Karar Detayı

T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/770 Esas
KARAR NO: 2026/92
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 04/09/2025
KARAR TARİHİ: 04/02/2026

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinden -----tarafından düzenlenen, diğer müvekkillerin kefil olarak yer aldıkları ve fakat yangın olayı sebebiyle bedelsiz kalmış olan --------- bedelli teminat senedi nedeniyle müvekkillerinin davalıya borçlu olmadıklarının tespiti, iadesi ve bu senedin iptaline, telafisi mümkün olmayan zararların meydana gelmesinin engellenmesi bakımından mahkemece dava konusu -----vade tarihli ve ----- bedelli teminat senedinden bahisle haksız ve hukuka aykırı şekilde icra haciz işlemlerine başlanılamaması ve icra takibine konu edilmemesi amacıyla İİK madde 72/2 ve HMK madde 389 vd. ilgili hükmü gereği ihtiyati tedbir kararı verilmesine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı şirkete yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; -------Esas sayılı dosyası ---- sistemi üzerinden celp edilip anılan dava dosyasının incelenmesinde de görüleceği üzere dava dosyasının tarafları ve konusunun aynı olması nedeniyle aralarında hukuki ve fiili bir irtibat bulunduğu görüleceğini, zira ------ Esas sayılı dava dosyası da davacılarca aynı iddialarla ---- bedelli bono yönünden açılmış bir menfi tespit davası olduğunu, hal böyle olunca Mahkemenin dosyası ile ----- Esas sayılı dosyası arasında hukuki, fiili ve şahsi irtibat bulunduğundan birlikte görülmesinin usul ekonomisine uygun olacağından huzurdaki dava dosyasının anılan Mahkeme dosyasından sonra ikame edilmiş olması gözetilerek her iki dava dosyasının HMK m. 166 uyarınca birleştirilmesi gerektiğini esas olarak da davacılar vekili huzurdaki davaya konu bedelsiz kalan senedin teminat senedi olduğu hususunun davalı taraf yetkililerinin de kabulünde olduğunu davalı taraf ve yetkilileri aleyhine-------- Sor. Numarası ile yapılmış olan şikayette şüpheli şirket yetkililerinin Savcılık Makamınca lanına ifadelerinde davaya konu bedelsiz kalan senetlerin teminat senedi olduğunu ve söz konusu kira ilişkisine konu depoda yangın çıktığını deponun tamamen yok olduğunu açıkça beyan ve kabul ettiğini iddia ettiğini, öncelikle müvekkili şirket İngiltere uyruklu olup şirketin kuruluş ve faaliyet ile yetkilisine dair apostil şerhli evraklar ve tercümesi vekaletname ekinde mevcut olduğunu, müvekkil şirketin evvelinden beri kurucu ortağı ve yetkilisi---- olup, kendisi -----Sor. Numarasına vermiş olduğu bir ifadesi bulunmadığını, davacıların ifadesi alınan olarak göstermiş olduğu ----- müvekkili şirket ile bir bağı bulunmadığını, hal böyle olunca müvekkili şirket ile bir bağı bulunmayan üçüncü kişilerin uyuşmazlık konusu senet içeriği ile ilgili yorum ve değerlendirmeleri müvekkili şirketi bağlamadığını, kaldı ki ------ilgili dosyasınca yapılan soruşturma sonucunda kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği ve karara karşı yapılan itirazın da Sulh Ceza Mahkemesi Hakimliğince red kararı verildiği bilgisine ulaşıldığını, davacılar vekili tarafından borçlarını ödememek için biraz daha zaman kazanmak adına haksız ve hukuki dayanaktan yoksun iddialarda bulunulduğunu tüm bu nedenlerle öncelikle ------- Esas sa sayılı dosyası ile işbu dava dosyası arasında hukuki, fiili ve şahsi bağlantı olduğundan birlikte görülmesinin uslu ekonomisine uygun olacağından her iki dava dosyasının HMK m. 166 uyarınca birleştirilmesine; kabul görmemesi halinde ise yazılı delille ispat edilemeyen ve hukuki dayanağı bulunmayan teminat ve bedelsizlik iddialarına dayalı davanın reddine; müvekkili lehine yüzde yirmiden aşağı olmamak üzere zarar tazminatına dair hüküm kurulmasına, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin karşı taraflara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Dava, kira sözleşmesinin teminatı olarak verildiği iddia olunan senet nedeniyle davacıların davalıya borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.6100 sayılı HMK'nın 4/1. maddesi gereğince sulh hukuk mahkemeleri, dava konusunun değer veya tutarına bakılmaksızın; kiralanan taşınmazların, ---- tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununa göre ilâmsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davalara bakmakla görevlidir.Dava dilekçesi içeriği ve dilekçe ekinde sunulan kira sözleşmeleri incelendiğinde, davacılar ile davalı şirket arasında kira ilişkisi bulunmadığı görülmüş ise de, davacılar tarafından verilen sıralı senetlerin ve dava konusu --- vade tarihli ------- bedelli senedin, kira ilişkisine istinaden kira bedelinin teminatı olarak verildiği, bu durumun davacıların da kabulünde olduğu, dolayısıyla görevli mahkemenin HMK 4. maddesi gereğince Sulh Hukuk Mahkemesine ait olduğu, nitekim aynı taraflar arasında farklı vade tarihli bir senede ilişkin görülen bir dava dosyasında ---- Karar sayılı, --- tarihli ilamı ile uyuşmazlığın çözümünde Sulh Hukuk Mahkemesinin görevli olduğunun belirlendiği anlaşılmaktadır.Görev kamu düzenine ilişkin olup, mahkemece re'sen dikkate alınır. Görev hususu dava şartı olduğundan,------ Karar sayılı ilamı doğrultusunda doya üzerinden yapılan inceleme neticesinde 6100 sayılı HMK'nın 114/1-c ve 115/2 maddesine göre mahkememizin görevsizliğine ve davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine dair tensiben aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-) DAVANIN GÖREVSİZLİK NEDENİYLE USULDEN REDDİNE,
2-) Kararın kesinleşmesinden itibaren 2 hafta içinde talep edilmesi halinde dosyanın görevli ve yetkili --------- NÖBETÇİ SULH HUKUK MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE,
3-) 6100 sayılı HMK md. 331/2 uyarınca harç ve yargılama giderlerinin görevli mahkemede hüküm altına alınmasına ancak Mahkememiz görevsizlik kararı sonrasında görevli ve yetkili mahkemede yargılamaya devam edilmemesi ve bu durum belirtilerek Mahkememizden talepte bulunulması durumunda harç ve yargılama giderleri konusunda Mahkememizce karar verilmesine,
Dair; tarafların yokluğunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içinde ------ Adliye Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere oy birliği ile tensiben karar verildi. 04/02/2026