Karar Detayı

T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/348 Esas
KARAR NO : 2024/759

DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ : 29/03/2024
KARAR TARİHİ : 04/12/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin dava dilekçesinden özetle:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin, deniz ticareti ile iştigal etmekte ve sahibi olduğu gemi ile deniz taşımacılığı sektöründe faaliyet gösterdiğini, davalı şirketin ise bir tersane işletmesi olup müşterilen talepleri doğrultusunda gemilerin bakım ve tadilatlarını yaptığını, aynı sektör içerisinde farklı iştigal alanlarında ticari faaliyetlerini yürüten taraflar aşağıda izah edeceğimiz olay öncesinde de 2020 yılında yine dava konusu geminin Ana Survey bakımının yapılması noktasında anlaştığını, davalının bu işi yaptığını ve o günden bu yana ticari ilişkilerinin devam ettiğini, dava konusu uyuşmazlık ise müvekkil firmaya ait... Numaralı, ... İsimli Kargo Yük Gemisinin bakım ve tamir işlemlerinin yapılması noktasında meydana geldiğini, Müvekkil firma önceki deneyim ve ticari ilişkisinin oluşturduğu güvenle herhangi bir şekilde yazılı sözleşme yapmadan ancak yüksek bir indirim oranı sözüyle adı geçen geminin bakım ve tamir işlerinin yapılması noktasında davalı firma ile anlaştığını, yapılan sözlü görüşmeler esnasında yapılacak işlemlerin ana sörvey kadar geniş çaplı olmayacağı dolayısıyla iş bedelinin de çok yüksek olmayacağını, yaklaşık 350-400.000,00 USD civarında olacağının belirtildiğini, akabinde her iki şirket arasında devam eden görüşmelerde ve mail yazışmalarında, ...Şirketi tarafından; aralarında uzun süren bir ticari ilişki olduğu bu kapsamda anlaşılan bedel üzerinden de indirim yapacaklarının müvekkiline bildirildiğini, bu sırada ... Şirketinin, 03.12.2023 tarihinde müvekkil şirkete 200.000,00 USD Bedelli proforma fatura düzenlendiğini ve gönderildiğini, müvekkili firmanın da yapılacak işlemler ara sörvey niteliğinde olduğundan ve ek işlerle birlikte yaklaşık 500.000,00 USD'ye tüm işin biteceği noktasında davalıya itimat ettiğinden 200.000,00 USD ödemeyi 03.12.2023 tarihinde yaptığını, bununla birlikte müvekkili firmanın üçüncü kişilerle söz konusu geminin kiralanması noktasında anlaşma yaptığından ve bu anlaşma gereği geminin geç teslim edilmesi durumunda yüksek miktarda cezai şart ödemek zorunda kalacağından bu hususu da davalı firmaya ilettiğini, ancak davalı firmanın gemiyi bu vakitten çok sonra teslim ettiğini, ayrıca müvekkilin şirketin gemiyi teslim almaya gittiğinde ...Şirketi gemiyi teslim etmekten imtina ettiğini ve müvekkilden haksız olarak anlaşma tutarının ve yapılan iş bedelinin çok üzerinde 500.000,00 USD'ye ek olarak ayrıca 750.000,00 USD daha talep ettiğini, söz konusu ara survey işi için müvekkil firmadan toplam 1.250.000,00 USD Bedel talep edildiğini, davalı firmanın bu fahiş miktardaki talebine karşılık yapılan anlaşmanın 350-400.000,00 USD bedel üzerinden olduğunu, ilave işlerle birlikte bu tutarın 500.000,00 USD olabileceğini ve işin başında mutabık kalınan bedelden fazlasının ödenmeyeceğinin belirtildiğini, ancak davalı firma bu teklifi reddederek talep etmiş olduğu 1.250.000,00 USD bedel ödenmeden ve iş bitim yazısı imzalanmadan geminin limandan çıkarılmayacağını bildirdiğini ve adeta gemiyi tersaneden rehin aldığını, müvekkil şirket bu süreç zarfında defalarca davalı firma ile görüşmeye çalışmışsa da hiçbir şekilde olumlu netice alamadığını, müvekkil firmaya ait gemi işbu aşamadan sonra haksız ve hukuka aykırı olarak tersanede zapt edildiğini, müvekkili firmanın adı geçen gemiyi üçüncü kişiye teslim etme borcu altında olduğunu bilen davalı firma bu zamana kadarki tüm ticari ilişkileri zedelemek ve güveni yok saymak pahasına müvekkilin tüm uzlaşmacı tavrını göz ardı ederek ısrarını sürdürdüğünü ve müvekkil firmaya 16.01.2024 tarihli, 1.050.000,00 USD bedelli ikinci bir proforma fatura kestiğini, davalının fahiş ücret talebinin, geminin geç teslim alınması ve üçüncü kişiye teslim mecburiyeti arasında sıkışan müvekkil firma ticari itibarını zedelememek, şirketin piyasadaki güvenini sarsmamak ve yüksek miktarda cezai şart ödememek için bedeli davalı firmanın haksız ve hukuka aykırı talebine boyun eğdiğini, bu kapsamda ara survey niteliğindeki bakım ve onarım için müvekkil firma toplamda ...hesabına 1250.000,00 USD'yi; 05.12.2022 tarihinde 200.000,00 USD, 16.01.2023 tarihinde 700.000,00 USD ve 17.01.2023 tarihinde de 350.000,00 USD olarak 3 parça halinde kendilerine zorlama yapıldığını, geminin teslim alınamamasının büyük zarar yaratacağı vurgulanarak ihtirazi kayıtlı olarak göndermek zorunda kaldığını belirterek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekilinin cevap dilekçesinden özetle: müvekkili talep sonucu itibariyle huzurdaki davanın HMK kapsamında şartları hükme bağlanmış belirsiz alacak davası olarak ikamesi mümkün olmadığı, usüle ilişkin itirazları kapsamı değindiğimiz diğer savunmalar saklı kalmak kaydıyla huzurdaki davanın belirsiz alacak davası olarak ikame edilmesinin usulen mümkün olmadığının açık olduğu, bir davanın belirsiz alacak davası olarak ikame edilmesi HMK kapsamında belli hâllerde mümkün olup; somut olayda kanunun öngördüğü bu hâller mevcut olmadığı, somut olayda davacı tarafın alacağın miktarını ya da değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenmediğine ya da bu hususların belirlenmesinin imkânsız olduğuna ilişkin herhangi bir durumun söz konusu olmadığı, davacı tarafça dosya kapsamına sunulan ve fakat hiçbir surette düzenlenme usulü yahut içeriği kabule şayan olmayan; ... 17. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D. İş numaralı dosyası kapsamında düzenlenen 23.03.2023 tarihli bilirkişi raporunda “makul bulunan 400.000 USD tutarındaki bedel üzerine ödenen ek iş bedellerinin 850.000 USD mertebesinde olduğu " yönünde tespitte bulunulduğu, bahse konu bedeli takiben; Davacı tarafça hakkında ayıp iddiasında bulunulan işlemler neticesinde ...,..., ... gibi cihazların yüksek maliyetle yeniden tedarik edildiği ve yeniden tadilat gerçekleştirildiği iddiasıyla zarara uğranıldığı beyan edildiği, Davanın usulden reddini, mahkemece aksi kanaate olunması halinde davanın esastan reddine, tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmişlerdir.
GEREKÇE:
Dava, davacı şirkete ait yük gemisinin davalı firma tarafından bakım onarımının sözleşmeye aykırı yapıldığı ve gereği gibi ifa edilmediği iddiası ile uğranılan zarar ve davalı firmaya fazla ödenen paranın iadesi ile mahrum kalınan kazanç kaybının tahsiline ilişkin tazminat davasıdır.
Taraflar arasında da 15/11/2022 tarihli bakım ve onarım sözleşmesi mevcuttur taraflar arasında yapılan sözleşmenin 23. Maddesinde 'Bu Sözleşme ve onunla bağlantılı olarak ortaya çıkan herhangi bir sözleşme dışı yükümlülük, İngiliz hukukuna göre yorumlanacak ve yönetilecek ve işbu sözleşmeden kaynaklanan veya bu sözleşmeyle bağlantılı olarak ortaya çıkan tüm anlaşmazlıklar nihai olarak İstanbul Tahkim Merkezi nezdinde Tahkim Kurallarına uygun olarak tahkim yoluyla çözülecektir. Acil Durum Hakem Kuralları geçerli olmayacaktır. Tahkim yeri İstanbul/Türkiye olacaktır. Tahkim dili İngilizce olacaktır. Mülk Sahibi Türk tüzel kişisi olduğu hallerde tahkim dili Türkçe olacaktır.' şeklinde tahkim şartı öngören madde mevcuttur.
Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 413. maddesine göre tahkim sözleşmesinin konusunu oluşturan bir uyuşmazlığın çözümü için mahkemede dava açılmışsa, karşı taraf tahkim ilk itirazında bulunabilir. Bu durumda tahkim sözleşmesi hükümsüz, tesirsiz veya uygulanması imkânsız değil ise mahkeme tahkim itirazını kabul eder ve davayı usulden reddeder.
Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 166/1.b maddesinde uyuşmazlığın tahkim ile çözülmesi ilk itiraz olarak düzenlenmiştir. Aynı Kanunun' un 117/1. maddesi gereğince ilk itirazlar arasında sayılan tahkim itirazı cevap dilekçesinde ileri sürülmek zorundadır. İlk itiraz olan tahkim itirazı, dava şartlarından sonra incelenir.
Somut olayda; taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 23. Maddesinde "İhtilaf halinde İstanbul mahkemesi kuralları uyarınca İstanbul Tahkim Mahkemesi yetkili olacaktır." Düzenlemesi yer almaktadır. Bu düzenleme ile taraflar ihtilaf halinde Tahkim yoluna başvuracaklarını kararlaştırmıştır. Düzenlemede hangi yer Tahkim kurallarının uygulanacağının da belirtilmiş olması da ihtilaf halinde tahkime başvurulacağının açık ve kesin bir şekilde kararlaştırıldığını göstermekle, HMK md. 413 uyarınca davanın usulden reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM:
1- HMK 116/1-b ve 413/1 maddesi gereği davanın usulden reddine
2-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 427,60TL karar ve ilam harcından peşin alınan 2.876,52 TL'nin mahsubu ile fazla yatan 2.448,92‬TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama masraflarının kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı yargılama sırasında kendisini vekille temsil ettirdiğinden 30.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde talep halinde yatıran tarafa iadesine,
6-Arabuluculuk ücreti olan 3.120,00 TL'nin davacıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,
Dair, Taraf vekillerinin yüzlerine karşı tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.04/12/2024

Katip
e-imzalıdır

Hakim
e-imzalıdır