Karar Detayı

T.C.
İSTANBUL
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/861 Esas
KARAR NO : 2025/103

DAVA : Tazminat (Mal Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ : 30/11/2022
KARAR TARİHİ : 12/02/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Mal Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; "Müvekkil kurum ile dava dışı 3. şahıs ... (T.C No: ...) arasında Kredi ve Rehin Sözleşmesi imzalanmış (Ek-1: Rehin Sözleşmesi) ve ... plakalı... marka, ... Model aracın kaydına müvekkil kurum lehine rehin şerhi işlenmiştir. Kredi borçlusu, söz konusu aracı davalı sigorta şirketine sigorta ettirmiştir.Ancak kredi borçlusunun sözleşmenin gereklerini yerine getirmemesi üzerine tarafımızca yasal takip başlatılmış ve... 20. İcra Müdürlüğü’nün... E. sayılı dosyası ile menkul rehninin paraya çevrilmesi yolu ile ilamsız takip dosyasından ödeme emri gönderilmiştir.Takip devam ederken takip konusu ... plakalı aracın çalındığı ve aracın kaydına çalıntı şerhi işlendiği tarafımızca farkedilmiştir. Davalı sigorta şirketi ile kredi borçlusu arasında ... poliçe numaralı sigorta poliçesi mevcut olup aracın çalınması nedeni ile oluşacak tazminatın sigorta şirketince rehin alacaklısı olarak "dain ve mürtehin" sıfatını haiz olmamız sebebiyle tarafımıza yapılması gerekmektedir.dain ve mürtehin sıfatını haiz olmamız nedeniyle fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak üzere şimdilik 10.000,00-TL'nin (belirsiz alacak davası) temerrüt tarihiden itibaren işleyecek ticari (avans) faiziyle birlikte tarafımıza ödenmesine, dava masrafları ve ücreti vekaletin karşı yan üzerine bırakılmasına karar verilmesini..." talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; "İşbu dava konusu, davacı tarafın dainmürtehin sıfatının bulunduğu ...plakalı aracın 16.02.2019 tarihinde çalınmış olduğu iddiasına dayanılarak tazminat talebidir. Müvekkil şirket tarafından sigortalanan araç sigortalının iddiasına göre 16.02.2019 tarihinde çalınmıştır. Dava konusu aracın 16.02.2019 tarihinde çalınmış olduğu iddia edildiğinden davacının talepleri zamanaşımına uğramış olup işbu davanın reddi gerekmektedir.
Her ne kadar davacı dava konusu olayın hırsızlık sonucu meydana gelmiş olduğunu iddia etse de, bu hususta ceza mahkemesinin olayın hırsızlık olmadığı kanaatine varması durumunda, dava konusu olay kasko teminatı kapsamı dışında kalacağından işbu davanın reddi gerekecektir. Bu nedenle olayın meydana geliş şekli, olayda hırsızlık olup olmadığı hususlarının kesin olarak tespit edilmesi dava konusu uyuşmazlık bakımından büyük önem arz etmektedir.
dava konusu olayın meydana geliş şekli ve suçun niteliğinin belirlenmesi bakımından,...Polis Merkezi Amirliği'ne müzekkere yazılarak 2019/868 olay/evrak-yıl no dosyasına ilişkin açılan soruşturma dosyasının celbi, kovuşturmaya geçilip geçilmediği hususunun sorulması ve kamu davası açılmış ise açılan davanın bekletici mesele yapılması gerekmektedir.Talebi kabul anlamı içermemek kaydıyla, her durumda aracın çalınması nedeniyle tazminat ödemesi yapılması için gereken şartlar oluşmamıştır.
kabul anlamına gelmemekle birlikte, eğer vekalet ücretine hükmedilirse davacı lehine 1/5 oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerekmektedir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle dosyanın öncelikle bekletici mesele yapılmasına;
açıklamış olduğumuz diğer nedenlerle usulden, kabul görmez ise esastan reddine,
Müvekkil Şirket davanın açılmasına sebebiyet vermediği için masraf ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine, bu talebimiz yerinde görülmez ise, vekalet ücretinin yukarıda belirtmiş olduğumuz hususlar dairesinde takdir edilmesine karar verilmesini..." savunmuştur.
DELİLLER:
... 20. İcra Müdürlüğü'nün ...E.sayılı dosyası, sigorta poliçesi ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, dain mürtehin tarafından kasko sigorta sözleşmesine dayanılarak açılan tazminat istemine ilişkindir.
... 20.İcra Dairesi'nin ... takip sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklısı ...A.Ş. tarafından, borçlu ... aleyhine 45.342,59TL asıl alacağın icra takip tarihinden itibaren asıl alacağa yıllık %39,62 oranında faiz işletilmek kaydı ile tahsili talebi ile ilamsız icra takibi başlatıldığı anlaşılmıştır.
Bilirkişi heyetinden alınan 04/11/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "Dosya kapsamına göre dava konusu ... plakalı aracın çalıntı ihbar tarihindeki halinin piyasa rayici için 89.610,00 TL'nin (seksen dokuz bin altı yüz on TL) uygun olduğu, 16.02.2019 tarihinde kasko sigortalı aracın çalındığı, araç çalınmasına sigorta poliçesinde teminat verilmiş olduğu, davalı sigorta şirketinin zamanaşımı itirazının değerlendirmesinin Mahkemeye ait olduğu..." rapor edilmiştir.
6102 sayılı TTK'nun 1453. maddesi uyarınca malı rehin alan kimse o mal üzerindeki menfaatini kendi adına sigorta ettirebileceği gibi, aynı yasanın 1406. maddesi uyarınca bir başkasının da rehin konusu malı rehin alan hesabına ve onun lehine sigorta ettirmesi mümkündür. Yine TTK'nun 1456/1. maddesinde "Sınırlı ayni hak ile takyit edilmiş bir mal üzerindeki, malike ait menfaat sigortalandığı takdirde, kanunda aksi öngörülmemişse, sınırlı ayni hak sahibinin hakkı sigorta tazminatı üzerinde de devam eder" düzenlemesine; 1456/2. maddesinde ise "Sigortacıya, mal üzerinde sınırlı ayni hak bulunduğu bildirildiği takdirde, ayni hak sahiplerinin izni bulunmadıkça, sigortacı sigorta tazminatını sigortalıya ödeyemez. Ayni hakkın sicille alenileştiği veya sigortacının bunu bildiği durumlarda bildirime gerek yoktur. Sigortalı menfaate konu malın tamiri veya eski hâline getirilmesi amacıyla ve teminat gösterilmesi şartıyla, tazminat sigortalıya ödenebilir" düzenlemesine yer verilmiştir.
TTK 1420. Madde de " Sigorta sözleşmesinden doğan bütün istemler, alacağın muaccel olduğu tarihten başlayarak iki yıl ve 1482 nci madde hükmü saklı kalmak üzere, sigorta tazminatına ve sigorta bedeline ilişkin istemler her hâlde rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren altı yıl geçmekle zamanaşımına uğrar..." düzenlemesine yer verilmiştir.
Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; davalı ile dava dışı ...arasında tanzim edilen 193369180 nolu AXA genişletilmiş Maksimum Kasko poliçesinde davacı yanın dain mürtehin olarak yer aldığı, davacı yanın dain mürtehin olması nedeniyle sigorta poliçesi kapsamında zararın tazminin talep etmesinin mümkün olduğu ancak TTK 1420. Madde uyarınca sigorta sözleşmesinden doğan taleplerin 2 yıllık zamanaşımı süresinde talep edilmesi gerektiği, davacı yanın kaskoya ve rehne konu aracın çalındığını ... 20. İcra Müdürlüğü'nün ...esas sayılı dosyasındaki 08/05/2019 tarihli "araç takyit bilgilerinin sorgulanması " nedeniyle bu tarihte öğrendiği ve zamanaşımı süresinin 08/05/2019 tarihi itibariyle işleyeme başladığı anlaşılmıştır. Pandemi kapsamında alınan tedbirlere ilişkin 25/03/2020 tarihli 7226 sayılı kanuna eklenen Geçici 1. Madde ile hak düşürücü süreler de dahil olmak üzere tüm sürelerin durdurulmasına karar verilmiş ve Cumhurbaşkanlığı Kararı doğrultusunda 13/03/2020 tarihi ile 15/06/2020 tarihleri arasında 95 gün ile sürelerin durmuştur. Yine arabuluculuk sürecinde geçen 14 günlük sürede de HUAK 16. Madde uyarınca zamanaşımı süresi durmuştur. Dolayısıyla davaya ilişkin zamanaşımı süresinin 3 ay 19 gün süre ile durduğu ve 27/08/2021 tarihi itibariyle zamanaşımı süresinin dolduğu ancak iş bu davanın zamanaşımı süresinin dolmasının ardından 30/11/2022 tarihinde açıldığı, davalı tarafça yasal süresi içerisinde sunulan cevap dilekçesi ile zamanaşımı itirazının ileri sürüldüğü anlaşılmakla davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM : Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın zamanaşımı nedeniyle reddine,
2-Karar tarihi itibariyle 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 683,10TL harçtan peşin alınan 170,78TL'nin mahsup edilerek bakiye ‭512,32‬TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan giderlerin kendi üzerinden bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama masrafı bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalı vekil ile temsil edildiğinden yürürlükte olan AAÜT gereğince dava değeri olan 10.000,00TL üzerinden hesaplanan 10.000,00TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-6325 Sayılı Yasa'nın 18/A-14 maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin m.26 hükmüne göre Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.560,00TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
7-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK.m.333 hükmü uyarınca ilgili tarafa iadesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda verilen gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde mahkememize veya bulunulan yer asliye ticaret mahkemesine dilekçe ile başvurmak koşuluyla İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.12/02/2025

Katip
¸e-imza

Hakim
¸e-imza