mahkeme 2024/336 E. 2025/243 K.

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/336 Esas
KARAR NO: 2025/243
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 13/05/2024
KARAR TARİHİ: 08/04/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: davanın belirsiz alacak davası olarak açıldığını, dava konusu kazanın ----------- meydana geldiğini, yetkili yerin ---------- Mahkemeleri olduğunu, müvekkilinin araç kiralama şirketi olduğunu, ------------ plakalı aracın sahibi olduğunu, 02/08/2023 tarihinde ------------ plakalı müvekkiline ait aracın davalı --------- kullandığı ---------- plakalı aracın sebep olduğu kaza neticesinde maddi zarara uğradığını, meydana gelen kazada davalı araç sürücüsünün müvekkiline ait araca hasar verdiğini, %100 kusurlu olduğunu, müvekkiline ait araç sürücüsünün kusurlu olmadığını, kusur raporu alınması gerektiğini, kaza nedeniyle ---------- plaka nolu aracın bir süre onarımda kaldığını, müvekkilinin bu onarım süresince aracının kiralanamadığını, bu suretle müvekkilinin araçtan mahrum kaldığını, aracın kiralanamaması nedeniyle araçta mahrumiyet bedelinin hesaplanması gerektiğini, günlük kira bedeli ve toplam araç mahrumiyetinden kaynaklanan zararın bilirkişi marifetiyle belirlenmesi gerektiğini, iş bu kaza nedeniyle müvekkil şirketin uğramış olduğu zarardan davalı sürücünün sorumlu olduğunu iddia ederek; belirsiz alacak talepli davanın kabulünü, davalı adına kayıtlı olması durumunda kazaya karışan ----------- plakalı araca ihtiyati haciz şerhi konulmasını, 02/08/2023 tarihli kaza sebebiyle müvekkilinin ------------ plakalı aracında meydana gelen araç mahrumiyet zararı bedelinin tespitini, fazlaya ilişkin talep ve dava hakkı saklı kalmak kaydıyla şimdilik belirsiz alacak olarak açılan 500,00 TL araç mahrumiyet zararı bedelinin 02/08/2023 olan kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA:Davalı -----------Ş vekilinin cevap dilekçesinde, özetle, diğer davalı ------------ müvekkil şirkette şoför olarak çalıştığını, bahse konu araçla kazaya karışan kişi olduğunu, iş bu kaza nedeniyle aynı konuda ------------ İcra Müdürlüğü ------------ esas sayılı dosyasıyla müvekkiline ve diğer davalı ----------- karşı icra takibi başlatıldığını, ---------- plakalı aracın 02.08.2023 tarihinde karıştığı kazada, ------------ plakalı aracın 20 günlük araç mahrumiyeti" açıklamasıyla 25.000 TL ve ekspertiz rapor ücreti olarak 336 TL alacak iddiasıyla başlatılan takibin itiraz üzerine durduğunu, davacının aracının kaç gün onarımda kaldığı, yaklaşık olarak ne kadar bir zarar iddiasında bulundukları dahi belirtilmediğini, dava dilekçesinde aracın hasar sebebiyle bir süre onarımda kaldığının belirtildiğini ancak bu sürenin belgeli olarak belli olması ve gün olarak da belirtilmesi gerektiğini,----------İcra Müdürlüğü --------- esas sayılı icra takibinde aynı araçla ilgili olarak 20 gün araç mahrumiyeti iddiasıyla 25.000,00 TL talep edildiğini, araçta 20 gün tamiratı gerektirecek bir hasarın da bulunmadığını, davaya konu aracın günlük kiralamaya verildiği hususunun kanıtlanmadığını, davacı şirketin iştigal konusu bu olsa dahi davacı şirket adına kayıtlı tüm araçların günlük kiralamaya verilmemesinin de söz konusu olabildiğini, araçların aylık ve günlük kiralandığında ücretin farklılaştığını, emsal olarak gösterilen ilanların da kabulünün mümkün olmadığını, 02/08/2023 tarihli kaza raporuna itiraz ettiklerini, her 3 aracın da hareket halinde olduğundan müvekkiline ait aracın tek başına %100 kusurlu olmasının mümkün olmadığını, gerekirse yeniden keşif ve kaza raporu alınması gerektiğini, davacı şirkete ait ----------- plakalı araçta meydana gelen zararır, müvekkil şirketin sigortacısı ----------- tarafından 22.09.2023 tarihinde 48.081,97 TL hasar ödemesi, 27.09.2023 tarihinde 70.000 TL değer kaybı ödemesi olarak ödenmek suretiyle karşılandığını, ihtiyati haciz talebine itiraz ettiklerini, kazaya konu aracın ticari bir faaliyette bulunduğu hususunun net olmadığını, bu nedenle de zarar iddiasına ilişkin olarak ticari faiz işletilmesi talebinin reddi gerektiğini savunarak; ihtiyati haciz talebinin ve davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep ve beyan etmiştir.
Davalı ------------ cevap dilekçesinde özetle; tüm ithamları reddettiğini, trafikte %100 diye bir kusurun olamayacağını, kusurların araca bindikten sonra başlayacağını, aynaların kontrolü, emniyet kemeri, silecek suyunun kontrolü gibi uzatılabileceğini, olay günü depodan yüklemeyi yaptığını ve şirkete doğru yola koyulduğunu,----------- plakalı aracın kamyon ve tırlarda kör nokta denilen bölgede bulunmasından dolayı araç şoförünün dikkatsizliğinden dolayı kazanın yaşanmasına sebebiyet verdiğini, ----------- plakalı araca arkadan vurulmadığını, sigorta şirketi tarafından davacı tarafa aracın hasar ve değer kaybı masraflarının ödendiğini, kazaya sebebiyet olanın kendisi olmadığını, davacıya ait aracın sürücüsü nedeniyle kendisinin ve davalı firmanın zarar gördüğünü, kendisinin 13 yıllık şoför olduğunu, şimdiye kadar 1 tane kaza yaptığını, davacının mağdur olmadığını, kendisinin ve diğer davalı şirketin mağdur olduğunu savunarak; davanın reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep ve beyan etmiştir.

İNCELEME ve GEREKÇE : ------------ Müdürlüğüne müzekkere yazıldığı görüldü. Makine Mühendisi bilirkişi ----------- 10/02/2025 tarihli raporunda aşağıdaki tespitlerin yapıldığı görülmüştür. Davacı vekilinin 14/02/2025 tarihinde dava değeri artırım dilekçesi sunmuş olduğu görülmüştür.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:Dava, davacının mülkiyetindeki ------------ plakalı araç ile davalı şirketin mülkiyetindeki, davalı ----------- sevk ve idaresindeki ---------- plakalı aracın karıştığı 02/08/2023 tarihli trafik kazası nedeniyle araç mahrumiyeti zararından kaynaklanan tazminat davasıdır. Kazanın gerçekleştiği tarihte yürürlükte bulunan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi uyarınca "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar."6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49. Maddesi uyarınca "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. (...)"6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 50. Maddesi uyarınca "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır."
Mahkememizce yapılan değerlendirmede, davanın davacının mülkiyetindeki------------ plakalı araç ile davalı şirketin mülkiyetindeki, davalı ---------- sevk ve idaresindeki --------- plakalı aracın karıştığı 02/08/2023 tarihli trafik kazası nedeniyle araç mahrumiyeti zararından kaynaklanan tazminat davası olduğu, davalı ----------- haksız fiil hükümleri uyarınca, davalı şirketin ise KTK 85 uyarınca işleten sıfatıyla zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacakları, davacının tazminat elde edebilmesi için davalı ----------- hukuka aykırı fiilini, kusurunu, zararını ve zarar ile hukuka aykırı fiil arasındaki nedensellik bağını ispatlamakla mükellef olduğu, somut olayda bilirkişi raporu dikkate alındığında davacının davalı --------- ihmali (kusurlu fiili) neticesinde zarara uğradığının sabit olduğu, araç mahrumiyetine ilişkin zarar miktarı belirlenirken yerleşik yargı içtihatları uyarınca "aracın makul tamir süresi ile aynı vasıftaki aracın kiralanması için gerekli bedelin ne kadar olduğu belirlendikten sonra, davacının aracını kullanamadığı döneme ilişkin olarak bakım giderleri, amortisman vs. tasarruf ettiği miktarlar da düşülmek suretiyle hesaplanması” gerektiği, ancak böyle olmakla birlikte mahkememizce bu içtihadın yakıt giderlerinin düşülmesi bakımından doğru bulunmadığı, zira zarar hesaplanırken, zarar gören tarafından yapılması gerektiği kabul edilen makul davranışın araç kiralama işlemi olduğu, zarar görenin olay gerçekleşmese idi kendi aracı ile yakıt giderini yapacağı, yine olayın gerçekleşmesi neticesinde makul davranış olarak kabul edilen araç kiralama işlemi sonrasında da aynı masrafları yapacağı, hayatın olağan akışına uygun durumun bu olduğu, bu sebeple zarar görenin araç mahrumiyeti zararı hesaplanırken yakıt giderinin düşülmesinin hukuka uygun olmadığı, bilirkişi raporunda mahkememizce kabul edilen esasa uygun olarak hesaplama yapıldığı, bu kapsamda ayrıca aracın fiilen ne kadar tamirde kaldığının değil, tamirde kalması gereken makul sürenin önem arz ettiği, belirtildiği gibi bilirkişi tarafından yapılan hesaplamadan aracın amortisman tasarruf bedelinin düşülmesinin hukuka uygun olduğu, bu sebeplerle somut olayda davacının araç mahrumiyeti zararının 5.150,00 TL olduğu, temerrütün TBK 117 maddesi uyarınca haksız fiil tarihinde gerçekleştiği, davalı şirket yönünden olayın ticari iş kapsamında olduğu, davalı ----------- yönünden ise ticari iş olarak kabul edilemeyeceği, bu sebeple davalı ------------ yönünden yasal faiz işletilmesi gerektiği, diğer davalının şirket (tacir) olduğu dikkate alındığında onun yönünden ticari faiz işletilmesi gerektiği kanaatine varılmış, tüm bu gerekçelerle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi açıklandığı üzere,
1-Davanın KABULÜ ile, araç mahrumiyetine ilişkin 5.150,00 TL maddi tazminatın 02/08/2023 tarihinden itibaren davalı ----------- yönünden yasal faizi, davalı --------- Şirketi yönünden ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
2-Harçlar Kanunu uyarınca kabul edilen dava değeri (5.150,00 TL) üzerinden hesaplanan ve alınması gereken 615,40 TL karar ve ilam harcından dava açılırken peşin olarak alınan 427,60 TL peşin harç ve 80,00 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 107,80 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan 916,00 TL dava açma masrafı, 80,00 TL tamamlama harcı ve 5.607,00 TL bilirkişi/posta masrafından ibaret 6.603,00 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Davalı ----------- Şirketi tarafında yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına,
5-Artan gider avansının HMK'nun 333. maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesinden sonra resen ilgilisine iadesine,
6-Davacı yapılan yargılamada kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen dava değeri (5.150,00 TL) üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/2 uyarınca hesaplanan 5.150,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
7-6325 sayılı Yasa uyarınca genel bütçeden sarf edilen 3.800,00 TL arabuluculuk ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına,
Dair, davacı vekilinin ve davalı -----------vekilinin yüzüne karşı, diğer davalının yokluğunda miktar itibariyle kesin olmak üzere karar verildi. 08/04/2025