mahkeme 2022/384 E. 2025/252 K.

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/384 Esas
KARAR NO: 2025/252
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 25/12/2021
KARAR TARİHİ: 08/04/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı müvekkilin maliki olduğu,----- tarihlerini kapsayan--------- nolu poliçeler, ile taşınmazlardaki ağaçlarını (zeytin) poliçede belirtilen rizikolara karşı sigortalanmak üzere sigorta sözleşmesi akdettiğini 08/08/2020 tarihinde ---------- büyük bir yangın çıktığını, bu yangında yüzlerce dönüm alanın yandığını, bu yangında davacı müvekkiline ait olan ve yukarıda tapu bilgileri yazılı zeytinlik bahçelerinin de yanarak kül olduğunu, yangından zarar gören davacının ---- yukarıda bilgileri yazılı poliçeler kapsamında başvuru yaptığını, bu başvuru üzerine ----, davacı müvekkiline , ------ olacak şekilde ödeme yaptığını, davacı müvekkiline yapılan ödemelerin gerçek zararı karşılamadığını, dava şartı arabuluculuğa başvuru yapıldığını, arabuluculukta yapılan görüşmelerde de bir netice elde edilemediğini, 21.06.2005 tarih ve 25852 sayılı Resmi Gazete ile yayınlanarak yürürlüğe giren 5363 sayılı Tarım Sigortaları Kanunu ile üreticilerin bu kanunda belirtilen riskler nedeniyle uğrayacağı zararların tazmin edilmesi amacıyla tarım sigortaları uygulamasına geçildiğini, hangi risklerin teminat altına alınacağının anılan Kanun'un 12. maddesinde açıklandığını, tarım sigortalarının yapılabilmesi için kanun koyucunun "Tarım Sigortaları Havuzu" kurumunu oluşturduğunu, yapılan tarım sigortaları karşılığında sigorta şirketi tarafından sigorta ettirenlerden tahsil edilen primlerin tamamının ----- aktarıldığını, tarım sigortaları düzenlemesinin asıl amacının, üreticilerin zararlarını karşılamak, uzun vadeli gelir istikrarına kavuşmalarını temin etmek, ekonomik ve sosyal bakımından toplumsal katkılar sağlamak olduğunu, beyanla davacı müvekkilinin maliki olduğu zeytinlik bahçesinde yangın nedeni ile ürünlerinde meydana gelen zararın ve yıllara sari olarak mahrum kaldığı karın, alınacak bilirkişi raporu doğrultusunda taleplerini arttırma hakkı saklı kalmak kaydı ile şimdilik 5.000,00TL'nin 08/08/2020 yangından tarihinden (riziko) itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA:Davalı ---- sigortaları havuzu İşleteni sıfatı ile -------- Vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya karşı görevsizlik itirazlarının bulunduğunu, huzurdaki davaya konu poliçelerde dain-i mürtehin bulunduğunu, davacının aktif husumet ehliyeti bulunmadığından öncelikle dain-i mürtehin kurumun muvafakatinin alınması, aksi takdirde, mevzuat ve yerleşik yargıtay içtihadı uyarınca davanın husumet yönünden reddi gerektiğini, poliçe teminatı kapsamındaki yangın hasarının tazminatının ödendiğini, davacının poliçe teminatı dışında aşkın taleplerde bulunarak haksız kazanç sağlamaya çalıştığını, sigorta bedelleri toplamının 32.200-tl olan poliçeler için "200.000-tl zararım var" diyerek poliçe teminatı üzerinde taleplerde bulunmasının kötü niyetinin açık göstergesi olduğunu, zira hasar tazminatıyla ödenen prim arasında denge olması gerektiğini, hasar tazminatının sigorta bedelini geçemeyeceği ticaret kanunu'nun açık hükmü olduğunu, davanın reddinin gerektiğini, hasar tazminatı hesabı, poliçe, genel şartlar ve tarife talimatlar hükümlerine uygun olarak yapıldığını, davacının haksız ve teminat dışı taleplerinin reddinin gerektiğini, tazminat hesabı tablosuna ilgili veriler konduğunda hasar tazminatı hesaplamasında hiçbir eksik olmadığının açıkça görüldüğünü, davacının dava dilekçesinde talep ettiği geleceğe yönelik gelir kaybı, ağaçlarındaki zarar ve sair taleplerin tümü teminat dışı ve haksız olduğunu, devlet destekli bitkisel ürün sigortası poliçesinin yalnızca zeytin ürününün kendisini teminat altına almakta olduğunu, bu durumun poliçelerde açıkça yazıldığını, teminatın kapsamı, teminat dışı unsurların ne olduğu poliçe üzerinde ve genel şartlar'da ayrıntısıyla düzenlendiğini, kesinlikle kabul manasına gelmemek üzere, faizin en erken hasat tarihinden itibaren işletilebileceğini, beyanla davanın reddi ile dava masrafları ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ------vekili cevap dilekçesinde özetle; Düzenleyeni davalı müvekkil sigorta şirketi olan ---- başlangıç gün/ saat,-----bitiş gün/saat ---- poliçe numaralı devlet destekli bitkisel ürün sigortası poliçesi ile ----başlangıç gün/saat, ---- bitiş gün/saat -------- poliçe numaralı devlet destekli bitkisel ürün sigortası poliçesi kapsamında müvekkil şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, davacı iddialarını ve poliçe sorumluluklarını kabul anlamına gelmemek kaydıyla sigortacının sorumluluğu; söz konusu poliçeler ile ----devlet destekli bitkisel ürün sigortası genel şartlar ve ---- yılı bitkisel ürün sigortası tarife ve talimatlarında belirlenen sorumluluklar ve poliçe limitleri ile sınırlı olacağını, dolayısıyla davacının taleplerinin teminat kapsamı içinde olmadığını, davacı tarafça, yangın nedeniyle zarara uğradıklarını ispat etmesi gerektiğini, dosya kapsamında davacı tarafça öncelikli olarak yangın sebebiyle zarara uğradığının ispat edilmesi gerektiğini, meydana gelen yangının ne şekilde olduğunun açıkça ortaya konulması gerektiğini, davacının yangın sebebiyle zarara uğradığının ispat ettiği varsayımında davacının iddialarını ve poliçe sorumluluğunu kabul anlamına gelmemek kaydıyla varsa sigortalının kusurları hesaplanacak tazminattan indirim yapılması gerektiğini, davacı tarafça talep edilen tazminata konu zararın açıkça ispat edilmesi gerektiğini, öncelikli olarak davacı taleplerinin anlaşılır olması gerektiğini, davacı tarafca kaza sebebiyle iddia olunan maddi zararların açıkça ispat edilmesi gerektiğini, davacı tarafın talep ettiği tazminat taleplerinin de açık olması gerektiğini, mevcut haliyle davacı tarafın ne tür zarar talep ettiği taraflarınca anlaşılmadığını, davacının iddialarını ve poliçe sorumluluğunu kabul anlamına gelmemek kaydıyla talep ettiği zararların belirli olması ve ispat ettiği varsayımında tazminat hesaplanırken mevzuata ve içtihatlara uygun bir şekilde yapılması gerektiğini, davacının talep sonucu açıkça ifade edilmesi halinde zararının ispat edilmesi gerektiğini, davacı tarafça dosyaya sunulan bir takım belgelerden davacının zararın tespitinin mümkün olmadığını, davacı yanın zarar iddialarının değerlendirilmesi için yalnızca yangın ile illiyet bağı bulunan zarar hakkında rapor alınması gerektiğini, ancak davacı tarafça zarara ilişkin herhangi bir kayıt sunulmadığı gibi talep sonucunun da açık açık olmadığını, -) kabul anlamına gelmemekle beraber, bir an için davanın haklı olduğu varsayılsa bile, faizden sorumluluğun sınırlı olduğunu davanın ve poliçe sorumluluğunun kabulü anlamına gelmemek kaydıyla, davacı lehine hüküm kurulması halinde dava tarihinden itibaren ve ancak yasal faizle birlikte tahsiline karar verilmesi gerektiğini beyanla davacı tarafça açılan haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddini talep etmişlerdir.

DELİLLERİN DEĞERLERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava, davacıya ait taşınmazda meydana gelen yangın nedeniyle uğramış olduğu zarar ve mahrum kaldığı karın --- poliçesine dayalı tazminat isteminden ibarettir. Dosyanın safahatı incelendiğinde; ilk olarak açıldığı ------karar sayılı görevsizlik kararı verildiği, usulüne uygun gönderme talebine istinaden dosyanın mahkememize tevzi edilerek iş bu esasa kaydının yapıldığı görülmüştür.Davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan usul hükümleri doğrultusunda basit yargılama usulüne tabi olarak oluşturulan tensibe istinaden yargılamaya başlanmış yöntemine uygun ön inceleme duruşması açılarak öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, hukuki ihtilaf noktaları belirlenmek suretiyle tahkikat aşamasında deliller toplanmış, sigorta poliçesi, hasar dosyası, ----müzekkere yazılarak ----- soruşturma sayılı dosyanın ----üzerinden celp edilmiş, ------; dava konusu olan hasar tarihi olan ---tarihi itibari ile yöredeki bir zeytin ağacının yıllık kilogram olarak verim ortalamasının ve kilogram fiyatının ne olduğu hakkında bilgilerin celp edimiş, ziraat mühendisi bilirkişi tarafından ----- tarihli bilirkişi raporu alınmış, Sigorta Uzmanı bilirkişi tarafından --- tarihli rapor alınmış ve dava sonuçlandırılmıştır.Ziraat mühendisi bilirkişi ----- tarihli raporunda özetle, "Davacı tarafın sigortalı zeytin bahçelerinde yangın meydana geldiği ve hasar ihbarı üzerine eksperler tarafından hasar tespiti için ekspertiz çalışması yapıldığı, bu çalışma sırasında verim tespit çalışması da yapılarak ağaç başına verimin ----- olarak tespit edildiği ve bu verim üzerinden tazminat hesabı yapılarak; ------ hasar tazminatı ödemesi yapıldığı, davacı tarafın beyanlarından bu ödemeyi yetersiz bulduğu anlaşılmakla, uyuşmazlık konusunun davalı -----tarafından yapılan ödemenin ------- hükümleri ile uyumlu olup olmadığı noktasında olduğunu, dosya kapsamı ve dosyaya celp edilen ------ numaralı hasar dosyalarının incelendiğini, Poliçelerde verim 50 Kg/Ağaç olarak belirtilmiş, hasar ihbarı sonrasında eksperler tarafından tespit edilen verim 23 Kg/Ağaç olarak tespit edilmiştir. Verim tespiti neticesinde her iki Poliçe için de Zeyilname düzenlenerek pirim iadesi yapıldığını, görevli eksperler tarafından yapılan verim tespit çalışması Poliçe, --------- hükümleri gereğince yapılmış olduğunu, eksperler tarafından yapılan verim tespiti davacı sigortalı ile davalı sigorta yapan şirket arasındaki poliçe/sözleşme hükümlerine uygun olduğunu, hasar dosyasının incelenmesi neticesinde; verim tespit çalışmasında örnekleme yapıldığı, belli bir yöntemin kullanıldığı anlaşılmakla birlikte yangın nedeniyle % 100 hasarın söz konusu olduğu sigortalı zeytin bahçelerinde verim tespitinin nasıl yapıldığına dair yeterince açıklamaya rastlanmadığını, taraflar arasında akdedilen poliçelerde zeytin ürünü teminat kapsamında olup, zeytin ağaçları teminat kapsamında olmadığını, davalı ---- tarafından davacı tarafa;----- tarihinde ödendiğini, Tazminat hesabı. Sigorta Bedeli =Ağaç sayısı x Gerçek Verimlzeyilnamedeki) x Birim Fiyat(poliçedeki) % hasar oranı - % muafiyet = %A Sigorta Bedeli x% A=B , Tazminat Tutarı = B x % (100-müşterek oran), ------ nolu poliçe için; Sigorta Bedeli = 500 Adet Ağaç x 23,00 Kg/Ağaç x 2,00 TL/Kg =23.000,00 TL, Hasar Oranı 96 100, Müşterek Sigorta Bedeli % 10 (100-10) % 90, Tazminat Tutarı= 23.000 TL x 0,90) = 20.700,00 TL,-------- nolu poliçe için; Sigorta Bedeli - 200 Adet Ağaç x 23,00 Kg/Ağaç x 2,00 TL/Kg - 9.200,00 TL, Hasar Oranı % 100 Müşterek Sigorta Bedeli % 10 (100-10) % 90, Tazminat Tutarı = 9.200,00 TL x 0,90) 8.280,00 TL, Davalı ----- tarafından davacıya ödenen hasar tutarının Poliçe, Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigortası Genel Şartlar - 2020, Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigortası Tarife ve Talimatlar - 2020 hükümlerine uygun olduğu, dava konusu poliçeler kapsamında başkaca hasar tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmadığı değerlendirildiği," yönünde görüşünü bildirmiştir.Sigorta uzmanı bilirkişi ---- tarihli raporunda özetle, ------- ortalama verim miktarı dikkate alındığında, zeyilnamelerde yer alan ve ---- tarafından belirlenen ortalama verimin----- verileri ile eşleştiği, tarsim tarafından poliçe teminatlarının ödenmiş olduğu, ödenecek poliçe teminatı kalmadığı," yönünde görüşünü bildirmiştir.Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasındaki uyuşmazlığın ---- tarihinde ---- nolu poliçe için ise ----tarihinde ---- hasar tazminatı ödemesinin yeterli olup olmadığı noktasında toplandığı anlaşılmakla alınan bilirkişi raporlarında da belirtildiği üzere, taraflar arasında akdedilen poliçelerde zeytin ürünü teminat kapsamında olup, zeytin ağaçları teminat kapsamında olmadığı, yapılan ödemelerin kadri maruf olduğu anlaşılmakla davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın reddine,
2-Alınması gerekli karar harcı 615,40‬-TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 85,39-TL harcın mahsubu ile bakiye 530,01‬-TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı ------- tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalı -------tarafından yapılan 30,00-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Gerekçeli karar yazım tarihi itibariyle --------- üzerinden yapılan kontrollerde arabuluculuk faaliyeti yönünden düzenlenmiş sarf kararı bulunmadığı anlaşılmakla arabuluculuk sarf kararının düzenlenmesi halinde TTK 5/A maddesi ve 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A fıkrası ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca arabuluculuk ücretinin (sarf kararı ile belirlenecek tutarın) davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
7-Davalılar kendilerini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. 13 maddesindeki esaslara göre belirlenen 5.000,00-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
8-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333.maddesi uyarınca ilgili tarafa iadesine,
Dair karar, davacı asilin yüzüne karşı ve davalı sigorta şirketi vekilinin yüzlerine karşı, diğer davalının yokluğunda miktar itibariyle kesin olarak verildi, açıkça okundu usulen tefhim olundu. 02/05/2025