mahkeme 2024/804 E. 2025/545 K.

T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2024/804 Esas
KARAR NO : 2025/545

DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 25/12/2024
KARAR TARİHİ : 15/09/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 13.04.2023 tarihinde müvekkili şirket nezdinde trafik sigortası ile sigortalı bulunan ... plakalı aracın... plakalı araca çarparak trafik kazasına sebebiyet verdiğini, meydana gelen trafik kazasında sigortalı araç sürücüsü olay yerini terk ettiğini, müvekkili şirket tarafından ödenen sigorta tazminatının TTK m. 1481 ile ZMMS Genel Şartları B.4. maddesi kapsamında rücuen tazminini talep ettiklerini beyanla davanın kabulüyle, davaya konu icra dosyasına yapılan itirazının iptaline, takibin 135.570,47-TL (takip toplamı) üzerinden devamı ile 27.07.2023 (sigorta tazminatının ödeme tarihi) tarihinden itibaren işleyecek faiziyle (ticari temerrüt faizi) birlikte tahsiline, asıl alacak tutarının %20’sinden aşağı olmamak kaydıyla icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkiline ait ... plakalı araç ile ...plakalı araç 13.04.2023 tarihinde ... otobanında bulunan ... tünelinde seyir halindeyken kaza yapmak suretiyle maddi hasar oluştuğunu, kaza anında müvekkiline ait ... plakalı aracın kazanın şiddetiyle ... tünelinde sol şeritte durduğu, dava dışı ... plakalı aracın ise kazadan sonra durmadığı ve devam ettiği, müvekkilinin kaza yerinde durduğu, beklediği ancak dava dışı aracın hareket ettiği ve uzaklaştığı, hem dava dışı aracın devam etmesi sebebiyle hem de tünel içinde sol şeritte aracın durmasının daha büyük hayati riskler ve kazalara sebebiyet vereceğinden bir kaç dakika sonra müvekkiline ait aracın da hareket ettiğini, hızla akan bir trafiğin olduğu otoban yolunda müvekkilinin karşı tarafı bulmaya çalıştığını ancak bulamadığını, nitekim ... Tünel içi kamera kayıtlarının celbi halinde müvekkilinin tünel içinde durduğunun ortaya çıkacağını, müvekkili her ne kadar olay yerini terk etmemişse de olay yerini terkin tek başına rücu sebebi olarak kabul edilemeyeceğini, Yerleşik içtihatlar ve kanunlar gereğince olay yeri terkin tek başına rücu sebebi olmadığını, beyanla davanın reddini talep ettiği görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, zorunlu mali mesuliyet poliçesi kapsamında hak sahibine ödenen tazminatın, sigortalı araç sürücüsünün olay yerini terk ettiği gerekçesi ile rücuen tahsili için sigortalı aleyhine başlatılan ... 21. İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyasında itirazın iptali istemine ilişkindir.
Tensip ara kararları ile Davacı ... Sigorta Anonim Şirketi'nden 13/04/2023 tarihi itibariyle geçerli ... ve ... plaka plaka sayılı araçların yapmış olduğu kazaya ilişkin açılmış hasar dosyası, SBGM'nden dava konusu ... ve... plaka sayılı araçların tüm sigorta poliçesi ve kaza bilgilerini gösterir tramer kayıtları celp edilmiş, araç tescil evrakları Uyap sistemi üzerinden dosyaya eklendiği görülmüştür.
Dosyanın Kusur / Hasar bilirkişisi Makine Mühendisi ... ile Sigortacı bilirkişi ...'ten oluşturulacak heyete tevdi ile, meydana gelen kaza sonucunda dava dışı şahsa ait araçta oluşan hasara ilişkin olarak, orijinal parça bedeli esas alınarak iskonto uygulanmaksızın KDV bedeli dahil edilerek gerçek hasar bedelinin tespit edilerek davacı tarafça ödenen sigorta bedelinin kadri maruf olup olmadığının tespit edilerek, ödenen bedelin TTK 1481 ve ZMMS genel şartlarının B.4 maddesi gereği davalı sigortalıdan rücuen tahsili koşullarının mevcut olup olmadığının tespit edilmesinin istenilmesine, karar verilmiş olup, bilirkişi heyeti tarafından tanzim edilen raporda özetle, Makine Mühendisliği Yönünden; ... plaka sayılı ve konu ... şasi ve motor no’lu aracın Nihai ve Gerçek TAVAN HASAR TUTARI’nın 40.192,89 TL den ibaret olduğu,... plaka sayılı ve konu ... şasi ve motor no’lu aracın Nihai ve Gerçek DEĞER KAYBI TUTARI’nın 83.000,00 TL den ibaret olduğu, Sigorta Uzmanlığı Yönünden; ... plakalı, aracın kaza tarihine yakın tarihlerde serbest piyasa koşularında ikinci el ortalama değeri göz önüne alındığında bahse konu parça bedelinin otomobilin pert sınırını aşmayacağı, ZMMS Genel Şartları B.4. maddesi sigortalıya rücu hakkı bendleri kapsamında ... plakalı aracın olay yerine terk sebebine ilişkin somut belge/kamera kaydı/hastane vb. sunmadığından 126.815,20 TL rücu hakkı olduğu takdir edildiğinin bildirildiği görülmüştür.
01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4-f maddesinde ise ''Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde'' sigortalıya rücu edilebileceği düzenlenmiştir.
Sürücünün olay yerinden haklı neden olmamasına rağmen ayrılması, sigortacının durumunu ağırlaştırmaya elverişlidir. ZMSS Genel Şartları m.B.4-(b) ve (c) sürücü belgesi olmayan bir kişinin veya uyuşturucu ya da alkol etkisi altında bulunan bir sürücünün kazaya yol açması hallerinde de işletene rücu edilebileceğini belirtmektedir. Kaza yerinin terk edilmesi olasılığında bu rücu hakkını kullanma şartlarını kanıtlama imkanı sigortacının elinden alınmış olabilir. Bu açıdan bir kaza söz konusu olduğunda, sürücünün olay yerinde kalmasının istenmesi makul bir beklenti sayılabilir. Olay yerini terk eden sürücünün kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğünü yerine getiremeyeceği açıktır. Sürücünün yokluğunda kaza tutanağının resen kolluk kuvvetlerince tutulması mümkün ise de, alkol raporu düzenlenemez. (Misili, Sinan: Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları Uyarınca Sigortacının Sigorta Ettirene Rücu Davası, ... Dergisi 2017 (133), s. 638)
Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin... Esas ve ... Karar sayılı ilamı ile de, Olay yerini terkin zorunlu olduğu haller ve kazanın oluş koşullarına ilişkin gerekli belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranılması halleri sınırlı sayıda olmayıp örnek olarak sayıldığı, ancak istisnai haller madde metninin başına yazıldığı için sanki olay yerini terk etme hali sadece bedeni hasara neden olan kazalarda uygulanacakmış, maddi hasarlı kazalarda uygulama alanı yokmuş gibi bir anlama yol açtığı, oysaki bedensel hasarlı kaza olmasa dahi olay yerinin terk edilmesi halinde sigorta şirketinin belirtilen istisnalar haricinde sigortalısına rücu edebileceği kabul edildiği kabul edilmiştir. Bu doğrultuda yapılan incelemede; her ne kadar davalı vekilince, müvekkilinin kaza yerinde durduğu, beklediği ancak dava dışı aracın hareket ettiği ve uzaklaştığı, hem dava dışı aracın devam etmesi sebebiyle hem de tünel içinde sol şeritte aracın durmasının daha büyük hayati riskler ve kazalara sebebiyet vereceğinden bir kaç dakika sonra müvekkiline ait aracın da hareket ettiği, hızla akan bir trafiğin olduğu otoban yolunda müvekkilinin karşı tarafı bulmaya çalıştığını ancak bulamadığı savunmasında bulunmuş ise de olay sonrasında trafik polisinin olay yerine geldiği, kaza tespit tutanağı tutulduğu, trafik tespit tutanağında da davalıya ait araç sürücüsünün olay yerini terk ettiğinin belirtildiği, davalıya ait aracın da kazaya karışmış olması nedeniyle davalı şirkete ait araç sürücüsünün de trafik kazası yaptığına dair ihbarda bulunabileceği düşünüldüğünde, davalının gerekli özeni göstermediği kanaatine varılmakla, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4-f maddesinde düzenlenen rücu sebeplerinden olay yerini terk şartının somut olayda mevcut olması nedeniyle rücu şartının sağlandığı kabul edilmiş, yapılan yargılamada alınan raporda takibe konu edilen miktar yönünden rücu edilebileceği belirtilmiş olup, faize yönelik de mahkememizce yapılan hesaplamada takipte belirtilen faiz miktarının da doğru olduğu anlaşılmış olup, netice itibari ile davalının icra takibine itirazının iptaline, alacağın rücuya dayalı olması ve hesap edilebilir olması nedeniyle likit olduğu kanaatine varılmış, davanın kabulüne ... 21. İcra müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasına davalının yapmış olduğu itirazın iptaline, takibin aynen devamına, asıl alacağın %20 si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın kabulüne,
2-... 21. İcra müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasına davalının yapmış olduğu itirazın iptaline, takibin aynen devamına, asıl alacağın %20 si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 9.260,81 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 1.637,36 TL harçtan mahsubu ile bakiye 7.623,45 TL harcın davalıdan tahsil edilerek Hazineye irat iadesine,
4-Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL başvuru harcı ile 1.637,36 TL peşin harcından oluşan toplam 2.064,96 TL bedelin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan; posta, tebligat müzekkere gideri olan 495,00 TL ve bilirkişi ücreti olan 10.000 TL toplamı 10.495‬,00 TL yargılama giderinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
6-Davalı tarafından belgelendirilen bir yargılama masrafı olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davacı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden kabul edilen dava değeri itibariyle AAÜT uyarınca takdiren 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
8-Arabuluculuk ücreti olan 3.600TL bedelin davalıdan tahsil edilerek Hazineye irat kaydına,
9-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde HMK 333 maddesi uyarınca yatıran tarafa iadesine,
Dair, Taraf vekillerinin yüzlerine karşı tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 15/09/2025

Katip
e-imzalıdır

Hakim
e-imzalıdır