Karar Detayı

T.C.
İSTANBUL
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/710 Esas
KARAR NO : 2025/117

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 02/11/2023
KARAR TARİHİ : 18/02/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamaları sonunda :
TALEP:
Davacı vekilinin mahkememize vermiş olduğu dilekçesinde özetle: "Davalı-Borçlu Şirket; takibe itiraz dilekçesinde İİK’ya göre ilamsız takipte yetkili icra dairesinin borçlunun takip tarihindeki ikametgah adresinin bulunduğu yer icra dairesi olduğunu, şirket adresinin ... ili, ... ilçesi sınırları içerisinde olması nedeniyle ... İcra Dairesinin yetkili olduğunu ileri sürmektedir. Ancak Davalı-Borçlu göz ardı edilen husus; Davacı/Alacaklının seçimine göre icra takibinin hem genel hem de özel yetkili icra dairesinde açılabileceğidir.“Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir.” Dolayısıyla takibe konu borcun ihlalli geçişten kaynaklanan para borcu olması nedeniyle; Davacı-Alacaklı Şirket; seçimlik hakkını TBK md.89/1 yönünde kullanarak, şirket merkezinin bulunduğu ... İcra Dairelerinde takip açılışını gerçekleştirmiştir.
...’nun işletmesi Davacı Müvekkil Şirket tarafından yürütülmektedir.
Davalı-Borçlu şirkete ait ... , ... plakalı araçlar ile muhtelif tarihlerde ücret ödenmeksizin ihlalli geçişler yapılmıştır.
Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30. maddesinin 7. Fıkrası gereğince, ihlalli geçiş tarihinden itibaren on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilme imkânı verilmekte ise de, işbu davaya konu ihlalli geçiş ücretlerinin anılan süre içerisinde ödenmediği tespit edilmiştir.
Geçiş ücretlerinin süresi içerisinde ödenmemesi üzerine Müvekkil Şirketçe; Davalı-Borçlu Şirket aleyhine ... 37.icra Müdürlüğü‘nün ... E. sayılı dosyası ile ödenmeyen geçiş ücretleri ve geçiş ücretlerine 6001 Sayılı Kanunun 30/5 maddesi uyarınca tahakkuk ettirilen gecikme cezası alacağının tahsili amacıyla icra takibi başlatılmıştır.
Ancak Davalı-Borçlu-Şirket, “borcun tamamına, ve her türlü ferilerine” itiraz etmiş , İlgili İcra Müdürlüğünce de söz konusu itirazın süresinde olması halinde takibin durdurulmasına karar verilmiştir.
Davalı-Borçlu Şirketin itirazları zaman kazanma amacı ile haksız ve kötüniyetle yapılmış olduğundan, tarafımızca süresi içerisinde itirazın iptali davası açılmaktadır.Davalı-Borçlu Şirketin Kendi İhmal ve Kusurunun Sonuçlarından Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirketi Sorumlu Tutmaya Çalışması Kabul Edilemez Niteliktedir.
Davalı-Borçluya ait muhtelif plakalı araçlar ile işletme hakkı Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’e ait Otoyol’da muhtelif tarihlerde ücret ödenmeksizin ihlalli geçişler yapılmıştır.
Davalı-Borçluya ait araçların Otoyol’u kullandığı anlarda HGS/OGS hesapları müsait değildir. Takdir edileceği üzere HGS/OGS hesabını müsait tutmak ve geçiş ücretini ödemeye yetecek bakiye bulundurmak Davalı-Borçlu Şirketin sorumluluğundadır.
Bununla birlikte Otoyoldaki tüm levha ve uyarılarla yolun genel durumuna dikkat ederek araç kullanmak araç sahiplerinin ve sürücülerin kendi sorumluluklarındadır. Benzer şekilde KGM ve Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket tarafından yapılan ilanlar da vatandaşa yeterli bilgilendirmeyi sağlamaktadır. Bu durumda ücretli otoyolları kullanan Davalı-Borçlu HGS/OGS hesabını müsait tutmayarak Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’in sağladığı hizmetin karşılığında ücret ödeme yükümlülüğünü kendi kusuruyla ihlal etmiştir. Davalı-Borçlu Şirketin kendi ihmal ve kusurunun neticesini Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’e yüklemeye çalışması kabul edilemez niteliktedir.
Ayrıca Davacı-Alacaklı Müvekkil şirketçe, Davalı-Borçluya ait plakalara tanımlı HGS hesabına ilişkin provizyon sorgusu kontrolü yapılmış ve geçişlere ilişkin provizyon sorgusunun “İptal Ürün/Kayıt Bulunamadı- Talimat Onayı Verilmemiş/Kayıt Bulunamadı- Aktif talimat bulunamadı” sonucu ile döndüğü anlaşılmıştır. Hesabı müsait olmayan ve geçişe ilişkin banka provizyon sorgusu olumsuz dönen davalının OGS/HGS etiketinden geçiş ücreti çekilememiş ve ücreti ödenmeyen geçişleri için geçiş ücreti ve bu geçiş için yukarıda açıklandığı üzere ceza bedeli borçları tahakkuk ettirilmiştir. Yapılacak olan hesaplamayla da görüleceği üzere Müvekkil Şirket kanuna uygun olarak ihlalli geçiş ücreti tahakkuk ettirmiş ve cezai yaptırım uygulamıştır.
Söz konusu düzenlemeler kapsamında Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket tarafından, geçiş yapan araçlara ait OGS veya HGS hesaplarından geçiş ücreti tahsil edilmektedir. OGS veya HGS cihaz ve hesaplarının uygun olmaması halinde araç sahipleri, ihlalli geçiş tarihinden başlayarak on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilmektedirler. Belirtilen süre içinde ücreti ödemeyenler hakkında ise kanunun açık hükmü uyarınca ücretin dört katı tutarında ceza uygulanmaktadır. Davacı-Alacaklı Müvekkilin söz konusu cezayı uygulamaması kanuna aykırılık teşkil edeceğinden bu konuda Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’e bir sorumluluk yüklenmesi hukuka aykırı olacaktır.
Dosya kapsamındaki ihlalli geçiş tarihlerinde cezalar hakkında sorgulama yapılabilecek ve Müvekkil Şirket’e ödeme yapılabilecek kanallar açıktır. Ziraat Bankası, Halk Bankası web sitesi (...) ve mobil uygulamalar üzerinden hem sorgulama hem de Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’e sanal pos aracılığı ile kredi kartı ve banka kartı vasıtasıyla ödeme yapılabilmektedir.
Bundan bağımsız olarak Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’in gerek 6001 sayılı Kanun uyarınca gerekse de başkaca ilgili mevzuat kapsamında ihlalli geçiş yapan araç sahiplerine, ihlalli geçiş yapıldığına ilişkin herhangi bir bildirim yapma yükümlülüğü bulunmamaktadır.
Dolayısıyla Davacı-Alacaklı Müvekkilin uyguladığı tüm işlemlerin mevzuata ve hakkaniyete uygun olduğu açıkça görülmektedir. Davalı-Borçlu Şirket hakkında ... 37.icra Müdürlüğü‘nün ... E. sayılı dosyası ile başlatılan icra takibinde; 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'un 2 nci maddesi uyarınca işlemiş ve işleyecek dönem için takip tarihinde yürürlükte olan %9,75 ticari faiz oranı- değişen oranlarda ve faiz oranlarındaki artıştan doğan her türlü hakkımız saklı tutularak talepte bulunulmuştur.
Sayın Mahkemenin icra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için; Davacı-Alacaklı tarafın dava dilekçesinde açıkça icra inkar tazminatı talep etmesi, geçerli bir ilamsız genel icra takibi olması, borca konu alacağın likit olması ve borçlunun itirazının haksız olması gerekmektedir.
Bahse konu davada, Davacı-Alacaklı Müvekkil şirketin takibe konu dosyadan olan alacağının likit olduğu ve Davalı-Borçlu Şirketin kötüniyetli olarak ve takip sürecini sürüncemede bırakmak maksadı ile takibe itiraz ettiği de açıktır. Davacı Alacaklı Müvekkil Şirketin alacağının tahsili maksadıyla başlattığımız icra takibine davalı borçlu tarafından yapılan itiraz üzerine bu kez Arabuluculuk Daire Başkanlığı nezdindeki yetkili arabuluculuk merkezine başvurulmuş ve fakat dava öncesi zorunlu olarak gerçekleştirilen toplantılar neticesinde ''anlaşamama'' belgesi düzenlenmiştir. İşbu durum üzerine Alacaklı Müvekkil şirketin alacağının tahsili maksadıyla işbu itirazın iptali davasını açmak gereği duyulmuştur. Davamızın kabulü ile;
Davalı-Borçlunun ... 37.icra Müdürlüğü‘nün ...Esas sayılı dosyası kapsamında yapılan itirazın iptali ile, takibin devamına,
Davalı-Borçlu Şirketin İİK.m.67/2.maddesi uyarınca takip konusu alacağın %20' sinden az olmamak üzere İcra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin Davalı-Borçlu Şirkete yükletilmesine,
karar verilmesini" talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:
Davalıya usulüne uygun tebligat yapıldığı ancak davalının cevap dilekçesi sunmamış olduğu görüldü.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Mahkememizde görülmekte olan işbu dava, davacı tarafından davalıya ait iki araçla muhtelif zamanlarda işletmiş olduğu otoyollardan ücret ödenmeksizin geçiş yapmış olduğu iddiasıyla başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali isteminden ibarettir.
Mahkememiz ara kararı gereği alanında uzman bilirkişiden rapor aldırtıldığı ve bilirkişinin mahkememize sunmuş olduğu raporunda özetle: "Davacı ... A.Ş.ile Davalı ....Ltd.Şti.arasında itirazın iptali davası ile ilgili olarak dava dosyası içerisnde yer alan tüm bilgi, belge,CD ve belgeler tarafımdan incelenemsi sonucu yapılan değerlendirmeler neticesinde; Davacı tarafın iddia ettiği,davalıya ait ... plakalı çekici ile ... plakalı çekicinin 01.03.2022 tarihinde davacının işlettiği... ile Otoyollarından ücret ödenmeksizin 2 defa ihlalli geçiş yapılmış. olup davalı tarafından ihlalli geçişlerin ödendiğine dair her hangi bir belge sunulmamıştır. Bu konuda savunmalarıda dosyada bulunmamaktadır. Raporun 2.8 bölümünde davalının toplam alacağı tablo 2'de hesaplanmıştır. Ancak ihlalli geçiş sayısı 2 adettir Davacı tarafından hesaplanan alacak faizleri hariç 3.511,35 TL olduğunu,tarafımdan hesaplanan tutarı ise 3.109,08 TL olduğunu sayın mahkemenin takdirlerine arz ederim. Davacı ... 37. İcra dairesinin ... Esas sayılı dosyasında,davalı aleyhine 3.511,35 TL talep ile icra takibi başlattığı, Davacının takip tarihi itibariyle davalıdan * Asil alacak 3.105,00 TL, faiz tutarı 3,464 TL ile 0,622 TL katma değer vergisi olmak üzere 3.1091084 TL alacaklıdır" şeklinde görüş ve kanaat bildirmiştir.
Mahkememiz ara kararı gereği dosyanın ek rapor alınmak üzere bilirkişiye tevdii edildiği ve bilirkişinin mahkememize vermiş olduğu ek raporunda özetle: "Davacının iddia ettiği faize başlangıç tarihi ile Dava tarihi olan 02.11.2023 tarihleri arasında TCMB'nin Reeskont ve avans faiz oranları 24.06.2023 tarihine kadar 15,75 TL dir. Dava konusu araçların ihlalli peçileri 2 adet olup 01.03.2022 ile yine 01.03.2022 tarihleri arasındadır.İcra takip tarihi 01.12.2022 olduğunu; Tablo kök rapor ekinde sunulmuştur. Dolayısıyla hesaplamalarda davacının alacağı toplamda (3.105,00 TL Asıl alacak,3.464 TL faiz 0,622 KDV olmak üzere ) 3.109,084 TL dir. Davacı tarafın dosyaya sunduğu iki adet ihlali geçiş var, tutarı 3.105,00 TL dir. Davacı davalı aleyhine Asıl alacağını 3.511,35 TL olarak beliritmişlerdir.( 3.511,35 - 3.105,00 ) — 406,35 TL fark faizden kaynaklanan bir eksiklik değil. davacı bu farkın başka bir geçişte ücret ödemeksizin geçmiş ise; belgelememiştir,yahut hatalı hesaplama sonucu tespit edilen miktar var ise, sayın mahkeme takdirindedir." şeklinde görüş ve kanaat bildirmiştir.
Mahkememizce ... 37. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası UYAP üzerinden getirtilmiş olup incelenmesinde; davacı şirket tarafından, davalı aleyhine 3.105,00 TL asıl alacak, 344,37 TL faiz, 61,98 TL KDV olmak üzere toplam 3.511,35 TL'nin icra takip tarihinden itibaren asıl alacağa yıllık %9 oranında faiz işletilmek kaydı ile tahsili talebi ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, yasal süresinde borçlu vekilinin borca ve fer'ilerine itiraz ettiği, itiraz sonucunda icra takibinin durduğu, iş bu itirazın iptali davasının mahkememize İİK.m.67 hükmü uyarınca 1 yıllık yasal süresi içerisinde açılmış olduğu anlaşılmıştır.
İhlalli geçiş iddiası bakımından;
Davalı şirket adına kayıtlı olan..., ...plaka sayılı araçların ihlalli geçişte bulunduğuna ilişkin fotoğrafların bulunduğu, ilgili araçlar ile 01/03/2022 tarihinde 1 adet ihlalli geçişin bulunduğu, bilirkişi tarafından yapılan hesaplamalara göre davalı tarafından ihlalli geçiş miktarının araç başına 310,50 TL olduğu, ceza miktarının ise 1.242,00 TL olduğu ve toplam araç başına 1.552,50 TL alacaklı olduğunun hesap edildiği ve iki farklı araç ile aynı tarihte ihlalli geçiş yapıldığından davalının toplam 3.105,00 TL davacıya borcu olduğu anlaşılmıştır.
İşlemiş faiz ve KDV iddiası bakımından;
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi'nin ...E... K sayılı ilamında özetle; "İşlemiş faiz+KDV yönünden inceleme ve değerlendirme:
Davacı şirket tarafından geçiş ücretlerinin ve ceza bedellerinin tahsili noktasında uygulanması gereken yasal düzenleme, yasanın 30. maddesinin 5, 6 ve 7. fıkralarıdır. Zira 3. fıkrada düzenlenen tebliğ hükmünün, maddenin birinci fıkrasında belirtilen idari para cezaları ile geçiş ücretleri ve ikinci fıkrasında yer alan idari para cezaları yönünden geçerli olduğu açıkça düzenlenmiş olup, idari para cezalarının ise Genel Müdürlükçe yetkilendirilen personel veya trafik polisi, trafik polisinin görev alanı dışında kalan yerlerde jandarma personeli tarafından verileceği belirtilmiştir.
Davacı şirket tarafından tahsil edilen geçiş ücretleri ve cezalar ise bu kapsamda olmadığından, yasal düzenleme ile tebliğ zorunluluğunun olmadığı ve geçiş tarihinden itibaren 15 günlük süre içerisinde ödenmesi gerektiği açıktır. Ancak bu hükmün uygulanabilmesi için ihlalli geçişin, geçiş anında muhataba bildirilmesi gerekmektedir.
Davacı tarafından ihlalli geçiş esnasında bu bildirimlerin basılarak davalıya ait araç sürücülerine teslim edildiğinin ispatlanması gerekmektedir. OGS cihazı/ HGS etiketi bulunduğu sabit olan davalı araçlarının, gişelerden geçiş yaptığı esnada geçiş ücretlerinin bakiye olmaması yada başka bir nedenle tahsil edilemediğinin, nakit/kart ile ödeme yapılmadığının ve ödeme yapmaksızın geçiş yapılması sebebiyle 15 gün içerisinde cezasız ödeme yapma imkanına sahip olduklarının, davalı tarafça bilindiği ancak ödeme yapılmadığı yönündeki davacı iddiası ile geçiş ücretleri ve cezaların muaccel olduğu tarihin bu şekilde belirlenmesi mümkündür.
Davacı vekili tarafından sunulan beyan dilekçeleri ve istinaf yasa yolu başvuru dilekçesinde, davacı şirketin araç sahibi/sürücüsüne bildirim yapma yükümlülüğü bulunmadığı belirtildiğinden uyuşmazlığa konu dosyada bildirim yapma yükümlülüğünün yerine getirilmediği nazara alınarak inceleme yapıldığında, mahkemece takip öncesi işlemiş faiz talebi ve KDV'nin yerinde olmadığı yönündeki tespitin yerinde olduğu anlaşılmıştır. " şeklinde karar verilmiştir.
Emsal mahiyetteki İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi'nin ilamı da dikkate alındığında davacı tarafından davalıya ya da davalı sürücüsüne ihlalli geçişin bildirim yapıldığının ispat edilememiş olması nedeniyle temerrüdün davalı için oluşmadığı anlaşılmakla işlemiş faiz ve KDV yönünden davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere :
Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİNE,
1-Davalı tarafından ... 37. İcra Dairesi'nin ...Esas sayılı dosyasına yapmış olduğu İTİRAZIN KISMEN İPTALİNE, takibin 3.105,00 TL asıl alacak üzerinden takip talebindeki şartlarla DEVAMINA, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Alacağın % 20'si olan 621,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar tarihi itibariyle 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40 TL harçtan peşin alınan 269,85 TL'nin mahsup edilerek bakiye 345,55‬ TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
4-6325 Sayılı Yasa'nın 18/A-14 maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin m.26 hükmüne göre Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin kabul ve red durumuna göre 2.745,60 TL'sinden davalı tarafın, 374,40 TL'sinden davacı tarafın sorumlu olması kaydı ile tahsili ve hazineye irat kaydına,
5-Davacı tarafından yatırılan 269,85 TL peşin harç, 269,85 TL başvuru harcı gideri toplamı olan 539,7‬0 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden davanın kısmen kabul edilen 3.105,00 TL üzerinden hesaplanan yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. 13/2 maddesi gereği takdir olunan 3.105,00 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirmediğinden bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
8-Davacı tarafından yapılan 331,25 TL tebligat, posta gideri ile 3.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.331,25 TL yargılama giderinden kabul ve red durumuna göre 2.931,50 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
9-Davalı tarafından yapılan her hangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
10-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK.m.333 hükmü uyarınca ilgili tarafa iadesine,
Dair; Davacı vekilinin yüzüne karşı ve diğer tarafın yokluğunda miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 18/02/2025

Katip
e-imzalıdır

Hakim
e-imzalıdır