mahkeme 2023/530 E. 2024/225 K.

T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/530 Esas
KARAR NO : 2024/225

DAVA : Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 08/08/2023
KARAR TARİHİ : 19/03/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili sigorta şirketi nezdinde 16.05.2021-16.05.2022 tarihlerini kapsar ... poliçe nolu Kasko Sigorta poliçesi ile sigortalı ... plakalı, ...Tic. Ltd. Şti.nin maliki olduğu aracın, 08.07.2021 tarihi saat 00:50 sularında; dava dışı sürücü ... sevk ve idaresindeki ...plakalı araç ile çarpması sonucunda hasarlandığını, kusurlu araç sürücüsünün çarpma sonrası kaza mahallinden ayrıldığını, yaptırılan ekspertiz incelemesi neticesinde tespit edilen tutarın sigortalıya ödendiğini, sigortalısının haklarına TTK m.1472 gereği halef olduğunu ve davalının zararın meydana gelmesindeki kusuru ve sorumluluğu gerekçesiyle ... 5. İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyası vasıtasıyla icra takibi başlatıldığını, takibin davalının haksız itirazı üzerine durduğunu beyan ile öncelikle davalının maliki olduğu tespit edilecek menkul ve gayrimenkullerinin kaydına ihtiyati tedbir/haciz konulmasını, yapılacak yargılama neticesinde itirazın iptali ile takibin devamına ve % 20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili tarihli ıslah dilekçesinde özetle; Huzurda açılan ... Şirketine karşı başlatılan ... 5 İcra Müdürlüğünün ...E. sayılı icra takibine yapılan itirazın iptali davası olduğunu, itirazın iptali davalarının açılan icra takibine bağlılığı nedeniyle itirazın iptali olarak açılan davanın alacak davası olarak ıslah ettiklerini,
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; uyuşmazlık konusu davada taraf değişikliği hmk md. 124 e açıkça aykırı olduğunu, zorunlu olmayan iradi taraf değişikliğinin ancak karşı tarafın açık rızası ile gerçekleşebileceğini, hukuki bir zorunluluk olmadığı durumlarda karşı tarafın rızası olmaksızın taraf değişikliği yapılmasının ancak maddi bir hata veya dürüstlük kuralına aykırı bir uygulama olmaması halinde mümkün olacağını, davalı olan, ...a.ş.’nin iradi taraf değişikliğine açıkça izin verdiğinin görüldüğünü, davalı tarafın rıza beyanı göstermediği bir olaya ilişkin rızasının bulunmadığının kabulünün gerektiğini, işbu uyuşmazlıkta maddi hata değil; davalı tarafta davacının kendi kusuruyla yanılgıya düştüğü gözetildiğinde iradi taraf değişikliğinin hukuken mümkün olmadığını, konusu alacak ve tazminat olan ticari uyuşmazlıklarda dava açılmadan evvel zorunlu arabuluculuk kapsamında arabulucuya başvurulmasının gerektiğini, dava kapsamında dava açılmadan evvel zorunlu arabuluculuk dava şartının yerine getirilmediğinden davanın dava şartı eksikliği sebebiyle usulden reddine karar verilmesini, davacı tarafın huzurdaki davayı öncelikle halihazırda dava dışı ... şirketine karşı açtığını, davacı tarafından 12.12.2023 tarihinde dava türünün alacak davası olarak ıslahı ve hmk md. 124/3 uyarınca taraf değişikliği talepli dilekçe sunulması akabinde 06.12.2023 tarihinde ise davacı tarafından müvekkili şirket aleyhine dava konusu uyuşmazlık kapsamında arabuluculuk süreci başlatıldığını, tarafların anlaşmaması üzerine sürecin 11.12.2023 tarihinde anlaşmama tutanağının tutulması ile sona erdiğini, davanın açıldığı tarihte dava şartları yerine getirilmediğinden davanın usulden reddine karar verilmesini, davacının dava konusu talepleri zamanaşımına uğradığını, zamanaşımı itirazı uyarınca davanın reddine karar verilmesini, tazminat talebine sebep olan kazanın 08.07.2021 tarihinde gerçekleşmiş olduğunu, söz konusu kazanın üzerinden 2 yıl 08.07.2023 tarihi itibariyle geçmiş olduğunu, dava konusu talebin zamanaşımına uğradığını, davanın usulden reddine karar verilmesinin gerektiğini, uyuşmazlık konusu olayda mahkemenin yetkisiz olup yetkisizlik kararı verilmesi gerektiğini, davacının iddia ettiği zarar ile müvekkili şirketin fiili arasında nedensellik bağı kurulamadığını, kusurun eksiksiz ve objektif tespitinin maddi gerçeğin ortaya çıkması açısından büyük önem taşıdığını, meydana gelen zararın tazmini talebinin üçüncü kişiye yöneltilmesi için üçüncü kişinin fiili ile zarar arasında nedensellik bağının bulunmasının gerektiğini, davacı tarafın hasar bedelinin tazminine ilişkin taleplerinin hukuki bir dayanağının bulunmadığını, davacı tarafça ekspertiz raporu sunulduğu belirtilse de sunulan ekspertiz raporunda değişen ve tamir edilen parçaların kaza ile illiyetinin değerlendirilmediğini, bu konuda açıklama yapılmadığını, söz konusu hasar kalemlerinin ilgili kaza ile ilişkisi bulunup bulunmadığının belirli olmadığını, davacı tarafın, müvekkil şirketin kusurunu ispatla yükümlü olduğunu, dava bakımından usulü şartların yerine getirilmediğini, usulü itirazlarımız yönünden davanın reddini, aksi kanaate varılması durumunda esasa ilişkin itirazlar bakımından haksız ve dayanaktan yoksun davanın esastan reddine karar verilmesini, tüm yargılama gideri ve vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava, davacı tarafça sigortalıya ödenen hasar bedelinin davalıdan rücuen tahsili istemine ilişkin alacak davasıdır.
Mahkememiz tensip ara kararı gereğince, davacı sigorta şirketinden...numaralı hasar dosyasını celp edilmiş, incelenerek dosya arasına alınmıştır.
Davacı vekili tarafından sunulan 12/12/2023 tarihli talep dilekçesinde; itirazın iptali olarak açılan davalarını alacak davası olarak ıslah ettiklerini, müvekkili şirket nezdinde kasko sigorta poliçesi ile sigortalı ... plakalı araç sahibinin ... Ltd. Şti. Olduğunu,08.07.2021 tarihinde dava dışı sürücü ... sevk ve idaresindeki müvekkili şirket nezdinde kasko sigorta poliçesi ile sigortalı ...plakalı aracı ile ... caddesi üzerinden Konak-Karşıyaka istikametine seyir halindeyken ... önünde sağ şeritte aracının arka kısımlarına, ... plakalı aracın çarparak kaza mahallinden ayrıldığını, yapılan incelemeler neticesinde söz konusu kazanın oluşumunda kaza mahallinden ayrılan ... plakalı araç sürücüsünün KTK’nın 56/C hükmüne aykırı davranması nedeniyle meydana geldiğinin tespit edildiğini, trafik tescil kayıtlarında ... plakalı aracın davalı ...Şirketi adına kayıtlı olduğunu, davalı ... bugüne kadar kendilerine gönderilen mektuba, ... 5 İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyasına yaptıkları itirazda, yürütülen arabuluculuk sürecinde ... plakalı aracın dava dışı ... Şirketi tarafından uzun dönem kiralandığını ve dolayısıyla işleten sıfatının ...’e geçtiği itirazında bulunmadığını, davanın ... Şirketine yöneltildiğini, davalı tarafın bilerek ve isteyerek gerçek sorumluyu gizlediğini ve davanın kendisine açılmasına sebep olduğunu, dürüstlük kuralına aykırı olmayan iradi taraf değişikliği taleplerinin davalının kendisine dava açılmasına sebebiyet verdiği de gözetilerek kabulüne karar verilmesini, davalı ... Şirketinin uyap kaydının silinmesini, ...Ticaret Anonim Şirketinin davalı olarak eklenmesini ve dava dilekçesi ve eklerinin davalı olarak eklenilmesi istenilen ... Ticaret Anonim Şirketine tebliğe çıkartılmasına talep etmesi üzerine mahkememizce davacı vekili tarafından HMK 124 mad. gereğince taraf değişikliği ve HMK 180 mad. gereği tam ıslah dilekçesi sunulduğu, HMK 124/3 mad. Göre maddi bir hatadan kaynaklanan veya dürüstlük kurallına aykırı olmayan taraf değişikliği talebi, karşı tarafın rızası aranmaksızın hakim tarafından kabul edilebileceği, somut olayda, davacı tarafça araç malikine yönelik dava açılmış ise de davalı tarafça cevap dilekçesi ile aracın uzun süreli kira sözleşmesi ile...Tic. A.Ş.'ne teslim edildiği belirtildiğinden işleten sıfatının da bu şirkete ait olduğunun yargılama sonucu ortaya çıkmış olup, davacı vekilinin taraf değişikliği talebinin dürüstlük kuralına aykırı olmadığı kanaatine varılarak talebin kabulüne karar verilerek ...A.Ş.'ne yönelik davanın devamına karar verilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, sigortalıya ödenen hasar bedelinin davalıdan rücuen tahsili istemine ilişkin davada, davacı tarafça sigortalıya ödemenin 30.10.2021 tarihinde yapıldığı, işbu davalı yönünden arabuluculuk başvurusunun 06.12.2023 olduğu, KTK hükümleri gereği rücu hakkının ödeme tarihinden itibaren iki yıllık zamanaşımına tabi olduğu, somut olayda davalı tarafça cevap dilekçesi ile zamanaşımı itirazında bulunulduğu nazara alındığında davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın zaman aşımı nedeniyle reddine,
2-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 427,60-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 342,46-TL harçtan mahsubu ile bakiye 85,14- TL harcın davacıdan tahsil edilerek Hazineye irat iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama masraflarının kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından belgelendirilen bir yargılama masrafı olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden reddedilen dava değeri itibariyle AAÜT uyarınca takdiren 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsil edilerek davalı tarafa verilmesine,
6-Arabuluculuk ücreti olan 3.120,00 -TL bedelin davacıdan tahsil edilerek Hazineye irat kaydına,
7-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde HMK 333 maddesi uyarınca yatıran tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.19/03/2024

Katip
e-imzalı

Hakim
e-imzalı

"Bu belge 5070 Sayılı Kanun hükümlerince elektronik imza ile imzalanmıştır."