mahkeme 2024/826 E. 2026/65 K.

T.C. İstanbul Anadolu 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/826 Esas
KARAR NO : 2026/65
DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 06/11/2024
KARAR TARİHİ : 03/02/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:İDDİA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davalı şirkete ait -------- plakalı aracın ---------- poliçe numaralı 12/04/2023-2024 tarihli Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Poliçesi ile müvekkil şirket nezdinde sigortalı olduğunu, müvekkil şirkete yapılan ihbar neticesinde, 31/12/2023 tarihinde sigortalı aracın, -------- Caddesi -------- Sokağı Kavşağında park halinde bulunan --------- araca çarparak olay yerinden firar ettiği tespit edildiğini, başvuru üzerine kazada zarar gören --------- plakalı araçta meydana gelen hasar için müvekkil şirket tarafından 15/03/2024 tarihinde 30.000,00-TL mağdur araç sahibine ve 25/04/2024 tarihinde 49.557,75-TL mağdur araç kasko sigortacısına ödeme yapıldığını, Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi Genel Şartları B.4. Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması Ve Sigortacının Sigortalıya Rücu Hakkını düzenlemiş ve F bendinde "Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşularına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde, " ödemede bulunan sigortacı tarafından sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda kazaya sebebiyet veren sigortalıya rücu edebeceğini, davalının, müvekkil şirketçe ödenen hasar tazminatından ve değer kaybı bedelinden sorumluluğu bulunduğunu, --------E.,------- K."Trafik sigortası genel şartlarının B.4.a bendi değil, sözü geçen maddenin "f" bendindeki düzenlemedir. İşbu madde bendinde, bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi hali, sigortalıya rücu sebebi olarak düzenlenmiştir. Somut olayda, davaya konu kaza, davalıya sigortalı bulunan ... plaka sayılı aracın, 09/02/2013 tarihinde park halindeki 3 araca çarpmak suretiyle hasarlanmasına sebebiyet vermesini müteakip sigortalı araç sürücüsünün olay yerinden firar etmesi şeklinde gerçekleşmiştir. Davalı taraf davaya cevap vermemiştir.Bu durumda kazada kimliği tespit edilemeyen sigortalı araç sürücüsünün, yaralanmadan kaynaklı veyahut başka bir zorunlu sebebe istinaden olay yerini terk ettiği savunmasında bulunulup, buna dair mahkemeye kanaat getirecek nitelikte delil sunulmamış olmakla, rücu sebebi gerçekleşmiş olup; davanın kabulüne karar verilecek yerde, olaya uygulanacak düzenlemede hataya düşülerek yazılı gerekçelerle karar verilmiş olması doğru olmamıştır." davalının müvekkil şirket tarafından ödenen hasar tazminatından sorumlu olması sebebiyle davalı aleyhine T.C. --------- İcra Müdürlüğünün-------- Esas sayılı dosyası ile takibe geçilmiş ancak borçlu tarafından işbu takibe haksız bir şekilde itiraz edildiğini, davalıya karşı dava şartı olan arabuluculuk kurumuna başvurulduğunu, anlaşamama ile sonuçlandığını, davalının haksız itirazlarının iptali için ile hasar bedelinin rücuen tahsili için bu davanın açılması zarureti hâsıl olduğunu,--------- İcra Müdürlüğünün--------- Esas sayılı icra dosyasına yapılan haksız itirazın iptalini, alacak miktarı likit olduğundan kötü niyetli bir şekilde takibe itiraz eden davalı aleyhine %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, taraflar arasında akdedilen operasyonel kiralama sözleşmesi uyarınca kaza tarihinde aracın “işleteni” bulunan -------Ş.'nin davaya fer’i müdahil olarak katılımını teminen davanın kendisine ihbar edilmesinde hukuki yarar bulunduğunu, olayın meydana gelmesinde kusurlu olduğu iddia olunan araç ihbar talebinden bulunduğu şirketin tasarrufu altında olduğunu, huzurda ki davanın müvekkil şirket yönünden kabulü halinde ödemek zorunda kalacağımız miktar kadar --------Ş.'ne rücu etmemiz söz konusu olacağını, davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddi gerektiğini, fazlaya ilişkin her türlü dava ve talep hakları saklı kalmak koşuluyla; haksız ve mesnetsiz davanın müvekkil şirket açısından Pasif Husumet Yokluğu nedeniyle usulden reddini, davanın usulden reddi talebi yerinde görülmemesi halinde esastan reddini, davanın HMK 61. Maddesi uyarınca davalı yan tarafında yer almak üzere -----------Ş.'ye ihbarını, alacaklı aleyhine %20 den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

İNCELEME ve GEREKÇE: Dava, zorunlu mali sorumluluk sigortacısının trafik kazasına karışan sigortalı araç sürücüsünün olay yerini terk etmesi nedeniyle hak sahibine ödediği tazminat bedelini sigortalısından rücuen alacağına yönelik başlatılan takibe itirazın iptali istemine yöneliktir.--------- İcra Müdürlüğünün --------- esas sayılı esas sayılı dosyası celp edilmiş incelenmesinde; davacı-takip alacaklısı tarafından davalı-takip borçlusu aleyhine 21/08/2024 tarihinde asıl alacak + işlemiş faiz toplamı 93.150,96 TL tutarındaki alacağın, fer'ileriyle birlikte tahsiline yönelik genel haciz yoluyla yapılan icra takibi olduğu, ödeme emrinin borçluya 24/08/2024 tarihinde tebliğ edildiği, borçlu vekili tarafından 02/09/2024 tarihli itiraz dilekçesi sunulduğu, itiraz dilekçesinde borca ve fer'ilerine itiraz edildiği; icra müdürlüğünce takibin durdurulmasına karar verilmiş olduğu, itiraz dilekçesinin davacı alacaklıya tebliğ edilmediği görülmüştür. Mahkemece yapılan yargılama sırasında, taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Bilirkişi heyet rapor içeriğine göre; sürücüsü firar eden --------- plaka sayılı aracın sürücüsü asli ve %100 oranında kusurlu olduğu, ---------- plakalı araç park halinde olduğundan sürücüsünün kusursuz olduğu, ---------- plakalı ---------- model araç için Hasar Tutarı 41.484,48 TL olarak hesaplandığı, --------- plakalı aracın Davacı ---------Ş. tarafından 12/04/2023 -12/04/2024 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ---------- nolu ZMMS ile sigortalı olduğu, uyuşmazlık konusu kaza 31/12/2023 tarihinde meydana gelmiş olmakla, kaza tarihi itibariyle --------- nolu poliçe yürürlükte olduğundan tazminat şartları sağlandığı takdirde davacı sigorta şirketinin zorunlu mali sorumluluk sigortası teminatı sunma yükümlülüğünün mevcut olduğu, davacının dava dilekçesinde belirttiği 30.000,00 TL ödemeyi tevsik edecek belgenin dosyada yer almadığının belirlendiği, denetime elverişli bir değerlendirme yapılabilmesi için öncelikle işbu ödemenin ne için yapıldığı ve ödeme belgesinin dosyaya celbi gerektiğini, davacının dava dilekçesinde ZMSS Genel Şartları B.4.f maddesi kapsamında -------- plakalı araç sürücüsünün olay yerini terk etmesi nedeniyle rücu hakkının bulunduğunu belirttiği, ancak güncel Yargıtay kararlarının sürücünün kaza mahallini terk etmesinin tek başına rücu sebebi olmayacağı, TTK 1409. maddesine göre sigortacının sözleşmede öngörülen rizikonun gerçekleşmesinden doğan zarardan sorumlu olduğu, ayrıca ZMSS Genel Şartları bendi ile; davacının talebine konu kazada bedeni hasara neden olan kazalarda olay yerini terk etmesinin veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kaza oluş koşullarına ilişkin gerekli belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranmasının rücu hakkını doğurduğu, davaya konu olayda sadece maddi hasara neden olan bir kusur söz konusu olduğundan; --------- plakalı araç sürücüsünün olay yerini terk sebebinin B.4. maddesinin f bendinin ilgili hükümlerini bertaraf amacı ile hareket edip etmediği ve davacı tarafından dayanılan belgelerin değerlendirilmesinin takdirinin Mahkememize ait olduğunu beyan etmişlerdir. İİK madde 67 gereğince, itirazın iptali davasının itirazın tebliğinden itibaren, 1 yıl içinde açılması gerekir. Hak düşürücü süreler, dava şartı olup taraflar ileri sürmese de mahkemece resen gözetilir. Somut olayda icra takibindeki, itiraz dilekçesinin davacı alacaklıya tebliğ edilmemesi nedeniyle İİK'nun 67.maddesinde belirtilen bir yıllık hak düşürücü sürenin başlamadığı anlaşıldığından davanın süresi içinde açıldığı kabul edilmiştir. Taraflar arasındaki uyuşmazlığın çözümü amacıyla yapılan yargılama ve yargılama sırasında bilirkişilerden alınan denetime elverişli rapor içeriklerine göre; 31/12/2023 tarihinde, davacı tarafından 12/04/2023 -12/04/2024 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ---------poliçe numaralı zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalı --------- plakalı aracın park halindeki --------- plakalı araca çarpması neticesi maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, ---------- plakalı aracın sürücüsünün olay yerini terk ettiği, ----------- plakalı aracın sürücüsü asli ve %100 oranında kusurlu olduğu, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortaları Genel Şartları, B.4. Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması Ve Sigortacının Sigortalıya Rücu Hakkı başlıklı maddesinin 2.fıkra f bendinde" Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde" sigortacının sigortalısına rücu edebileceği düzenlemesine yer verildiği, bilirkişi raporunda her ne kadar işbu davaya konu trafik kazasında bedeni hasar bulunmadığından Genel Şartlar f bendindeki rücu koşullarının oluşmadığı şeklinde tespitler yapılmış ise de, emsal Bölge Adliye Mahkemeleri ve Yargıtay ilamlarında da belirtildiği üzere maddi yada bedeni hasara neden olan tüm trafik kazalarında madde içeriğinde belirtilen ilgili belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranılması halinin rücu sebebi olarak kabul edilmesi gerektiği, davalı tarafın aracının kaza tarihinde kiralanmış olduğu iddiasının sonuca etkisinin bulunmadığı zira eldeki davanın zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi düzenleyen sigortacı şirketin sigortalısına açtığı rücuen tazminat davası olduğu, davacı ZMMS sigortacısının hasar gören araç malikine yaptığı ödemelerin kadri maruf olup(davacı tarafından KDV dahil karşı araç kasko sigortacısına ödeme yapıldığının ekspertiz raporundan anlaşıldığı) talep edilen faizin yerinde olduğu, neticeten davacının davalı sigortalısından rücu hakkının bulunduğu anlaşılmakla aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. Alacak likit olmayıp yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının kabulü ile; davalının --------- İcra Dairesinin --------- esas sayılı dosyaya yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin aynı koşullarda devamına,
2-Davacı tarafın icra inkar tazminatı talebinin reddine,
3-Alınması gerekli karar harcı 6.363,14 TL’den peşin olarak yatırılan 1.125,04 TL'nin mahsubu ile 5.238,10 TL bakiye harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
4-Davacı tarafça yatırılan 1.125,04 TL peşin harcın davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 488,40 TL ilk dava masrafı, 14.000,00 TL bilirkişi, 311,00 TL tebligat müzekkere gideri olmak üzere toplam 14.799,40 TL yargılama giderinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
6-Davalı taraflarca sarfedilen yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davacı kendisini vekille temsil ettirmiş olduğundan karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT uyarınca hesaplanan 45.000,00 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Arabuluculuk aşamasında yapılan ve Hazine tarafından karşılanan 3.800,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili hazineye gelir kaydına, buna ilişkin harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
9-Davacı tarafça dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Mahkememizin bu kararına karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren (2) hafta içinde (HMK 345/1), mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine dilekçe verilmek suretiyle, Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesince incelenmek üzere tarafların istinaf yasa yoluna başvuru hakkı bulunduğuna dair davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı, ihbar olunan vekilinin yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 03/02/2026