Karar Detayı

T.C.
İSTANBUL
3. FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

ESAS NO : 2021/329 Esas
KARAR NO : 2024/198

DAVA : FSEK - Maddi Tazminat
DAVA TARİHİ : 14/09/2020
KARAR TARİHİ : 20/11/2024

Mahkememizde görülmekte bulunan FSEK - Maddi Tazminat talepli davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin, ...'in Türkiye temsilcisi ve lisans sahibi bulunmakta olduğunu, ... merkezli ... dünyanın önde gelen yayıncılarına görüntü, video ve hikaye sunan dünyanın önde gelen ünlü ve son dakika haber ajansı olduğunu, müvekkili şirketin temsilcisi ve lisans sahibi olduğu görselleri Türkiye'de "Görsel Kullanım Sözleşmesi" ile çeşitli medya ajanslarına ücreti karşılığında kullandırmakta olduğunu, bu kapsamda davalı şirket ile davacı arasında da bir süre görsel medya kullanım hizmeti verilmesi konusunda ticari bir ilişki mevcut olduğunu, davalı'nın kullandığı görsellerin faturalarını ödememesi nedeniyle bu ilişki sonlandırılmış ve ancak davalı şirketin, müvekkili şirketin lisans sahibi olduğu bu görselleri hukuka aykırı bir şekilde kutlanmaya devam etmiş olduğunu, davalı şirketin, ...'nin ve ... internet sitelerinin sahibi olup, bu şirket davacı şirketin lisans sahibi olduğu yüzlerce görseli karşılığını ödemeden ... adresindeki sayfalarında hukuka ve aykırı bir şekilde kullanmak davacı şirketi zarara uğratmış olduğunu ve uğratmaya devam etmekte olduğunu, Ekte liste halinde bulunan görsellerin kullanım bedeli toplam 7550 USD değerinde olduğunu, Fikir ve sanat eserleri üzerinde fikri hak denilen mutlak hakkın varlığı söz konusu olup, kanun koyucu da özel düzenlemeler ile bu değerler üzerindeki hakkı, mutlak hak olarak korumakta olduğunu dolayısıyla lisansa konu olan hak, ayni hakların da içinde yer aldığı, yani daha üst kavram olan "mutlak hat" grubunda değerlendirilmesi gerektiğini, Kanun'un 48.Maddesinde eser sahibinin mali haklarının sadece kullanma salahiyeti de diğer bir kimseye bırakılabileceği düzenlenmiş ve bu husus “Ruhsat” olarak tanımlandığı, davacı şirketinde ... ile arasındaki sözleşme gereği Amerika'da bulunan bu şirkete ait görsellerin Türkiye'de satışını ve pazarlamasını kendi hesabına yapmak konusunda 01.01.2018 tarihli “...” (... Temsil Sözleşmemiz) başlıklı sözleşme ile yetkilendirildiğini, bu anlamda kanun kapsamında değerlendirilecek olursa ruhsat sahibi olduğunu, bununla beraber ... tarafından verilen 1808/2020 tarihli belgede; Kendisinin sahibi olduğu görsellerin Türkiye'deki satış ve pazarlama haklarını devrettiğini beyan ederek, ...'ın devraldığı satış ve pazarlama haklarının ihlali durumunda hem ... adına hem de bizzat ... adına alacak, tazminat ya da teliften doğan hakları ileri sürebileceğini, buna ilişkin her türlü dava hakkının ...'a ait olduğu ve bu konuda ...'ı yetkilendirdiğini, ...'a ait fikri haklara yönelik tecavüzleri önleme, bunlarla ilgili tedbir kararı alma ve bu başvuruları yapma haklarını devrettiği ve bu konuda ...'ı yetkilendirdiğini, ...'a ait fikri hakların ihlali halinde Cumhuriyet Savcılıklarına başvurmak ve her türlü cezai başvuruda bulunmak konusunda ...'ı yetkilendirdiği ve dava ve talep haklarının ...'a ait olduğunu, davalı şirketin ise davacı lisans sahibi ve temsilcisi olduğu görselleri kullanarak ...ve davacı şirketin mali haklarını ihlal etmekte olduğunu, Yargıtay kararlarına göre tam ruhsat sahibinin fiilen mali hak sahibinden farkı olmadığını, Ruhsat, doktorinde tasarruf işlemi olarak kabul edildiğine göre, ruhsat sahipleri tecavüzün önlenmesi ve tazminat davası açılabileceği, hatta açıklamadıkları takdirde doğacak zarardan mali hak sahibine veya eser sahibine karşı sorumlu olabildiğini, davacı şirket, ... mülkiyetinde ve kataloglarında bulunan fotoğrafların Türkiye'de pazarlamasını yapmakta ve yapmış olduğu sözleşmelerle bu fotoğrafların kullanımını Türkiye'deki kullanıcılara kiraladığını, davalının haksız kullanımı nedeniyle davacı şirketin uğradığı zararın tazmini gerektiğini, dava konusu uyuşmazlık kapsamında 02.04.2020 tarihinde ... Arabuluculuk Bürosuna başvuru yapıldığını ancak anlaşma sağlanamadığını, FSEK” nın 80.maddesi uyarınca hak sahibi olduğu eserlerin, davalı yer sağlayıcı tarafından izinsiz olarak internette yayınlanması nedeniyle eser sahipliğinden doğan mali haklara tecavüz iddiasıyla tecavüzün refi, meni, linklere erişimin engellenmesi, FSEK” nun 68.maddesi uyarınca bilirkişi raporu ile hesaplandığında bedel arttırılmak üzere şimdilik 5.000 TL telif tazminatına ve hükmün ilanına, FSEK'in 70/2 maddesi gereği davacı şirketin uğradığı maddi zararın şimdilik 5.000 TL'sinin davalıdan tahsiline, linklere erişimin engellenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin, ... Arabulucu Bürosunda yapılan görüşmenin 20/04/2020 günü gerçekleştirildiğini, toplantıda başvurucu “davalı şirketin temsilcisi, ruhsat ve lisans sahibi olduğunu iddia ettiği görsellerin davalı tarafından haksız-hukuka aykırı şekilde .... Sitesinde kullanıldığını” iddia ettiğini, ancak ısrarlara rağmen toplantıda hangi fotoğrafların kullanılıp ihlalin yapıldığını gösteren bir görüntü/belge sunamadığından bu konuda toplantıda değerlendirme yapılmadığını, davacının güya lisans hakkına sahip olup haksız kullanıldığını iddia ettiği fotoğraflardan; 20/04/2020 tarihinden 5 ay sonra yani 14/09/2020 günü açılan iş bu davayla haberdar olunduğu, dava konusu fotoğraflarla ilgili yasaya uygun bir Arabuluculuk görüşmesi yapılmadığından davanın dava şartı yokluğundan reddi gerektiğini, davacının dosyaya (1) numaralı delil diye sunduğu ... başlıklı ... yazılı sözleşmede ...şirketinin imzasının olmadığını, bu sözleşmenin, 01.01.2018 tarihli olup Basit ruhsat devir hakkına dair olduğu, sözleşmenin iki tarafın imzasıyla yürürlüğe girebileceğini, feshedilmedikçe 30.12.2018 tarihinde sona ereceğini, ... içeriğinin lisans hakkının lisanslama süresince geri alınabilir, devredilemez ve alt lisans verilemez şeklinde devredildiğini, sözleşmenin uzamasının iki tarafın yeni bir sözleşme imzalamasıyla mümkün olacağının söylendiğini, buradan hareketle davacının Temsil Belgesi diye sunduğu ... Videos başlıklı (Ek-5-delil) yazısının 18.08.2020 tarihli yani arabuluculuktan sonra tanzim edilen geçersiz bir belge olduğu anlaşılmakta olduğunu, ayrıca “...” ın devraldığı satış/pazarlama haklarının ihlali durumunda da hep ... adına hem de bizzat ... adına alacak, tazminat veya teliften doğan hakları ileri sürebileceği, buna ilişkin haklarının imaja ait olduğu ve bu konuda ... yetkilendirildiği, söylenen bu 18/08/2020 tarihli yazının 01/01/2018 tarihli ... ... başlıklı kök sözleşmedeki sözleşmenin uzaması iki tarafın yeni sözleşme yapıp karşılıklı imzalamalarıyla mümkün olabileceği hükmü karşısında, davacının 31/2018 tarihinden önce ve sonra dahi şirketi temsil ve dava açma konularında yetkisinin hiç olmadığının anlaşıldığını, zira lisansa konu eserler veya fotoğraflar üzerindeki mali hak sahipliğinin halen devreden yani lisans veren kurum üzerinde kalmaya devam etmekte olduğunu, davacının dış merkezli şirketi temsilden bahisle dava açması, kendi adına tazminat talep etmesinin söz konusu olamayacağını, bu itibarla davanın aktif husumetten reddi gerektiğini, 18.08.2020 tarihli yazının davacı...Şti ile ...şirketi arasında imzalanmış bir lisans devir sözleşmesi olmadığını, davanın bu nedenle aktif husumet yokluğundan reddi gerektiğini, belirsiz alacak davacı ikame edilmesine HMK 109 madde amir hükmüne aykırı olduğunu, bu nedenle talep edilen 10.000 TL dışında şimdilik kaydıyla vaki olabilecek istemlere muvafakat etmediklerini, dava konusu fotoğrafların fikri hak ürünü-eser olmadığını, olayda 5846 Sayılı FSEK yasasını ihale yönelik bir eylem olmadığından görevsizlik kararı verilmesini, davacının fotoğrafların mali hak sahibi olmadığını, fotoğrafların mali haklarına sahipliğini gösteren hukuka uygun geçerli bir sözleşme sunamadıklarını, fotoğrafların negatif ve diyapozitif filmlerinin sunulması, dijital fotoğrafların ise hangi fotoğraf makinesinden üretildiğini gösteren Dijital kod veya resim formatlı görsellerle sahipliğin tevsiki yada fotoğrafların sahibinin tespitinin mümkün olabileceğini, uyuşmazlığın çözümü için öncelikle davacının kendisine ait olduğunu iddia ettiği fotoğrafla davalıların sorumlu bulunduğu gazetenin 15/03/2001 tarihli baskısında yayınlanan fotoğrafların aynı fotoğraf olup olmadığının, aynı olduğu taktirde anılan fotoğrafın FSEK kapsamında eser niteliği taşıyıp taşımadığının açığa kavuşturulması gerektiğini, davacı taleplerinin zamanaşımına uğradığını, dava konusu olay ve bilgilenme üzerinden iki yıldan fazla zaman geçtiğinden davanın zamanaşımından reddi gerektiğini, davaya konu fotoğraflarda özgün düşünceyi aktarma kaygısı olmadığı gibi estetik unsur da bulunmadığını, haber niteliğinin baskın olduğu bu tür fotoğrafların, önceden hazırlık gerektirmeyen, önceden kurgulanmış kompozisyonu haiz olmayan; anlık çekilen, herkesçe tespit edilebilecek olan, ön planda haberin önem arz ettiği bir figür olduğu anlaşıldığını, dava konusu olayda maddi zararın hangi ölçülere dayalı olduğu, nasıl oluştuğu belgeleriyle tevsik edilmediğini, sıradan bir fotoğraf için istenen tazminat miktarının da fahiş olduğu tazminatı cezaya dönüştürücü nitelik arz ettiğinden kabulünün mümkün olmadığını, hükmün ilanına karar verilmesi isteminin de hukuk, usul ve uygulamaya aykırı olduğundan reddi gerektiğini, davalı tarafından davacıya ait herhangi bir görsel/fotoğraf yayını olmadığından, linklere erişimin engellenmesini, tecavüzün ref'i gibi taleplerin anlamsız olduğundan reddi gerektiğinini, arz olunan maddi olaylar, hukuksal neden ve yasal dayanaklar karşısında kanun ve usul hükümlerine aykırı olarak açılan ve yerinde bulunmayan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVABA CEVAP: Davacı vekili cevaba cevap dilekçesinde; davalı şirketin gizlilik yükümlülüğüne aykırı hareket ettiğini, bununla beraber, iradi bir yol olan arabuluculuk sürecinde taraflar bir yargılamada imişçesine tüm delillerini sunamayacakları gibi, davalı şirketin müvekkili şirketin temsilcisi olduğu fotoğrafları haksız kullanımına devam ettiği huzurdaki davanın hukuki sürecinde de davalı şirkete müvekkili şirkete ait tüm bilgi ve belgelerin sunulamayacak olması da izahtan vareste olduğunu, kaldı ki davalı şirket kullanmakta olduğu görsellerin tümünün telif haklarını karşılamakla yükümlü bir tacir olduğunu, hal böyleyken hangi görselleri haksız kullandığını bilmesi gereken de bizatihi davalı şirketin kendisi olduğunu, bununla beraber arabuluculuk sürecinde davalı şirket vekiline dosya içerisine sunulan görsellerin bir kısmı gönderildiğini, kullanılan görsellerin tümünün ... adresinden kontrolünün sağlanması da mümkün olduğu, davalı şirketin arabuluculuk görüşmesinde davacı tarafından fotoğrafların sunulmadığı gerekçesiyle sürecin usulüne uygun yürütülmediği iddiası hukuki ve maddi dayanaktan yoksun olduğunu, davalı şirketin, görsellerin fikri hakların konusu olduğunu bilmekte ve bu bağlamda da başka sağlayıcılardan görsel temin ettiğini belirtmiş ise de; dava konusu edilen görsellerin yalnızca davacı şirketin temsil ettiği görseller olduğu, davalının ileri sürdüğü itirazların mesnetsiz olduğunu, bu nedenle davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
İKİNCİ CEVAP: Davalı vekili ikinci cevap dilekçesinde özetle; haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE: Dava; davacı şirketin hak sahibi olduğu iddia edilen eserlerin davalı yer sağlayıcı tarafından izinsiz olarak '' ...'' internet sayfasında yayınlanması nedeni ile eser sahipliğinden doğan mali haklara tecavüzün ref'i, men'i, FSEK 68.madde uyarınca bedel arttırılmak üzere şimdilik 5000TL telif tazminatı, FSEK 70/2.maddesi gereğince 5000TL maddi tazminat ve hükmün ilanı istemlerine ilişkindir.
Davacı tarafça delil olarak davacı şirket ile ...arasında imzalanan 01/01/2018 tarihli "..." başlıklı davacı şirketin ...'in Türkiye temsilcisi ve lisans sahibi olduğunu gösterir sözleşme, ...internet sayfası görseli, davacı tarafından davalı şirkete gönderilen ... 47. Noterliği'nin ... tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesi, davalı şirket tarafından keşide edilen ... 29. Noterliği'nin ...tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesi,... Ticaret A.Ş.'nin kullandığı davacının lisans sahibi olduğu görseller, görselletin listesi ve fiyatlarına dayanıldığı görülmüştür.
Davacı tarafça davalı internet sitesi linklerinin listesinin, davaya konu ilgili görsellerin bulunduğu şekliyle Excel formatında liste halinde sunulduğu, emsal sözleşmelerin ibraz edildiği görülmüştür.
Davalı tarafça delil olarak dava konusu yayın, davacıya yapılan ödeme ve ihtarnamelere dayanıldığı görülmüştür.
Davalı vekilinin cevap dilekçesi kapsamında arabuluculuk dava şartının yerine getirilmediği yönündeki usuli itirazının tetkikinde; somut olayda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 110. maddesi ile düzenleme altına alınan “Davaların yığılması” durumu söz konusu olup davanın; tecavüzün men ve refi istemleri ile maddi tazminat olmak üzere birden fazla asli talebi içerdiği, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan tazminat davası arabuluculuğa tâbi ise de tecavüzün men ve refi istemine ilişkin dava, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan bir alacak ya da tazminat davası olmadığından arabuluculuğa tâbi olmadığı, bu hâli ile arabuluculuğa tâbi olmayan bir talep ile birlikteki tazmin istemi yönünden de davanın arabuluculuk zorunlu dava şartına tâbi tutulamayacağı anlaşılmakla; usuli itirazın yerinde olmadığı saptanmıştır.
Davalı vekilinin cevap dilekçesi kapsamında zamanaşımı definde bulunduğu görülmekle birlikte tetkikinde; haksız fiil hukuki sebebine dayalı huzurdaki dava kapsamında uygulanması gereken Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 72. maddesi hükümlerine göre 2 ve 10 yıllık zamanaşımı sürelerinin dava tarihi itibari ile dolmadığı tespit edilmekle yargılamaya devam edilmiştir.
HMK'nın 266. maddesi kapsamında çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektirmesi nedeni ile bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verilmiş olup bu suretle görevlendirilen bilişim uzmanı ..., sektör bilirkişisi ..., mali bilirkişi ...ve FSEK uzmanı ... tarafından düzenlenen 12/10/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacının davaya konu fotoğraflar için Takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak kaydıyla aktif husumet ehliyetini haiz olduğu, dava konusu fotoğrafların FSEK m.84 anlamında alelade fotoğraf(resim) kapsamında olup TTK.m 56 vd hükümlerine göre korunabileceği, davacı tarafından dosyada belirtilen “...” internet web sitesinin güncel olarak kullanımda ve aktif olduğu, dosyaya davacı tarafından İlgili internet sitesine bağlı olarak 48 farklı linkin sunulmuş olduğu, sunulan linklerden 5 adet linkin güncel olarak aktif ve yayında olduğu, 43 adet linkin güncel olarak yayında ve aktif olmadığı, ilgili linklerin/sayfaların kaldırıldığı/değiştirildiği anlaşıldığı, güncel olarak yayında olmayan linklerin dosyaya sunulan ekran görüntülerinden detaylıca incelendiğinde değerlendirme kısmında belirtilen tarihlerde davalının internet sitesinde yayında olduğunun anlaşıldığı, davalının tutulması zorunlu ticari defterlerinin, TTK hükümlerine göre usulüne uygun olarak tutulduğu, defterlerin sahipleri lehine takdiri delil niteliğine haiz olduğu, davacının talep edebileceği tazminatın emsal sözleşmelerdeki kullanımlar ile görsellerin türü, özellikleri, kullanımın mecrası da dikkate alındığında görsel başına 50 TL olabileceği 48 adet kullanım karşılığı talep edilebilecek bedelin 48 x 50 TL - 2.400 TL olabileceği bildirilmiştir.
Kök rapora yönelik itirazların tetkiki amacı ile bilişim uzmanı ..., sektör bilirkişisi ..., mali bilirkişi ...ve FSEK uzmanı ...tarafından düzenlenen 10/03/2022 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; davacının davaya konu fotoğraflar için Takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak kaydıyla aktif husumet ehliyetini haiz olduğu, dava konusu fotoğrafların FSEK m.84 anlamında alelade fotoğraf(resim) kapsamında olup TTK.m 56 vd hükümlerine göre korunabileceği, davacı tarafından dosyada belirtilen “...” internet web sitesinin güncel olarak kullanımda ve aktif olduğu, dosyaya davacı tarafından ilgili internet sitesine bağlı olarak 48 farklı linkin sunulmuş olduğu, sunulan linklerden 5 adet linkin güncel olarak aktif ve yayında olduğu, 43 adet linkin güncel olarak yayında ve aktif olmadığı, ilgili linklerin/sayfaların kaldırıldığı/değiştirildiği anlaşıldığı, güncel olarak yayında olmayan linklerin dosyaya sunulan ekran görüntülerinden detaylıca incelendiğinde değerlendirme kısmında belirtilen tarihlerde davalının internet sitesinde yayında olduğunun anlaşıldığı, davalının tutulması zorunlu ticari defterlerinin, TTK hükümlerine göre usulüne uygun olarak tutulduğu, defterlerin sahipleri lehine takdiri delil niteliğine haiz olduğu, davacının talep edebileceği tazminatın emsal sözleşmelerdeki kullanımlar ile görsellerin türü, özellikleri, kullanımın mecrası da dikkate alındığında görsel başına 50 TL olabileceği 48 adet kullanım karşılığı talep edilebilecek bedelin 48 x 50 TL = 2.400 TL olabileceği bildirilmiştir.
Tarafların beyan ve itirazları kapsamında bilirkişi heyet değişikliğine gidilmiş olup bu suretle görevlendirilen FSEK uzmanı ..., sektör bilirkişisi ..., fotoğraf sektörü uzmanı ... ve mali bilirkişi ...tarafından düzenlenen 01/11/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; dava konusu fotoğraflara ilişkin heyetimizce yapılan tespit kapsamında, ..., ... ve ... şirketinden temin edilen fotoğrafların davalı kullanımına konu olduğu, dava konusu fotoğrafların FSEK kapsamında eser vasfı bulunmadığı, FSEK md.84 hükmü kapsamında haksız rekabet hükümlerine göre korunması gerektiği, davacının ... Şirketinden ve ... şirketinden temin edilen fotoğraflar ve bu fotoğraflar açısından haksız rekabet için öngörülen korumadan yararlanma imkanı mevcut bulunmadığı, davacının ... şirketi tarafından temin edilen fotoğraflar üzerinde hak sahibi olduğu, işbu fotoğrafların FSEK md. 84 hükmü gereğince haksız rekabet korumasından yararlanabileceği, davacının dava dilekçesinde talepte bulunduğu kullanım bedelinin 5.050 USD - 14.06.2022 tarihli dilekçesinde talepte bulunduğu kullanım bedelinin 1.700 USD Yerinde inceleme sırasında sunduğu kullanım bedelinin 1.800 USD olduğu, Mahkemenin, davacının dava dilekçesindeki talebiyle bağlı kalacağını takdir etmesi halinde davalıdan talep edilecek haksız rekabet bedelinin (2018 ve 2019 kullanımları) 5.050 USD olabileceği, Mahkemenin davacının mahkemeye 14.06.2022 tarihinde sunduğu dilekçedeki kullanımların da haksız rekabet bedeline dahil edilmesini takdir etmesi halinde davalıdan talep edilecek bedelin (2018-2019 ve 2022 kullanım bedelleri) 5.050 + 1.700= 6.750 USD olabileceği, Mahkemenin davalının tespiti yapılan bütün kullanımlarının haksız rekabet bedeline dahil edilmesini takdir etmesi halinde davalıdan talep edilecek bedelin (2018-2019-2021 ve 2022 kullanım bedelleri) 8.550 USD olabileceği bildirilmiştir.
FSEK uzmanı ..., sektör bilirkişisi ..., fotoğraf sektörü uzmanı ...ve mali bilirkişi ... tarafından düzenlenen 24/07/2023 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; dava konusu fotoğrafların FSEK kapsamında eser vasfı bulunmadığı, FSEK md.84 hükmü kapsamında haksız rekabet hükümlerine göre korunması gerektiği, davacının ...Şirketinden ve ... şirketinden temin edilen fotoğraflar üzerinde hak sahipliği tespit edilemediğinden bu fotoğraflar açısından haksız rekabet için öngörülen korumadan yararlanma imkanının mevcut bulunmadığı, davacının ... şirketi tarafından temin edilen fotoğraflar üzerinde hak sahibi olduğu, işbu fotoğrafların FSEK md. 84 hükmü gereğince haksız rekabet korumasından yararlanabileceği, davacının dava dilekçesinde talepte bulunduğu kullanım bedelinin 5.050 USD - 14.06.2022 tarihli dilekçesinde talepte bulunduğu kullanım bedelinin 1.700 USD Yerinde inceleme sırasında sunduğu kullanım bedelinin 1.800 USD olduğu, mahkemenin, davacının dava dilekçesindeki talebiyle bağlı kalacağını takdir etmesi halinde davalıdan talep edilecek haksız rekabet bedelinin (2018 ve 2019 kullanımları) 5.050 USD olabileceği, Mahkemenin davacının mahkemeye 14.06.2022 tarihinde sunduğu dilekçedeki kullanımların da haksız rekabet bedeline dahil edilmesini takdir etmesi halinde davalıdan talep edilecek bedelin (2018-2019 ve 2022 kullanım bedelleri) 5.050 + 1.700 =6.750 USD olabileceği, Mahkemenin davalının tespiti yapılan bütün kullanımlarının haksız rekabet bedeline dahil edilmesini takdir etmesi halinde davalıdan talep edilecek bedelin (2018-2019-2021 ve 2022 kullanım bedelleri) 8.550 USD olabileceği Mahkemece davalı kullanımlarının eser üzerindeki hakların ihlali niteliğinde değerlendirilmesi halinde FSEK md.68 uyarınca talep edilebilecek rayiç bedelin 5.050 USD olabileceği ve 3 katına kadar tazminata hükmedilmesi hususunda Takdirin Mahkemede olduğu bildirilmiştir.
Davacı vekilinin 12/06/2024 havale tarihli talep arttırım dilekçesi ile belirsiz alacak davası şeklinde ikame ettikleri işbu davada talebini artırma zorunluluğunun doğduğunu, hesaplanan 5.050 USD'nin talep artırım tarihi itibariyle TL karşılığının 163.468,5 TL olduğunu, bu nedenle talebini 153.468,5 TL arttırarak toplam 163.468,5 TL'nin davalıdan tazminini talep ettiği, tamamlama harcının ikmal edildiği görülmüştür.
Huzurdaki davada; davacı şirketin eser hak sahibi olduğu iddia edilen fotoğrafların davalı yer sağlayıcı tarafından izinsiz olarak ''...'' internet sayfasında yayınlanması nedeni ile eser sahipliğinden doğan mali haklara tecavüzün ref'i, men'i ile neticeten talep arttırım sureti ile 163.468,5TL maddi tazminat talep edildiği, davalının davaya konu fotoğrafların eser niteliğine yönelik usule ve esasa yönelik itirazları kapsamında davanın reddini savunduğu, bu hâli ile somut olaydaki uyuşmazlığın; davaya konu fotoğraflar üzerinde davacının hak sahibi olup olmadığı, fotoğrafların eser niteliğini hâiz olup olmadığı, davalının davaya konu fotoğrafları hukuka aykırı şekilde kullanıp kullanmadığı, bu sebeple davacıya herhangi bir tazmin borcunun olup olmadığı noktalarında toplandığı saptanmıştır. Dosyada mübrez ... Temsil Sözleşmeleri incelendiğinde sözleşmelerin “I.Temel İlişki Koşullarımız” başlıklı hükmünde davacıya ...içeriklerinin lisanslama yetkisinin verildiği, sözleşmelerin eki mahiyetinde olan Ek-2 ... Fikri Mülkiyet Kılavuzu’na göre; ''Fikri ve diğer mülkiyet hakları ... kalmaya devam etmektedir. Davacı ihlal varsa- ...’ı derhal bilgilendirecek ve ihlal eylemlerini
soruşturma ve kovusturma konusunda tüm makul yardımı sağlayacaktır. ...’ın talebi üzerine davacı ... içeriği veya veya ... ticari markaları ile ilgili her türlü davada yer almayı kabul etmektedir. Yine ... içeriği ile ilgili işlemden elde edilen herhangi bir geri kazanımın, ...’ı temsil ettiği ölçüde ve tüm masrafların( makul avukatlık ücretler dahil) ödenmesinden sonra kaybedilen geliri temsil eden bu kısmı gelirin bölündüğü esasa göre bölünecektir. Ayrıca dosyada mübrez temsil belgelerine göre; “İşbu belge...’in Türkiye içindeki sahip olduğumuz görüntüleri Türkiye Sınırları dahilindeki tüm haklarımıza sahip olması, pazarlaması ve satması için tüm haklarımızı ...’a devrettiği tasdik eder. Bu bölgedeki hakların yetkisiz bir 3. Tarafça ihlal edilmesi durumunda imaja, C. Savcılığı, patent dairesi ve herhangi bir mahkeme de dahil olmak üzere Türkiye’deki herhangi bir makam nezdinde adımıza ve namımıza bu yetkisiz kullanıcı veya 3. Şahıslara karşı herhangi bir hak talebinde bulunma yetkisi veriyoruz. Ayrıca, herhangi bir ihtiyati tedbir ve tazminat talebi de dahil olmak üzere bu görüntülerle ilgili herhangi bir Fikri Mülkiyet Haklarının ihlali ile ilgili bir hak talebinde bulunma konusunda imaja yetki veriyoruz. Bu yetki bir sonraki bildirilere kadar yürürlükte kalır.” düzenlemeleri kapsamında davacının davaya konu fotoğraflar üzerinde hak sahibi olduğu ve böylece aktif husumet ehliyetini hâiz olduğu anlaşılmıştır.
Hukukun uygulanması başlıklı 6100 sayılı HMK'nın 33. maddesi uyarınca Hâkim, Türk hukukunu resen uygulamakla yükümlüdür. Dolayısıyla bir davada olayları belirtmek ve açıklamak taraflara, hukuki nitelendirme ise hâkime aittir. Bu nedenle tarafların hukuki nitelendirmeyi doğru yapmak zorunluluğu yoktur. Başka bir ifade ile hâkim, bildirilen hukuki sebeplerle bağlı olmayıp, hukuki sebebi kendiliğinden bulup uygulamakla sorumludur. Bu kapsamda her ne kadar davacı taraf dava dilekçesinde fotoğrafların eser niteliğinde olduğunu iddia ederek eser sahipliğine dayalı olarak tecavüzün men ve refi ile FSEK 68 ve 70. maddelere dayalı olarak maddi tazminat talep etmiş ise de FSEK'in 1/B maddesinde tanımı yapılan; ''Eser: Sahibinin hususiyetini taşıyan ve ilim ve edebiyat, musiki, güzel sanatlar veya sinema eserleri olarak sayılan her nevi fikir ve sanat mahsulleri'' düzenlemesi ile FSEK 4. maddesi kapsamında davaya konu fotoğrafların güzel sanat eseri olup olmadığının değerlendirilmesi gerekmiştir. İki farklı bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen ve çelişki içermeyen dosya kapsamına uygun tespitler ışığında davaya konu fotoğraflar incelendiğinde; fotoğrafların ünlülerin gündelik yaşamı ile sahne hayatlarına ilişkin spontane görüntülerini içeren fotoğraflar olduğu, ışık, kadraj, kompozisyon yönüyle herhangi bir estetik niteliğinin olmadığı, bu yönü ile alelade fotoğraflar olduğu kanaatine varılmıştır. Bu tespitler çerçevesinde davaya konu fotoğrafların FSEK 1 ve 4. maddeleri anlamında hususiyet ve estetik nitelikleri hâiz olmadığından güzel sanat eseri olmadığı sonucuna varılmıştır. Dolayısıyla davacı yanın eser sahipliğine dayalı olarak mali haklara tecavüzün men / ref, ilan istemlerine cevaz verilmesi mümkün olmamıştır. Yine davacı taraf dava dilekçesindeki tazminat talebini FSEK 68 ve 70. maddesine dayandırmış ise de anılı maddelere dayalı talep koşullarının oluşmadığı anlaşılmıştır. Bununla birlikte davaya konu fotoğraflar her ne kadar eser niteliğini hâiz değil ise de FSEK'in 84. maddesi kapsamında “Bir işareti, resmi ve sesi, bunların nakle yarayan bir alet üzerine tespit eden veya ticari maksatla haklı olarak çoğaltan yahut yayan kimse, aynı işaretin, resmin veya sesin üçüncü bir kişi tarafından aynı vasıtadan faydalanılmak suretiyle çoğaltılmasını veya yayınlanmasını men edebilir.
Tecavüz eden tacir olmasa bile birinci fıkra hükmüne aykırı hareket edenler hakkında haksız rekabete müteallik hükümler uygulanır.
Eser mahiyetinde olmayan her nevi fotoğraflar benzer usullerle tespit edilen resimler ve sinema mahsülleri hakkında da bu madde hükmü uygulanır.” düzenlemesi gereğince davacının haksız rekabet hükümlerine dayalı olarak hukuki koruma talep edebilmesinin mümkün olup olmadığı hususunun irdelenmesi gerekmiştir. Bu noktada yapılan incelemede; davacının dosyaya sunduğu karşılaştırmalı foto ve kullanım içerikleri ile son alınan bilirkişi raporundaki teknik inceleme kısmındaki değerlendirmeler birlikte dikkate alındığında; davacının temsilcisi olduğu ... şirketinin içeriklerinin davalı tarafça kullanıldığı, taraflar arasındaki hukuki ilişki sona erdikten sonraki kullanımların hukuka aykırı olacağı, linklerin bir kısmında yer alan içeriklerin silinmesinin link ismi ve davacının sunduğu kullanım görselleri dikkate alındığında bu linklerin de kullanıldığı kanaatini doğurduğu, raporun ekinde sunulan tespit raporunda yer aldığı üzere, ... tarafından temin edilen fotoğrafların, davalının sorumluluğundaki ''...'' web sitesinde kullanıldığının tespit edildiği, davalının aşamalardaki itirazlarında “davaya konu fotoğrafların bedeli karşılığında 2015-2018 yıllarında davacı ile vardığı anlaşma gereği kullanılan fotoğraflar olduğunu, bilahare bu fotoğrafların davalı tarafından asla kullanılmadığını” belirtmiş ise de dosyaya sunulan mail yazışmaları ve ihtarnameler incelendiğinde, en son 31/01/2018 tarihli ocak ayı davalı görsel kullanım bedeline ilişkin faturanın davacı tarafından kesildiği, faturanın davalı tarafından iade edildiği görülmüştür. Dosyada tespit edilen kullanım görsellerine bakıldığında ise 17/02/2018 tarihi ve sonrasına ilişkin oldukları, taraflar arasındaki ilişkinin sona ermesinden sonra kullanıldığı anlaşılmıştır. Tüm bu hususlar çerçevesinde, tespite konu fotoğrafların taraflar arasındaki hukuki ilişki sona erdikten sonraki kullanımlarının FSEK 84. maddesi hükmü kapsamında haksız rekabet korumasından yararlanabileceği kanaatine varılmıştır. Neticeten emsal sözleşmeler ile ... News firmasından temin edilen fotoğrafların davalı tarafından yayınlanma tarihine göre listeleme kapsamında HMK'nın 26. maddesi ışığında davacının dava dilekçesindeki talebine konu 2018 ve 2019 kullanımları itibari ile 5.050 USD karşılığı/ 163.468,5 TL maddi tazminat istemi yönünden davanın kısmen kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile,
A- Davacının eser sahipliğinden doğan mali haklarına tecavüzün men ve ref'i ile hükmün ilanı istemlerinin Reddine,
B-Maddi tazminat isteminin kabulü ile 163.468,5 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
2-Alınması gereken 11.116,54 TL ilam harcından peşin yatırılan 170,78 TL harcı ve 2.621,00 TL tamamlama harcının mahsubu ile eksik kalan ve 8.374,75 TL harcın davalıdan tahsiline,
3-Kabul edilen Maddi tazminat talebi yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 40.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Reddedilen eser sahipliğinden doğan mali haklarına tecavüzün men ve ref istemleri yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 40.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafın yaptığı 54,40 TL başvuru harcı, 170,78 TL peşin harç, 2.621,00 TL tamamlama harcı, 11.000 TL bilirkişi ücreti, 433 TL tebligat ve müzekkere masrafı olmak üzere toplam 14.279,18 TL nin takdiren 2/3 üne tekamül eden 9.519,45 TL nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafından yapılan 3.000 TL bilirkişi ücreti ve 50 TL tebligat ve müzekkere masrafı olmak üzere toplam 3.050,00 TL nin takdiren 1/3 üne tekamül eden 1.016,66 TL nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Taraflarca fazla yatırılan gider avansının karar kesinleştiğinde ödeyen tarafa iadesine,
Dâir; taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 20/11/2024

Katip Hakim
E-imzalıdır E-imzalıdır