin ve kullanılan cihazların detaylıca açıklandığını, raporun rasyonel şekilde tanzim edilmesiyle senet üzerindeki imzanın davacı asile ait olduğunun sübut bulduğunu, davacının istinaf sebeplerinin soyut ve hukuki dayanaktan yoksun olup sadece yargılamayı sürüncemede bırakmaya yönelik olduğunu, bu nedenle davacı tarafça yapılan istinaf başvurusunun reddedilerek yerel mahkeme kararının onanmasına karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE: İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Dava; İİK'nın 72.maddesi kapsamında icra takibine dayanak bono yönünden imza inkarına dayalı menfi tespit ve istirdat istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesi tarafından davanın reddine karar verildiği, davacı vekilinin yukarıda yazılı sebeplerle istinaf kanun yoluna başvurduğu görülmüştür. Dosyanın tetkikinde; İstanbul 1. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile davalının davacı aleyhine icra takibi başlattığı, alacak istemine konu olan 03/08/2015 düzenleme ve 07/08/2015 ödeme tarihli 50.000-TL bedelli bono keşidecisinin davacı, lehtarının davalı olduğu görülmüştür. Davacı tarafın bono üzerindeki keşideci imzasının kendisine ait olmadığından bahisle menfi tespit ve istirdat isteminde bulunduğu anlaşılmıştır. Bununla birlikte icra takibine konu alacak istemine dayanak bononun zamanaşımına uğradığı, bu durumun ilk derece mahkemesi tarafından nazara alınmadığı davacı tarafça istinaf sebebi yapılmış olup TTK'nın 778/1-a maddesinin atfıyla bonolarda uygulanması gereken TTK'nın 749. maddesinin; ''Poliçeyi kabul edene karşı ileri sürülecek poliçeden doğan istemler, vadenin geldiği tarihten itibaren üç yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.'' şeklindeki düzenlemesi ışığında davaya konu bononun takip tarihi itibari ile zamanaşımına uğradığı anlaşılmıştır. Bu suretle senedin kambiyo vasfını kaybettiği, zamanaşımına uğramış bononun temel ilişki yönünden delil başlangıcı niteliğinde olup davanın tarafları keşideci ve lehtar olduğundan aralarında temel ilişkinin bulunduğu görülmekle, alacağın mevcudiyeti bakımından ispat yükünün davalı taraf üzerinde olduğu, davalı tarafın buna dayalı olarak tanık dinletme hakkının bulunduğu anlaşılmıştır. Dolayısıyla davalı tarafın dayandığı deliller kapsamında, delil başlangıcının bulunması karşısında tanıkları dinlenerek ispat imkanı verilmesi gerekirken imza incelemesi yapılarak senet üzerindeki imzanın davacının eli ürünü olduğundan bahisle davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı bulunmuştur. Tüm bu nedenlerle davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince kabulüne, mahkeme kararının kaldırılmasına, dosyanın belirtilen eksikliğin giderilmesi için ait olduğu mahkemeye iadesine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Davacı vekilinin istinaf isteminin KABULÜ ile;
2- İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesinin 31/05/2023 tarih, 2022/178 E. 2023/447 K. sayılı kararının HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince KALDIRILMASINA,
3- Dosyanın, yukarıda gösterilen biçimde inceleme ve değerlendirme yapılmak üzere mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
4- İstinaf yasa yoluna başvuran davacı tarafından peşin olarak yatırılan istinaf karar ve ilam harcının talebi halinde kendisine iadesine,
5- Dosya üzerinde inceleme yapılması sebebiyle vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,
6- İstinaf yasa yoluna başvuran tarafından istinaf aşamasında yapılan giderlerin ilk derece mahkemesince verilecek nihai kararda dikkate alınmasına,
HMK'nın 353/1-a-6. ve 362/1-g. maddeleri gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ve KESİN olmak üzere, oy birliğiyle karar verildi. 05/02/2026