Karar Detayı

T.C.
İSTANBUL
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/491 Esas
KARAR NO : 2025/138

DAVA : İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 20/07/2023
KARAR TARİHİ : 18/02/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 18/02/2022 tarihinde saat 09:20 sıralarında sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile ... ili ... İlçesi ... Mah. ...şa Caddesi istikametinden ... istikametine seyir halinde iken köprü altında şerit ihlali yaparak aracın ön kısımları ile karşı yönden gelmekte olan sürücü ... sevk ve idaresindeki... plaka sayılı aracın ön kısımlarına çarpması neticesinde maddi hasarlı ve yaralanmalı trafik kazası meydana geldiğini, davalı şirkete ait... plaka sayılı ve davacı tarafından sigortalanan araç sürücüsünün geçerli ehliyetinin bulunmadığını, ayrıca sürücünün KTK madde 56/1-a maddesini ihlal etmiş olduğunu, söz konusu kazalı araçta ekspertiz raporuna göre 156.520,25-TL ödeme yapıldığını, araç rayiç değerinin 230.000,00-TL olarak kabul edilerek aracın pert total işlemi yapılmış olduğunu, kaza nedeni ile ... plaka sayılı araçta oluşan zararın kasko sigortacısı ...Sigorta A.Ş tarafından giderilmiş olduğunu, ayrıca müvekkili tarafından ... A.Ş hesabına 50.000,00-TL ödeme yapılmış olduğunu, kaza tespit tutanağına göre ... plaka sayılı araç sürücüsünün geçerli ehliyeti olmadığından müvekkilinin KTK Genel Şartlar kapsamında rücu hakkının bulunduğunu, bu nedenle ... 2. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile 51.043,00-TL alacak için icra takibi başlatıldığını ve davalının itirazlarının yerinde olmadığını belirterek itirazın iptalini, asıl alacak miktarı olan 50.000,00 TL'nin işletilecek avans faizi ile birlikte takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Cevap: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle davacının iddialarının kabul edilmesinin mümkün olmadığını, kaza tespit tutanağının müvekkiline ait araç sürücüsü baygınken, imzası ve beyanının alınmış olduğunu, aracın sürücünün ehliyetsiz olduğu iddiasının doğru olmadığını, bu kapsamda sürücü ...'ın yurt içi ve yurt dışı çıkış bilgilerinin dosya muhteviyatına sunulmasının sağlanmasını, ayrıca sürücü belgesi olup olmadığının araştırılmasını, sürücü ...'ın sürücü belgesinin bulunduğunu, kaza tespit tutanağını kabul etmediklerini, kusur incelemesi yapılması gerektiğini, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Toplanan Deliller:
... ve ... tarafından hazırlanan 29/11/2024 tarihli bilirkişi raporu,
... 2. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasının tüm UYAP kayıtları,
... Sigorta Şirketi'nden 18/02/2022 tarihinde ... plakalı araç ile ... plakalı aracın kazası sebebiyle oluşturulan ... nolu hasar dosyasının bir sureti,
... Valiliği İl Emniyet Müdürlüğü'nden ...'ın yurda giriş çıkış kaydı,
... Valiliği'nden sürücü belge bilgileri sorgulama formu ayrı ayrı celp edilerek dosya arasına alındı.
Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe:
Dava, trafik kazası nedeniyle sigorta şirketi tarafından ödenen hasar bedelinin rücu istemiyle yürütülen icra takibine yapılan itirazın iptali isteminden ibarettir.
İtirazın iptali davası; 2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 67 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Anılan maddeye göre, bu davanın açılabilmesi için:
1-İlamsız takip yapılmış olması,
2-Borçlunun bu takibe itiraz etmesi,
3-Alacaklının, itirazın kaldırılması için İcra mahkemesine başvurmaması,
4-İtirazın alacaklıya (davacıya) tebliğinden itibaren alacaklının 1 yıl içinde mahkemeye başvurmuş olması yasal koşullarının bir arada gerçekleşmesi gerekir.
Takip alacaklısı tarafından ödeme emrine süresi içinde itiraz etmiş olan takip borçlusuna karşı açılan, itiraz üzerine duran icra takibinin devam edebilmesini sağlayan ve takip hukuku içinde olmakla birlikte, maddi hukuk ilişkisinin incelenerek uyuşmazlığı kesin hükümle sonuçlandıran, itirazla duran takibin devamınını amaçlayan bir dava olup yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabidir. Davalı borçlunun icra dosyasında ileri sürdüğü itirazlar dışındaki itirazlarını da bu dava içinde ancak cevap süresi içinde ileri sürmesi olanaklıdır.
Somut olayda, ... 2.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasının tetkikinde; alacaklı davacı tarafından borçlusu davalı aleyhine, 07/03/2023 tarihinde, 50.000,00-TL asıl alacak, 86,30-TL işlemiş gün faizi ve 957,19-TL işlemiş gün faizi toplamı olan 51.043,49-TL alacağın tahsili amacıyla ilamsız takip başlatıldığı, takip dayanağının "... Ltd. Şti adına kayıtlı ... plakalı aracın zmm sigorta poliçesi müvekkil şirket ... A.Ş tarafından yapımıştır. 18.02.2022 tarihinde İstanbul İli Bayrampaşa İlçesinde ...sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı sigortalı araç ... plakalı araca çarparak hasar oluşturmuştur. Kaza esnasında sigortalı araç sürücüsü ... ehliyetsiz olduğu tespit edilmiştir. oluşan hasar müvekkil şirket tarafından giderilmiş olup, ödenen bedelin rücuen tazmini talebidir" olarak gösterildiği, ödeme emrinin borçluya 16/03/2023 tarihinde tebliği üzerine yasal süresinde olan 21/03/2023 tarihli itiraz ile takibin durduğu, davalı tarafından borca, fer'ilerine itiraz edildiği, buna ilişkin taraflara tebliğ yapılmadığı ve bu sebeple süre henüz işlemeye başlamayacağından eldeki itirazın iptali davasının yasal bir yıllık hak düşürücü süre içerisinde olan 20/07/2023 tarihinde açıldığı anlaşılmıştır.
Karayolları Trafik Kanunu’nun 91. maddesi uyarınca, aynı Kanunun 85. maddesinde belirtilen, bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olması durumunda, poliçe limiti dahilinde işletenin sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırılması zorunludur.
Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasında sigortacının rücu hakkı, 2918 sayılı KTK'nın 95/2 maddesi ile Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında düzenlemeye tabi tutulmuştur. ZMSS Poliçe Genel Şartları'nın 4. maddesinde düzenlenen ağır kusur veya kasıt hali, oto yarışına katılma, ehliyetnamesiz motorlu araç kullanmak, uyuşturucu veya alkollü olarak araç kullanmak, istiap haddinin aşılması, aracın çalınması veya gasp edilmesinde işleteninin kusuru gibi haller sigortacının sigortalısına rücu sebeplerindendir.
Davaya konu kazanın meydana geldiği tarih itibariyle yürürlükte olan Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4.b maddesinde, tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ağır kusur ile ihlalinden ileri geliyorsa, sigortacının sigorta ettirene rücu hakkı olduğu açıklanmıştır.
Uyuşmazlık konusu olayda, 18/02/2022 tarihinde sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki, davalı şirket adına tescilli ve davacı tarafından 23/08/2021-23/08/2022 tarihleri arasında geçerli olmak üzere sigortalanan ...plaka sayılı araç ile seyir halinde iken sürücü ...'in sevk ve idaresindeki...plaka sayılı aracın ön kısımlarına çarpması neticesinde maddi hasarlı ve yaralanmalı trafik kazası meydana geldiği, ekspertiz raporuna göre davacı tarafından kazalı araç için 156.520,25-TL ödeme yapıldığı, araç rayiç değerinin 230.000,00-TL olarak kabul edilerek aracın pert total işlemi yapılmış olduğu, kaza nedeni ile ...plaka sayılı araçta oluşan zararın kasko sigortacısı ...Sigorta A.Ş. tarafından giderilmiş olduğu anlaşılmıştır.
Somut olayda dava dışı sigortalı araç sürücüsü, aksi ispat edilinceye kadar geçerli olan, resmi mercilerce düzenlenmiş kaza tespit tutanağına göre ehliyetsiz olduğu ve müzekkere yanıtları ile de geçerli bir sürücü belgesi bulunmadığı tespit edildiğinden davacının rücu hakkı doğmaktadır. Davalının aracın maliki ve zmms poliçesinin tarafı olması sebebiyle işleten sıfatıyla, kaza tespit tutanağına göre meydana gelen olayda sigortalı araç sürücünün ehliyetsiz olması nedeniyle 3. kişilerin gördüğü zararı karşılayan davacının rücu davasının muhatabı olduğu ve davacı ... tarafından karşılanan zararı tazmin etme yükümlülüğü bulunduğu değerlendirilmiştir.
Dosya kapsamında makine mühendisi ve sigortacı bilirkişiler tarafından düzenlenen bilirkişi raporu ile, dava dışı ... plakalı aracın kasko sigortacısı ... Sigorta A.Ş'ye 28/12/2022 tarihinde davacı tarafından 50.000-TL hasar tazminatı ödendiği, ... Kaymakamlığı İlçe Emniyet Müdürlüğü yanıtına göre ...plaka sayılı araç sürücüsü Murat Awadh'ın ehliyetinin bulunmadığı, araç sürücüsünün kaza tarihine en yakın Türkiye'ye giriş tarihinin 11/02/2022 tarihi olduğu ve kaza tarihinin ise 18/02/2022 tarihi olduğu, yani başka bir deyişle kazanın Türkiye'ye giriş tarihinden itibaren 6 (altı) gün içerisinde meydana gelmiş olduğu, davacının davalı sigortalısına ehliyetsiz araç kullanmaya dayalı olarak poliçe genel şartları B.4 maddesi gereğince ödediği 50.000-TL'yi rücu edebileceği, icra takip dosyasında yer alan 1.043,00-TL işleyen faiz hesabının yerinde görüldüğü kanaatinin bildirildiği, raporun dosya kapsamı ile uyumlu olup denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu ve rapora itibar edilmemesini gerektirir sebep bulunmadığı kabul edilmiştir.
Davacı tarafından dava dışı 3. kişiye tazminat miktarları ödenmiş olmakla, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları B.4 maddesinde yer alan "Sigortalıya başlıca şu nedenlerle rücu edilir: ... b)Tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ağır kusur ile ihlali sonucunda meydana gelmiş ise," düzenlemesi gereğince dava dışı sürücünün geçerli ehliyetinin bulunmadığı anlaşıldığından davacının sigortalısına rücu hakkının bulunduğu, yapılan ödemenin sigorta şirketi açısından istenebilir ana borç alacağı olduğu, bu tarihten takip tarihine dek işlemiş faize hak kazanılabileceği anlaşılmakla davanın kabulü gerektiği değerlendirilmiş, ancak rücu şartlarının oluşup oluşmadığı, yapılan ödemenin yerinde olup olmadığı, taraflarının kusur durumunun ne olduğu hususları yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin reddi gerektiği anlaşılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: İzah olunan gerekçelerle,
Davanın KISMEN KABULÜ ile,
1-Davacı tarafından davalı aleyhine yürütülen ... 2.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına davalı borçlu tarafından yapılan itirazın İPTALİNE, takibin 50.000,00-TL asıl alacak, 86,30-TL işlemiş gün faizi ve 957,19-TL işlemiş gün faizi toplamı olan 51.043,49-TL üzerinden aynı koşullar altında DEVAMINA,
2-Davacının icra inkar tazminatına yönelik isteminin alacak likit olmadığından reddine,
3-Asıl alacak olan 50.000,00-TL'ye takip tarihi olan 07/03/2023 tarihinden itibaren avans faiz uygulanmasına,
4-Harçlar Kanunu uyarınca kabul edilen dava değeri üzerinden (51.043,49-TL) alınması gereken 3.486,78-TL harçtan peşin alınan 616,47-TL'nin mahsubu ile eksik olan 2.870,31-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
5-Davacı tarafça peşin olarak yatırılan 616,47-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafça yapılan 11.312,25-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı tarafından herhangi bir yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
8-Davacı taraf dava ve duruşmalarda kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ve takdir olunan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
9-Dava şartı arabuluculuk sürecinde Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin, davada haksız çıkan davalıdan 6183 sayılı Kanuna göre tahsili ile hazineye irat kaydına,
10-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine re'sen iadesine,
Dair, E-duruşma ile katılan davacı vekilinin ve E-duruşma ile katılan davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 (iki) hafta içinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf yoluna başvuru konusu edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, süresi içerisinde karara karşı istinaf yoluna başvurulmaması halinde hükmün kesinleşeceği ve infaz edilebileceği açıklanmak suretiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 18/02/2025

Katip ...

Hakim ...