Karar Detayı

T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/128 Esas
KARAR NO: 2024/1003
DAVA: İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 17/02/2022
KARAR TARİHİ: 03/12/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava dışı sigortalı ------------ Şti.'ne ait Parsiyel/ Palet/ 50 Koli Yapışkan Tuzak Bant emtiasının -------- --------- gönderilmek üzere yüklemesi yapılmış davalı- borçlu taşıyıcıların sorumluluğunda Parsiyel / Grupaj şeklinde taşınmış olduğunu, ancak emtiaların alıcıya varmasına müteakip hasarlı olduklarının tespitinin yapılmış olduğunu, parsiyel taşımalarda sorumluluğun taşıyıcıda bulunduğunu, emtianın taşıyıcıya tam sağlam ve eksiksiz teslim edilmiş olduğunu, alınan Ekspertiz Raporuna göre emtialarda 935,09 USD hasar meydana gelmiş olduğunun tespit edildiğini, tespit edilen hasar bedelinin müvekkili tarafından sigortalıya ödendiğini, halefiyet gereği hasar bedelinin davalılardan tahsili için ----------İcra Müdürlüğünün ----------- Es. Sayılı dosya ile icra takibi başlattıklarını, davalıların takibe itiraz ettiklerini ve takibin durduğunu, davalıların itirazının haksız ve yersiz olduğunu iddia ile takip çıkışı 935,09 USD olan icra dosyasına ilişkin dava konusu edilen 850,08 USD'lik kısım dışında kalan miktara ilişkin olarak itirazı kabul ettikleri veya feragat ettikleri anlamına gelmemek ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile davalıların 850,08 USD'lik kısmına ilişkin itirazın iptaline, takibin devamına ve %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP : Davalı ----------Şti. vekili cevap dilekçesinden özetle; dava dilekçesinde belirtildiği üzere malı sigorta ettirenin ----------- Şti. olduğunu, malın taşıma işini müvekkilinin bir sözleşme ile dava dışı bu şirkete verdiğini, müvekkilinin navlun bedelini ödeyerek taşıma işini bu şirkete yaptırdığını, malı taşıma işini üstlenmiş mala zilyet olarak dava dışı ---------Şti. lehine davacıya sigorta ettirilmiş olduğunu, daha sonra malı kendisi taşımadan taşıma işini 1 nolu davalıya devretmiş olduğunu, CMR nin ise malın --------- tarafından temiz ve sorunsuz yüklenmiş olduğunun kanıtı olduğunu, sigorta ettirilme nedeninin ürünün başkası tarafından taşıma esnasında meydana gelebilecek hasarlara yönelik olduğunu, müvekkilinin herhangi bir kusurunun bulunmadığını, müvekkilinin taşıma işini ---------- Şti. ne devrederek nakliye bedelini ödemiş olduğunu, malı yükleyenin müvekkili olmadığını, yükleme işini ---------- Şti.'nin yapmış olduğunu, bu şirketinde dava dışı ------------ Şti.'nden navlun bedelini almış olduğunu ve malı araca yükleyerek CMR hazırlamış olduğunu, bu vs. nedenler ile ---------- Şti.'nin davaya dahil edilmesi ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ------------Şti. Vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin sorumluluğunun bulunmadığını, dava dışı --------- Şti.nin asıl taşıyıcı diğer davalı ----------- Şirketinin emtiaların taşınması için anlaşma yapmış olduklarını, ----------- Şirketinin alt taşıyıcı olarak yine ---------Şti. ile anlaşma yapmış olduklarını, ---------- Şti.'nin ise müvekkili ile fiili taşıma işine yönelik anlaşma yaptıklarını, fiili taşıma işinin müvekkili tarafından gerçekleştirilerek ---------- firmasına faturalandırıldığını, bu kapsamda ---------- Şti.nin de taşıyıcı olduğunu ve sorumluluğun bulunduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte hasara yönelik müvekkiline herhangi bir bildirim yapılmamış olduğunu, yükleme esnasında ----------- Şti. yetkililerinin sahada bulunduklarını, yükleme işinin gönderici tarafından yapılmış olduğunu, ayrıca tek taraflı olarak hazırlanmış ekspertiz raporunu kabul etmediklerini, ayrıca icra takibi 935,09 USD olmasına rağmen takibin devamına 850,08 USD üzerinden devam edilmesi alacak miktarının belirlenebilir olmadığını göstermekte olduğunu, bu vs. nedenler ile davanın -----------Şti. ihbar edilmesini ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.İhbar olunan ------------ Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; taleplerin zamanaşımına uğramış olduğunu, müvekkiline yasal süresi içerisinde hasar bildirimi yapılmamış olduğunu, müvekkilinin kusur ve sorumluluğunun bulunmadığını, dava dışı -------- Şti. asıl taşıyıcı ve diğer davalı ----------- Şirketinin emteaların taşınması için anlaşma yapmış olduklarını, ------------- Şirketinin ise işin icrası için yine ---------- Şti. İle anlaşma yapmış olduklarını, müvekkilinin ise -----------Şti. ile anlaşmış olduğunu, ve fiili taşımayı bu şirketin yapmış olduğunu, hasarın bu şirketin sorumluluğunda meydana gelmiş olduğunu, davanın müvekkili şirketle herhangi bir ilgisi bulunmadığını, davanın müvekkil şirkete ihbar edilmesinin usule aykırı olduğunu beyan etmiştir. İhbar olunan ----------Ş. Vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı ----------- Şti.'nin müvekkili tarafından sigortalanmış olduğunu, öncelikle CMR Konvansiyonu'nun uygulanması gerektiğini, davanın zamanaşımına uğramış olduğunu, ayrıca süresinde ihbarda bulunulmamış olduğunu, müvekkilinin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, söz konusu hasarın yetersiz ambalajlama ve gönderici tarafından hatalı yükleme ve istifleme nedeni ile meydana gelmiş olduğunu, ayrıca taşıyıcının sorumluluğunun sınırlı olduğunu, poliçede bulunan muafiyetlerinde uygulanması gerektiği beyan etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE : Dava hukuki niteliği itibariyle icra müdürlüğünce yapılan icra takibine İİK 67. maddesi uyarınca itirazın iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesine ilişkindir.
Usulünce duruşma açılarak; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip ihtilaflı ve ihtilafsız konular ön inceleme duruşmasında resen belirlenerek uyuşmazlığın çözümü doğrultusunda tarafların tüm delilleri tahkikat duruşmalarında toplanıp bilirkişi incelemesi yapılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.Celp edilen ---------- İcra Müdürlüğü'nün -------- Es. sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı tarafından davalılar aleyhine 935,09 USD alacağın tahsili için icra takibi başlatıldığı, davalı/borçlular tarafından takibe itiraz edildiği ve takibin durduğu anlaşılmıştır.Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda; uyuşmazlığın, 1 Palet/50 koli yapışkan bant emtiasının --------- ---------- taşınması işini dava dışı ---------- ...şirketi tarafından alt taşıyıcı olarak davalı ----------....şirketine verildiği, davalı -----------....şirketinin taşıma işini alt taşıyıcı olarak dava dışı ----------...şirketine verdiği dava dışı -----------...şirketinin ise taşıma işini davalı fiili taşıyıcı ----------...şirketine verdiği, taşınan emtianın ------------....şirketi tarafından sigortalandığı ve taşıma sırasında meydana gelen hasar bedelinin davacı tarafından ----------...şirketine ödendiği, ödenen hasar bedelinin rücuen tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın 850,08 USD üzerinden iptali davasında meydana gelen hasardan davalıların sorumlu olup olmadığı, rücu koşullarının oluşup oluşmadığı oluşan hasar miktarı konularında tarafların anlaşamadıkları şeklinde olduğu anlaşılmıştır.
Tarafların delilleri toplanmış, dosya taşımacılık, sigorta mevzuatından kaynaklı nitelikli hesaplamalar konusunda uzman ve koli yapışkan tuzak bant konusunda uzman sektör bilirkişisine tevdi edilerek rapor alınmıştır.Bilirkişi heyeti ortak raporunda özetle; Dosya münderecatından; dava dışı ------------Şti. nin davacı şirket nezdinde sigortalı olduğu, ---------- ---------- gönderilmek üzere yüklemesi yapılmış olan 1 Palet/ 50 Koli Yapışkan Tuzak Bant emteasının davalı- borçlu taşıyıcıların sorumluluğunda Parsiyel / Grupaj şeklinde taşınmış olduğu, Alf taşıyrenın 2 nolu davalı -------------Şti.....Fiili taşıyıcının ise 1 nolu davalı -----------Şti. Olduğu, Taşımanın yapıldığı güzergah itibariyle taşımaya ------------ de 05 Ocak 1995 tarihinde onayladığı, 31 Ekim 1995 tarihinde yürürlüğe koyduğu CMR (Eşyaların Karayolundan Uluslar Arası Nakliyatı İçin Mukavele Sözleşmesi) Konvansiyonu hükümleri uygulanması gerektiği, CMR mad.8/1 gereğince; taşıyıcı kural olarak malı yükleme yerinde teslim alırken bir kontrol yükümlülüğü altındadır. Bu yükümi in kapsamı içine yükün ve ambalajının durumu dâhildir. Ancak, kontrol için gereken araçlardan yoksun olduğunda CMR taşıma senedine çekincesini gerekçesi ile birlikte yazmalıdır. Dosyadaki CMR senedinde veya diğer belgelerde taşıyıcının bu tür bir çekince koymadığı açık olduğuna göre karine olarak taşıyıcının temiz durumda ve eksiksiz aldığı malı aynı şekilde varma yerinde alıcıya teslim etmesi (CMR Md. 17/1) gerekmektedir (Ayrıca Bkz: CMR Md. 10/c. son ve Md. 9) . Ancak, bu karinenin tersini taşıyıcı kanıtlama hakkını haizdir. *** MADDE 879- (1) Taşıyıcı; a) Kendi adamlarının, b) Taşımanın yerine getirilmesi için yararlandığı kişilerin, görevlerini yerine getirmeleri sırasındaki fül ve ihmallerinden, kendi fiil ve ihmali gibi sorumludur. Ayrıca taraflar arasında Nakliye kısmı yönünden ihtilaf olmadığından, ihtilaf Türk Borçlar Kanunu ve Ticaret Kanunu genel hükümlerine göre çözümlenmesi gerektiği, Taraflar arasındaki yazışmalar, Nakliyat Emtea Sigorta Poliçesi, taşıma evrakları dosyaya ibraz edilmiş olduğu, Dosya muhteviyatında taşımanın -----------Şti. tarafından gerçekleştirilmiş olması hususunda ihtilaf olmadığı, Alınan bilgiler ve tespitler sonucu malın paletinin bozulması sonucu 5 kolinin istifinin bozularak dağılmış olduğu, Söz konusu hasarın grupaj yük olarak taşınan malın yol şartlarına bağlı olarak diğer malların altında kalması, araç kasası içinde dağılıp saçılması vb sebeplerden hasarlanmış olabileceği, Davacı tarafından sunulan bilgi belge ve dokümanların incelenmesi neticesinde hasarlı ürünün 145,00 kg olarak belirtilmiş olduğu, Bu kapsamda hasarlı kısmın 145,00 kg. x 8.33 — 1.207,85 SDR (Hasar tespit tarihindeki (22.06.2020) SDR Kuru: 9.4353 TL) nin CMR Konvansiyonu gereği taşıyıcı sorumluluğunun üst sınırını oluşturduğu, Davacının oluştuğunu beyan ettiği gerçek zararın sınırlı sorumluluk limitinin altında kalması halinde gerçek zarar, üstünde kalması halinde ise limitle bağlı olarak sorumluluğunun doğacağı, Bu kapsamda SDR kuru üzerinden toplam zararın 1.207,85 SDR X 9.4353 TL =11.396,064 TL olduğu, Bu rakamın sorumluluk limitinin üst sınırını gösterdiği, bu nedenle talep edilmiş olan 850,08 USD (5.834,94 TL) nin gerçek zarar olarak değerlendirilmesi gerektiği, Davacının oluştuğunu beyan ettiği gerçek zararın sınırlı sorumluluk limitinin altında kalması halinde gerçek zarar, üstünde kalması halinde ise limitle bağlı olarak sorumluluğu doğacaktır. 1 USD = 6.8648 TL — 850.08 USD X 6.8648 TL = 5.834,94 TL, TTK MADDE 888- Fiili taşıyıcı (1) Taşıma, kismen veya tamamen üçüncü bir kişi olan fili taşıyıcı tarafından yerine getirilirse, bu kişi eşyanın zıyaı, hasarı veya gecikmesi nedeniyle kendisi tarafından yapılan taşıma sırasında ortaya çıkan zarardan asıl taşıyıcı gibi sorumludur. Asıl taşıyıcının gönderen veya gönderilen ile, sorumluluğun genişletilmesi için yaptığı sözleşmeler, fiili taşıyıcıya karşı, bunları yazılı olarak kabul etmesi şartıyla geçerlidir. (2) Filli taşıyıcı, taşıma sözleşmesinden doğan asıl taşıyıcıya ait bütün def'ileri ileri sürebilir. (3) Asıl taşıyıcı ve fili taşıyıcı müteselsilen sorumludurlar. Söz konusu zarardan zararın taşıma esnasında meydana gelmiş olduğu kanaati oluştuğundan gerek CMR Konvansiyonu gerekse kanun kapsamında ( TTK Madde 888/3 )1 ve 2 no.lu davalıların müşterek ve müteselsilen sorumlu oldukları, Davacı sigorta şirketinin sigortacının halefiyet ilkesi gereğince sigortalının halefi olarak dava ve talep hakkına sahip olacağı, Davanın zamanaşımı süresi içerisinde açılmış olduğu görüş ve kanaatine varıldığını bildirmişlerdir.Dosyanın itirazları karşılayacak mahiyette Ek rapor düzenlenmesi için bilirkişi heyetine tevdiine karar verilmiş, bilirkişi heyetinden ------------ dosyaya teslim almaması nedeniyle heyette bulunan diğer bilirkişiler ----------- ile ----------- tarafından hazırlanan ek rapor dosyaya sunulmuştur. Bilirkişiler ------------ ile ----------- Ek raporunda; Dosyaya sunulan 28.07.2020 tarih ve ----------- nolu ------------ Ekspertiz Raporundan anlaşıldığı üzere ; malın alıcısına ulaştığında ürünlerin bir bölümünün kısmen hasarlı olduğu, alıcı tarafından yapılan kontrolde paletin orijinal ambalajının bozulmuş olduğu, ürün kolileri dağılmış ve kısmen kirlenmiş olduğu tespit edilerek CMR üzerine “...7 Koli Hasarlı” notu yazıldığı alıcı tarafından yapılan kontrol sonucu 5 koli içerisindeki 1250 adet “ ----------- em ürünün 145 Kg malın hasarlı olduğu tespitinin yapıldığı, alınan bilgiler ve tespitler sonucu malın paletinin bozulması sonucu 5 kolinin istifinin bozularak dağılmış olduğu, söz konusu hasarın grupaj yük olarak taşınan malın yol şartlarına bağlı olarak diğer malların altında kalması, araç kasası içinde dağılıp saçılması vb sebeplerden hasarlanmış olabileceği belirtilmiştir. Yine dosyaya sunulan aşağıdaki fotoğraflarda ambalajların bozulduğu ve ürünlerin dağıldığı görülmektedir. Taşınan malın orijinal ambalajının bozulmasından dolayı dağılan ve kirlenen ürünün hasar gördüğü çok açıktır. Yukarıda belirtilen hususların Sn. Mahkeme tarafından değerlendirmeye alınmasını bunun haricinde görüş ve kanaatlerimizi değiştirebilecek ilave bilgi, belge ve doküman sunulmamış olduğundan Kök Rapor görüş ve kanaatlerimizin aynen devam ettiğini, hukuki yönden değerlendirmenin heyete görevlendirilmiş olan ---------- tarafından yapılması hususundaki nihai taktirin Sn. Mahkemeye ait olduğunu bildirmişlerdir.
Mahkememizin son celsesinde; Hukuki değerlendirme ve nitelendirme mahkememize ait olduğundan, bilirkişi ----------- ek rapor ibraz etmesinin bu aşamada dosyaya katkı sağlamayacağı ve davayı uzatacağı anlaşılmakla adı geçen bilirkişiden ek rapor alınmasına ilişkin ara karardan rücu edilmesine karar verilmiştir.
Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller, bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde; dava dışı ----------- Şti. nin davacı şirket nezdinde sigortalı olduğu, --------- ---------- gönderilmek üzere yüklemesi yapılmış olan 1 Palet/ 50 Koli Yapışkan Tuzak Bant emtiasının davalı- borçlu taşıyıcıların sorumluluğunda Parsiyel / Grupaj şeklinde taşınmış olduğu, alt taşıyıcının davalı ----------- Şti.,fiili taşıyıcının ise davalı ---------- Şti. olduğu, somut olayda CMR Konvansiyonu hükümlerinin uygulanması gerektiği, söz konusu hasarın grupaj yük olarak taşınan malın yol şartlarına bağlı olarak diğer malların altında kalması, araç kasası içinde dağılıp saçılması vb sebeplerden hasarlanmış olduğu, fiili taşıyıcının ortaya çıkan zarardan asıl taşıyıcı gibi sorumlu olduğu, gerek CMR Konvansiyonu gerekse kanun kapsamında ( TTK Madde 888/3) davalıların müşterek ve müteselsilen sorumlu oldukları, davacı sigorta şirketinin sigortacının halefiyeti ilkesi gereğince sigortalının halefi olarak dava ve talep hakkına sahip olacağı anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davanın KABULÜNE,
Davalıların -------- icra Müdürlüğünün ----------- Es. Sayılı dosyasına yaptığı itirazın 850,08 USD yönünden iptaline, takibin bu miktar üzerinden devamına,
2-Alacak yargılamayı gerektirdiğinden davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine,
3-Davacı tarafça yapılmış, 80,70 TL başvurma harcı, 158,76 TL peşin harç olarak toplam 239,46 TL harç gideri ile tebligat, müzekkere ve bilirkişi ücreti olarak toplam 4.012,00 TL masraf olmak üzere toplam 4.251,46 TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davalı ----------Şti. tarafından yapılmış masrafların üzerinde bırakılmasına,
5-Avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca 11.602,00 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
6-Alınması gereken 792,53 TL karar ve ilam harcından peşin ödenen 158,76 TL harcın mahsubu ile bakiye 633,77 TL harcın davalılardan tahsili ile hazineye irad kaydına,
7-Davadan önce gidilen arabuluculukta devletçe karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davalılardan tahsili ile hazineye irat kaydına, bu nedenle bu miktar yönünden de harç gibi tahsil müzekkeresi hazırlanmasına,
8-Taraflarca yatırılmış gider avansından kullanılmayan kısmının talep halinde yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda, miktar itibariyle KESİN olarak verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 03/12/2024