Karar Detayı

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
44. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO:2022/1325
KARAR NO:2025/301
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:Bakırköy 1. Fikri Ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi
TARİHİ:09/06/2022
NUMARASI:2021/92 E. - 2022/147 K.
DAVANIN KONUSU:Faydalı Model Belgesi (Faydalı Model İsteme Hakkının Ve Faydalı Md. Gaspı İddialı)
İSTİNAF KARAR TARİHİ:13/02/2025
Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:İstinaf yoluna başvuran davalı vekilinin istinaf başvurusu üzerine Bakırköy 1. Fikri Ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesinin 2021/92 Esas dosyası ve dava dosyasında verilen 09/06/2022 tarih ve 2022/147 Karar sayılı gerekçeli kararı incelendi.Tarafların İddia ve Savunmaları: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: müvekkilinin 2017 yılı başında "Motorlu araçlarda yakıt tasarrufu ve performans artıran vakum gücüyle çalışan hava besleme aracı" isimli buluşu bağımsız olarak tamamladığını, 10/02/2017 tarihinde müvekkili ile davalılardan ... arasında yazılı bir sözleşme yapıldığını, bu sözleşmede buluş sahibinin müvekkili ... olduğunun açıkça belirtildiğini, sözleşmeyi şirket adına diğer davalı ...’nun imzaladığını, ancak sözleşmeye rağmen Türk Patent internet sitesindeki kayıtlara göre ...’nin buluşçu olarak müvekkiliyle birlikte ...’yu da gösterdiğini, buluştan elde edilen gelirden müvekkilinin hak ettiği payın ödenmediğini, bu nedenle sözleşmenin feshedildiğini, davalı tarafın bu durumu mahkemenin 2019/154 Esas ve 2019/466 Karar sayılı dosyasında da ikrar ettiğini, ayrıca ...’nun 17/02/2017 tarihi itibariyle şirketi temsile yetkili olmadığını, şirketin 07/11/2008 tarihli kararına göre tek yetkili müdürün 10 yıl süreyle... olduğunu, dolayısıyla patent isteme hakkının devrine ilişkin sözleşmenin yetkisiz bir kişi tarafından imzalanarak müvekkilinin yanıltıldığını, bu işlemin baştan beri yok hükmünde olduğunu, patent isteme hakkının hiç edinilmemiş olması ve sözleşmenin feshedilmesine rağmen faydalı model belgesi başvurusunun müvekkiline devredilmemesinin patent isteme hakkının gasbı niteliğinde olduğunu belirterek, ... sayılı faydalı model başvurusunda bulunma hakkının müvekkiline ait olduğunun tespiti ile faydalı model belgesinden ...’nun adının silinmesini talep etmiştir Davalı vekili dava dilekçesinde özetle, taraflar arasında 17/02/2017 tarihinde bir sözleşme imzalandığını ve bu sözleşmeye göre müvekkili ... ve ...'ın buluşçu olarak ... sayılı başvuru ile patent/faydalı model başvurusu yaptıklarını, üretimin başında bulunan ...'ın hatalı imalatlar yapması sonucunda müvekkilleri ile anlaşmazlığa düştüğünü, bu nedenle müvekkillerinden habersiz şekilde başka şahıslarla anlaşıp aynı teknoloji ve bilgilerle aynı konuda kullanılmak ve satılmak üzere "..." markalı bir ürün yaptığını ve piyasaya sürdüğünü, 19/01/2018 tarihinde bir ön mutabakat formu adı altında başka bir sözleşme imzalandığını ve bu sözleşmede "Bundan önceki taraflar arasında yapılmış tüm yazılı ve sözlü sözleşmeler feshedildiğinden geçerliliğini yitirmiştir" şeklinde bir kayıt konulduğunu, bu ifadede "..." markası için ....Şti'nin ... sayı ile yapmış bulunduğu patent/faydalı model başvurusundan vazgeçildiğinde dair bir hüküm olmadığını, ...'ın sözleşme imzalanmadan satılan her "..." markalı ürün için 50,00 TL almakta iken, TPMK nezdinde ... sayılı başvuru ile "..." ile aynı özellikleri taşıyan ve aynı teknik bilgi ile ürettiği "..." markalı aynı buluşu piyasaya sürdüğünü, bu markanın üretimi sonucunda müvekkilinin patentten doğan haklarının ihlal edildiğini ve müvekkili mağdur edildiği halde müvekkilleri aleyhine asılsız suçlamalarda bulunulduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. İlk Derece Mahkemesi'nin 09/06/2022 Tarihli Kararı: "Mahkemece; Davacının davasının KABULÜNE, davalı ... adına Türk Patent kurumuna başvurusu yapılan ve diğer davalı ...'nun buluşçu olarak gösterildiği ... sayılı patent - faydalı model başvurusunda bulunma hakkının davacı ...'a ait olduğunun tespitine, bu patent - faydalı model başvurusunda buluş sahibi olarak gösterilen ...'nun adının patent tescilinden silinmesine, " karar verilmiştir.
İleri Sürülen İstinaf Sebepleri:Davalı vekili tarafından süresinde istinaf yoluna başvurulmuş olup, davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu ...başvuru numaralı patent dosyasının ilk halinde ...’ın katkılarıyla başvuru yapıldığını ancak bu haliyle piyasada benzer yöntemlerin bulunduğu gerekçesiyle Kurum tarafından “X” raporu düzenlendiğini, Kurumun ...’ın katkıda bulunduğu ilk buluşun patent olarak tescil edilemeyeceğine karar verdiğini, müvekkilinin başvuruyu faydalı modele çevirdiğini ve ...’nun tek başına yaptığı geliştirmeler sonucunda faydalı model olarak tescile uygun hale geldiğini, yerel mahkemenin ...’nun buluş sahibi olduğuna dair beyanları dikkate almadığını, delilleri toplamadan eksik ve hatalı inceleme yaptığını, dava konusu buluşun ...’nun tek başına yaptığı geliştirmelerle tescil edilebilirlik kazandığını, başvuru dosyasının ilk halinde ...’ın katkılarıyla yapılan başvurunun havanın daha fazla sıkıştırılmasına yönelik olduğunu, ancak daha sonra yapılan değişikliklerin tek başına ... tarafından gerçekleştirildiğini ve bunun kanıtının, değişiklik tarihinden önce davacı ve davalı şirket arasındaki hukuki sürecin başlamış olması olduğunu, 19/01/2018 tarihinde davalı ile ... arasında ön mutabakat formu imzalandığını, bu mutabakata göre ...’ın üretim ve pazarlama hakkını ... Plastik’e devrettiğini, ...’ın X raporu düzenlenmiş bir başvuruda ve taraflar arasındaki husumetin yargıya taşındığı bir dönemde buluşa katkısının bulunmadığını, dolayısıyla gerçek buluş sahibinin ... olduğunu belirterek Bakırköy 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi’nin 09/06/2022 tarihli 2021/92 Esas, 2022/147 Karar sayılı hükmünün istinaf incelemesi sonucunda kaldırılarak haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İstinafa Cevap:Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle davalının ...'nun buluşa katkısına ilişkin somut hiçbir delil veya beyan sunmadığını, müvekkili ...’ın patent/faydalı model isteme hakkının gasp edildiğini, bu nedenle müvekkilinin ... sayılı patent/faydalı modele konu buluşun gerçek sahibi olduğunun tespitine ve başvuruda buluş sahibi olarak gösterilen ...’nun adının patent tescilinden silinmesine karar verilmesinin hukuka uygun olduğunu, davalının buluşa katkısının bulunmadığını, buluşun gerçek sahibinin müvekkili ... olduğunu, bu hususun ... ile davalı... Plastik arasında 10.02.2017 tarihinde imzalanan sözleşmeyle de sabit olduğunu , sözleşmenin 3. maddesinde “vakum teknolojisi destekli yakıt tasarruf ve performans cihazı” konulu buluşun sözleşme konusu olduğu, 1.1 maddesinde ise ...’ın açıkça “buluş sahibi” olarak ifade edildiğini, sözleşmeyi ... adına kendisini yetkili olarak gösteren ...’nun imzaladığını, sözleşmeye göre Türkiye ve yurt dışında yapılacak tescil başvurularında başvuru sahibinin ... Plastik olarak belirlendiğini, patent isteme hakkının devrine ilişkin 19.02.2017 tarihli sözleşmenin karşılıklı irade beyanlarıyla feshedilmesi halinde, davalının aldığı hakları iade etmesi gerektiğini, dolayısıyla davalının buluşun patentlenebilir hale getirilmesini sağladığı ve buluş sahibinin o olduğu iddialarının tamamen gerçeğe aykırı olduğunu, patent isteme hakkının tarafların irade beyanlarıyla fesih sonrası müvekkiline dönmüş olmasına rağmen, davalı... Plastik’in ....sayılı patent/faydalı model başvurusunu kendi adına devam ettirdiğini ve başvuruyu gerçek hak sahibi müvekkiline devretmediğini, bu sebeple patent isteme hakkının ...’a ait olduğunun tespiti ve ...’nun adının patent tescilinden silinmesi yönündeki kararın hukuka uygun olduğunu beyanla davalının ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması talebinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:HMK'nın 355. Maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede;Dava, ... sayılı faydalı model başvurusunda bulunma hakkının davacıya ait olduğunun tespiti, bu faydalı model belgesi tescilinden davalı...'nun adının silinmesi taleplidir.Davacı vekili, davacının "Motorlu araçlarda yakıt tasarrufu ve performans artıran vakum gücüyle çalışan hava besleme aracı" isimli buluşun sahibi olduğunu, başvuruda buluşçu olarak ... ile birlikte ...'nun da gösterildiğini, davalı tarafından müvekkiline devir edilmemesinin patent isteme hakkının gasbı niteliğinde olduğunu iddia ederek, ... sayılı faydalı model başvurusunda bulunma hakkının müvekkiline ait olduğunun tespitini ve bu faydalı model belgesi tescilinden ...'nun adının silinmesini talep ve dava etmiştir.18/05/2022 tarihli bilirkişi raporunda, ... nolu faydalı model belgesi başvurusunun, davalı ... Plastik tarafından yapılmış olduğu, bunun taraflar arasındaki 10/02/2017 tarihli sözleşmeye uygun olduğu veTürk Patent nezdinde yapılan ... nolu faydalı model belgesi başvurusunda buluş sahibi olarak sadece davacı ...’ın isminin belirtilmesi gerektiği belirtilmiştir. ... ile davalı şirket arasında (şirket adına davalı ...) 10/02/2017 tarihinde "fikri ve sınai mülkiyet hakları" başlıklı sözleşme düzenlendiği, buluş sahibinin ... olduğu, buluş ile ilgili faydalı model/patent başvurularının davalı şirket tarafından yapılacağının belirtildiği, davalı şirket tarafından bu sözleşmeye dayalı olarak... nolu "Motorlu araçlarda yakıt tasarrufu ve performans artıran vakum gücüyle çalışan hava besleme cihazı" başlıklı buluş için 14/03/2017 tarihinde faydalı model başvurusu yapıldığı, buluş sahibi olarak davacı ... ile davalı ...'nun gösterilmiş olduğu anlaşılmıştır.Mahkemenin 2019/154 Esas 2019/466 Karar sayılı dosyasında, davacı ... tarafından davalı ... Şti ile aralarında 10.02.2017 tarihinde imzalanan Fikri ve Sınai Haklar sözleşmesinin feshi talebi ile dava açıldığı, davalı tarafın ise davaya konu sözleşmenin karşılıklı irade ile feshedilmiş olduğunu bildirildiği, mahkemenin 2019/154 Esas 2019/466 Kararı ile “Davacının davasının hukuki yarar dava şartı yokluğu sebebi ile usulden reddine” karar verildiği ve kararın 11.02.2020 tarihinde kesinleştiği görülmüştür. Davacı ile ... (... Plastik) arasında 19/01/2018 tarihinde “...” imzalandığı, ; -Buluşunu yapıp ve geliştirdikleri ... Sistemi’nin patent süresi içerisinde satışının ve ihtiyaç duyulduğu durumlarda ise ...'ın üretime teknik destek vermesi şartı ile üretiminin tamamen ...'ya (... plastik) ve devredilmesi konusunda mutabakata varıldığı, bundan önceki taraflar arasında yapılmış tüm yazılı ve sözlü sözleşmelerin feshedilmiş olduğundan geçerliliğini yitirdiğinin düzenlendiği görülmektedir. 6769 sayılı SMK. nun 109. Maddesine göre, ... isteme hakkı, buluşu yapana veya onun haleflerine ait olup bu hakkın başkalarına devri mümkündür. 6769 Sayılı SMK. Nun 110/2 maddesine göre, Patentin verilmesi işlemleri sırasında, ... isteme hakkının gerçek sahibi olduğunu 109 uncu maddenin birinci fıkrası uyarınca iddia eden kişi, başvuru sahibine karşı dava açabilir. Dosya kapsamına göre, dava konusu faydalı model belgesine konu işlemlerin kurum nezdinde henüz tamamlanmadığı, dava konusu ... nolu faydalı model belgesine konu buluş sahibinin davacı ... olduğu, ...nun buluşu geliştirip katkı sunduğu iddiasının dosyada ispatının bulunmadığı, 10.02.2017 tarihli sözleşme ile davacı tarafından faydalı model başvuru hakkının davalı şirkete devredildiği, ancak anılan sözleşmenin karşılıklı irade ile feshedilmiş olduğu, dolayısıyla davalı şirketin sözleşmeye dayalı faydalı model talep hakkının dayanağının kalmadığı, davacının SMK. nun 109. Maddesine göre buluş sahibi olduğunu ve buna dayalı faydalı model talep hakkının kendisine ait olduğunu ispat ettiği, ayrıca davacının tek başına buluş sahibi olmasına rağmen davalı ...'nun da buluş sahibi olarak gösterilmesinin yasadan yada akitten kaynaklanan hukuken geçerli bir sebebinin bulunmadığı, davacının buluş sahibi olarak faydalı model isteme hakkının davacıya ait olduğu bu gerekçeyle davanın kabulü kararı verilmesinin dosya kapsamı ve hukuka uygun olduğu kanaatine varılmıştır.Davalı vekilinin İstinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Usûl ve yasaya uygun Bakırköy 1. Fikri Ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 09/06/2022 tarih ve 2021/92 E. 2022/147 K. sayılı kararına karşı davalı vekili tarafından yapılan istinaf talebinin 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40-TL istinaf karar ve ilam harcından peşin yatırılan 80,70-TL harcın mahsubu ile bakiye 534,7‬0-TL harcın davalıdan tahsiliyle Hazineye gelir kaydedilmesine, 3-Davalı tarafça istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, 4-İncelemenin duruşmasız olarak yapılması sebebiyle taraflar yararına vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,5-Taraflarca yatırılan gider avansından harcanmayan kısmın karar kesinleştiğinde iadesine,6-Karar tebliği, harç tahsil müzekkeresi düzenlenmesi, harç ve avans iadesi işlemlerinin İlk derece Mahkemesince yerine getirilmesine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 20/07/2017 tarih ve 7035 Sayılı Kanunun 31. maddesiyle değişik 6100 Sayılı HMK'nın 361/1. maddesi gereğince, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Yargıtay'a temyiz başvurusunda bulunma yolu açık olmak üzere, oy birliğiyle karar verildi. 13/02/2025