mahkeme 2023/392 E. 2025/294 K.

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/392
KARAR NO : 2025/294

DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ : 06/06/2023
KARAR TARİHİ : 25/03/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ----Poliçe numarası ile sigortalısı olan ----Plakalı Aracın ----- isimli kişinin hakimiyetindeyken, 13.07.2022 tarihinde müvekkili olan davacı ---- kaza yapmasına sebebiyet verdiğini, bu kaza neticesinde davacıda çok ciddi kırıklar meydana geldiğini, kalçasından aşağı bacağının kırıldığını, vücudunda bir takım yaralanmalar meydana geldiğini, söz konusu kaza sonucu sürücü --- hakkında; ---- Cumhuriyet Başsavcılığı’nın---- Soruşturma sayılı dosyası ile görülen soruşturmanın halen derdest olduğunu, sürücünün tam kusurlu olduğunu ancak dava dilekçesi ekinde sunulan ----- Cumhuriyet Başsavcılığı’nın ---- Soruşturma sayılı dosyası ile alınan bilirkişi raporuna göre ise asli kusurlu olduğunu, davacının kaza tarihinde 21 yaşında olup, kendi motorsikleti (---) ile --- adına esnaf kurye olarak çalışıp aylık ortalama 15.000 TL geliri bulunduğunu, davacının kaza tarihi olan 13.07.2022 tarihinden bugüne kadar ve hali hazırda %100 iş göremez halde kaldığını, kazanın üzerinden 1 Yıl'a yakın bir süre geçmesine rağmen hala koltuk değneği kullandığını, zararın tazmini için 24/01/2023 tarihinde ZMMS sigortası kapsamında davalı sigorta şirketine başvurulduğunu ancak başvuruya olumlu cevap verilmediğini, arabuluculuk yoluna gidildiğini ancak anlaşma sağlanamadığını ileri sürerek alacaklarının teminat altına alınması için davalı ---- ait ----- plakalı aracın kaydına başkalarına cebri ve iradi olarak devri engelleyecek şekilde ihtiyati tedbir konulmasına, manevi tazminat olarak 150.000 TL’nin; ---- Plakalı araç sürücüsü/maliki ----- olay tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline, Belirsiz olan ve 6100 sayılı HMK’nın 107. maddesi uyarınca belirlenecek maddi tazminat talepleri yönünden fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000 TL’nin davalı sigorta şirketi olan ----- sigortaya başvuru tarihi olan 24.01.2023 tarihi itibarıyla işleyecek reeskont avans faiziyle, diğer davalı ----- ise olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP :
Davalı ---- Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; 13/07/2022 tarihinde sigortalı araç sürücüsü --- sevk ve idaresindeki ---- Plakalı Sayılı aracın “----” istikametinde seyir halinde iken, sürücü ----- sevk ve idaresindeki motosiklet ile çarpışması sonucu işbu davaya konu kaza meydana geldiğini, davacı şirket tarafından gerekli ödemeler yapılmış olup işbu davanın reddi gerektiğini, davalı şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, davalı şirketin, üçüncü kişilerin uğramış olduğu bedeni zararlardan, sigorta poliçesinde belirtilen azami limitlerle ve işletenin veya işletenin eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru oranında maddi tazminat ile sorumlu tutulabileceğini, davalı şirketin sorumluluğunun sigortalının davacı tarafın zararının meydana gelmesinde kusurlu olması halinde söz konusu olduğunu, kusur ve illiyet bağı tespiti yapılması gerektiğini, meydana gelen kazada davacının kusurlu olduğunu, maluliyet yönünden ATK dan rapor alınması gerektiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ---- cevap dilekçesinde özetle; 13/07/2022 tarihinde müvekkili olan davalı ---- sevk ve idaresindeki ---- Plakalı Sayılı araç “----” istikametinde seyir halinde iken, sürücü ----- sevk ve idaresindeki motosiklet ile çarpışması sonucu işbu davaya konu kazanın meydana geldiğini, kazada davacının kusurlu olduğunu, dosyada kusur, illiyet bağı tespiti yapılması için dosyanın Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi’ne gönderilmesini ve eksiklikler olması durumunda bu hususta bilirkişi raporu alınmasını talep etiklerini, kabul anlamına gelmemekle davalının sigorta şirketinden tüm ödemeler yapılmış olup, davacının davalıya tazminat talep hakkı da kalmadığını, Manevi tazminat talebi ile ilgili olarak ise; Davacının Kaza Nedeni ile Malul Kalıp Kalmadığı Ve Maluliyet Oranın Tespiti İçin Dosyanınadli Tıp Kurumu'na Gönderilerek Kaza Tarihinde Geçerli Olan yönetmelik Hükümlerine Göre Rapor Alınması gerektiğini savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava,Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) istemine ilişkindir.
Davacı vekilince dava dilekçesi ile ihtiyati tedbir talebinde bulunulmuş, Mahkememizin 07/06/2023 tarihli ara kararı ile talebinin reddine karar verilmiştir.
Hasar dosyası, trafik tescil kayıtları, SGK kayıtları, SED araştırmaları,hastane evrakları, ceza dosyası celp edilmiştir.
Mahkememizin 28/11/2023 tarihli ön inceleme duruşması ara kararı ile davacı hakkında maluliyet durum ve oranının tespiti yönünden rapor tanzim edilmek üzere dosya ATK'na gönderilmiş, ATK tarafından tanzim edilen raporda özetle;''... ---- ve ----oğlu 12.07.2001 doğumlu, ----- 13.07.2022 tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı gelişen yaralanmasının, 20/02/2019 tarih ve ---- sayılı ----- gazetede yayımlanan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi hakkında yönetmelik hükümlerine göre değerlendirildiğinde;1.Kişinin Tüm Vücut Engellilik Oranının %18 (yüzdeonsekiz) olduğu, 2.İyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 9 (dokuz) aya kadar uzayabileceği, 3.Başka birisinin sürekli bakımına muhtaç durumda olmadığı, ancak iyileşme süresi içerisinde 2(iki) ay boyunca başka birisinin yardımına ihtiyaç duyabileceği...'' belirtilmiştir.
Tanzim edilen rapor taraflara tebliğ edilmiş, rapora karşı beyan ve itiraz dilekçeleri sunulmuştur.
Mahkememiz 24/09/2024 tarihli celse ara kararı ile uyuşmazlık konularında rapor tanzim edilmek üzere dosya kusur bilirkişisi, sigorta ve aktüer bilirkişiden oluşan heyete tevdi edilmiş, tanzim edilen raporda özetle;''... dava konusu olayın karayolları trafik kanunu kapsamında maddi hasarlı ve yaralanmalı trafik kazası olduğu, meydana gelen olayda kaçınılmazlık faktörünün etkisinin olmadığı, önlenebilir bir kaza niteliğinde olduğu, Davaya konu Trafik Kazası Kapsamında; “--- plaka sayılı araç sürücüsü -----%70 kusur oranı ile ASLİ KUSURLU olduğu, ----- plaka sayılı araç sürücüsü----- %30 kusur oranı ile TALİ KUSURLU olduğu, 13.07.2022 tarihinde meydana gelen yaralamalı maddi hasarlı trafik kazasında ----- yaralandığı, yaralanarak %18 beden gücü kaybına uğrayan davacının, davalı sürücü ------ %70 kusur oranına göre; a.) Gelir kaybından dolayı geçici tam iş göremezlik zararının 39.777,20 TL, olduğu, b.) Sürekli kısmi iş göremezlik zararının 1.336.220,40 TL, c) Bakıcı gideri tazminatının 7.005,60 TL, olduğu, Toplam Tazminat tutarı: (39.777,20 + 1.336.220,40 + 7.005,60) = 1.383.003,20 TL olduğu, ----- plakalı aracın 13.07.2022 kaza tarihinde -----. tarafından düzenlenen 16.06.2022-16.06.2023- tarihleri arasında geçerli ----- poliçe nolu Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik/ZMS) Sigortası poliçesinin sakatlık ve ölüm teminatının limiti kişi başına 500.000,00 TL. olduğu, davalı sigortacı ZMSS poliçesi düzenlenmiş olmakla, araç işleteninin hukuki sorumluluğunu üstlenmiş olduğu, hesaplanan tazminat tutarı poliçe teminat limitini aştığından sigorta şirketinden poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla talep edilebileceği, Açıklanan nedenle sigorta şirketi tarafından 04.10.2022 tarihinde 18.000,00 TL ödenmiş olması sebebiyle, ödenen tutarın güncel değeri 21.312,00 TL olarak hesaplanmış olup, poliçe limiti olan 500.000,60 TL den düşüldükten sonra ----- kalan (500.000,00 — 21.312,00)= 478.688,00 TL den sorumlu olduğu, Poliçe limitini aşan tutar yönünden diğer davalıların sorumluluklarının devam etmekte olduğu, (1383.003,20-500.000,00) = 883.003,20 TL, sigorta şirketinin KTK 97. Maddeye göre 06.02.2023 tarihi itibarıyla temerrüdünün oluştuğu,...'' belirtilmiştir.
Tanzim edilen rapor taraflara tebliğ edilmiş, rapora karşı beyan ve itiraz dilekçeleri sunulmuştur.
Mahkememiz 17/12/2024 tarihli celse ara kararı rapor tanzim edilmek üzere dosya aktüer alanında uzman başka bir bilirkişiye tevdi edilmiş, tanzim edilen raporda özetle;''... Davacının talep edebileceği geçi maddi zararının 41.870,69 TL olduğu; ancak davacıya SGK tarafından geçici iş göremezlik ödemesi yapılmış ise yapılan ödemenin %70 kusura isabet eden tutarının hesaplanan maddi zarar tutarlarından tenzili gerekeceği, Davacının talep edebileceği sürekli iş göremezlik maddi zararının 1.726.103,85 TL olduğu; ancak davacıya SGK tarafından sürekli iş göremezlik geliri bağlanmış ise bağlanan gelirin ---- %70 kusura isabet eden kısmının yarısının, yani %35'inin hesaplanan sürekli iş göremezlik maddi zararından tenzilinin gerekeceği; davacının sürekli iş göremezlik maddi zararı yönünden 1.000.000,00 TL sakatlık teminat limitiyle sınırlı olarak davalı sigorta şirketinin sorumluluğuna gidilebileceği, Temerrüt başlangıcının davalı sigorta şirketi yönünden 06.06.2023 dava tarihi; davalı sürücü ve işleten yönünden 13.07.2022 kaza tarihi ve faiz nev'inin yasal faiz olduğu, ..'' belirtilmiştir.Tanzim edilen rapor taraflara tebliğ edilmiş, rapora karşı beyan ve itiraz dilekçeleri sunulmuştur.
Davacı vekilince uyap sisteminden sunulan 18/02/2025 tarihli dilekçe ile özetle;''...belirsiz alacak davası olarak 1.000 TL üzerinden açmış oldukları ve 17/12/2024 tarihli celsede geçici iş göremezlik ve sürekli iş göremezlik tazminatı olarak somutlaştırdıkları maddi tazminat istemlerini 27/01/2025 tarihli Bilirkişi Raporu doğrultusunda; Geçici İş Göremezlik zararımız olarak 41.870,69 TL ve, Sürekli İş Göremezlik zararımız olarak 1.726.103,85 TL'nin toplamı olan 1.767.974,54 TL'na arttırdıklarını beyan ederek maddi tazminat olarak talep artırım dilekçesinde talep ettikleri tutar olan 1.767.974,54 TL'nin, (Davalı sigorta şirketinin poliçe limiti dahilinde sorumlu olduğu tutar 1.000.000 TL (Birmilyon TL) olduğundan poliçe limiti dahilinde 1.000.000 TL'lik tutarı için temerrüt tarihinden itibaren davalı sigorta şirketinden avans faiziyle tahsiline, davalı ----- kaza tarihi olan 13.07.2022 tarihinden itibaren tüm tutar yönünden yasal faiziyle) davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini,talep etmiş, sunulu dilekçe davalı taraflara tebliğ edilmiş, dava değeri artırım dilekçesine karşı beyan/ itiraz dilekçeleri dosyaya sunulmuştur.
İddia, savunma, celp edilen belgeler, tanzim edilen bilirkişi raporu birlikte incelenip değerlendirildiğinde; Huzurdaki dava, 13/07/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeni ile davacı nezdinde geçici ve sürekli maluliyet yönünden maddi ve manevi zarar meydana geldiği iddiasına dayalı tazminat davasıdır.
Kaza tespit tutanağından kazanın; "... 13.07.2022 tarihinde saat 13:28 sıralarında sürücü--- sevk ve idaresindeki ---- plaka sayılı aracı ile ----- istikametine seyir halinde iken orta şeritten sola dönmek istediği esnada sol şeritten düz istikamette seyir hainde olan sürücü --- sevk ve idaresindeki ---- plaka sayılı aracı ile sola dönmek isteyen ----- plaka sayılı araç ile çarpışmamak için aracını ada içibe sürüp ada içerisindeki ağaca çarpması neticesinde yaralanmalı ve maddihasarlı trafik kazası meydana gelmiş...” olduğu, sürücü ---- KTK Madde 56/1-a maddesi ------ KTK Madde 52/1-b maddesini ihlal etmiş olduğu yönünde kolluk kuvvetleri tarafından imzalı tutanak tanzim edilmiş olduğu görülmüştür.
Olay nedeniyle yapılan ceza kovuşturmasında; -----Asliye Ceza Mahkemesi ----Esas ---- Karar 04/10/2023 tarihli kararıyla sanık ----- aleyhinde adli para cezası ile neticede hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, ceza dosyasından alınan bilirkişi raporunda ----- kazanın meydana gelmesinde tali kusurlu, ---- ise asli kusurlu olduğunun belirtildiği görülmüştür.
Mahkememizce alınan 13/05/2024 tarihli ATK raporunda; Kaza nedeniyle davacıda %18 sürekli maluliyet meydana geldiği, iyileşme süresinin 9 ay olduğu, Maluliyet tayininin kaza tarihinde yürürlükte olan 20.02.2019 tarihli 30692 sayılı ----- Gazetede Yayınlanan Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkındaki Yönetmeliğe göre yapıldığı anlaşılmakla Mahkememizce hükme esas alınmıştır.
Sunulu poliçeden; ----- plakalı aracın 16/06/2022-2023 tarihleri arasında geçerli ZMMS poliçesi ile davalı sigorta şirketi nezdinde sigortalı olduğu, sakatlık/ölüm teminatının kaza tarihinde kişi başı 1.000.000,00-TL olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce alınan 09/10/2024 tarihli ilk bilirkişi raporunda araç hasarı yönünden dava tarihinden önce yapılan ödemelerin teminat limitinden mahsubu ile hesaplama yapıldığı, buna karşın dava konusu uyuşmazlığın niteliğinin ve teminat türünün farklı olduğu dikkate alınarak sunulu raporun aktüer tespit bölümüne Mahkememizce itibar edilmemiş ve yeni aktüer bilirkişi seçilmek suretiyle yeniden rapor alınmıştır. Sunulan 27/01/2025 tarihli aktüer bilirkişi raporunda davaya konu kaza nedeniyle davacının kusuru nispetinde %18 sürekli maluliyete karşılık talep edilebilecek maddi zararın 1.726.103,85-TL ve 9 ay geçici iş göremezlik karşılığında ise 41.870,69-TL maddi zarar meydana geldiğinin tespit edildiği, davacı vekili tarafından 17/12/2024 tarihli celsede HMK m.146 kapsamında alınan beyanlarında dava dilekçesinde meslekte kazanma gücüne ilişkin zarar kalemi talebinin geçici ve sürekli iş görememezlik olarak açıklandığı, kazanın meydana gelmesinde ---- plakalı araç sürücüsü ---- %70 asli kusurlu olduğu, ------ plakalı araç sürücüsünün %30 tali kusurlu olduğu, her ne kadar kaza tespit tutanağından davacının kask kullanmadığı ve kaza nedeni ile davacıda kemik kırığı meydana geldiği görülmüş ise de kırığın kalça ile diz kısmı arasında meydana geldiği ve kask kullanımın davya konu maluliyetin meydana gelmesinde menfi etkisi bulunmadığı anlaşılmakla tespit edilen alacaktan müterafik kusur indirim yapılmasının gerekmediği, zorunlu mali sorumluluk sigortasının motorlu bir aracın kara yolunda işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümü yada yaralanması veya bir şeyin zarara uğraması nedeniyle o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu, bu kapsamda davalı sigorta şirketinin kazanın meydana gelmesinde %70 asli kusurlu olduğu anlaşılan sigortalısının verdiği zarardan teminat limiti olan 1.000,000,00-TL'ye kadar sorumlu olduğu, davalı ------ plakalı aracın sürücüsü olduğu, bu kapsamda tespit edilen maddi tazminat alacak kalemlerinden davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, davalı ----- haksız fiil hükümleri kapsamında kaza tarihinde temerrüde düştüğü, davalı sigorta şirketi nezdinde dava tarihinde temerrüd meydana geldiği, alacak kalemlerinin niteliği dikkate alınarak temerrüd tarihinden itibaren yasal faiz uygulanması gerektiği, davanın 6100 sayılı HMK 107. Madde kapsamında açıldığı anlaşılmakla yargılama ile tespit edilen 41.870,69-TL geçici iş görememezlik tazminatı ile , 1.726.103,85-TL sürekli iş görememezlik tazminatı yönünden aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Mahkememizce yapılan sosyal ekonomik durum araştırmaları, davalı ---- kazaya karışan ----- plakalı aracın sürücüsü olup kazanın meydana gelmesinde %70 asli kusurlu olduğu, davacının kazanın meydana gelmesinde %30 tali kusuru bulunduğu, kazanın meydana geliş şekli ile meydana gelen kaza neticesinde davacıda kemik kırığı başta olmak üzere alınan ATK raporuyla %18 sürekli maluliyet ve 9 ay süreyle geçici maluliyet meydana geldiği dikkate alınarak davacı nezdinde meydana gelen manevi zarardan kusurlu araç sürücüsünün haksız fiil hükümleri çerçevesinde sorumlu olduğu sonuç ve kanaatine varılmakla davalı ---- aleyhinde takdir edilen manevi tazminata ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-)Davanın kısmen kabulüne-kısmen reddine,
1-a) Maddi tazminat talebi yönünden; 41.870,69-TL geçici iş görememezlik tazminatı ile , 1.726.103,85-TL sürekli iş görememezlik tazminatı olmak üzere toplam 1.767.974,54-TL maddi tazminatın, davalı sigorta şirketinin teminat limiti olan 1.000.000,00-TL ile sınırlı olarak dava tarihi olan 06/06/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, davalı ---- yönünden kaza tarihi olan 13/07/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
1-b)Manevi tazminat talebi yönünden talebin kısmen kabulü ile ; 80.000,00-TL manevi tazminatın 13/07/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ----- tahsili ile birlikte davacıya ödenmesine,
-Fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-)Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.200,00-TL arabuluculuk ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına,
3-)Karar ve ilâm harcı olan 126.235,14-TL harçtan peşin ve tamamlama suretiyle alınan 6.550,86‬-TL harcın mahsubu ile bakiye 119.684,28‬-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına,
4-)VEKALET ÜCRETİ YÖNÜNDEN;
4-A)Maddi Tazminat Davasında; Davacı vekille temsil olunmakla karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 254.477,20-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
4-B)Manevi Tazminat Davasında;
4-B.a)Davanın kabul edilen manevi tazminat talebi yönünden;Davacı vekille temsil olunmakla karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalı ------- tahsili ile davacıya ödenmesine,
4-B.b)Davanın red edilen manevi tazminat talebi yönünden; Davalı ------ vekille temsil olunmakla karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 30.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile adı geçen davalıya ödenmesine,
5-)Davacı tarafça yatırılan 6.756,36-TL harç ve 14.224,50-TL bilirkişi, posta, tebligat gideri ve 3.875,00-TL ATK fatura bedeli olmak üzere toplam 24.855,86‬-TL yargılama giderinin maddi tazminat davasına yönelik olarak yapıldığı da dikkate alınarak, davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
6-)Kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesini müteakip HMK madde 333/1 uyarınca yatıran tarafa iadesine,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ---- Bölge Adliye Mahkemesi’ne İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.