mahkeme 2024/2338 E. 2025/920 K.

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO:2024/2338
KARAR NO:2025/920
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:İSTANBUL ANADOLU 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:18/04/2024
NUMARASI:2022/868 E - 2024/227 K
DAVANIN KONUSU:İtirazın İptali
KARAR TARİHİ:08/04/2025
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak,ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle,dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde; Müvekkili şirkete ait ... plaka sayılı aracın şanzıman performans düşüklüğü uyarısı vermesi üzerine, şirket yetkilisi tarafından 19.07.2022 tarihinde, davalı ...-... adi ortaklığına ait otomobil servisine götürüldüğünü, serviste arıza açıklandıktan sonra davalılar tarafından test sürüşü yapıldığını, bilgisayar sistemi ile kontrol edildiğini, "aracın kavramasında problem olmadığı, şanzıman açılarak arızaya neden olan durumun ne olduğunun anlaşılabileceği, şanzımanda çapak oluşma durumu var ise düşük maliyetle sorunun çözülebileceği"nin .söylendiğini, bu sırada davalılar tarafından aracın başka bir arızası olduğundan bahsedilmediğini, aracın davalılara ait otomobil servisinde bırakıldığını,Davalılar, 21.07.2022 tarihinde müvekkili şirket yetkilisini arayarak "aracın sorunsuz şekilde hazır olduğunu ve gelip alabileceğini "bildirdiğini, aracın şirket yetkilisi ... tarafından 22.07.2022 tarihinde teslim alındığını, davalı adi ortaklık tarafından düzenlenen fatura içeriğinde ya- pıldığı iddia ve beyan edilen işlemlere istinaden, müvekkil şirket yetkilisinin kredi kartı ile davalı- lardan ...'ün yetkilisi ve imzaya yetkili müdürü olduğu ... Şirketi'ne ait pos cihazı ile 29.000,86 TL ödeme alındığını, Ancak, aracın tesliminden kısa bir süre sonra, arabanın aynı arızayı verdiğini, arıza uya- rısının fotoğrafı çekilerek karşı tarafa gönderildiğini, herhangi bir geri dönüş alamadıklarını, ertesi gün telefon ile aradığında cevap vermediklerini,Bunun üzerine, ... Otomotiv'de araç kontrol etti- rildiğinde, karşı tarafça düzenlenen servis faturasında ayrıntısı verilen işlemlerin uygulanmadığı ve faturada belirtilen parçaların değiştirilmediğinin öğrenildiğini, aracın test sürüşünün yapıldığını ve aynı arızaların devam ettiğinin tespit edildiğini,Hem bu serviste hem de başka otomobil ustalarından bilgi alındığında "aracın şanzıma- nının hiç açılmadığı, zaten bu kadar kısa zamanda şanzımanın çıkartılıp aracın tekrar toplanmasının mümkün olmadığı, ayrıca test sürücü için 30-40 km lik bir sürüşün yeterli olduğu, 200 km gibi bir test sürüşü uygula- masının makul olmadığı"nın söylendiğini, kaldı ki davalılar araca hiç bir işlem yapmadığından test sürüşü yapılması için bir neden bulunmadığını, aracın neden 200 km kullanıldığının anlaşılamadığını, İstanbul Anadolu 18. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2022/116 D.İş sayılı dosyası üze- rinden delil tespiti talebinde bulunduklarını; Makine Mühendisi bilirkişinin sunduğu 06.09.2022 tarihli raporda;
"Serviste araç lifte kaldırılarak karter muhafazası sökülmüş, şanzımanın mevcut durumuna iliş- kin 7 adet fotoğraf çekilmiştir. Fotoğraflardan da görüleceği gibi araç şanzımanının hiç sökülmediği, cıvatalar üzerinde sökme-takmaya dair herhangi bir iz olmadığı, hatta şanzımandan sızan yağ sebebiyle 1 adet cıvatanın yüzeyinde oluşmuş olan kir tabakasının hala üzerinde mevcut olduğu görülmüştür. Yapılan incelemede şanzı- manda yağ kaçağı olduğu ve yağ damlatmaya devam ettiği, sökülen karter muhafazası üzerinde yağ birikim- lerinin olduğu tarafımca tespit edilmiş ve bu tespitlere yönelik fotoğraflar çekilmiştir. Dolayısıyla bahsi geçen aracın şanzımanının hiç sökülmediği kanaati oluşmuştur." denildiğini, Neticede davalıların edimlerini ifa etmediğinden müvekkili tarafından yapılan öde- menin iadesinin gerektiğini, bu amaçla davalılar aleyhine ... Sayılı dosyası üzerinden icra takibine girişildiğini, davalıların haksız itirazı nedeniyle takibin durduğunu beyanla itirazın iptali ile takibin devamına, davalıların % 20 'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatı ile mahkumiyetine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalılar vekili cevap dilekçesinde; Davacı ... Şti.' nin ... marka ...plakalı araç ile ilgili olarak "arka bagaj ışığı hatası, sol arka porya bilyası sorunu, en önemlisi de şanzıman performans düşük uyarısı verdiği, aracın daha önce kaza yapıp iyi tamir edilmediği, tesisat sorunları olduğu"ndan bahisle müvekkilinin adi ortaklık olarak işlettikleri işyerine başvurduğunu,Yapılan ilk kontrol ve testlerden sonra, davacıya "bu şanzıman arızasının önemli bir arıza olduğunu ve "kavrama takımı", "şanzıman hidrolik beyin" gibi önemli birtakım parçaların tamamen değişmesi gerektiği, bunun da maliyetinin 55.000,00 - 60.000,00 TL arasında tutabileceği"nin ifade edildiğini, dava- cının bu bedelleri pahalı bulması üzerine kendi onay ve isteği ile tamirat yoluna gidildiğini, şanzıman içerisindeki bir takım parçalar kavrama takımı, kavrama kapağı, beynindeki bir adet selenoit, şanzı- man yağı, iç ve dış filtrenin değiştirilip tamir edildiğini, faturadaki tüm işlemlerin yapıldığını, müvek- kilinin davacıya "kavrama takımında bir sorun olmadığı" yönünde beyanda bulunmadığını, kaldı ki böyle bir ifade kullanılmış olsaydı fatura içeriğinde de görüleceği üzere 1. ve 10.satırda "kavrama" ile ilgili işlemlerin yapılmayacağını, davacının da fatura içeriğini görüp bilerek ödeme yaptığını,Yapılan işlemlerden sonra, "araçta şanzımanla ilgili bir arızanın oluşması durumunda tüm parçaların değişimi yapılması gerektiği ve şanzımanla ilgili gerekli parça değişimlerine ilişkin bedellerde yar- dımcı olunacağı" dahi açıkça ifade edilerek aracın sahibine teslim edildiğini, aracın tesliminden sonra davacının " araçtan birtakım uyarılar aldığı"nı ifade ederek müvekkiline mesaj attığını, müvekkilinin de "sorunun giderilmesi için aracı tekrar getirilebileceği, önceki ifade edildiği gibi araca yeniden bakılabileceği, bu seferki sorunun tespitinin yapılacağı"nın ifade edildiğini, buna ilişkin mesaj yazışmalarının bulun- duğunu, Davacının aracı tekrar müvekkilinin servisine getirdiğini, yapılan test sürüşü ve ince- lemede başka bir arızaya rastlanılmadığını, ilk gelindiğinde de söylendiği üzere "şanzımanda oluşan sorun veya sorunların tamiratla giderilmesinin zor olduğunu, bahsi geçen parçaların tamamen değişmesi gerektiğini, yardımcı olmak adına önceki yapılan tamirat bedellerinin mahsup edilebileceği, işçilik alın- mayacağı, tüm kolaylığın sağlanacağı"nın tekrar dile getirildiğini, ancak davacının bu yaklaşımı kabul etmediğini, aracı alıp götürdüğünü,Daha işin en başında arızasının önemli bir arıza gibi göründüğü ve "kavrama takımı", "şanzıman hidrolik beyin" gibi önemli birtakım parçaların tamamen değişmesi gerektiği, ancak mali- yetinin yüksek olduğu, ancak çözüm olmaması durumunda bu parça değişimlerinin yapılması gere- keceği , bu nedenle öncelikle tamir etme yöntemi denenebileceğinin ifade edildiğini, davacı tarafından tamir yönteminin kabul edildiğini, Davacı dilekçesinde "tüm bu süreçten sonra aracı müvekkili servisinden alıp, ... Otomotiv'e ve başka ustalara gösterdiklerini, bu kadar kısa zamanda tamir edileme- yeceğini, şanzımanın hiç açılmadığını söylediklerini "iddia etmiş ise de, her ustanın, her servisin çalışma, tamir, test vs uygulama işlemlerinin birbirinden farklı olabileceğini, "Biz birkaç ustadan görüş aldık. Bu tamir yapılmamış" şeklindeki beyanının işin tamamen doğasına ve gerçekliğe aykırı, farazi ifadelerd olduğunu,Davacı dava dilekçesinde ayrıca İstanbul Anadolu 18. Sulh Hukuk Mahkemesi 2022/ 116 D.İş dosyası nezdinde tespit yaptırıldığı, bu tespit dosyasında alınan bilirkişi raporunda; "şanzı- manın hiç açılmadığı/sökülmediği" yönünde rapor verdiği ifade edilmiş ise de, müvekkilinin gıyabında ve hiçbir beyan ve görüş alınmadan, aracın kapağı dahi açılmadan ilk görüşte civatanın üzerinde biri- ken tozdan hareketle kanaat oluşturulmasının hatalı olduğunu, bilirkişinin faturada gösterilen işlerin tek tek yapılıp yapılmadığını teknik açıdan gerçekçi delil ve tespitlerle ortaya koymasının gerektiğini, raporda böyle bir değerlendirme ve tespit bulunmadığını ,Davacı tarafça yapılan ödemenin iadesine ilişkin talebin yersiz ve dayanaksız olduğunu beyanla davanın reddini savunmuştur.
İlk Derece Mahkemesi'nce: "DAVANIN REDDİNE" karar verilmiştir.
İstinaf Başvurusu: Hüküm davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.Davacı vekili istinaf dilekçesinde; İstanbul Anadolu 18. SHM'nin 2022/116 D. İş sayılı dosyasına Makine Mühendisi tarafından ibraz olunan raporda inceleme tarihinde şanzımanın açılmasına dair hiç bir izin olmadığının tespit edildiğini ve bu durumun fotoğraflandığını, mahkemece aldırılan bilirkişi raporunda ise bu bulgudan hiç bahsedilmediğini, rapor ekindeki fotoğrafların da değerlendirilmediğini, raporun bu yönüyle eksik ve yetersiz olduğunu, hükme esas alınamayacağını beyanla kararın kaldırılmasını istemiştir.İstinaf sebepleri ve 6100 sayılı HMK'nun 355 md. ile sınırlı olarak yapılan incelemeye göre;Dava, İİK 67 maddesine dayalı itirazın iptali talebine ilişkin olup takip ve dava konusu alacak ayıplı araç tamirinden kaynaklanmaktadır.Dosya kapsamından;Davacıya ait ... plakalı aracın tamiri hususunda taraflar arasında akdi ilişki kurulduğu, davalı tarafça onarımın yapılarak aracın davacıya teslim edildiği, bilahare davacının, "araç- taki mevcut sorun ve şikayetlerin devam ettiği, faturada belirtilen iş ve işlemlerin yapılmadığı, tamir bedeli olarak yapılan ödemenin iadesinin gerektiği"nden bahisle; 29.000,86 TL asıl alacak + 663,25 TL işlemiş faizden ibaret = 29.664,11 TL alacağın tahsili talebi ile ... sayılı dosyası üzerinden ilamsız takibe giriştiği, davalı borçluların itirazı nedeniyle takip durduğundan itirazın iptali talebiyle eldeki davanın açıldığı anlaşılmaktadır. Araç tamir ve bakım sözleşmeleri TBK'nın 470 vd. md anlamında eser sözleşmesi niteliği arz etmektedir.TBK'nun 470 maddesinde Eser Sözleşmesi:"Yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, iş sahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmedir" şeklinde tanımlanmıştır. Eser sözleşmesinde, işin uzmanı sayılan yüklenici, yapımını yüklendiği işi, özen borcu gereği olarak fen ve sanat kurallarına, sözleşme hükümlerine, kendisine duyulan güvene ve beklenen amaca uygun şekilde yapmakla yükümlüdür. Eser sözleşmelerini diğer iş görme sözleşmelerinden ayıran önemli hususlardan birisi sonuç sorumluluğu, yani tarafların iradeleri doğrultusunda yüklenici tarafından bir sonucun meydana getirilmesi taahhüdüdür. Zira; eser sözleşmesinde bir eserin, sonucun yaratılıp teslim edilmesi borcu altına girilmektedir. Bu borcun altına giren taraf yani yüklenici, işin mahiyeti gereği işi sadakat ve özenle yerine getirmek zorundadır. Sadakat borcu, yüklenicinin iş sahibinin yararına olacak şeyleri yapması ve ona zarar verecek her türlü eylemden kaçınmasıdır. Eserin, sözleşmede kararlaştırılan niteliklerine, ya da iş sahibinin beklediği amaca uygun olmaması veya lüzumlu bazı vasıflardan bir ya da bir kaçının bulunmaması halinde ayıplı yapıldığının kabulü gerekir.İş sahibinin ayıptan doğan hakları TBK'nın m. 475'te düzenlenmiştir. Bu haklar; sözleşmeden dönme, ayıp oranında bedelden indirim ya da ücretsiz onarım isteme hakları ile genel hükümlere göre tazminat isteme hakkıdır. Bunlarda ilk üçü, yani dönme, bedelden indirim ve ücretsiz onarım isteme hakları seçimlik haktır. Tazminat isteme hakkı ise, iş sahibinin zarar görmesi şartıyla her üç seçimlik hakla birlikte istenebilir. Bu haklar sınırlı olarak sayılmış olduğu için bunlar genişletilemez. Somut olayda, davacı icra takibi ve dava ile ayıplı tamir hizmeti kapsamında ödediği tamir bedelinin iadesini istediğine göre ,uyuşmazlık; davalı tarafça sunulan tamir hizmetinin ayıplı olup olmadığı, davacının ödediği tamir bedelinin iadesinin gerekip gerekmediği hususundadır. Mahkemece Motorlu Taşıt - Otomotiv - Kara Yolu Taşımacılığı konusunda uzman Makine Mühendisi ... ile Otomotiv -Hasar Uzmanı konusunda uzman ...'dan alınan 05.02.2024 tarihli raporda; KEŞİF VE İNCELEME 1. Mahkemenin 07.12.2023 tarihinde verdiği karar ile 21.12.2023 tarihinde, mahkemeniz Baş- kanlığında ve tarafların da katıldığı keşifte, davaya konu olan ... şase ve... plakalı araç 157.045 kilometrede iken Anadolu Adliyesi otoparkında bilirkişi heyetimiz tarafından incelenmiş ve davacı tarafından yapılan sürüş ile kısa mesafeli yol testi yapılmıştır. 2. Davacı tarafından yapılan sözlü beyanlarda, İstanbul Anadolu 18.Sulh Hukuk Mahkemesi 2022/116 Değişik İş dosyasında yapılan keşif ve tespitlerin akabinde, aracın onarımını tekrar yaptırdığı ve iddia edilen arızaların onarıldığı bilgisi verilmiştir. 3. Bilirkişi heyetimizin eşlik ettiği yol testinde, iddia edilen arızaların olmadığı ve şanzıman vites geçişlerinin normal olduğu tespitleri yapılmıştır.4. Adliye otoparkındaki fiziki şartların yetersiz olması ve aracı kaldırarak şanzıman üzerinde iddiaların incelemesinin yapabilmenin mümkün olmaması üzerine, mahkeme tarafından verilen yerinde ince- leme yetkisi ile daha sonraki tarihte, servis şartlarında aracın incelenmesine karar verilerek keşif sona ermiştir.Aracın yerinde inceleme yetkisine istinaden, 04.02.2024 tarihinde, ... Otomotiv Servisinde, davaya konu olan ... plakalı araç tekrar incelenmiştir. Plakası :..Şase Numarası:..Markası:... Tipi :...Model Yılı :2013 Kilometresi :158.286 ( Keşif tarihi 03.02.2024 ) 157.045 ( Keşif tarihi 21.12.2023 ) Davacı taraf ile yapılan görüşmede; 1.19.07.2022 tarihinde, davalı tarafa ait serviste yapılan işlemler sonrası, araç şanzımanında yapıldığı iddia edilen onarım sonrası değiştirilen parçaların iade edilmediği veya parçalara ait fotoğraflar olmadığı,2.İstanbul Anadolu 18. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2022/116 D.İş sayılı dosyası üzerinden açılan tespit dosyası ile araç üzerinde bilirkişi incelemesi yapılması akabinde, 06.09.2022 tarihli bilirkişi raporunun düzenlenmesi sonrası, 05.01.2023 tarihinde, farklı bir serviste yapılan şanzıman onarımı akabinde, değişen parçaların iadesinin alınmadığı ve bu parçalara ait ve aracın servisteki onarımı esnasında çekilen herhangi bir fotoğrafı bulunmadığı,3.Aracın alt kısmında, motor ve şanzıman muhafazasının olmadığı,4.Motor ve şanzıman birleşim noktasında, yoğun yağ sızıntısı olduğu, 5.Şanzıman gövdesi ve motor bağlantı cıvataları ile bağlantı takozu incelenmesinde, söküm işlemi olmasına ait izlerin bulunduğu tespitleri yapılmıştır. Davacı tarafından dosya muhteviyatına sunulan ve davalı tarafından yapılmadan iade edildiği iddia edilen aracın şanzımanında yapıldığı iddia edilen onarımlara ait olan ve üzerinde her hangi bir imza bulunmayan iş emri ve fatura muhteviyatında bahsi geçen parça ve işçiliklere ait her hangi bir fotoğrafın dosya muhteviyatında bulunmadığı görülmektedir.Dosya muhteviyatındaki belgeler arasında bulunan İstanbul Anadolu 18. Sulh Hukuk Mahke- mesi'nin 2022/116 D.İş dosyası Bilirkişi Raporunun incelenmesinde, Sayın Bilirkişinin aracın şanzımanındaki bağlantı cıvatalarını incelediği, civataların üzerinde sökülme izlerinin olmadığı ve yağ kaçağı olduğu husus- larında kanaat belirtilmiş olup, aracın şanzımanında arıza olduğu süreç içerisinde yapılan bu tespit ve incele- menin yeterli olmadığı, arızalı olduğu iddia edilen ve bu hususta tespit istenen araç ile yol testine çıkılarak, iddia edildiği üzere, vites geçişlerinin uygun olmadığı, vites geçişleri esnasında kabul edilebilir seviyenin üzerinde ses ve uğultu olduğu tespitlerinin yapılmadığı, dolayısı ile Değişik İş dosyasında yapılan keşif ve incelemenin eksik olduğu anlaşılmaktadır.
SONUÇ VE KANAAT;Mahkemece tarafımıza tevdi edilen 2022-868 Esas dosya muhtevi- yatında bulunan belge, delil ve taraf iddiaları ile davaya konu olan ... plakalı araç üzerinde yapılan incelemede,1. Aracın şanzıman bağlantı cıvatalarında ve bağlantı noktalarında, Değişik İş dosyası keşifi sonrası yapıldığı iddia edilen onarım sebebi ile sökülme esnasındaki anahtar ve lokma izlerinin mevcut olduğu 2. Değişik İş dosyasında yapılan tespitte bahsi geçen yağ sızıntısının, motor ve şanzıman arasında halen mevcut olduğu3. Aracın altında olması gereken motor/şanzıman muhafaza plastiğinin olmadığı, muhafazaya ait küçük bir plastik parçanın, taban saçına bağlı cıvata üzerinde görüldüğü 4. Davalıya ait atölyede ve Değişik İş dosyası tespiti akabinde, şanzımandan çıkan arızalı parça- lara ait herhangi bir fotoğrafın veya fiziken varlığının bilirkişi heyetimize gösterilmediği ve dava dosyasına sunulan imzasız iş emri ve faturanın, sonuç ve kanaat oluşturabilecek delil niteliğinde olmadığı, 5. Değişik İş dosyasında görevli bilirkişinin raporunda, aracın arızasına ilişkin herhangi bir yol testi veya tespitten bahsedilmemesi sebepleri ile davalının, eksik iş yaptığına dair herhangi bir delilin, dosya muhteviyatın olmaması sebebi ile yapılan keşif ve incelemelerde, davacının iddiaları ile ilgili kanaatin oluş- masının mümkün olamayacağı sonuç ve kanaatine varılmıştır şeklinde görüş bildirilmiştir.Söz konusu raporda Değişik İş dosyasındaki tespitler değerlendirilmiş ayrıca araç bulunduğu yerde mevcut durumu itibarıyla incelenmiş, yapılan keşif sonucu rapor düzenlenmiştir.Bilirkişi kurulunun raporu içerdiği teknik inceleme ve gerekçe itibarıyla dosya kapsamına uygun ve hükme elverişlidir. Açıklanan nedenlerle,ilk derece mahkemesince verilen kararda vakıa ve hukuki değer- lendirme noktasında, usul ve esasa aykırılık tespit edilmediğinden, davacının istinaf baş vurusunun HMK 353/1-b-1 md gereğince reddine karar verilmiştir.
K A R A R:Yukarıda açıklanan nedenlerle;Davacının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine,Davacıdan alınması gereken 615,40-TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 187,8 TL'nin istinaf eden davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, İstinaf yargılama giderlerinin istinaf eden üzerinde bırakılmasına,İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa, karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine,Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 08/04/2025