Karar Detayı

T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2026/103 Esas
KARAR NO : 2026/119

DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ : 06/02/2026
KARAR TARİHİ : 09/02/2026

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili 06/02/2026 havale tarihli dilekçesi ile, davanın, kambiyo senetlerinden olan çeklerin kaybolması nedeniyle iptaline ilişkin olduğunu, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu ve 6100 sayılı HMK hükümleri uyarınca görevli mahkeme Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, çekin iptali davasında yetkili mahkemenin, çekin ödeme yeri mahkemesi veya hamilin yerleşim yeri mahkemesi olduğundan somut olayda, dava konusu çekler bakımından yetkili hamil konumunda bulunan müvekkil şirketin merkezi ... ili ... ilçesinde bulunduğu, bu itibarla, yetki bakımından ... Adliyesi yargı çevresinin yetkili olduğunu, Müvekkili ..., ticari faaliyetleri kapsamında, yabancı unsurlu bir ticari ilişki çerçevesinde teminat mahiyetinde çekler düzenlediği, Müvekkiline ait; ... Bankası A.Ş. nezdinde düzenlenmiş, ... seri numaralı, 10.000.000 USD bedelli, ... Bankası A.Ş. nezdinde düzenlenmiş, ... seri numaralı, 15.000.000 USD bedelli çeklerin, yurt dışında bulunan lehdara teslim edilmek üzere gönderildiği, ancak henüz lehdarın zilyetliğine geçmeden önce, müvekkilin iradesi ve kusuru dışında kaybolduğunu, anılan çeklerin lehdara fiilen teslimi hiçbir şekilde gerçekleşmediğini, çeklerin, lehdara teslim edilmeden önce kaybolmuş olması nedeniyle, söz konusu kıymetli evrak üzerindeki meşru zilyetlik hâli devam etmekte olduğu, çeklerin üçüncü kişilerin eline geçmesi ihtimaline karşı kötü niyetli üçüncü kişilerin haksız kazanç elde etme ihtimalini ciddi şekilde artırdığından çekler hakkında teminatsız şekilde ödeme yasağı kararı verilmesi, yapılacak ilanlara rağmen çeklerin bulunamaması halinde ise kayıp nedeniyle iptallerine karar verilmesi talep etmiştir.
TTK'nın 757-764. maddelerinde yer alan yasal düzenlemelere göre çek keşidecisinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır. Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK'nın 651/2. maddesi uyarınca senet üzerinde hak sahibi bulunan hamile aittir. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi olması halinde hak sahibi hamile iptal kararı alarak, hakkını senetsiz olarak ileri sürme, ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir.(TTK m.652).
6102 sayılı TTK'nın 651/2. Maddesi gereğince, kıymetli evrak zayi olduğu anda ancak çek üzerinde hak sahibi olan kişinin iptal davası açma hakkının bulunduğu keşidecinin çek iptal davası açma hakkının bulunmadığı (Yargıtay 11.Hukuk Dairesinin 30/10/2013 tarih... esas ... karar sayılı ilamınında aynı yönde olduğu) anlaşılmakla davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle,
1-Davanın reddine,
2-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 732,00-TL karar ve ilam harcı başlangıçta alındığından yeniden tahsiline yer olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama masraflarının kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde HMK 333 maddesi uyarınca yatıran tarafa iadesine,
5-Kararın tarafa tebliğine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 09/02/2026

Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır