mahkeme 2023/538 E. 2024/471 K.

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/538 Esas
KARAR NO: 2024/471
DAVA: Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ: 31/07/2023
KARAR TARİHİ: 21/05/2024

DAVA:Davacı vekili mahkememize sunduğu 31/07/2023 tevzi tarihli ve aynı tarihte harçlandırdığı dava dilekçesinde özetle; Müvekkili firmanın -------- Şirketi araç kiralama sektöründe faaliyet gösterdiğini, müvekkili firmaya ait --------- plakalı ---------- marka model dizel yakıtlı araç müşteri olan ----------- kiralandığını, akabinde araç müşterideyken 22.08.2022 tarihinde saat 00:10 sıralarında müşteri -------- Mah. --------- Sok. --------- adresinde seyir halindeyken araçtan duman çıktığını gördüğünü, panikle aracı terketmesinin devamında araç tutuşarak alev aldığını ve yandığını, 22.08.2022 tarihli itfaiye olay raporunda müdahaleden sonra ''aracın motor aksamı, elektrik tesisatı ve ön kaporta kısmı kısmen yanmak suretiyle zarar görmüştür'' denilmek suretiyle ''Yangının söndürülmesine müteakip yapılan araştırma ve incelememiz neticesinde; ---------- Sokak üzerinde park halinde bulunan --------- plakalı ------- marka aracın motor bölümündeki elektrik tesisatından geçen elektrik enerjisinin herhangi bir nedenle (aşırı yük-nötr faz teması, gevşek bağlantı vb.) ısı enerjisine dönüşerek kablo izolelerinin tutuşturması sonucu yangın olayının başladığı kanaatine varıldığını, yangına vatandaşlar tarafından müdahale edilmiş olup tarafımızca söndürülmüştür.'' şeklinde görüş bildirildiğini, sigorta şirketine başvuru yapıldığını, --------- nolu hasar dosyası açıldığını, sigorta şirketinin 04.10.2022 tarihinde vermiş olduğu cevapta hasarın beyan edildiği şekilde gerçekleşmediğinin bahsedildiğini, devamla itfaiye raporu ve sigorta eksper raporunda büyük çelişkiler bulunması sebebiyle tarafınca -------- şirketine tarafımızca aracın incelenmesi ve yangının kaynağının belirlenmesi amacıyla başvuru yapıldığını, 23.12.2022 tarihinde kurumca düzenlenen raporda ''Yangın çıkarma ihtimali olan tüm ısı noktalarında sorun olmadığı, yakıt borusunda hasarlanma veya farklı bir deformasyonla yakıt borusundan kaçak ile yangının başlamış olabileceği kanaatine varılmıştır'' şeklinde ayrıca bir görüş bildirildiğini, aracın otoparktan çıkar çıkmaz yanmaya başladığını ve o gün de tesadüftür ki ----------- takımının maçı bulunduğunu, bu sebeple araca otoparkta yanıcı bir cisim atılıp aracın çıkar çıkmaz yanmaya başlaması düşüncesi ile kundaklanmış olma ihtimali de mevcut olduğunu, 25.08.2022 tarihli-------- Yetkili Servisi ---------- tarafından tanzim edilen onarım tutarına ilişkin raporda aracın onarım bedelinin tahmini olarak KDV dahil 152.615,79 TL olacağı belirtidiğini, devamla sigorta şirketi meydana gelen hasarı karşılamadığından müvekkili firma aracın onarım tutarını kendisi ödeyerek --------- şirketine onarımını yaptırdığını ve bu onarıma karşılık adı geçen servise 29.04.2023 tarihinde KDV dahil 202.221,32 TL tutar ödediğini, davanın kabulü ile mahkemece görevlendirilecek hesap uzmanı tarafından gerçek zararın tespiti sonrasında artırılmak üzere ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000 TL maddi zararın (hasar onarım bedeli, parça değişimi, işçilik ücreti vb.) kaza tarihi olan 22.08.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalı sigorta şirketinden tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP : Davalı vekili 06/09/2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Davacının davasının HMK 107 kapsamında açılması mümkün olmadığını davanın kısmi dava olarak değerlendirilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin gerçekleştirdiği iş ve işlemler usul ve yasaya uygun olduğunu, davacının zararı, itfaiye ve ekspertiz raporunda yer aldığı üzere ek sözleşme ile teminat altına alındığını, konu poliçede ek sözleşme ile teminat altına alınmayan hasar nedeniyle müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, meydana gelen zararın teminat kapsamı içerisinde olmasını sağlayan a.4.14. ile a.4.15. hükümleri teminat kapsamında yer almadığından davanın, zararın poliçe kapsamında teminat altına alınmadığı gerekçesi ile reddine karar verilmesi gerektiğini, ekspertiz raporundaki tespitler, aracın önceki bir darbesi nedeniyle bazı hasarlarının da zarara etkisinin bulunduğu değerlendirildiğinden mevcut durumun, sigortalının beyan yükümlülüğüne de aykırılık oluşturduğunu, TTK 1459, ---------- ve sigortanın zenginleşme aracı olamayacağına dair Yargıtay’ın yerleşik içtihatları uyarınca davacının haksız ve hukuki mesnetten yoksun davasının reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin amir yasa ve sözleşme hükümleri kapsamında usul ve yasaya uygun hasar değerlendirmesi karşısında davacının haksız ve hukuki mesnetten yoksun davasının reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER:---------- Noterler Birliği'nin 21/08/2023 tarihli müzekkere cevabı ile --------- plakalı araca ait tescil kayıtlarının gönderildiği, Makine Mühendisi ve Sigorta Uzmanı bilirkişi heyetinin 03/03/2024 tarihli raporunda sonuç olarak "-------- plakalı -------- marka ---------- Otomatik aracın çıkan yangınının motor bölgesi sağ şasi kolu tarafından geçen tesisattan çıktığına, davalı sigortacının ---------- numaralı kasko poliçesi ile temin edilen davacının işleteni olduğu ----------- plakalı sayılı aracın, 22.08.2022 tarihinde sigortalı olduğu (sigorta süresi 08/07/2022 -08/07/2023 365 gün), Heyetimiz teknik bilirkişi tarafında yapılan tespitler üzerinden, yangının oluşumunun yakın sebebinin “HARİCİ” bir etkiden (Çarpma, çarpışma, muzip hareketler, ani ve harici etkiler vb.) ziyade “DAHİLİ” bir nedene bağlı olduğu, bu halin Kasko Sigortası ana teminat kapsamında temin edilen risklerden olmadığı, poliçede “DAHİLİ” (her tür arıza, bakımsızlık, elektrik arızaları, ark vb.) risklerin dahil edildiğini gösterir bir ek teminatın görülemediği, sonuç olarak gerçekleşen risk nedeni meydana gelen zarar açısından davalı sigortacının sorumluluğu bulunmadığı kanısına varıldığı," şeklinde rapor ibraz edilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, kasko sigorta poliçesi kapsamında oluşan zararın davalıdan tazmini istemine ilişkindir.Dava konusu --------- plakalı aracın davacıya ait olduğu olay tarihinde davalı şirket nezdinde kasko sigorta poliçesi ile sigortalı olduğu ve davacı tarafından gerçekleştiği ileri sürülen yangın rizikosunun poliçe yürürlük süresi içerisinde olduğu anlaşılmıştır.Davacı taraf, dava dilekçesinde araç kiralama sektöründe faaliyet gösterdiğini, ---------- plakalı aracı olay günü --------- kiralandığını, aracın müşterideyken 22.08.2022 tarihinde saat 00:10 sıralarında --------- adresinde seyir halindeyken tutuşarak alev aldığını 22.08.2022 tarihli itfaiye olay raporunda müdahaleden sonra ''aracın motor aksamı, elektrik tesisatı ve ön kaporta kısmı kısmen yanmak suretiyle zarar görmüştür'' denilmek suretiyle ''Yangının söndürülmesine müteakip yapılan araştırma ve incelememiz neticesinde; --------- Sokak üzerinde park halinde bulunan-------- plakalı ---------- marka aracın motor bölümündeki elektrik tesisatından geçen elektrik enerjisinin herhangi bir nedenle (aşırı yük-nötr faz teması, gevşek bağlantı vb.) ısı enerjisine dönüşerek kablo izolelerinin tutuşturması sonucu yangın olayının başladığı kanaatine varıldığını aracın otoparktan çıkar çıkmaz yanmaya başladığını ve o gün ---------- takımının maçı bulunduğunu, bu sebeple araca otoparkta yanıcı bir cisim atılıp aracın çıkar çıkmaz yanmaya başlaması düşüncesi ile kundaklanmış olma ihtimali de mevcut olduğunu ve zararın teminat kapsamında olduğunu beyanla zararın giderilmesini talep etmiştir.
Kasko Sigortası Genel Şartlarının B.1.5. maddesi ve Türk Ticaret Kanunu’nun 1292/3. maddesi uyarınca rizikonun gerçekleştiğine dair doğru ihbar mükellefiyeti kasten yerine getirilmez veya iyi niyet kurallarına açıkça aykırı şekilde sigorta teminatı dışında kalan bir hususun sanki bu oluşan riziko teminat içinde kalmış gibi ihbar edildiği somut delillerle kanıtlanırsa, ispat külfeti yer değiştirip sigortalıya geçer. Davacı vekili olay günü ---------- takımının maçı bulunduğunu, bu sebeple araca otoparkta yanıcı bir cisim atılıp aracın çıkar çıkmaz yanmaya başlaması düşüncesi ile kundaklanmış olma ihtimali de mevcut olduğunu beyan ederek ispat yükünün yer değiştirdiğinin kabulü gerekmekte olup, ispat yükü kendisine geçen davacının rizikonun teminat içinde kaldığını ispat etmesi gerekmekte olup bu hususa ilişkin suç duyurusu ya da başka şeklide ihbarın bulunulduğu hususunda herhangi bir delil ibraz edilmemiştir. Mevcut delillere göre ispat külfetinin yer değiştirerek sigortacıya geçtiği, sigortalının iyiniyet kurallarına rizikonun davacının iddia ettiği gibi kundaklama hadisesi ile gerçekleştiği ve teminat içinde kaldığı ispat edilememiştir.Sigorta poliçesinde hasarın meydana geldiği kanıtlama yükümlülüğü sigortalıya, meydana gelen hasarın teminat dışı olduğunu, kanıtlama yükümlüğü ise sigortacıya aittir. Taraflar arasında riziko tarihi itibari ile geçerli bir kasko sigorta poliçesi bulunduğu ve sigortalı aracın dahili yangın sonucu hasar gördüğü sabit olup, uyuşmazlık meydana gelen hasarın poliçe teminatı kapsamında olup/ olmadığına ilişkindir. Mal sigortaları türünden olan kasko sigortasının teminat kapsamını belirleyen KSGŞ A/1 maddesine göre; aracın yanması sigortanın teminatı kapsamındadır. Yine aynı Genel Şartların A.4.14. maddesinde bakımsızlığın ek teminat ile teminat kapsamına alınmadıkça sigorta kapsamı dışında olduğu ile A.4.15. maddesinde sigorta kapsamına giren bir olaydan doğmadıkça ve böyle bir olayla sonuçlanmadıkça aracın mekanik, elektrik ve elektronik donanımında meydana gelen her türlü arızalar, kırılmalar ile lastiklerde meydana gelen zararların teminat dışında olduğu açıklanmıştır.Taraflar arasında düzenlenen poliçede yangın hasarları teminat kapsamında sayılmıştır. Ancak sigorta sözleşmesinin eki olan poliçe genel şartlarında hangi hasarların teminat kapsamı dışında olduğu düzenlenmiş olup poliçe genel şartlarının A/1-a maddesinde gerek hareket gerek durma halinde iken sigortalının veya aracı kullanın iradesi dışında araca ani ve harici etkiler neticesinde sabit veya hareketli bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisme çarpması devrilmesi, düşmesi, yuvarlanması gibi benzeri kazalar sonucu oluşan kazalar, aracın yanması teminat kapsamında sayılmıştır. Teminat dışı düzenlemeler ise A.5. Maddesinde düzenlenmiş olup, aracın yağsızlık, susuzluk, donma, bozukluk, eskime, çürüme, paslanma ve bakımsızlığı nedeni ile meydana gelen zararların teminat dışı kaldığı anlaşılmıştır.
Toplanan tüm deliller kapsamında yangın rizikosunun olay günü araca otoparkta yanıcı bir cisim atılıp aracın çıkar çıkmaz yanmaya başlaması düşüncesi ile kundaklanmış olma ihtimalinin ve kundaklama hadisesi ile gerçekleştiğinin davacı tarafından ispat edilemediği, Makine Mühendisi ve Sigorta Uzmanı bilirkişi heyetinin 03/03/2024 tarihli raporunda yangının şasi kolu üzerindeki kablolardan kaynaklanmış olduğu , içten dışa doğru gerçekleştiği ve kablodaki kavrulmaların yangının çıkış noktasını gösterdiği hususunda tespitte bulunulmuş olup , 22.08.2022 tarihli itfaiye olay raporunda ''Yangının söndürülmesine müteakip yapılan araştırma ve incelememiz neticesinde; --------- Sokak üzerinde park halinde bulunan ------- plakalı ------- marka aracın motor bölümündeki elektrik tesisatından geçen elektrik enerjisinin herhangi bir nedenle ısı enerjisine dönüşerek kablo izolelerinin tutuşturması sonucu yangın olayının başladığı" yönünde rapor tanzim edilmiştir.Dosya içerisindeki bilgi ve belgeler ile özellikle davacı vekilinin beyanlarına yangının kundaklanma hadisesinden kaynaklandığının ispat edilemediği, aracın motor bölümündeki elektrik tesisatından geçen elektrik enerjisinin herhangi bir nedenle ısı enerjisine dönüşerek kablo izolelerinin tutuşturması ile zuhur eden kablolardaki kavrulma esaslı yanma halinin, yangın rizikosu kapsamında bulunmadığı, bu durum az yukarıda açıklanan genel şartların A.4.14. ve A.4.15. Maddeleri uyarınca ek teminat verilmedikçe teminat kapsamı dışında sayılan hallerden olduğu ve taraflar arasındaki sözleşmeye göre ek teminat verilmediği ve aracın elektrik aksamında meydana gelen kavrulma esaslı içten dışa yanma halinin aracın elektrik donanımında meydana gelen bir arıza niteliğinde olup, yangın rizikosu kapsamında bulunmadığı ve teminat dışında kaldığı kanaatine varıldığından davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Davanın REDDİNE,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 427,60 TL harçtan başlangıçta peşin olarak alınan 269,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 157,75‬ TL'nin davacıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı taraf yargılama sırasında kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T 13/4 maddesi uyarınca hesaplanan 1.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı tarafa verilmesine,
5-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde HMK Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi uyarınca yatıran ilgili tarafa iadesine,
6-6325 Sayılı Yasa'nın 18/A maddesinin 11 ve 13. fıkraları uyarınca zorunlu arabuluculuk nedeniyle arabulucuya hazine tarafından ödenen 3.120,00 TL'nin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
Dair, davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı, davanın belirsiz alacak davası olarak açıldığının belirtilmesi nedeniyle gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile --------- Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, süresi içerisinde kararın istinaf edilmemesi halinde hükmün kesinleşeceği ve infaz edilebileceği açıklanmak suretiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 21/05/2024