Karar Detayı

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
13. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO:2022/1287 Esas
KARAR NO :2025/226 Karar
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
NUMARASI :2020/759 Esas - 2022/377 Karar
TARİH:05/04/2022
DAVA:İtirazın İptali (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ:13/02/2025
İlk derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı ile davalı şirket arasında, davalı şirkete ait araçların satışı için harici araç satış anlaşması yapıldığını, ancak davalının anlaşmaya göre ..., ..., ... plakalı araçların bedeli olan 216.000,00 TL meblağı davacıdan almış olmasına rağmen araçları davacı adına tescil ettirmediğini, bu nedenle davalı şirket hakkında sebepsiz zenginleşmeden kaynaklanan ... sayılı dosyasında ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalının takibe itiraz ederek takibi durdurduğunu, Davalı şirketin yönetim kurulu başkanı ...'ın davalı şirketin sahibi ve hissedarı olduğu davaya konu ..., ..., ... plakalı araçları dilediği bedel ve şartlarla satmak ve satış işlemlerini tamamlamak için İstanbul ... Noterliği 09.10.2017 tarihli ... yevmiye numaralı Vekâletnamesi ile davacıyı 27.09.2018 tarihi mesai saati bitimine kadar yetkili kıldığını, davacıyı söz konusu vekaletnameye güvenerek 3 aracın satışı için anlaşma yaptığını, anlaşma gereği davacının, araçların bedeli olan 216.000,00 TL meblağı davalı şirketin ... Bankası A.Ş nezdindeki ... IBAN numaralı hesabına 3 adet araç bedeli olduğunu da belirterek gönderdiğini, banka dekontu ve vekâletname birlikte incelendiğinde, mezkur araçların bedelinin 13.07.2018 tarihinde, yani ...' ün yetkili kılındığı dönemde davalı şirketin banka hesabına gönderildiğinin açıkça anlaşıldığını, taraflar arasında ... plakalı aracın teslimi için 17.03.2018 tarihinde araç teslim tutanağı düzenlendiğini, davacının, araç bedeli olan meblağı davalı şirket hesabına gönderdikten 4 gün sonra davalı şirketin mezkur aracı davacıya teslim ettiğini, araç teslim tutanağı taraflar arasında harici araç satış anlaşması olduğunu açıkça gösterdiğini, davacının ödeme yükümlülüğünü yerine getirdiğini, davalının üzerine düşen edim yükümlülüğünü araçlar üzerinde takyidat bulunması sebebiyle yerine getiremediğini, satış ve devir işlemlerinin gerçekleşmediğini, tüm şifahi bildirimlere rağmen araç bedelinin iadesinin yapılmadığını, bu nedenle ilamsız icra takibi başlattıklarını, davalının haksız itirazı nedeniyle takibin durduğunu bildirerek davalının itirazının iptalini, takibin devamına, icra inkar tazminatına mahkum edilmesini karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacıya borçlu olmadıklarını, davacının davalı şirketten 9 adet araç satışı için anlaştığını ve kendisine yetki verildiğini, araçların davacıya teslim edildiğini, araçları davacının kullandığını, bu araçların altısının satışının verildiğini, teslim edilen araçlarla davacının plakanın niteliği gereğince geçmemesi ve gitmemesi gereken yerlere gittiğini ve cezalar yediğini, teslim belgesine göre de teslim tarihinden itibaren oluşabilecek her türlü zarar cezanın kendisine ait olduğunu, davacının temerrüde düşürmeden icraya koymasının mümkün olmadığını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ:İlk Derece Mahkemesi 05/04/2022 tarih ve 2020/759 Esas - 2022/377 Karar sayılı kararında;"Dava, taraflar arasındaki araç satım sözleşmesi kapsamında davacı tarafça davalıya ödenen bedel karşılığında araçların resmi satışının verilmemesi iddiası ile ödenen bedelin iadesi talebine ilişkindir. ... sayılı takip dosyası aslı celp edilmiş, incelenmesinde; davacı takip alacaklısı tarafından davalı takip borçlusuna karşı toplam 216.000 TL'nin tahsili için ilamsız takip talebinde bulunulduğu, süresinde itiraz üzerine takibin durduğu anlaşılmıştır.Davacı vekili tarafından 2004 Sayılı İİK'nun 67. Maddesi uyarınca yasal bir yıllık hak düşürücü süre içinde davalının itirazının iptali için dava açıldığı anlaşılmıştır.Bakırköy 9.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/183 esas ve 2019/534 karar sayılı kararı ile görevsizlik kararı verilerek mahkememize gönderilmiştir.Davacı tanığı ... beyanında; "Davacı ... ortağım olmaktadır, beraber araç alır satarız, Davalı ... yetkilisi olan ... ben çok iyi tanırım araç alım satımıyla ben ilgilendiğim için daha önceden de ticaretimiz vardı, bu davaya konu 9 aracın satışı için anlaştık ve araçları harici olarak satın aldık, noter sözleşmesi yapılmadı, araçlar üzerinde mahrumiyetler olduğu fakat paraya da ihtiyacı olduğu dolayısıyla parayı kendisine vermemizi ve hak mahrumiyetlerini kaldırdıktan sonra araçları devredeceğini söyledi, bunun üzerine ben araçları kendi galerime fiziken koydum, araçları kendi personelleri teslim etti, araçlardan 6sının ödemesini ben diğer üçünün ödemesini ortağım ... banka üzerinden yaptık, daha sonra davalı bize araçları satımı için bize vekaletname düzenledi, davalı rehinleri süresinde kaldırmadığı için biz araçları devredemedik aradan 3 ay geçtikten sonra benim ödemesini yaptığım 6 aracın rehinlerini kaldırdı , diğer 3 aracın rehinlerini ise kaldırmadı ve devrini yapmadı, mahrumiyet olduğu için bizde vekaletname ile devir yapamadık, 3 adet araç hala fiziken galerimizde beklemektedir, ayrıca vekaletnameler süreli olduğu için vekaletname ile işlem yapamadık, bildiğim gördüğüm bundan ibarettir." demiştir.Davacı tanığı ... beyanında; "Ben de araç ticareti işiyle uğraşırım ve galericiyim davacının arkadaşı olmam sebebiyle davacı ile davalı arasındaki ticarete bizzat İistanbul'da araçları deneyerek tanıklık etmiştim, davacı tarafından para yatırılmasına rağmen devrini yapmadı, araçlar fiziken... bulunan davacıya ait galeride beklemektedir, araçlar üzerinde mahrumiyet bulunduğundan devir yapamadılar ve vekaletnameninde süresi doldu davacı ... bu olay nedeniyle mağduriyeti olmuştur, bildiğim gördüğüm bundan ibarettir." demiştir. Davalı şirket yetkilisi isticvapında; " Biz davacı tarafa 9 tane araç sattık. Davacının dava dilekçesinde talep ettiği 216.000 TL lik meblağ ilk 3 araç için verilen bedeldir. Davacı tarafın dava dilekçesinde belirttiği araçlar son 3 araçtır ve bedeli ödenmemiştir. Bu 9 aracın tamamını aynı anda davacı tarafa teslim ettik. Bu araçları davacı taraf Bursaya götürdü. Osmangazi köprüsünden geçirdi. Araçlara ilişkin köprü ücretlerinin bir kısmını yatırdık, bir kısmını yatırmadık. Araçlar satış göreceği için bilerek yatırmadık. Yatırmadığımız ücretler yönünden köprüyü işleten şirket tarafından aleyhimize icra takibi başlatıldı. 216.000 bedel 9 araç için ödenen peşin bedeldir. Bu ödemeden sonra davacı taraf bize ödeme yapmaya devam etti. Biz araçların hepsini tek seferde teslim edip satışı için davacı tarafa vekalet verdik. Davacı taraf araçları sattıkça parasını gönderdi. Bu dava konusu araçlar üzerindeki hacizler osmangazi köprüsünden geçişlere ilişkin yapılan icra takipleri sonucunda hacizlerdir. Ben bu ücretleri vekalet verdiğim için yatırmadım. Ayrıca bu ücretlerin toplamı da dava konusu bedele denk gelmektedir. Ancak yine söylüyorum 216.000 TL satışı yapılan ilk araçlara ilişkin peşinattır. Dava konusu araçların bedelleri ödenmemiştir. Ayrıca oto yol ücretleri ödenmediği için haczin kalkması mümkün değildir. Ayrıca peşinattan sonra araçların satışları yapılmıştır. Parası verilmeyen aracın satışı nasıl yapılsın. ... köprüsü geçiş ücretlerinin de ilgili şirketten istenmesi gerekmektedir. mahkemenizdeki önceki beyanlarımı tekrar ederim, davacı tarafla anlaştığımız 9 araç fiilen teslim edilmiştir, araçlar bizde değildir, 6 aracın devri para yatırılınca verildi, ancak 3 aracın parası henüz yatırılmamıştır, davacı tarafın kullanımındayken uygulanan para cezaları da ödenmemiştir. Bu sebeple konulan hacizler vardır. Bu sebeple de devirler yapılmamıştır. Bedelleri de ö denmemiştir, gönderilen dava konusu para ilk 3 araç içindir. Davanın reddine karar verilsin." demiştir.Bakırköy 9.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/183 Esas sayılı dosyasında 01/11/2019 havale tarihli alınan bilirkişi raporunda özetle; Davacı yanın, huzurdaki davaya konu alacak iddiası dönemi olan 2017 ve 2018 yıllarında 6102 Sayılı T.Ticaret Kanunu 11-12-15. maddelerine göre, Bilanço esasına göre defter tutmakla yükümlü 1. sınıf tacir olduğu kanaati bildirilmiştir.Dosyanın, tarafların ticari defter ve belgelerinin ihtilaf kapsamında incelenmesi ve bilirkişi heyetinden rapor alınmasına karar verilmiş, mahkememiz 2020/759 Esas sayılı dosyasında 18/11/2021 havale tarihli alınan bilirkişi raporunda özetle; Davacı yan tarafından incelemeye sunulan 2018 yılına ait ticari defterlerinin 6102 sayılı TTK. İlgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmuş olduğu kanaatine varıldığı,Davalı yan tarafından incelemeye sunulan 2018 yılına ait ticari defterlerinin 6102 sayılı TTK. İlgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmamış olduğu kanaatine varıldığı, Davacı ve davalı yan 2018 yılı ticari defterlerinin incelenmesinde taraflar arasında ticari bir ilişki olduğuna dair bir muhasebe kaydına rastlanmamış olduğu, ...Bankası A.Ş. tarafından Sayın Mahkemeye gönderilen 01.10.2021 tarihli cevap yazısı ve eklerine göre, davalı ....ŞTİ'ne ait olan hesaba ait 09/10/2017-23/09/2021 tarihleri arasındaki hesap hareketlerinde davacı tarafından davalı yana 13.07.2018 tarihinde 216.000,-TL EFT yapılarak ödeme yapılmış olduğu, dava dilekçesi ekinde dosyaya sunulmuş işbu ödemeye ait banka dekontunda açıklama olarak 3 Adet Araç bedeli açıklamasının olduğu, dava dilekçesinde, işbu 3 araç plakalarının ..., ... ve ... plakalı araçlar olduğunun iddia edilmiş olduğu, Dava dilekçesi ekinde sunulmuş İstanbul ...Noterliği'nde düzenlenmiş olduğu görülen vekaletnameye göre, 27.07.2018 tarihinde davalı yan tarafından davacı yana 27.09.2018 tarihine kadar geçerli olmak üzere ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... plakalı araçları satmaya ve bu bedelleri almaya münferiden yetki verilmiş olduğu, Üsküdar Kaymakamlığı İlçe Emniyet Müdürlüğü tarafından 26.07.2021 tarihinde Sayın Mahkemeye gönderilen cevap yazısı ve eklerine göre, ...,... plaka sayılı araçların, ilk tescil tarihinden itibaren dava tarihini de kapsar şekilde malikleri (davalı ...) adına kayıtlı olduğu ve hacizli olduğu, Esenler Kaymakamlığı tarafından Sayın Mahkemeye gönderilen 08.07.2021 tarihli cevap yazısında, ... plaka sayılı 2014 model ...marka kamyonet cinsi aracın 10.04.2019 tarihinde ... Şti. adına kayıtlı olduğu ve halen şirket adına araç kaydının devam ettiğinin belirtilmiş olduğu, Karayolları Genel Müdürlüğü 4.Bölge Müdürlüğü tarafından Sayın Mahkemeye gönderilmiş cevap yazısı eklerinde bulunan, HGS geçiş ihlali olan plakalar tablosunda, ... plakalı aracın, 14.11.2019 tarihli ceza tutanağında, ilgili tarihte sahibinin davalı ... olduğu, Karayolları Genel Müdürlüğü 4.Bölge Müdürlüğü tarafından Sayın Mahkemeye gönderilmiş cevap yazısı eklerinde bulunan, HGS geçiş ihlali olan plakalar ile ilgili yazı eklerine göre, ... plakalı araç için 48,75 TL, ... plakalı araç için 28.75 TL ihlalli geçiş yapılmış olduğu, Dava dilekçesi ekinde dosyaya sunulan ... plakalı Araç Teslim Tutanağı tarihi olan 17.07.2018 tarihinden sonra, İstanbul İl Valiliği İl Emniyet Müdürlüğü tarafından, 14.07.2021 tarihinde Sayın Mahkemeye gönderilen cevap yazısı eklerine göre, ... plakalı araca, toplam 235 TL trafik cezası düzenlenmiş olduğu, ... plakalı araç için ve ... plakalı araç için düzenlenmiş bir trafik cezasına rastlanmadığı, Taraflar arasında Noter huzurunda yapılmış bir Araç Satış Sözleşmesine dosya içeriğinde rastlanmamış olduğu, davacının, davalı yana ödemiş olduğu 216.000,-TL tutarında alacaklı olduğu kanaatine varılmış olduğu, bu tutardan 3 araca ait trafik ceza tutarı olan 235,-TL ve ihlaller toplamı olan (48,75 TL*28,75 TL) 77,50 TL olmak üzere toplam 312,50 TL'nin bu alacaktan düşülmesi kanaatinin Sayın Mahkemenizin takdirinde olduğu, Davacı yan lehine karar alınması durumunda. Davacı yan 3095 sayılı yasaya istinaden icra takip tarihi olan 23/11/2018 tarihinden itibaren asıl alacağına, Davacının İcra takibinde belirtmiş olduğu gibi, *69 ve değişen oranlarda Yasal Faizi talep edebileceği, tarafların inkar tazminatı ve taleplerinin mahkemenin takdirinde olduğu kanaati bildirilmiştir.Somut davada; taraflar arasında dokuz adet araç satım sözleşmesi olduğuna ve bu araçların fiilen davalı tarafından davacıya teslim edildiğine ilişkin ihtilaf bulunmamaktadır. Dava konusu ihtilaf davalıya fiilen teslim edilen ancak resmi olarak devri yapılmayan ..., ... ve ... plakaları araçların bedelinin davacı tarafından ödenip ödenmediği, davacı tarafça ödendiği iddia edilen bedelin bu araçlar için olup olmadığı, araçların devrinin yapılmamasındaki kusurun hangi tarafta olduğuna ilişkindir. Davacı taraf dava konusu araçların bedeli olarak 216.000,00-TL bedeli davalı tarafa ödemesine rağmen araçların devrinin yapılmadığını ileri sürmüştür. Ödemeye ilişkin üç araç bedeli açıklamalı 13/07/2018 işlem tarihli 216.000,00-TL bedelli dekont davacı vekili tarafından dosyaya sunulmuştur. Ancak söz konusu dekontta dokuz araçtan hangi araçlar için ödeme yapıldığı yazılmamış ve araç plakaları belirtilmemiştir. Dava dilekçesi ekinde sunulan dava konusu araçların birinin davalı tarafça davacı tarafa teslimine ilişkin teslim tutanağı 17/07/2018 tarihidir ve dava konusu paranın ödendiği tarih bu tarihten öncedir. Davalı tarafça davacının ödediği 216.000,00-TL bedelin teslim edilen dokuz araçtan ilk üçüne ait olduğu, davacı tarafa söz konusu araçların satışı için vekaletname verildiği, davacı tarafça araçlar satıldıkça ödemelerin yapıldığı ve resmi devirlerin yapıldığı, davacı tarafça dava konusu araçların bedelinin ödenmemesi ve davacının araçları fiilen kullanırken trafik cezaları ve köprü otoyol geçiş ücretlerini ödememesi sebebiyle kendileri hakkında icra takibi başlatıldığı ve araçlar üzerine haciz konulduğu ve araçların devrinin yapılamadığı ileri sürülmüştür. Davacı dava açarken ödemenin dava konusu araçlar için yapıldığını iddia etmiştir, ancak bu iddiasını ispatlar delil dosyaya sunulmamıştır. Dava konusu paranın ödenmesinde sonra bir kısım araçların devri yapıldıkça davalı hesabına farklı tarihlerde araç bedeli olarak paraların gönderildiği, para gönderiminden sonra araçların resmi satışının davalıyı vekaleten davacı tarafça alıcılara noterde yapıldığı ve buna ilişkin belgelerin davalı tarafça dosyaya sunulduğu görülmüştür. Bütün bu hususlar davalının savunmalarını doğrular niteliktedir.Davacı tarafça dava konusu bedelin dava konusu araçlar için davalıya ödendiği hususu ispatlanamamıştır. Bu nedenle açılan davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur."gerekçesi ile,'' Açılan davanın REDDİNE,'' karar verilmiş ve karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemenin 05.04.2022 tarih 2020/759 E. - 2022/377 K. sayılı Gerekçeli Kararı yazılmış olup; yerel mahkemenin kararının usul ve esas yönünden hatalı olduğundan süresinde istinaf incelemesi talebinde bulunduklarını,Davacı müvekkili ... ve dava dışı şirket ... Şti. ile davalı şirket ... A.Ş arasında, davalı şirkete ait araçların satışı için harici araç satış sözleşmesi yapıldığını; iş bu anlaşma uyarınca; araç bedellerinin ödenmesinin ardından araçlar fiziken dava dışı... Şti.'ye teslim edileceğini ve davalı şirket tarafından araç üzerinde kayıtlı tüm haciz ve rehinlerin kaldırılmasının ardından araçların devrinin noter marifetiyle gerçekleştirileceğini; davalı şirketin, ..., ..., ..., ..., ... ve ... plakalı araçların anlaşıldığı üzere; araçları bedelleri dava dışı ... Şti. tarafından dava dosyasına sunulan dekontlarda görüldüğü üzere bedelleri ödenmiş olup; davalı şirket iş bu plakalı araçların üzerindeki mahrumiyetleri kaldırdığından; noter marifetiyle araçların devrinin dava dışı şirkete yapıldığını, Ancak davalı şirketin, anlaşmaya göre..., ..., ... plakalı araçların bedeli olan 216.000,00 TL meblağı davacıdan almış olmasına rağmen araçların üzerindeki mahrumiyetleri kaldırmadığından davacının/müvekkili adına tescil ettirmediğini; bu nedenle davalı şirket hakkında sebepsiz zenginleşmeden kaynaklanan ... numaralı ilamsız icra takibi başlatıldığını; davalı şirket vekilinin söz konusu bu takibe itiraz ettiğini ve icra müdürlüğünce verilen karar gereği takibin durdurulduğunu,Davalı şirketin yönetim kurulu başkanı ..., davalı şirketin sahibi ve hissedarı olduğu davaya konu ..., ..., ... plakalı araçları dilediği bedel ve şartlarla satmak ve satış işlemlerini tamamlamak için İstanbul ... Noterliği 09.10.2017 tarihli ... yevmiye numaralı Vekâletname ile müvekkil ...’ ü 27.09.2018 tarihi mesai saati bitimine kadar yetkili kıldığını, (Ek3-Vekaletname). Müvekkili ...'ün söz konusu vekâletnameye güvenerek ... ile 3 aracın satışı için anlaştığını; anlaşmaya göre müvekkilinin, araçların bedeli olan 216.000,00 TL meblağı davalı şirketin ...Bankası A.Ş nezdindeki ... IBAN numaralı hesabına 3 adet araç bedeli olduğunu da belirterek gönderdiğini, (EK4-Banka Dekontu). Banka dekontu ve vekâletname birlikte incelendiğinde, mezkur araçların bedelinin 13.07.2018 tarihinde, yani ...’ ün yetkili kılındığı dönemde davalı şirketin banka hesabına gönderildiğinin açıkça anlaşılmakta olduğunu,Yerel mahkemenin 14.10.2021 tarih ve 1 celse nolu duruşmasında dinlenen tanık ..., dava dışı şirketin yetkilisi olup; ".. Bu davaya konu 9 aracın satışı için anlaştık... Araçlar üzerinde mahrumiyet olduğu ve çok paraya ihtiyaçları olduğu söylendi. Hak mahrumiyetleri kaldırıldıktan sonra devredileceği söylendi. Araçları fiziken galerime koydum. Araçların 6sının ödemesini ben, kalanlarını ise ortağım ... gerçekleştirdi. 3 ay geçtikten sonra benim ödemesini yaptığım 6 araç üzerinde hak mahrumiyetleri kaldırıldı ve devri gerçekleştirildi. Ancak davacının ödemesini yaptığı 3 araç üzerindeki mahrumiyetler kaldırılmadığından devir gerçekleşmedi..." şeklinde beyan ettiğini; tanık ...'in ifadesinde de açıkça görüldüğü üzere; anlaşılan 9 araçtan 6 sının ödemesini dava dışı şirket gerçekleştirmiş olup; iş bu dekontlar dava dosyasına sunulduğunu; ardından hak mahrumiyetlerinin kaldırılması ile devirler gerçekleştirilmiş olup; dava dosyasına sunulan noter araç devir sözleşmelerinde plakalaları açıkça tespit edilebildiği üzere 6 araçın devri dava dışı şirkete yapıldığını ancak müvekkili tarafından bedeli ödenen 3 aracın devri müvekkile yapılmadığını, Yerel mahkeme tarafından ödenen bedelin hangi araca ait olduğunun tespitinin mümkün olmadığı ve bu nedenle davacının davasını ispat edemememesi nedeni ile reddinin yerinde olmadığını; dava dosyası kapsamında sunulan dekontların, araç satış sözleşmeleri ve vekaletnameler incelendiğinde müvekkilin hangi araçlar için ödeme yaptığı kolay bir inceleme ile tespit edilebilir iken; yerel mahkemenin hangi araçlara ait olduğunun tespit edilememesi gerekçesi hukuka aykırı olduğunu; yerel mahkemenin eksik inceleme sonucunda iş bu hükmü kurmuş olup; kurulan hükmün hatalı olduğunu; dava dışı şirkete ait banka dekontlarınde yazılı bedeller ve noter marifetiyle yapılan araç satış sözleşmesinde yazılı bedeller ve araç plakaları incelendiğinde müvekkilin hangi araçlar için bedel ödediği basit bir inceleme ile tespit edilebileceğini, Yukarıda izah edilen ve re'sen gözetilecek nedenler ile; yerel mahkemece eksik ve hatalı inceleme yapıldığını; iş bu nedenle, istinaf taleplerinin kabulüne karar verilmesini talep ettiklerini, İleri sürerek, yukarıda izah edilen ve re'sen gözetilecek nedenler ile; olarak Tehiri İcra taleplerinin kabulüne, istinaf taleplerinin kabulüne ile; Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesi 2020/759 E. - 2022/377 K. sayılı kararının istinaf incelemesi neticesinde kaldırılması ve yeniden yargılama yapılarak talepleri doğrultusunda davanın talepleri doğrultusunda kabulüne; yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır. Dava; taraflar arasındaki harici araç satış sözleşmesine konu araçların devrinin yapılmaması nedeniyle, davalıya ödendiği iddia olunan satış bedelinin sebepsiz zenginleşme hükümleri kapsamında iadesi istemine ilişkindir.Davacı yan dava dilekçesi ile; davalı ile ..., ...ve ... plakalı araçların satışı hususunda harici anlaşma yapıldığını, davalıya üç adet araç bedeli açıklaması ile 216.000,00-TL havale edildiğini, davalının araçları fiziken teslim ettiğini, devrin gerçekleştirilmesi için kendisine de vekalet verdiğini, ancak araçlar üzerinde takdiyat bulunmaması ile devrin yapılamadığı, takyidatları kaldırmayarak devri gerçekleştirmeyen davalının parayı da iade etmediğini, ödenen bedeli iadesi amacıyla başlatılan takibe haksız olarak itiraz ettiğini ileri sürmüştür.Davalı yan cevap dilekçesi ile; davacı ile dokuz adet aracın harici satışı amacıyla anlaşma yapıldığını, tüm araçların devri için davacıya vekaletname verildiğini, araçların davalıya fiziken teslim edildiğini, araç devri için elinde vekaletname bulunan davacının bu davayı açmasının kötü niyetli olduğunu, araçların altısının devredildiğini, üçünün devrinin ise davacının bu araçları kullanırken trafik cezasına uğraması nedeniyle oluşan hacizler nedeniyle yapılamadığını, davacının araçları fiilen teslim aldıktan sonra ortaya gerçekleşen ihlal nedeniyle doğan cezalardan ve bu nedenle devrin yapılammasından kendisinin sorumlu olduğunu, davacıya borçlu olmadıklarını savunmuştur.Davanın 10/04/2019 tarihinde Asliye Hukuk Mahkemesi'nde açıldığı, dilekçe teatisinin bu aşamada tamamlandığı, davacının bilanço esasına göre defter tuttuğunun tespit edilmesi üzerine verilen görevsizlik kararı sonucu Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin yukarıdaki esas numarasına kaydedildiği, mahkemece dava konusu edilen üç adet aracın trafik sicil kayıtlarının, trafik cezası bilgilerinin celbedildiği, davalı tarafından iddia ve savunmasının genişletilmesi yasağı başladıktan sonra görevli mahkemeye sunulan 27/07/2021 tarihli dilekçe ile davacının yatırdığı 216.000,00-TL'nin dava konusu üç adet aracın değil, davacıya verilen vekaletnamede sayılan dokuz araçtan ilk üçünün peşinat bedeli olduğunun, nitekim altı adet aracın devrinin yapıldığının beyan edildiği, mahkemece davacı tanıklarının dinlenildiği, davalı şirket yetkilisinin isticvap edildiği, taraf defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırıldığı, her iki tarafın defterlerinde uyuşmazlığa ilişkin muhasebesel kayıt bulunmadığının tespit edildiği, akabinde mevcut delillere göre tahkikatın bitirildiği ve davacının takip ve dava dayanağı 216.000,00-TL bedelli ve üç adet araç bedeli açıklamalı dekonttaki tutarın dava konusu ..., ... ve ... plakalı araçlar için ödendiğinin ispat olunamadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir. Dava konusu takip dosyası kapsamından, davacının davacı aleyhine 23/11/2018 tarihinde sebepsiz zenginleşme açıklaması ile 216.000,00-TL'nin tahsili amacıyla ilamsız başlattığı, davalının yasal sürede vaki itirazı üzerine takibin durduğu ve duran takibin devamı için eldeki itirazın iptali davasının açıldığı anlaşılmıştır.2918 Sayılı Yasanın 20/d maddesi "Tescil edilmiş araçların her çeşit satış ve devirleri, satış ve devri yapılacak araçtan dolayı motorlu taşıtlar vergisi, gecikme faizi, gecikme zammı, vergi cezası ve trafik idari para cezası borcu bulunmadığının tespit edilmesi ve taşıt üzerinde satış ve/veya devri kısıtlayıcı herhangi bir tedbir veya kayıt bulunmaması halinde, araç sahibi adına düzenlenmiş tescil belgesi veya trafik tescil kayıtları esas alınarak noterler tarafından yapılır. Noterler tarafından yapılmayan her çeşit satış ve devirler geçersizdir." düzenlemesini havidir. Trafik sicil kayıtlarına göre dava konusu edilen ..., ...ve ... plakalı araçların 2018 yılı itibariyle tescilli oldukları, bu araçların devrine ilişkin noterde yapılmayan harici satış sözleşmelerinin, resmi şekilde yapılmamaları nedeniyle kesin hükümsüz oldukları ve tarafların aldıklarını sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre iade etmeleri gerektiği hususlarında şüphe yoktur. Mahkeme gerekçesinde belirtildiği üzere; taraflar arasında, aralarında dava konusu üç aracın da bulunduğu dokuz adet aracın haricen satışı hususunda anlaşıldığı, araçların fiziken de 17/07/2018 tarihinde teslim edildikleri, davacının davalıya 13/07/2018 tarihinde, üç adet araç bedeli açıklaması ile 216.000,00-TL ödemeyi EFT yolu ile gerçekleştirdiği uyuşmazlık konusu değildir. Uyuşmazlık bu tutarın dava konusu üç adet araç için yapılıp yapılmadığı hususundadır. Ödemenin dava konusu edilen araçlar için yapıldığını ispat yükü davacı üzerinde ise de; davalı yan cevap dilekçesinde dava konusu araç bedellerinin ödenmediği savunmasında bulunmamış, aksine davacıya haricen satılan dokuz adet aracın zilyetliğinin devredildiğini, mülkiyetin devri için davacıya vekalet verildiğini, davacının dilediğinde bu vekalete dayalı olarak devri gerçekleştirebileceğini, davanın kötü niyetli olduğunu, altı adet aracın resmi devir işlemlerin gerçekleştiğini, dava konusu üç adet aracın ise, davacının araçları fiziken teslim aldıktan sonra gerçekleştirdiği ihlaller neticesinde kesilen trafik cezalarına bağlı hacizler yüzünden davacı adına tescil edilemediğini savunmuş olup, davalının dava Asliye Hukuk Mahkemesi'nde yazılı yargılama usulünde görülürken dilekçe teatisi tamamlanıncaya dek aksi yönde bir savunmada bulunulmadığı, HMK'nun 141/1 fıkrası uyarınca tarafların iddia ve savunmalarını cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçeleri ile serbestçe değiştirebilecekleri, bunun haricinde karşı yanın açık muvafakat bulunmaksızın ve ıslah yoluna gidilmeksizin savunmanın değiştirilemeyeceği, buna göre ıslah yoluna başvurmayan davalının savunmasını davacının açık muvafakati bulunmaksızın değiştiremeyeceği, davalının cevap dilekçesinde devrin yapılmamasının nedeninin ödeme yapılmaması değil, davacı kusuru ile takyidatlar olduğunu, dokuz adet aracın fiziken teslim edildiğini ve resmi devir işlemlerinin gerçekleşmesi için davacıya vekalet verildiğini, altı adet aracın devrinin gerçekleştiğini savunması karşısında artık dokuz adet aracın tamamı için ödeme yapıldığının ve davacının takip konusu edilen bedelin de devri yapılmayan üç adet araca ilişkin olduğunun ispatlandığının kabulü gerekeceği, öte yandan tacir olan davalının dokuz adet aracı, adi yazılı bir sözleşme dahi yapılmaksızın bedellerini tahsil etmeden fiziken davacıya teslim ettiğinin, üstelik tamamının devri işlemleri için davalıya vekalet verdiğinin ticari temaüllere ve hayatın olağan akışına uygun kabul edilemeyeceği, geçersiz satış sözleşmelerine istinaden tahsil edilen 216.000,00-TL'nin davacıya, fiziken teslim alınan araçlarının takyidatlardan ari şekilde davalıya iadesinin gerektiği, mahkemece bu gerekçelerle davanın kabulüne, aynı zamanda davacı zilyetliğinde bulunduğu uyuşmazlık konusu olmayan ..., ... ve ... plakalı araçların da davacı tarafından davalıya iadesine karar verilmesi gerekirken, ispat yükünde yanılgıya düşülerek yazılı şekilde karar verilmesinin yerinde olmadığı, davacının istinaf başvurusunun haklı olduğu anlaşılmıştır.Davalı yan davacının dava konusu araçları fiziken teslim aldıktan sonra trafik cezasına maruz kaldığını ileri sürmüştür. Dosyaya mübrez müzekkere cevapları incelendiğinde; dava konusu ... plakalı aracın 17/07/2018 tarihinden önce; 10/08/2017 tarihinde 2918 Sayılı Kanunun 51/2-a maddesi uyarınca kesilmiş 235,00-TL trafik cezası, 01/03/2018 tarihinde 2918 Sayılı Kanunun 51/2-a maddesi uyarınca kesilmiş 235,00-TL, 08/06/2018 tarihinde 2918 Sayılı Kanunun 51/2-a maddesi uyarınca kesilmiş 235,00-TL trafik cezası bulunduğu, teslim tarihinden sonra kesilmiş trafik cezası bulunmadığı; ancak 03/08/2018 tarihinde ihlali geçiş nedeniyle cezası dahil 28,75-TL, 27/07/2018 tarihinde ihlali geçiş nedeniyle cezası dahil 20,00-TL borç bulunduğu anlaşılmıştır. Dava konusu ... plakalı aracın 17/07/2018 tarihinden önce; 11/04/2017 tarihinde 2918 Sayılı Kanunun 61/1-b maddesi uyarınca kesilmiş 95,00-TL, 16/02/2018 tarihinde 2918 Sayılı Kanunun 60/1-f maddesi uyarınca kesilmiş 108,00-TL, 20/03/2018 tarihinde 2918 Sayılı Kanunun 47/1-b maddesi uyarınca kesilmiş 235,00-TL, 13/06/2018 tarihinde 2918 Sayılı Kanunun 47/1-c maddesi uyarınca kesilmiş 108,00-TL, 21/06/2018 tarihinde 2918 Sayılı Kanunun 54/1-b ve 47/1-d maddeleri uyarınca kesilmiş 343,00-TL trafik cezası bulunduğu; teslim tarihinden sonra; 16/09/2018 tarihinde 2918 Sayılı Kanunun 51/2-a maddesi uyarınca kesilmiş 235,00-TL trafik cezası ve 20/10/2018 tarihinde ihlali geçiş nedeniyle cezası dahil 28,75-TL borç bulunduğu anlaşılmıştır. Dava konusu ... plakalı aracın teslim tarihi öncesinde ve sonrasında trafik cezası veya ihlalli geçişten kaynaklanan borç bulunmadığı, teslim tarihinden sonra 31/07/2018 tarihinde ihlali geçiş nedeniyle cezası dahil 28,75-TL, 27/07/2018 tarihinde ihlali geçiş nedeniyle cezası dahil 20,00-TL borç bulunduğu anlaşılmıştır. ... plakalı ve ... plakalı araçların trafik sicil kayıtları incelendiğinde, araçlar üzerinde 05/10/2015 yılında konulmuş rehin bulunduğu, yine 06/12/2017 tarihinde vergi borcu nedeniyle konulmuş haciz bulunduğu, ayrıca her iki araç üzerinde teslim tarihinden önce ve sonraki dönemlerde konulmuş hacizler mevcut olduğu anlaşılmıştır. Davalının savunmasının aksine dava konusu araçlardan ikisi üzerinde davacıya teslim tarihlerinden önce de çok sayıda trafik cezası bulunduğu gibi, rehin ve haciz kayıtlarının mevcut olduğu anlaşılmaktadır. Diğer ifade ile davalının araçların mülkiyetini devir engelinin sadece davacıdan kaynaklandığına yönelik savunması yerinde görülmemiştir. Dairemizce dava konusu araçların teslim tarihlerinden sonra, diğer ifade ile davacının zilyetliğinde bulundukları tespit edilen trafik cezaları ve ihlalli geçiş borçları;... plakalı araç içi 03/08/2018 tarihinde ihlali geçiş nedeniyle cezası dahil 28,75-TL, 27/07/2018 tarihinde ihlali geçiş nedeniyle cezası dahil 20,00-TL borç; ...plakalı araç için 16/09/2018 tarihinde 2918 Sayılı Kanunun 51/2-a maddesi uyarınca kesilmiş 235,00-TL trafik cezası ve 20/10/2018 tarihinde ihlali geçiş nedeniyle cezası dahil 28,75-TL borç; ... plakalı araç için 31/07/2018 tarihinde ihlali geçiş nedeniyle cezası dahil 28,75-TL, 27/07/2018 tarihinde ihlali geçiş nedeniyle cezası dahil 20,00-TL borç olduğu tespit edilmiştir.Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde, taraflar arasındaki 2918 Sayılı Kanunun 20/1-d bendi uyarınca noterde yapılmadıkları için kesin hükümsüz olan dava konusu araçlara ilişkin satış sözleşmeleri kapsamında tarafların aldıklarını iade ile yükümlü oldukları, davalının davacıdan aldığı 216.000,00-TL satış bedelini iade etmesi gerektiği, davacının da dava konusu üç adet aracı teslim aldığı sıradaki haliyle, diğer ifade ile 17/07/2018 teslim tarihinden sonra kesilmiş trafik cezalarını ve ihlalli geçişlerden doğan borçları ödeyerek davalıya iade etmesi gerektiği, taraflarca aksi kararlaştırılmadığından iade borçlarının aynı anda muaccel olacağı tespit edilmiştir. Sonuç itibariyle, davacı yanın istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-b2 maddesi uyarınca kaldırılmasına, dairemizce esas hakkında yeniden hüküm tesis edilerek, davanın kabulüne, davalının ... sayılı takibine itirazının iptali ile takibin takipteki diğer koşullarla devamına, alacak likit nitelikte olduğundan davalının alacağın %20'si oranında inkar tazminatı ile sorumlu tutulmasına, davacıda bulunan ve mülkiyeti davalıya ait ..., ... ve ...plakalı araçların davalıya iadesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Davacının istinaf başvurusunun KABULÜ İLE;Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 05/04/2022 tarih ve 2020/759 Esas - 2022/377 Karar sayılı kararının HMK'nın 353/1-b2 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, Dairemizce yeniden hüküm kurulmak suretiyle; 2- Davanın KABULÜ İLE; a) Davacıda bulunan ve mülkiyeti davalıya ait ..., ... ve ... plakalı araçların 17/07/2018 teslim tarihinden sonra oluşan ve gerekçede açıklanan trafik cezaları ile ihlalli geçiş borçlarından ari şekilde DAVALIYA TESLİMİNE,b) Davalının ... sayılı takibine yaptığı itirazının iptali ile takibin ..., ... ve ... plakalı araçların davacı tarafından davalıya teslim edeceği tarihten başlatılmak üzere 216.000,00-TL asıl alacağa işleyecek yasal faizi ile DEVAMINA, teslim tarihine dek alacağa faiz İŞLETİLMEMESİNE 3- Hüküm altına alınan 216.000,00-TL alacak likit nitelikte bulunduğundan, alacağın %20'si oranında (43.200,00-TL) inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
İLK DERECE MAHKEMESİ YÖNÜNDEN:4-Dairemiz karar tarihi itibariyle kabul edilen miktar üzerinden davalıdan alınması gereken 14.754,96-TL nispi karar harcından, davacı tarafından dava açılırken peşin olarak yatırılan 2.608,74-TL harcın mahsubu ile bakiye 12.146,22‬-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,5-Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 2.608,74-TL peşin harç, 44,40-TL başvurma harcı olmak üzere; toplam 2.653,14-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 6-İlk derece mahkemesinde yapılan yargılama sırasında davacı tarafından sarf edildiği anlaşılan 1.670,25-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,7-İlk derece mahkemesinde yapılan yargılama sırasında davalı tarafından sarf edilen yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 8-Davacı yargılama sırasında kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, dairemiz karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesap ve takdir edilen 34.560,00-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 9-Bakiye gider avansı bulunduğu takdirde ve talep halinde avansı yatıran ilgili tarafa iadesine,
İSTİNAF YÖNÜNDEN:10-Harçlar Kanunu gereğince istinaf eden davacı tarafından yatırılan istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına, istinaf karar harcının talep halinde davacıya iadesine,12-Davacı tarafından istinaf aşamasında sarf edilen 220,70-TL istinaf kanun yoluna başvurma harcının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 13-Kullanılmayan gider avansı bulunması halinde avansı yatıran ilgili tarafa iadesine, 14-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğe gönderilmesine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 13/02/2025 tarihinde HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince kesin olarak oy birliği ile karar verildi.