Karar Detayı

T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/329
KARAR NO : 2026/100

DAVA : Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 05/05/2023

DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 28/07/2023
KARAR TARİHİ : 04/02/2026

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının ve Mahkememiz dosyası ile birleştirilen -----. Asliye Ticaret Mahkemesinin ---- esas sayılı dosyasının yapılan açık yargılaması sonunda,

ASIL DAVADA
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin, İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetleri yönetmeliği ile tanımlanmış işyerlerine iş yeri hekimi ve iş güvenliği uzmanı sağlayan bir aile şirketi olduğunu, üvekkil şirketin kuruluş tarihinden 28.08.2012 - 27.02.2023 tarihine kadar yönetim kurulu üyeliği yapan ----- usule uygun olmayan bir şekilde şirketi terkettiğini, uhdesindeki şirkete ait karar defteri, çek koçanları, fatura ve belgeleri teslim etmediğini, elinde bulunan boş çek koçanlarından hukuka aykırı ve yetkisiz olarak şimdilik 2 adet çeki keşide ettiğinin---- göndermiş olduğu ----. Noterliği'nin 26.04.2023 tarih ------ yevmiye no'lu ihtarname ile öğrenildiğini, bu sırada -----davalı şirkette temsile yetkili müdür olarak görev yaptığını, müvekkili tarafından----. Noterliği'nden 17.04.2023 tarih ----- yevmiye no'lu ihtarname gönderilerek; uhdesinde bulunan çek yapraklarının, çek karnelerinin, ticari defter ve kayıtların, her türlü resmi evrakın, karar defterinin, muhasebe defterleri ve kayıtlarının vb her türlü belgenin müvekkil şirkete teslim etmesinin ihtar edildiğini, buna karşın ----, müvekkil şirkete ait ----- Şubesine ait ---- ve ------- numaralı çek yapraklarını kullandığını ve yetkili olmadığı halde 1.400.000,00 TL değerinde iki adet çeki davalı şirkete verdiğini, 1.400.000,00 TL tutarındaki çeklerin davalı şirkete borç karşılığı verildiğinin ileri sürüldüğünü, müvekkilinin böyle bir borcunun bulunmadığını, müvekkili şirketin yönetim kurulu tarafından verilen 27.02.2023 tarihli karar ile ----- yönetim kurulu üyeliğinin ve dolayısıyla tüm yetkilerinin sona erdiğini, bu durumun başta bankalar olmak üzere ilgili kurum ve kuruluşlara bildirildiğini, ----- müvekkil şirkette yetki ve görevi sona erdikten sonra yetkisiz temsil aracılığıyla müvekkil şirkete ait banka hesabından ------ numaralı 28.04.2023 12:13:18 işlem tarihli havale işlemi ile kendisine ait------ Iban numaralı banka hesabına 120.000,00 TL para aktardığını, bu eylem sebebiyle ---- Cumhuriyet Başsavcılığı ------ Soruşturma Dosyası ile şikayette bulunulduğunu, davalı şirkete verilen ---- Şubesine ait ---- ve ----- numaralı çeklerin ödenmesinin durdurulması/yasaklanması için öncelikle teminatsız olarak, aksi takdirde uygun bir teminat karşılığında ihtiyati tedbir kararı verilmesini, kararın ------- Şubesine bildirilmesini, davanın kabulü ile, dava konusu çeklerin şirketi temsile yetkili kişi tarafından düzenlenmemiş olması sebebiyle müvekkil şirketi bağlamayacağından ve müvekkil şirketin davalı şirkete herhangi bir borcu bulunmadığından, ----- ve ----- numaralı toplam 1.400.000,00 TL olarak bildirilen çekler kapsamında davalı şirkete ve çeklerin kötü niyetli bir şekilde ciro edilmesi ihtimaline binaen 3. kişi ve/veya kurumlara da borçlu olmadığının tespitine, davalı uhdesinde bulunan tüm çek yapraklarının müvekkile iade edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili firma ile davacı firma arasında uzun zamandır süregelen iş ilişkisi bulunduğunu, davacı firmanın hizmet vermekte olduğu müşterilerine mevzuat gereği iş sağlığı güvenliği hizmeti verememesinden dolayı söz konusu hizmetin müvekkil şirket tarafından verildiğini, verilen bu hizmetin devamlılık arz edecek şekilde davacı şirkete fatura edilmekte olduğunu, bedeli müvekkil şirkete ödenmeyen faturaların davacı firmaya gönderildiğini, söz konusu faturalara itiraz edilmediğini, 2022 yılı muhasebe kapamasına göre devreden 1.507.080,73 TL tutarında müvekkili firmanın cari hesap alacağı bulunduğunu, söz konusu cari hesap bakiyesinden ayrı olarak davacıya hizmet verilmeye devam edildiğini ve yeni hizmet faturaları kesilerek davacıya tebliğ edildiğini, muaccel hale gelmiş faturalara ilişkin olarak müvekkil şirkete bir ödeme gerçekleştirilmediğini, şirket içinde yaşanan çatışmalara istinaden şu anda şirket yönetimini elinde bulunduran ---- tarafından yetkili temsilci ---- hukuksuz ve etik dışı tavırlarla şirketteki yetkilerini ortadan kaldırmak ve kısıtlamak adına birçok eylemde bulunmaya başladıklarını, müvekkil şirketin sahibi ---- davacı şirketin imza yetkilisi ------ ile iletişime geçerek hem muaccel hale gelen faturaların karşılığı olan alacağın, hem de ileride verilecek hizmetlere ilişkin avans ödemesinin kendisine yapılmasını talep ettiğini, davacı şirket yetkilisi ve şirketin 450 ortağı ----- yönetim kurulu başkanının bilgisi dahilinde 20.02.2023 tarihinde resmi ve kayıtlı alacağına istinaden müvekkili adına ---- Şubesi'nin;
01.06.2023 keşide tarihli ------ seri numaralı 700.000,00 TL,
03.07.2023 keşide tarihli ---- seri numaralı 700.000,00 TL,
01.08.2023 keşide tarihli ---- seri numaralı 500.000,00 TL,
Bedelli çekleri keşide ederek müvekkili şirket yetkilisine teslim ettiğini, müvekkili şirketin, muaccel alacağının tahsilini davacı şirketin zarar görmemesi adına ertelediğini, nihayet 28.03.2023 tarihinde ----- tarafından bankaya tahsile verildiğini, müvekkili firmaya keşide edilerek teslim edilen çekler haricindeki tüm çeklerin ilgili bankaya tutanak karşılığında ---- yetkilerinin tescil ve ilan ile birlikte sonlandırılmasıyla -----Şubesi'ne teslim edildiğini, söz konusu karar defteri ve diğer tüm resmi evrak, belge ve şifrelerin şirketin mali müşavirlik bürosu uhdesinde bulunduğunu, zaten karar defterini teslim eden kişinin de mali müşavir bünyesinde çalışan kişi olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte ilgili çeklerin 20.02.2023 tarihinde keşide edilmediği kabul edilse dahi, söz konusu çeklerin tahsil edilmesi amacıyla bankaya 28.03.2023 tarihinde verildiği ve ----- ilgili çekleri bu tarihten önce düzenlemiş olduğunun, bu tarihler içerisinde de çek keşide etme yetkisinin izahtan vareste olduğunu belirterek haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
BİRLEŞEN DAVADA
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin iş güvenliği ve sağlığı hizmeti sağlamakta olan bir şirket olup temsil ve ilzama yetkili yönetim kurulu üyelerinin----- yetkisiz yönetim kurulu üyesinin ---- olduğunu, şirketin çift imza ile temsil edildiğini, davalı şirketin, müvekkilin Ocak 2023 itibariyle ticari ilişkisini sona erdirdiği, iş sağlığı ve güvenliği alanında faaliyette bulunan bir şirket olduğunu,--- yetkili genel müdürü, babası ---- yüzde yüz hissesine sahip bulunduğunu, ----- müvekkil şirketi temsil ve ilzam yetkisinin, öncesinde kendisine haber verilerek ve ayrıca usulüne uygun çağrı yapılarak 27 Şubat 2023 tarihinde noter huzurunda alınan yönetim kurulu kararı ile sona erdirildiğini, buna karşın bu tarihten sonra -----, 28 Mart 2023 tarihinde şirketi zarara uğratmak amacıyla, tek imzası ile davalı şirket lehine 3 adet toplam 1.900.000,00 TL tutarında ileri vadeli çek keşide ettiğini, ayrıca 28.04.2023 tarihinde müvekkil şirketin banka uygulamasına girerek kendisine 120.000 TL havale yaptığını,----- numaralı çekler dolayısıyla menfi tespit davası açıldığını, ---- daha sonra 28.04.2023 tarihinde kendisine aktardığı 120.000 TL'yi müvekkiline ödediğini, -----, yönetim kurulu kararının tescilini engellemek amacıyla müvekkile ait yönetim kurulu karar defterini iade etmediğini, nihayetinde bir kısım defterlerin müvekkilinin muhasebecisine 16.03.2023 tarihinde tutanak karşılığı teslim edildiğini, Ticaret Siciline tescilin ancak 24.04.2023 tarihinde yapılabildiğini, müvekkili ile davalı şirket arasında uzun süre bir ticari ilişki bulunduğunu, bu ticari ilişkinin sona erdirildiğini, davalı şirketin, anılan çeklerden ---- seri numaralı 700.000 TL meblağlı çeki hacze konu ettiğini, ----- seri numaralı çeki ise yazdırdığını, şirketler arasında ticari ilişkinin bitmiş olması dolayısıyla da fatura ilişkisi söz konusu olmadığı gibi işbu davaya konu 500.000 TL tutarlı 01.08.2023 vadeli ----- numaralı çek bedeli dahil davalı şirkete hiçbir borcunun bulunmadığını, çekin bedelsiz olarak keşide edildiğini, öncelikle, yetkisiz kişi tarafından keşide edilen ve herhangi bir cari ilişkiye dayanmayan ----- seri numaralı çek bakımından teminatsız, bunun kabulü mümkün görülmediği takdirde makul bir teminat karşılığında ödeme yasağı kararı verilmesini, müvekkil şirketin davalı şirkete işbu çek dolayısıyla herhangi bir borcu bulunmadığının tespitine ve çekin iptaline, çek miktarının % 40'ından aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; asıl dosyadaki beyanlarını tekrarla, davacı şirkette, --- yönetim kurulu başkanı ve eşi ------ finanstan sorumlu yönetim kurulu üyesi olduğunu, söz konusu çeklerden haberleri olmamalarının mümkün olmadığını, ---- Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ----- sayılı ihtiyati haciz kararına konu edilmiş------Şubesi'nin 01.06.2023 keşide tarihli 700.000,00 TL bedelli ve ----- seri numaralı çekle ilgili yaptıkları ihtiyati haciz kararına ilişkin itirazlarının reddedildiği ve---- İcra Müdürlüğü'nün ---. sayılı dosyasından da alacağın tahsili adına derdest icra takibinin bulunduğunu, verilen tedbir kararının kaldırılmasına ve ara karardan dönülmesine ve haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE
Asıl ve birleşen dava; temsile yetkili olmayan kişi tarafından düzenlenen çekler nedeniyle borçlu olmadığının tespitine ilişkindir.
Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları resen belirlenerek, kanıtlar toplanmak ve bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle sonuçlandırılmıştır.
Düzenlenen bilirkişi raporu ve ek raporu kısmen gerekçeli ve denetime elverişli bulunmakla hükme esas alınmıştır.
Bu itibarla toplanan deliller, mahkememizce kısmen benimsenen bilirkişi raporu ve ek raporu, tarafların iddia ve savunmaları hep birlikte değerlendirildiğinde;
----- Ticaret Sicili Müdürlüğü'nde----- sicil no ile kayıtlı davacı şirketin ana sözleşmesinin 28.08.2012 tarihinde tescil edildiği, sermayesinin 1.000.000,00 TL olduğu, 24.04.2023 tarihinde tescil edilip 24.04.2023 tarih ---- sayılı ---- Gazetesinde ilan edilen 27.02.2023 tarih 1 sayılı yönetim kurulu kararı ile daha önce şirketi temsile yetkili olan ---- bu görevine son verildiği, Yönetim Kurulu Başkanının , Başkan Yardımcısının ----, yönetim kurulu üyesinin ----, müştereken temsile yekililerin ----- ve---- olduğu, şirketin son tescilinin 24.04.2023 tarihinde yaptırdığı,
----- Ticaret Sicili Müdürlüğü'nde ----- sicil no ile kayıtlı davalı şirketin ana sözleşmesinin 07.05.2014 tarihinde tescil edildiği, sermayesinin 500.000,00 TL, ortaklarının münferiden temsile yetkili ----- olduğu, şirketin son tescilinin 20.07.2023 tarihinde yapıldığı incelenen sicil kayıtlarından tespit edilmiştir. Dava dışı ---- şirketi temsil ve ilzam yetkilerinin iptal edilmesine 27.02.2023 tarihli yönetim kurulu kararı ile karar verildiği, aynı karar da; şirketin 08.02.2021 tarihinde yapılan Genel Kurul Toplantısı'nda Yönetim Kurulu Üyeliği'ne ----,--seçildiği, Seçilen Yönetim Kurulu Üyeleri'nden ---- 8.2.2024 tarihine kadar Yönetim Kurulu Başkanı,----- 8.2.2024 tarihine kadar Yönetim Kurulu Başkan Vekili olarak seçilmesine, Yönetim Kurulu Üyesi olan-----Şirket unvanı veya kaşesi altında atacağı MÜŞTEREK imzası ile 8.2.2024 tarihine kadar Şirket'i her hususta ve en geniş şekilde herhangi bir sınıra tabi olmaksızın temsil ve ilzam etmeye yetkili bulunmasına katılanların oy birliği ile karar verilmiştir.
Davacı şirketin ticari defterlerinde davalının cari hesabının ----- kod numaralı hesap altında takip edildiği, takip tarihi itibariyle dava konusu 3 adet çekin ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı, davacı şirketin kendi defterlerine göre takip tarihi itibariyle davalı şirkete 1.157.624,37 TL borçlu gözüktüğü belirlenmiştir.
Davalı şirket defterlerinde davacı şirketin cari hesabının ------ kod numaralı hesap altında takip edildiği, davalı defterlerinde dava konusu 3 adet çekin 20.02.2023 tarih ----- no'lu yevmiye madde no ile davacı cari hesabına alacak kaydedildiği, ilgili çeklerin davacı hesabına alacak kaydedilmesi öncesinde davacının 1.477.594,79 TL borçlu gözüktüğü, davalı şirketin kendi defterlerine göre takip tarihi itibariyle davacının cari hesap alacağının 621.433,99 TL olduğu,
Takip tarihi itibariyle, davacı şirketin kendi defterlerine göre davalı şirkete 1.157.624,37 TL borçlu gözüktüğü, davalı şirketin kendi defterlerine göre dava konusu çeklerin davacı cari hesabına alacak kaydedilmesiyle davacı şirkete 621.433,99 TL borçlu gözüktüğü, tarafların cari hesapları arasındaki uyumsuzluğun 1.779.058,36 TL (1.157.624,37 TL + 621.433,99 TL) olduğu anlaşılmıştır. ------ Şubesine ait keşidecisi davac----- lehtarı davalı ----- Şirketi olan ---- nolu 700.000 TL bedelli, ----- seri nolu 700.000 T bedelli, ------- seri nolu 500.000 TL bedelli çeklerin düzenlendiği, ---- ve ---- seri nolu çeklerin asıl davanın, ----- seri olu çekin ise birleşen davanın konusu olduğu görülmüştür.
Asıl ve birleşen dava yönünden; taraflar arasındaki uyuşmazlık davacı şirketin dava dışı --- tarafından davacı adına düzenlenen ------ numaralı ve 1.900.000 TL bedelli çeklerden dolayı sorumlu olup olmadığına, davacının davalılara bu çekler nedeniyle borçlu olup olmadıklarına ilişkindir.
Dava dışı --- 08.02.2024 tarihine kadar davacı şirketi tensile yetkili olarak seçildiği, ancak 24.04.2023 tarihinde ---- Gazetesinde ilan edilen 27.02.2023 tarihli 1 sayılı yönetim Kurulu Kararı ile " daha önceden temsile yetkili olan ----- " görevinin sona erdiği, dava konusu çeklerin davacıya ait ticari defter kayıtlarında yer almadığı, davalıya ait ticari defterlere 20.02.2023 tarihinde (--- yetkili temsili olduğu dönemde) ----nolu yevmiye maddesi ile kayıtlı olduğu;
------ Genel Müdürlüğünün 16.09.2025 tarihli yazısına göre;
Dava konusu ----- numaralı çekin ------Şirketi tarafından ibraz edildiği, 03.04.2023 tarihinde, şubeden giriş yapıldığı, 01.06.2024 tarihinde takastan iade edildiği,
----- numaralı çekin ------Şirketi tarafından ibraz edildiğ,i 03.04.2023 tarihinde şubeden çek girişi yapıldığı ve 03.07.2023 tarihinde takastan iade edildiği,
---- numaralı çekin -----Şirketi tarafından ibraz edildiğ,i 03.04.2023 tarihinde şubeden çek girişi yapıldığı ve 01.08.2023 tarihinde takastan iade edildiği belirtilmiştir.
Davalının taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında dava konusu çeklerin verildiğini iddia ettiği, davacıya ait ticari defter kayıtlarına göre de 01.01.2023-14.04.2023 tarihleri arasında davalıya 1.157.624,37 TL borcu olduğu, asıl ve birleşen dava konusu çeklerin ---- yetkisinin kaldırıldığı 27.02.2023 tarihinden sonra ancak ---- yetkisinin kaldırıldığına ilişkin kararın tescil ve ilanın ( 24.04.2023) tarihinden önce 03.04.2023 tarihinde ---- ibraz edildikleri, davacının dava konusu çeklerin ----- yetkisinin sona erdirilmesinden sonra düzenlendiği iddiasını yazılı belge ile kanıtlayamadığı, ileri tarihli ek düzenlenmesini engelleyecek yasal bir düzenleme olmadığı, davacının bedelsizlik iddiası yönünden ise; davalının dava konusu çeklerin taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında verildiği iddiasında olduğu, davacıya ait defter kayıtlarında da davalının taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında alacağı olduğu belirlenmekle; asıl ve birleşen davanın reddine karar verilmesi gerektiği kanaatine varılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM; Ayrıntıları ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-ASIL VE BİRLEŞEN DAVANIN REDDİNE,
A-ASIL DAVA YÖNÜNDEN;
a-KARAR HARCI;
Alınması gereken 732,00 TL maktu karar harcının 23.908,50 TL'si dava açılırken peşin olarak alınmış olduğundan ayrıca karar harcı alınmasına yer olmadığına, fazla alınan 23.176,50 TL karar harcının, karar kesinleştiğinde ve istem halinde davacı şirket yetkililerine yada yetkili vekillerine iadesine,
b-AVUKATLIK ÜCRETİ
Tümü reddedilen davanın değeri olan 1.400.000 TL üzerinden davada avukatla temsil edilen davalı yararına belirlenen 214.000,00 TL nisbi avukatlık ücretinin davacı taraftan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
c-DİĞER YARGILAMA GİDERLERİ :
Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
B-BİRLEŞEN DAVA YÖNÜNDEN ;
a-KARAR HARCI
Alınması gereken 732,00 TL maktu karar harcının 8.538,75 TL'si dava açılırken peşin olarak alınmış olduğundan ayrıca karar harcı alınmasına yer olmadığına, fazla alınan 7.806,75 TL karar harcının, karar kesinleştiğinde ve istem halinde davacı şirket yetkililerine yada yetkili vekillerine iadesine,
b-AVUKATLIK ÜCRETİ;
Tümü reddedilen davanın değeri olan 500.000 TL üzerinden davada avukatla temsil edilen davalı yararına belirlenen 80.000,00 TL nisbi avukatlık ücretinin davacı taraftan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
c-DİĞER YARGILAMA GİDERLERİ:
Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının taraflara yada vekillerine iadesine,Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile ---- Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolunun açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.