mahkeme 2023/686 E. 2025/747 K.

T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/686
KARAR NO : 2025/747

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 04/10/2023
KARAR TARİHİ : 16/09/2025

Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydedilip incelendi

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dilekçesinde özetle;------plaka sayılı araç, 03.08.2022 tarihinde tam kusurla (%100), Müvekkile ait ----- plaka sayılı aracın hasarlanmasına sebebiyet vermiştir. Müvekkile ait araç; -------MODEL , orijinal bir araçken, mevcut kaza sebebiyle aracın bir kısım parçaları yenileriyle değiştirilmiş, bir kısım parçaları ise tamir görerek onarılmış olup, aracın gördüğü işbu kapsamlı tamir/onarım/boya/parça değişimi ve TRAMER kayıtlarına işlenen hasar kaydı sebebiyle ikinci el piyasa rayiç değerinde ciddi bir düşüş yaşanacağı kaçınılmaz bir gerçektir. Fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 TL değer kaybı bedelinin yasal faizi, yargılama giderleri ve vekalet ücretiyle birlikte, davalıdan tahsiline…” talep ve dava etmektedir.

CEVAP:
Davalı------- Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; “Müvekkil şirket nezdinde sigortalı aracın karışmış olduğu kaza neticesinde davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı bedeli tazmini talebiyle yapılan başvuru üzerine; usulüne uygun başvuru olmadığı halde ------- numaralı hasar dosyası açılmış ve inceleme başlatılmıştır. Müvekkil şirket tarafından 22/12/2022 tarihinde davacıya 1.886,11 TL ödeme yapılarak değer kaybı talepleri dava öncesi karşılanmıştır. Bakiye bir alacak bulunmamaktadır. Müvekkil Şirket tarafından davaya konu ------ plakalı araca ilişkin 29/09/2022 tarihinde 4.700,00 TL ve 17/11/2022 tarihinde 4.300,00TL olmak üzere toplamda 9.000 TL tazminat ödemesi yapılmıştır. Ayrıca aynı hasar dosyasından dava dışı ---- plakalı araca ilişkin 26/10/2022------. 31.125,00TL rücuen tazminat ödemesi yapılmıştır. Sigortalı araç yönünden yapılan kusur değerlendirilmesinin kabulü mümkün değildir.” talep ve beyan etmektedir.

DELİLLER:
Dava konusu araçlara ilişkin trafik tescil ve ruhsat bilgileri, hasar dosyası, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.
10.10.2024 tarihli ara karar ile dosyanın bir hasar ve kusur konusunda uzman makine mühendisi bilirkişi heyetine tevdi edilerek bilirkişi raporu alınması yönünde ara karar kurulmuş ve 29.11.2024 tarihli bilirkişi raporu mahkememize teslim edilmiştir.
Bilirkişi raporunda özetle; Davalının sigortalısı ---- plaka no’lukamyon sürücüsü ----- meydana gelişinde %100 oranında KUSURLU olabileceği, Davacıya ait ---- plakalı motosiklet sürücüsü------ kazanın meydana gelişinde KUSURSUZ olabileceği, ------- plaka no’lu aracın dava dışı sürücüsükazanın meydana gelişindeKUSURSUZ olabileceği, Dosya münderecatında bulunan tüm belgelerin incelenmesi neticesinde, dava konusu ------ plakalı araçta meydana gelen hasarların resimleri dikkate alındığında, değiştirilmesi, onarılması planlanan yukarıda belirtilen parçaların ve işçiliklerin hasar ile uyumlu olduğu, toplamda KDV hariç 9000-TL hasar bedeli olabileceği, Aracın onarımının tamamlandığı ve ------ tarafından 29/09/2022 tarihinde 4.700,00 TL ve 17/11/2022 tarihinde 4.300,00TL olmak üzere toplamda 9.000-TL tazminat ödendiği, Davacıya ait ------- plakalı motosiklet, 03.08.2022 tarihinde meydana gelen hasarın onarılması ile 1.597,70 TL değer kaybı zararı meydana geldiği, şeklinde tespitte bulundukları görülmüştür.
23.01.2025 tarihli ara karar ile dosyanın bir hasar ve kusur konusunda uzman makine mühendisi bilirkişi heyetine tevdi edilerek bilirkişi raporu alınması yönünde ara karar kurulmuş ve 03.03.2025 tarihli bilirkişi raporu mahkememize teslim edilmiştir.
Bilirkişi ek raporunda özetle; Dosya kapsamına göre davacının gerçek zararının tespit edilmesine yönelik davaya konu trafik kazası nedeniyle davacının aracındaki zarar gören kısımlarına ilişkin onarım parçalarının somutlaştırıldığı görülmekle, ------ plaka sayılı motosikletin tamirinin, hasar miktarı ve piyasa rayiç değeri mukayesesinden ekonomik olduğu, Değer kaybı yönünden, Yargıtay İçtihatlarında açıklandığı üzere değer kaybı oluştuğu, dava konusu aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, davacı tarafın iddiaları, davalının savunmaları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza sonucu oluşan hasarın tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değerleri arasındaki farkın 1.597,70 TL olarak belirlendiği, Davacı vekilinin değer kaybı bakımından itirazları değerlendirilmiş olup Kök raporumuzda herhangi bir değişikliğe sebep olacak itirazın olmadığı, Kök Rapora sabit kalındığı, Dosyaya görüşlerimizin değişmesine yol açacak herhangi bir yeni belge, bilgi sunulmadığı görülmekle kusur bakımından kök rapordaki görüşlerimizi korudukları şeklinde tespitte bulundukları görülmüştür.13.05.2025 tarihli ara karar ile dosyanın bir hasar ve kusur konusunda uzman makine mühendisi bilirkişi ------ tevdi edilerek bilirkişi raporu alınması yönünde ara karar kurulmuş ve 04.08.2025 tarihli bilirkişi raporu mahkememize teslim edilmiştir.
Bilirkişi Ek 2. Raporunda özetle; Dava konusu aracın nitelikleri, model yılı, kilometresi, tramerde kayıtlı geçmiş kazası bulunmadığı, bu kazadaki hasarları dikkate alınarak ikinci elde alım-satım yapılan tüm internet portallarındaki piyasa verilerine ilişkin veri tabanlarını inceleyen yapay zeka destekli ------- sitesini, SBM kasko değer listesini incelemek suretiyle yürütülen piyasa araştırması neticesinde, davacının aracında dava konusu trafik kazası sonucunda oluşan hasar ve bu hasarın Tramerde gözükeceği neticesinde aracın ikinci el piyasasındaki değer kaybının, YARGITAY ------. HUKUK DAİRESİ hükümlerine ve Yargıtay’ca önerilen nispi yönteme göre kaza tarihinde 2.350-TL olduğu görüş ve kanaatine varıldığı tespit edilmiştir.

DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE:
Dava, Dava, trafik kazasından kaynaklı değer kaybı tazminatına ilişkindir.
Kural olarak haksız fiilden kaynaklanan tazminat davalarında gerçek zarar ilkesi geçerlidir. Zarar gören ancak haksız fiil sebebiyle uğradığı gerçek zararını haksız fiil sorumlularından isteyebilir.Zarar bir eksilmeyi ifade eder. Haksız fiilin borç doğurmasının sebebi doğan zararı giderme yükümlülüğünden kaynaklanır. Haksız fiil faili bu fiili ile yaratmış olduğu eksilmeyi gidermek, zarar gören kişiyi fiilden önceki durumuna getirme borcu altına girmiştir. Haksız fiil failinin borcu doğan bu zararı tazmin etmeye dayanır. Buna göre haksız fiilden doğan tazminat borcunun üst sınırını doğan zarar oluşturur. (-------) Zarar belirlenirken, uğranılan gerçek zararın dışına taşılamaz. Zarar görenin zararla ilgisi saptanamayan giderleri zarar kapsamının dışında tutulmalıdır. Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder. Araçta meydana gelen hasar bedeli gibi bu hasardan kaynaklanan değer kaybı zararı da ZMSS teminatı kapsamındadır.
Türk Borçlar Kanunu'nun 49.maddesi vd, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1, 85/1ile ilgili madde düzenlemeleri gözetildiğinde; davalı sigorta şirketinin sigortalısına ait aracın trafik sigortacısı olup ZMSS poliçesi gereği, davalı ------ araç sürücüsü olarak, davacının aracında meydana gelen hasara ilişkin gerçek zarar miktarı ile sınırlı sorumludur.Somut olayda; 03/08/2022 tarihinde saat 14.00 sularında ----- ili ---- ilçesi ------
mahallesi içinde ------- park caddesi üzerinde davalı sürücü ----- sevk ve
idaresindeki ------- plakalı kamyonla aşağı eğimli yokuşta seyrederken,
freninin boşalması ile önündeki ----- plakalı araca arkadan çarpması, çarpma
etkisiyle savrulan ------ plakalı aracın ise önünde park halindeki ------
plakalı motosiklete çarpması neticesinde üç araçlı maddi hasarlı trafik kazası meydana
geldiği, davalı araç sürücüsünün kusurunun kazanın meydana gelmesinde yolda dikkatsiz, tedbirsiz davranarak aracını hızlı sürmesi ve
önündeki araca arkadan çarpması eylemleriyle %100 kusurlu olduğu, park halindeki davacının aracının kusurlu eylemi bulunmadığı, Yargıtay uygulamalarına göre kazadan önceki piyasa rayiç değeri ile kazadan sonraki onarılmış halinin piyasa rayiç değeri arasındaki farkın hesaplanması gerektiği, dosyada alınan ilk raporda değer kaybı uzmanı bilirkişi tarafından 1.597,70 TL olarak tespit edildiği, mahkememiz ara kararı ile dosyanın bilirkişiye tevdi edilerek alınan ek raporda aynı mahiyette rapor tanzim edildiği, dosyada görevli kusur bilirkişinin aynı zamanda hasar ve değer kaybı uzmanlığı bulunması nedeniyle kusur bilirkişine bu yönden tevdi edilerek alınan raporda değer kaybının 2.350,00 TL tespit edildiği, değer kaybının tespiti bakımından 04/08/2025 tarihli rapor hükme esas alınarak değer kaybının 2.350,00 TL olduğunun mahkememizce kabul edildiği, davalı sigorta şirketi tarafından yapılan 1.886,11 TL ödemenin mahsubu ile bakiye alacağın 463,89 TL olduğu, trafik kazası sonucu davacı aracına zarar verilmiş olduğundan davalı sigorta şirketinin ve davalı sürücünün, davacının bu kaza nedeniyle oluşan gerçek zararını gidermekle yükümlü olduğu sonuç ve kanaatine varılarak davanın kısmen kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
Davalı sigorta vekilinin zamanaşımı definin değerlendirilmesinde; kaza (03/08/2022), dava (04/10/2023) ve ıslah (02/08/2024) tarihleri gözetildiğinde 2 yıllık zamanaşımının dolmadığı görüldüğünden yerinde görülmemiştir. Davalı ------ Şirketi bakımından ise; aracın kaza tarihinde 03/08/2022 tarihinde dava dışı------ Şirketi adına kayıtlı olduğu, kaza tespit tutanağında malik bilgilerinin "-------" olarak yazıldığı ve vergi kimlik numarasının belirtildiği, davacı yanca işleten olarak davalı şirketin dava dilekçesinde gösterildiği, davacı yanca 30/01/2024 tarihli talep dilekçesiyle HMK 124/1.maddesi uyarınca taraf değişikliği talep edilmiştir.
6100 sayılı HMK'nın 124. maddesi uyarınca maddi hatadan kaynaklanan veya dürüstlük kuralına aykırı olmayan ya da kabul edilebilir bir yanılgıyla hatalı ya da eksik gösterilen yanlış taraf değişikliği ya da düzeltme talebi; diğer tarafın rızası olmasa dahi mahkemece kabul edilebilir.
Somut olayda; kazaya karışan aracın malik bilgisinin kaza tespit tutanağında yazıldığı, dava dilekçesinde davalı şirketin malik sıfatının bulunmamasına rağmen işleten sıfatının bulunduğuna dair somut bir iddia bulunmadığı, nitekim taraf değişikliği talebinde bulunduğu, davacı yanın taraf değişikliği talebinin dayanağının kabul edilebilir yanılgı niteliğinde kabul edilmesinin mümkün olmadığı , maddi hata kapsamında değerlendirilemeyeceğinden yerinde görülmediğinden reddine karar verildiği, bu nedenlerle davalı şirketin işleten sıfatı bulunmadığından davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine dair karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; 463,89 TL değer kaybı tazminatının davalı sigorta şirketi bakımından temerrüt tarihi olan 22/12/2022 tarihinden itibaren, diğer davalı ------- bakımından kaza tarihi olan 03/08/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Davalı ------- Şirketi yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle USULDEN REDDİNE,
3-Harçlar yasası uyarınca davanın kabul edilen 463,89 TL lik kısım yönünden alınması gereken 615,40 TL harçtan peşin alınan 440,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 174,55 TL karar harcının davalılar ------- ve sigorta şirketinden müştereken ve müteselsilen tahsiliyle hazineye İRAD KAYDINA,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan A.A.Ü.T.'ye göre alınması gereken 463,89 TL vekalet ücretinin davalılar ------- ve Sigorta şirketinden alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Davalı -------Şirketi kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen miktar üzerinden hesaplanan A.A.Ü.T.'ye göre alınması gereken 10.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
6-Davalı Sigorta şirketi kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen miktar üzerinden hesaplanan A.A.Ü.T.'ye göre alınması gereken 463,89 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
7-Davacı tarafından yapılan toplam 11.000,00 TL bilirkişi ücreti, 269,85 TL peşin harç, ve 269,85 TL başvuru harcı ile 2.221,25 TL posta gideri ve 171,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 13.931,95 TL yargılama giderinden kabul-red oranına göre belirlenen 645,05 TL yargılama giderinin davalılar ------ ve Sigorta Şirketinden alınıp davacıya VERİLMESİNE, geri kalan bakiyenin davacı üzerinde BIRAKILMASINA, kalan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine, tüm davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer OLMADIĞINA,
8-Kabul red oranına göre belirlenen 148,20 TL Arabulucu ücretinin davalı sigorta şirketinden tahsiliyle hazineye İRAD KAYDINA, Yine Kabul red oranına göre belirlenen 3.051,80 TL Arabulucu ücretinin davacıdan tahsiliyle hazineye İRAD KAYDINA,Dair;6100 Sayılı HMK'nın 341/2. Maddesi uyarınca kesin olarak verilen karar davacı ve davalı ------ vekilinin yüzüne karşı diğer tarafların yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.