Karar Detayı

T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2026/57 Esas
KARAR NO : 2026/88
DAVA : 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (Finansal Kiralamaya Konu Malın İadesi)
DAVA TARİHİ : 20/01/2026
KARAR TARİHİ : 04/02/2026

Mahkememizde görülen 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (Finansal Kiralamaya Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; --------- ŞİRKETİ Müvekkili Bankanın müşterisi olduğunu, Müvekkili Banka ile arasında, Finansal Kiralama Sözleşmesi akdedildiğini ve halen faaliyetinde kullanmakta olduğunu, taşınmazların mülkiyeti Müvekkili Bankaya ait olmak kayıt ve şartı ile borçluya teslim edildiğini, ancak; Davalı tarafından --------- konkordato davası gerekçe gösterilerek kira bedelleri ödenmediğini, Borçlu firma hakkında verilen 10/10/2025 tarihli 3 ay süreli geçici mühlet kararının, sürenin dolduğu 10/01/2026 tarihinden itibaren 1 ay süre ile uzatılmasına karar verildiğini, Davalı tarafından alacaklarını erteleme amacıyla haksız olarak ikame edilen konkordato davasından bahisle kiralamaya konu taşınmazların kira bedelleri ödenmediği gibi, kiralananın zilyetlikleri de Müvekkili Bankaya iade edilmediğini, akdedilen finansal kiralama sözleşmelerinden doğan alacağın 01.09.2025 tarihinde 700 sözleşme ek numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi ile kiralanmış olduğunu, aylık kira bedelinin 18.539,48 USD olacağı ödeme planına bağlandığını, Borçlular tarafından hiçbir taksit ödemesinin yapılmadığını, kira alacaklarının tamamı mühlet içinde doğacak olduğunu, ödenmesi gereken toplam taksit adedi 32; 19.01.2026 tarihi itibarıyla alacak tutarı 667.108,72 USD olduğunu, Finansal Kiralama sözleşmesine konusunun -------- İli, -------- İlçesi, --------- Mahallesi, ------- Ada -------- Parsel Tripleks Konut Niteliğindeki -------- Bağımsız Bölüm, -------- İli, -------- İlçesi, --------- Mahallesi,-------- Ada --------- Parsel Tripleks Konut Niteliğindeki --------- Bağımsız Bölümün borçluya finansal kiralanması oluşturduğunu, gelinen aşama itibariyle; Borçlu/davalı tarafından konkordato mühleti gerekçe gösterilerek haksız olarak hem borcun ifasından kaçınılmakta, hem de kiralanan iade edilmediğini, davalı her ne kadar konkordato mühletinde olduğundan bahisle finansal kiralama sözleşmesinin gereklerini yerine getirmekten imtina etmekte ise de kiralamaya konu mallar konkordato mühlet kararı kapsamı dışında olduğunu, Müvekkili Banka tarafından davalı şirkete ---------- Noterliği'nden 14.10.2025 tarih ve --------- yevmiye numaralı ihtarname keşide edildiğini, borcun 60 gün içerisinde ödenmesini, ödeme yapılmadığı takdirde sözleşmenin feshedileceği ihtar edildiğini, Netice itibariyle davalı tarafa tanınan 60 günlük süre içerisinde borç ödenmediğini, ilgili finansal kiralama sözleşmeleri haklı sebeple feshedildiğini, Müvekkil Bankaca edinilen istihbarat bilgisi uyarınca davalının mal kaçırma saiki güttüğü öğrenilmekle beraber nihayetinde davalı/borçlunun kiralananlara zarar vermesi ihtimal dahilindedir. İbraz edilen deliller, Müvekkili Bankanın talepteki haklılığını yaklaşık olarak ispat etmeye elverişli olduğunu bu nedenle kiralanların zilyetliğinin müvekkili bankaya teslimi hususunda ihtiyati tedbir kararı verilmesini, Davalının, yasal yükümlülüklerini ifa etmemesi, kiralananı teslim etmemesi/borcunu ödememesi ve Müvekkili Bankanın ileride telafisi mümkün olmayacak zararlarla karşılaşmasının önlenmesi için, öncelikle ihtiyati tedbir kararı verilmesini, davalı tarafın gayrimenkuller üzerindeki yetkilerinin kısıtlanmasını, işbu dava kapsamında ibraz etmiş olduğu, belgeler kapsamında 6100 Sayılı Kanun'un 389.vd. Maddeleri gereğince, finansal kiralama sözleşmesinin haklı olarak feshedildiğinin tespiti ile finansal kiralama sözleşmesine konu taşınmazların zilyetliğinin Müvekkili Bankaya aynen iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLER: Dava dilekçesi,

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Davanın finansal kiralama sözleşmesinin feshi nedeniyle gayrimenkullerin iadesi istemine ilişkindir.
6100 sayılı HMK 18/1 maddesinde "tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyecekleri konular ile kesin yetki hallerinde, yetki sözleşmesi yapılamaz." hükmü düzenlenmiştir.
6100 Sayılı Hukuk Muhakemesi Kanunu’nun 12. maddesine göre,“(1) Taşınmaz üzerindeki ayni hakka ilişkin veya ayni hak sahipliğinde değişikliğe yol açabilecek davalar ile taşınmazın zilyetliğine yahut alıkoyma hakkına ilişkin davalarda, taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkilidir. Bu yetki kuralı kesin olup, HMK’nin 19. maddesine göre, “Yetkinin kesin olduğu davalarda, mahkeme yetkili olup olmadığını, davanın sonuna kadar kendiliğinden araştırmak zorundadır; taraflar da mahkemenin yetkisiz olduğunu her zaman ileri sürebilir.” Taraflarca ileri sürülmese dahi mahkemece kendiliğinden dikkate alınır. Kesin yetki kamu düzenine ilişkin olup yargılamanın her aşamasında resen dikkate alınması gereken hususlardan olduğu gibi, HMK.nun 114 ve 115. maddeleri gereğince de dava şartıdır.Yetkinin kesin olmadığı davalarda, yetki itirazı ilk itirazlardan olduğundan (davanın her aşamasında değil) cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gereklidir (HMK. m. 19/2). Davalı, süresi içinde ve usulüne uygun olarak yetki itirazında bulunmazsa, davanın açıldığı mahkeme yetkili hâle gelir (HMK.m.19/4).
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 6. maddesi gereğince bir davada genel yetkili mahkeme, davalının ikametgahının bulunduğu yer mahkemesidir. Kesin yetki kuralının geçerli olduğu davalarda mahkemece yetki hususunun re'sen gözetilmesi gerektiğinden davalıya dava dilekçesi tebliğ edilmeden dosya üzerinden yetkisizlik kararı verilebilir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; 6100 sayılı HMK’nın 12. maddesinde, taşınmaz üzerindeki ayni hakka ilişkin veya ayni hak sahipliğinde değişikliğe yol açabilecek davalar ile taşınmazın zilyetliğine yahut alıkoymaya ilişkin davalarda taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinin kesin yetkili olduğunun belirtildiği, eldeki davanın 6361 Sayılı Finansal Kiralama Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun hükümlerine dayalı olarak açıldığı, finansal kiralama konusu taşınmazların davalı kiracıdan alınarak davacı kiralayana verilmesinin talep edildiği, davanın davacı üzerinde bulunan, mülkiyet hakkının kullanılması niteliğinde olduğu, bununla ilgili taleplerin gayrimenkullerin bulunduğu yer mahkemesinde görülmesi gerektiği HMK 18/1 maddesi gereğince "kesin yetki hallerinde yetki sözleşmesi yapılamayacağı", taşınmazların ------- ili, -------- ilçesinde bulunduğu göz önüne alınarak mahkememizce yetkisizlik kararı verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Davanın HMK 114/1-ç ve 115/2 maddesi gereğince kesin yetki hali bulunması nedeni ile dava şartı yokluğundan USULDEN REDDİNE, Mahkememizin YETKİSİZLİĞİNE, yetkili ve görevli mahkemenin -------- ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ olduğunun tespitine,
2-HMK m. 20(1) hükmü uyarınca, kararın kesinleşmesinden itibaren 2 (iki) hafta içerisinde taraflardan birinin başvurusu ve talebi halinde dosyanın görevli ve yetkili -------- Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine,
3-Kararın kesinleşmesinden itibaren 2 (iki) haftalık süre içerisinde dosyanın --------- Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesi için talepte bulunulmadığı takdirde HMK m. 20(1) hükmü uyarınca davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin taraflara ihtarına,
4-HMK m. 331(2) hükmü gözetilerek; dosyanın görevli ve yetkili Mahkemeye gönderilmesi halinde, yargılama harç ve giderleri hususunda görevli ve yetkili -------- Asliye Ticaret Mahkemesince karar verilmesine; aksi durumda dosyanın ele alınarak yargılama giderleri hususunda bir karar verilmesine,
5-Davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin --------- Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından değerlendirilmesine,
Dair karar, karar gerekçesinin tebliğinden itibaren 2 hafta içinde --------- Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olarak dosya üzerinden karar verildi. 04/02/2026