mahkeme 2025/1476 E. 2025/1339 K.

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
13. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2025/1476 Esas
KARAR NO : 2025/1339 Karar
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN DOSYANIN
MAHKEMESİ: İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi
ESAS NO: 2025/448 Esas (Derdest Dava Dosyası)
TARİH: 27/05/2025 (Ara Karar Tarihi )
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 11/09/2025
İlk derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ:
İhtiyati tedbir isteyen vekili 26/05/2025 dava tarihli talep dilekçesinde özetle; Sebepsiz zenginleşme hükümleri de göz önüne alınarak ...Gebze Hasköy Şubesine ait 294.700,00 TL bedelli 14.06.2025 tarih ve ... çek numaralı bedelsiz kalan çek için müvekkil şirketin davalıya borçlu olmadığının tespiti ve müvekkil şirketin daha büyük haksızlıklara, maddi kayıplara ve telafisi güç veya imkansız zararlara uğramaması adına çeklerin icraya konulup takibe başlanması söz konusu olabileceğinden teminatlı veya teminatsız olarak ihtiyati tedbir karara verilmesi , (menfi tespit) tespiti ve ihtiyatı tedbir teminat gösterilmesi karşılığında ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ:
İlk Derece Mahkemesi 27/05/2025 tarih ve 2025/448 Esas sayılı ara kararında;".....Talep eden vekilinin mahkememize surmuş olduğu dilekçe içeriği incelendiğinde davalının çekin bedelsiz kaldığına yönelik beyanını içeren imzalı belgenin fotokopi niteliğinde olduğu bu aşamada iddiaların yargılamayı gerektirdiği, yaklaşık ispat koşulunun sağlanmadığı dikkate alındığında yasal koşulları oluşmayan ihtiyati tedbir talebinin reddine karar vermek gerekmiştir." gerekçesi ile, ''1-Talep eden vekilinin İHTİYATİ TEDBİR TALEBİNİN REDDİNE,'' karar verilmiş ve karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkeme tarafından muğlak, belirsiz ve gerekçesiz şekilde ihtiyati tedbir taleplerinin reddine ilişkin verilen kararın yürütülecek istinaf incelemesi neticesinde hukuka aykırılığı nedeniyle kaldırılması gerektiğini, mahkemelerin her türlü kararlarının gerekçeli olarak yazılmak zorunda olduğunu, gerekçenin dosyadaki bilgi ve belgelerin yerinde değerlendirildiğini gösterir biçimde; geçerli, yasal ve yeterli olması gerektiğini, gerekçesi kanuna veya Anayasa'ya dayandırılmadan ve gerekçesi tam olarak açıklanmadan verilmiş hukuka aykırı bu kararın usul yönünden eksik ve hatalı olması sebebi ile bozulması gerektiğini,Müvekkil şirket ile davalı arasında daha öncede olduğu gibi bir takım ticari ilişkiler nedeniyle sözlü anlaşma sağlandığını, anlaşma gereği davalının söz konusu malları müvekkil şirkete teslim etmesi gerektiğini, müvekkil şirketin davalı ile sürekli olarak ticaret ilişkisinde bulunmakta olduğunu ve ödemelerini genelde çekler vasıtası ile yaptığını, müvekkil şirketin anlaşmadaki edimini yerine getirdiğini ve ...Gebze Hasköy Şubesine ait 294.700,00 TL bedelli 14.06.2025 tarih ve ... çek numaralı çeki davalıya iyi niyetli olarak verdiğini, ancak söz konu çeklerin vade tarihleri yaklaşmasına rağmen davalının malın teslimi edimini yerine getirmediği gibi kötü niyetli olarak ...Gebze Hasköy Şubesine ait 294.700,00 TL bedelli 14.06.2025 tarih ve ... çek numaralı çeki müvekkile geri iade etmediğini, davalı şirketin müvekkil şirkete göndermiş olduğu adi yazılı kaşeli ve imzalı evrakta "Firma tarafından 14.06.2025 vadeli 294.700 TL tutarındaki ... seri numaralı ... çeki sipariş avansı olarak...TASARIM VE TİC. LTD. ŞTİ verilmiş olup daha sonrasında sipariş iptal olmuştur. Verilen çek ...'a teslim edilmiş olup çekin iadesi ... Makina'ya yapılmamıştır. Bu çek karşılığında herhangi bir hizmet yada mal verilmemiştir." şeklinde çekin avans olarak alındığını ancak iade edilmediğinin beyan edildiğini, söz konusu çekin anlaşma gereği davalının edimini ifa etmemesi nedeniyle bedelsiz kaldığını, davalı tarafın sipariş avansı olarak söz konusu çekin alındığını, çekin iadesinin müvekkil şirkete yapılmadığını, davadışı ... isimli şahsa teslim edildiğini beyan ettiğini, davalının ve dava dışı ... isimli şahsın söz konusu çeki ticari ilişkilerde kullanma veya başkaca üçüncü kişilere ciro etme ihtimali bulunduğunu, bu durumun müvekkil şirketin açıkça icra tehdidi altında olduğunu gösterdiğini, Taraflarınca İcra İflas Kanunun 72/2 maddesi doğrultusunda ihtiyati tedbir talep edildiğini, ihtiyati tedbirin neye ilişkin olduğunun "Müvekkilimin ...Gebze Hasköy Şubesine ait 294.700,00 TL bedelli 14.06.2025 tarih ve ... çek numaralı çek için İİK 72/2 m. uyarınca teminatlı veya teminatsız olarak ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilerek bu konuda ilgili bankaya müzekkere yazılmasına," şeklinde açıkça belirtildiğini, taraflarınca davaya konu çekin banka ibraz edildiğinde ödenmemesi yönünde tedbir konulmasının açıkça talep edildiğini, taleplerinin açık, net ve uygulanabilir nitelikte olduğunu, Davalı tarafın müvekkile göndermiş olduğu adi yazılı, kaşeli ve imzalı "Firma tarafından 14.06.2025 vadeli 294.700 TL tutarındaki ... seri numaralı ... çeki sipariş avansı olarak...TASARIM VE TİC. LTD. ŞTİ verilmiş olup daha sonrasında sipariş iptal olmuştur. Verilen çek ...'a teslim edilmiş olup çekin iadesi ... Makina'ya yapılmamıştır. Bu çek karşılığında herhangi bir hizmet yada mal verilmemiştir." şeklindeki açıklamalı evrak aslının müvekkilde olduğunu, evrakın aslının taraflarında bulunup bulunmadığının ilk derece mahkemesince araştırılmadığını, usul ve hukuka aykırı olarak karar verildiğini,İlk derece mahkemesinin istinafa konu ihtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin kararı eksik inceleme ve hatalı değerlendirme sonucunda verdiğini, ihtiyati tedbir taleplerinin açık, net ve uygulanabilir nitelikte olduğunu, davalının müvekkile göndermiş olduğu evrakın aslının mevcut olduğunu ve aslı gibidir yapılmış suretini dilekçe ekinde sunduklarını, davaya konu çekin vadesinin 14.06.2025 tarihi olduğunu, müvekkil şirketin telafisi güç ve imkansız zarara uğrama ihtimali ile karşı karşıya olduğunu, tüm bu nedenlerle İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesinin 27.05.2025 tarihli ara kararı ile vermiş olduğu ihtiyati tedbir talebinin reddi kararının kaldırılması gerektiğini, davaya konu ...Gebze Hasköy Şubesine ait 294.700,00 TL bedelli 14.06.2025 tarih ve ... çek numaralı çek için İİK 72/2 m. uyarınca teminatlı veya teminatsız olarak ilgili bankaca ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesi gerektiğini belirterek ilk derece mahkemesinin 27/05/2025 tarihli ara kararının kaldırılarak taleplerinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:
HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır.Talep, taraflar arasındaki satış sözleşmesi kapsamında davalının edim ve yükümlülüklerini yerine getirmediği iddiasıyla davalıya verilen çekden ötürü borçlu olunmadığının tespiti istemi ile açılan menfi tespit davasında dava konusu ...Gebze Hasköy Şubesine ait 294.700,00 TL. bedelli 14.06.2025 tarih ve ... seri numaralı çek için teminatlı veya teminatsız olarak ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesi istemine ilişkindir.Mahkemece, ihtiyati tedbir talebinin reddine, karar verilmiş ve karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur. 27/05/2025 tarihli ara karara yönelik istinaf tarihinden sonra dosya dairemize gönderilmeden önce davacı vekili Av. ... uyap sisteminden 07/08/2025 tarihinde gönderdiği davadan feragat konulu dilekçe ile; Mahkemenizin yukarıda esas numarası yazılı olan dava dosyası kapsamında; müvekkilin talimatı ve gördüğü lüzum üzerine huzurdaki dava dosyasından feragat etme gereğinin hasıl olduğunu, feragat talebinin kabulü ile yargılama sırasında yatırılmış olan harç ve masrafların tarafına iadesine karar verilmesini vekaleten arz ve talep ettiğini beyan etmiştir. HMK'nın 307. maddesi ile feragat düzenlenmiş olup feragat, davacının, talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesidir. Feragat davayı sona erdiren taraf işlemlerinden olup hüküm ifade etmesi karşı tarafın ve mahkemenin muvafakatine de bağlı değildir. Feragat, hüküm kesinleşinceye kadar her zaman yapılabilir. Davacı vekili tarafından, İDM.nin 27/05/2025 tarih ve 2025/448 Esas sayılı ara kararına karşı yaptığı istinaf başvurusu üzerine dosya dairemize gönderildikten sonra, mahkemece 2025/448 Esas - 2025/594 Karar sayılı 28/08/2025 tarihli kararı ile; Davanın feragat nedeniyle reddine, karar verildiği tespit edilmiş ve davacı vekilinin 27/05/2025 tarihli ara karara yönelik istinaf başvurusunun konusuz kaldığı anlaşılmakla; davacı vekilinin konusuz kalan istinaf başvurusu hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının konusuz kalan istinaf başvurusu hakkında dairemizce KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,2-Harçlar Kanunu gereğince istinaf eden davacı tarafından yatırılan istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına, karar harcının talep halinde iadesine, 3-İstinaf yargılama giderlerinin istinaf talep eden davacı üzerinde bırakılmasına, 4-Dava dosyasına yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının talep halinde yatıran tarafa iadesine,5-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğe gönderilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 362/1-f maddesi uyarınca 11/09/2025 tarihinde kesin olarak oy birliği ile karar verildi.