Karar Detayı

T.C.
İSTANBUL
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/191 Esas
KARAR NO : 2025/89

DAVA : İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 16/03/2023
KARAR TARİHİ : 11/02/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamaları sonunda :
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA: Davacı vekili tarafından Mahkememize sunulan dava dilekçesinde özetle; " Müvekkil şirket, 3996 sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun hükümlerine göre ...’nun işletme hakkı sahibi; davalı ise işletme hakkı müvekkil şirkette bulunan köprü ve/veya otoyolu kullanmış olan şirkettir. Davalı, ... plakalı aracıyla 14.11.2020 ile 31.12.2020 tarihleri arasında 10 kez geçiş ücreti ödemeksizin müvekkil şirketin işletmesinde olan köprü ve/veya otoyoldan ihlalli geçiş yapmıştır. Bedeli ödenmeden yapılan geçiş ücretleri 15 günlük sürede de ödenmediği için davalı hakkında ... 24. İcra Müdürlüğü'nün... E. sayılı dosyasıyla takip başlatılmıştır. Davalı taraf, itiraz dilekçesi ile yetkiye, borca ve ferilerine itiraz etmiştir. Bunun sonucunda takip durdurulmuş ve müvekkil şirketin mağduriyetine sebep olunmuştur. İşbu itirazların tarafınızca kabul edilebilir hiçbir yarı bulunmamakla beraber davalı yanca sırf takibi durdurmak için yapıldığı ortadadır. Davalı tarafın itiraz dilekçesinde yer alan "...müvekkilim aleyhine icra takibi yapmaya yetkili icra müdürlüğü kanun gereği müvekkilim ... Ltd. ŞTİ.'nin ikametgah yargı çevresi olan ... İcra Müdürlüğü'dür. Alacaklı belirtilen icra müdürlüğünde takip başlatmamıştır. Bu nedenle sayın müdürlüğünüzün yetkisine itiraz ediyorum. Ayrıca müvekkilimin böyle bir borcu olmadığı için müvekkilim adına borca ve borcun tüm ferileriyle birlikte tamamına itiraz ediyoruz. Dosya borcunun tamamına, hukuki ilişkiye, borçlu sıfatına, faize ve ve yetkiye yaptığımız itirazımızdan dolayı takibin durdurulmasını..." şeklindeki beyanları hukuka aykırıdır. Davalı belirtilen tarihlerde müvekkil şirketin işletme hakkına sahip olduğu köprü ve/veya otoyoldan ihlalli geçiş yapmış, borcu doğuran hukuki ilişki bu sebeple meydana gelmiştir. Bu durum, şirket kayıtlarının incelenmesiyle de görülecektir. Davalının müvekkil şirket tarafından işletilen köprü ve/veya otoyolun kullanılmadığına dair bir itirazı da bulunmamaktadır. Dolayısıyla ihlâlli geçiş ücretini 15 günlük yasal süre içinde ödeme yükümlülüğü, münhasıran araç sahibi üzerindedir. OGS-HGS hesaplarında yeterli bakiye bulunup bulunmadığını bilmek, öğrenmek ve denetlemek de araç sahibinin yükümlülüğü olup, bu konuda abonelik ilişkisi çerçevesinde banka ya da PTT ile yaşanabilecek her tür sıkıntının da Banka/PTT müşterisi araç sahibi ile ilgili kurum arasında çözümlenmesi gerekmektedir. Müvekkil şirketin, bu hesaplardaki bakiyeyi görmeye yetkisi olmadığı gibi, bu yönde doğabilecek bir ihtilafın tarafı da değildir. Davalı taraf, geçiş ücretini ödemek amacıyla hesabını müsait hale getirmiş olsa dahi dava konusu dışında kalan ihlâlli geçişleri mevcutsa ve/veya o esnada başkaca otoyolu kullanıyorsa bu geçişlere ilişkin ücretler dava konusu alacaktan önce tahsil edilebilmektedir. Geçiş anında hesapta çekilmesi gereken geçiş bedelinden bir kuruş dahi eksik bakiye olsa dahi sistem bu durumu yetersiz bakiye olarak algılamaktadır ve dolayısı ile tahsilat yapılamadığı için geçiş ihlâlli olarak değerlendirilmektedir. Ayrıca kullanıcıların HGS/OGS hesapları, müvekkil şirket ile ilgisi olmayan bir nedenden dolayı (“Ürün Kara Listede”, “OGS’de Tanımlı Olmayan Plaka”) tahsilata kapalı olabilmektedir. Örnek vermek gerekirse; geçiş yapılan otoyol ücretinin 20,00 TL olması durumunda kullanıcının geçiş sırasında hesabında 20,00 TL ve üzeri bakiye varsa bu bedel çekilir, (kullanıcının HGS/OGS cihazında hesaptan çekim yapılmasını engelleyen problem olmaması vb. gibi müvekkil şirket tarafından bilinemeyecek durumların olmadığı varsayımında) ancak o sırada hesapta 19,99 TL bakiye olsa dahi bu tutar çekilemez ve sistem geçişi ihlalli geçiş olarak nitelendirir. Kullanıcının geçiş yaptıktan sonraki 15 günlük süre içerisinde hesabına 20,00 TL ve üzeri bakiye yükleme yapmış olması halinde ise, yine müvekkil şirketin provizyon sorgulaması yaptığı esnada hesapta yeterli bakiye olması ve bankanın provizyon sorgusuna olumlu dönüş yapması gerekir. Yani; geçişi takip eden ve cezasız ödeme imkânı sunulan 15 günlük süre içerisinde bakiye yüklense dahi, provizyon sorgusu alınmadan evvel kullanıcı başka otoyollardan geçebileceği, ya da onlardan kaynaklı ödenmemiş geçiş ücretleri hesaptan çekilebileceği için salt olarak ihlalli geçişi takip eden 15 günlük süre zarfında bakiye yüklenmesi yeterli olmayacak olup, açıkça belirtildiği üzere geçiş ücretinin ödendiğinin kullanıcı tarafından kontrol edilmesi gerekmektedir. Sonuç olarak; müvekkil şirketin sadece geçiş esnasında geçiş ücreti ödenmişse ya da 15 günlük zaman zarfında -yükümlülüğü olmamakla birlikte- provizyon alındığı anda yeterli bakiye var ise geçiş ücretini tahsil kabiliyeti olup, her an tahsil edebilmesi, HGS/OGS hesaplarında yeterli bakiye varken tahsilata engel olması mümkün değildir. Davalı tarafın geçiş yaptığı esnada HGS/OGS sisteminde yeterli bakiyenin olup olmadığını veyahut sistemin tedarik ettiği banka/ödeme kanalından kaynaklı bir sorun olup olmadığını müvekkil şirketin bilemeyeceği, araştıramayacağı ve kendisine böyle bir sorumluluk da atfedilemeyeceği aşikârdır. Sadece HGS veya OGS kartlarının banka hesabında yeterli bakiye olduğunu iddia etmektedir. yönünde karar vermiştir. Bu durumda davalının ihlali sebebiyle davacının, davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı anlaşılmaktadır. Geçiş esnasında ödeme olmadığında veya HGS veya OGS sisteminden provizyon alınamadığı takdirde gişe çıkışlarındaki bariyerler açılmadığından, davalı ücret ödemeden geçiş yaptığını bilmektedir. OGS ve HGS kartlarından para çekilmemesi halinde davalı geçiş ücretini ödemek zorundadır. Somut uyuşmazlıkta, davacının özel hukuk hükümlerine tabi ticari şirket olduğu, davacıya, 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için farklı hukuki rejim ve usulleri düzenleme yetkisi verildiği, davacının ihlal sebebi ile davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı şeklinde hüküm kurulmuştur. Huzurdaki davayı ikame etmek suretiyle, haksız ve kötü niyetli itirazın iptali ile takibin devamına ve alacak üzerinden asgari %20 oranında icra inkâr tazminatına hükmedilmesini..." talep ve dava etmiştir.
CEVAP; Davalı taraflara usulüne uygun olarak dava dilekçesi ve tensip zaptı tebliğ edilmiş olup davalılar tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır.
(II) YARGILAMA SÜRECİNDE TOPLANAN DELİLLER:
(1) Y a z ı l ı D e l i l l e r ;
... 24.İcra Müdürlüğünün ...E.sayılı dosyasının iki hafta içinde uyap üzerinden mahkememize gönderilmesi istenilmiş olup gelen cevap dosyamız arasına alınarak incelenmiştir.
Türkiye Noterler Birliği'ne müzekkere yazılarak ... plaka sayılı aracın ihlal yaptığı iddia edilen 14/11/2020-31/12/2020 tarihleri arası malikini gösterir sicil kaydının iki hafta içinde mahkememize gönderilmesi istenilmiş olup gelen cevap dosyamız arasına alınarak incelenmiştir.
Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'ne müzekkere yazılarak davaya konu ...plakalı ihlalli geçiş tarihi olan 14/11/2020-31/12/2020 itibariyle (hasar dosyası, kaza tespit tutanağı, ekspertiz raporu, kazaya dair fotoğraflar vb.) kayıtlarının iki hafta içinde mahkememize gönderilmesi istenilmiş olup gelen cevap dosyamız arasına alınarak incelenmiştir.
Davalı asile HGS/OGS kartlarının bağlı olduğu banka veya PTT şube ve hesap bilgilerini bildirmek üzere iki haftalık kesin süre verilmesine, bildirdiği takdirde ilgili şubeye müzekkere yazılarak hesabın 14/11/2020-31/12/2020 tarihleri arasında bakiye durumunu gösterecek şekilde dökümün gönderilmesi istenilmiş olup gelen cevap dosyamız arasına alınarak incelenmiştir.
Dosyanın mahkememizce resen belirlenecek trafik alanında uzman bilirkişiye tevdine, dosyada mevcut belgeler ve davacı tarafça dosyaya sunulan CD incelenmek suretiyle İhlalli geçiş bulunup bulunmadığı, davacının takip tarihi itibariyle ihlalli geçişten kaynaklı olarak alacağının bulunup bulunmadığı hususunda rapor alınmasına karar verilmiştir.
Bilirkişiden alınan 18/10/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; " Yapılan inceleme neticesinde; dava konusu aracın ücretli karayolundan belirli aralıklarla geçiş yaptığı ve bu aracın ihlalli geçişlerine dair zaman mühürlü fotoğrafların dava dosyasında mevcut olduğu görülmektedir. (10 adet geçiş ve 10 adet fotoğraf) İlgili tarihlerde 10 adet dava konusu geçişin cezai işleme konu olduğu, 15 günlük süre içerisinde mevzuat gereği 4 katı kadar ceza bedelinin davacı tarafça geçiş bedeline ilave edildiği ve bu ihlalli geçişlere yansıtılan bedeller ile birlikte geçiş ücretlerinin toplamının 665,50 TL (Tablo-1) olarak hesaplandığı anlaşılmaktadır. İhlalli geçişlere ait asıl alacak miktarının toplamı Tablo-1'den de anlaşılacağı üzere 665,50 TL olmaktadır. Ticari faiz oranı yıllık %16,75'tir. Son ödeme tarihi, her bir ihlalli geçişten on beş gün sonrası ve takip tarihi olan 27.05.2021 tarihi arasında ve yıllık %16,75 ticari faiz oranı ile yapılan hesaplama Tablo-2'de gösterilmiştir. Dava konusu ihlalli geçişlere (10 adet) yansıtılan bedeller ile birlikte ilgili dönemlerde geçerli olan ticari faiz oranı uygulanarak asıl alacak + faiz ve faiz KDV'si olmak üzere 721,89 TL olarak takibin devamının gerektiği... " rapor edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; dava dilekçesinde belirtilen nedenlerle; takip tarihi itibariyle davacının alacağının bulunup bulunmadığı varsa miktarının tespiti ile icra inkar tazminat istemine ilişkindir.
Uyuşmazlığın çözümü kapsamında ... 24. İcra Müdürlüğünün...E.sayılı dosyası,... plaka sayılı aracın ihlal yaptığı iddia edilen 14/11/2020-31/12/2020 tarihleri arası malikini gösterir sicil kaydı celp edilmiş; akabinde dosya dosyada mevcut belgeler ve davacı tarafça dosyaya sunulan CD incelenmek suretiyle ihlalli geçiş bulunup bulunmadığı, davacının takip tarihi itibariyle ihlalli geçişten kaynaklı olarak alacağının bulunup bulunmadığı hususunda rapor hazırlamak üzere trafik alanında uzman bilirkişiye tevdiine karar verilmiştir. Bilirkişi, 18/10/2024 tarihli bilirkişi raporunda ihlalli geçişlere ait asıl alacak miktarının toplamının 665,50 TL olduğu; dava konusu ihlalli geçişlere (10 adet) yansıtılan bedeller ile birlikte ilgili dönemlerde geçerli olan ticari faiz oranı uygulanarak asıl alacak + faiz ve faiz KDV'si olmak üzere 721,89 TL olarak takibin devamının gerektiği tespit edilmiştir. Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, davalı tarafça rapora itiraz dilekçesi sunulmamış; dosya kapsamı ile uyumlu bulunan rapor hükme esas alınmıştır.
İstanbul BAM 17. Hukuk Dairesinin ... Esas, ...Karar sayılı ilamında vurgulandığı üzere "... Mahkemece, işletici şirketin geçiş ücreti ve ceza tutarını genel hükümlere göre tahsil edecek olması ve takibe konu edilen alacak muaccel ise de, davalının takip tarihinden önce temerrüde düşürüldüğüne ilişkin delil ibraz edilmemesi nedeniyle davacı tarafın işlemiş faiz ve faizin KDV'sine yönelik talebi yerinde görülmeyerek reddedilmiş ise de, 6001 sayılı Yasa gereğince ihlalli geçişten itibaren 15 gün sonra temerrütün gerçekleştiği, ayrıca bir temerrüt ihtarına gerek bulunmadığı, bu nedenle geçiş ücreti ve para cezası üzerinden işlemiş faiz talebinin yerinde olduğu, 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 24. maddesinin (c) bendinde "Vade farkı, fiyat farkı, kur farkı, faiz, prim gibi çeşitli gelirler ile servis ve benzer adlar altında sağlanan her türlü menfaat, hizmet ve değerler" matraha dahil olan unsurlar olarak belirlenmiş olduğundan işlemiş faiz için KDV isteminin de yerinde olduğu anlaşılmıştır... Öte yandan geçiş ücretleri için uygulanan KDV oranının %8 olması sebebiyle geçiş ücretine uygulanan işlemiş faiz için de aynı oranda KDV hesaplanması gerektiği gözetildiğinde ... TL KDV alacağına hükmedilmesi gerekir...". Davaya konu İstanbul 24. İcra Müdürlüğünün 2021/13208 esas sayılı icra takip dosyasında 665,50 TL asıl alacak, 43,52 TL ticari-yıllık faiz, 7,85 TL KDV olmak üzere toplam 716,87 TL alacak isteminde bulunulduğu, dava değerinin de 716,87 TL olduğu, davalının limited şirket olmakla tacir olup ticari faiz isteminin yerinde olduğu, yukarıda atıf yapılan yüksek mahkeme içtihadı uyarınca takip tarihinden önce davalının temerrüde düşürülmesi için ihtara gerek olmadığı, 6001 sayılı Yasa gereğince ihlalli geçişten itibaren 15 gün sonra temerrüdün gerçekleştiği, faiz ve KDV isteminin yerinde olduğu, alınan bilirkişi raporu ile de davacının haklılığı sübut bulduğundan, davanın kabulüne karar verilerek aşağıda yazılı hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere :
1-Davanın KABULÜ ile; davalı tarafından ... 24. İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı icra takip dosyasına yapılan itirazın İPTALİNE, takibin DEVAMINA,
2-2004 sayılı İİK'nın m. 67/2 hükmü uyarınca icra inkâr tazminatı talebinin KABULÜNE; asıl alacak olan 665,50 TL’nin %20’si oranındaki 133,10 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
3-Karar tarihi itibariyle 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40 TL harçtan peşin alınan 179,90 TL'nin mahsup edilerek bakiye 435,5‬ TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T'ye göre dava değeri üzerinden hesaplanan 716,87 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan; 179,90-TL Başvuru Harcı, 179,90-TL Peşin Harcı, 4.576,50TL Bilirkişi ücreti, Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 4.936,30 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-6325 Sayılı Yasa'nın 18/A-14 maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin m.26 hükmüne göre Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.560,00TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
7-Fazla yatan gider avansı ile delil avansı var ise 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Adalet Bakanlığı Hukuk Muhakemeleri Gider Avansı Tarifesinin 5.maddesine göre karar kesinleştikten sonra talep halinde yatırana İADESİNE,
Dair, yapılan inceleme sonucunda davacı vekilinin huzurunda, dava konusu miktar HMK'nın 341/2. Maddesindeki sınırın altında kaldığından dolayı KESİN olmak üzere karar verildi. 11/02/2025

Katip
E-imzalıdır

Hakim
E-imzalıdır