Karar Detayı

T.C.
İSTANBUL
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/578 Esas
KARAR NO : 2026/77

DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 07/09/2023
KARAR TARİHİ : 04/02/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA/Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, 05.02.2023 tarihinde sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile otoyol üzerinde seyir halindeyken yol üzerinde bulunan plastik baybas bariyerine çarpması sonucu trafik kazası meydana geldiği; kazanın oluşumunda ... Plaka sayılı araç sürücüsü kusursuz; otoyolda gerekli güvenlik önlemlerini almayan davalı % 100 sorumlu olduğu; sigortalı ... Plaka sayılı araçta meydana gelen hasar Kasko Poliçesi gereğince ve alınan ekspertiz raporu doğrultusunda 03.03.2023 tarihinde 88.500 TL oluşan hasar bedeli müvekkil sigorta şirketi tarafından sigortalısına ödendiği; ... 19. İcra Müdürlüğü ... sayılı takibi itiraz edilmesi nedeniyle yapılan itirazın iptaline, takibin devamına, haksız itiraz nedeniyle %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesi yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.
SAVUNMA/Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davalı şirket, Karayolları Trafik Kanunu başta olmak üzere ilgili mevzuat hükümleri gereğince üzerine düşen tüm yükümlülükleri tam ve eksiksiz olarak yerine getirdiği; otoyolun işletmesini azami dikkat ve özeni göstererek yürüttüğü; herhangi bir sorun tespit edilmesi halinde ilgili devriye ekiplerince derhal müdahale edildiği, davacının iddialarının soyut olduğu; kaza tespit tutanağı ile dayanaksız bir şekilde kusur davalı şirkete yüklenmekte ise de tutanak düzenlenirken şirketçe anılan önlemlerin olaya etkisinin incelenmediği, araç sürücüsünün kusurunun bulunmamasının hayatın olağan akışına aykırı olduğu davacı tarafından davalı şirketin kusurunun ispat edilmesi gerektiği, dosya kapsamında yapılan eksper raporunun da bulunmadığı neticeten açılan davanın reddine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
DELİLLER VE GEREKÇE/
Dava, İİK m.67 kapsamında itirazın iptali davasıdır.
Dava konusu uyuşmazlığın, 05.02.2023 tarihinde dava dışı ...’in ... plakalı aracı ile otoyol üzerinde seyir halindeyken yol üzerinde bulunan plastik baybasa çarpması sonucunda araçta oluşan 88.500 TL hasar bedelinin davalı şirketten talep edip edemeyeceği; ... 19. İcra Müdürlüğü ... sayılı takibe itiraz edilmesi nedeniyle yapılan itirazın haklı olup olmadığı hususlarına ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememiz 13/12/2023 tarihli duruşma ara kararı ile Meteoroloji Genel Müdürlüğü’ne müzekkere yazılarak trafik kazası tarih ve saatinde hava durumunun mahkememize bildirilmesinin istenilmesine, ... plakalı araca ilişkin Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi’nden tüm kaza dosyalarının bildirilmesinin istenilmesine, müzekkere cevapları geldiğinde, dosyanın trafik bilirkişisinden dava dışı ...’in kusur durumunun tespit edilmesi için dosyanın ...'a tevdiine, (kusur raporu geldiğinde varsa itirazlar ara karar ile incelenmek suretiyle) davaya konu araca ilişkin yapılan hasar bedelinin tespiti açısında makine mühendisi bilirkişinden kalemler halinde açıklayıcı ve denetime elverişli rapor tanzim etmesinin istenilmesine; davacı şirket tarafından tespit edilebilen zararı davalı şirketten tahsil edip edemeyeceği hususunda rapor tanzim etmesi için sigorta bilirkişisine tevdiine karar verilmiştir.
Kusur bilirkişisi ...'dan alınan 28/01/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle ... plakalı otomobil sürücüsü ...'in kendi aracında meydana gelen maddi hasar ile neticelenen dava konusu trafik kazasında kusursuz olduğu, Davalı ... A,Ş. Nin sorumluluğunda bulunan plastik beypars bariyerin gerekli şekilde malzemenin güvenliğini sağlamadığından dolayı...plakalı otomobil meydana gelen maddi hasar ile neticelenen dava konusu trafik kazasında davalı şirketin olayda %100 (yüzde yüz) oranında asli derecede kusurlu olduğu tespit edilmiştir.
Mahkememiz 24/04/2024 tarihli duruşma ara kararı ile davalı vekilinin itirazları ve Meteoroloji Genel Müdürlüğü müzekkere cevabı da dikkate alınarak davacı şirkete ait sürücünün kusur durumunun tespit edilmesi için İTÜ Trafik Kürsüsünde görevli üçlü bilirkişi heyetinden rapor aldırılmasına karar verilmiştir. ..., ... ve ...'den alınan 22/05/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacı ...'ne Kasko Sigortası poliçesi ile sigortalı, ... plaka numaralı otomobilin dava dışı sürücüsü ...'in, etkili herhangi bir kural ihlalinin, tedbirsizliğinin ve dikkatsizliğinin bulunmadığı, davalı ...A.Ş.'nin sorumluluğu altındaki olay mahalli yolda trafik güvenliğini sağlamak üzere gerekli tedbirleri almamasının, birinci (asli) derecede ve tam % 100 (yüzde yüz) oranında etkili olduğu tespit edilmiştir.
Mahkememiz 10/07/2024 tarihli duruşma ara kararı ile dosyanın resen seçilecek makine mühendisi bilirkişiye tevdi ile davacının sigortalısı olan araçta meydana gelen hasar bedelinin dava dilekçesi ekinde yer alan deliller de değerlendirilmek suretiyle rapor tanzim edilmesinin istenilmesine karar verilmiştir.Makine mühendisi bilirkişi ...'dan alınan 26/09/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle davacı ... Kooperatifine, Kasko Sigortası Poliçesi ile sigortalı, ... Plakalı, otomobil sürücüsüne kusur atfedilmediği, Davalı, ...A.Ş.'nin, sorumluluğu altındaki olay mahalli yolda trafik güvenliğini sağlamak üzere gerekli tedbirleri almadığından 1. Derecede ve tam %100 (Yüzde Yüz) oranında, etkili olduğu tespit edildiği, davacı tarafından olay akabinde, hasar tazminatı talep edilmiş olup, olaya dair, ... Ltd. Şti'nce, 20.02.2023 tarihli, ekspertiz raporu düzenlendiği, Buna Göre; Hasarlı, ... Plakalı, (2021) model, ... tip, motor no: ... - Şasi no : ... Beyaz renkli, 57972 km'de, aracın piyasa rayiç değerinin 750.000,00 TL. olduğu, araçta toplamda hasarlı (42) parça olduğu, parçaların dosyasındaki hasarlı resimlerle uyumlu olduğu, ekspertizce tespiti yapılan parça fiyatlarının (2023) yılında alınmış olduğu, geçen yaklaşık (1) yıl sonrası için (2024) yılında aynı parçalar için yapılan fiyat araştırmasında, geçen sürede enflasyonda aşırı artışlardan dolayı parça ve işçilik fiyatlarında yaklaşık %59 civarında artış olduğu, (2023) Yılı için, Yİ-ÜFE 2138,04 (2024) Yılı için Yİ-ÜFE :3610,51 olduğu, Yapılan Değerlendirmede; Ekspertizce anılan araç için belirlenen (parça 66.205,83 TL + işçilik 8794,15 TL+ ekspertiz 1327,50 TL) olmak üzere, toplam hasar tutarının: 76.327,48 TL olduğu, bu meblağın hasar tarihi itibariyle uygun ve kadri maruf bulunduğu tespit edilmiştir.
Mahkememiz 18/12/2024 tarihli duruşma ara kararı ile dosyanın kök raporu hazırlayan bilirkişiye tevdi ile raporda yer alan davaya konu araca ilişkin piyasa rayiç değerini gösteren belgeler, ekspertiz raporundaki incelemelerin neler olduğu açıklanmak suretiyle ekspertiz tarafından belirlenen bedellere ilişkin karşılaştırma yapmak suretiyle ek rapor tanzim edilmesinin istenilmesine karar verilmiştir.Makine mühendisi bilirkişi ...'dan 03/03/2025 tarihli ek raporda özetle 05.02.2023 Hasar Tarihinde tespit edilen yedek parça, işçilik değerleri ile 05.02. 2025 tarihinde yapılan güncel piyasa araştırması sonucu, tespit edilen yedek parça fiyatları karşılaştırması sonucunda; Hasar tarihi, 05.02.2023 tarihi, itibariyle tespit edilen meblağın ( Yedek Parça 67.795,31TL + İşçilikler 8.794,15 TL + Eks. Ücreti 1.327,50 TL) = 77.916,61 TL olduğu, Güncel 05.02.2025 tarihi itibariyle tespit edilen meblağın Toplam 121.553,81 TL olduğu, buna göre , fiyatların tüm kalemlerde yaklaşık : 1.80 civarında artış gösterdiği tespit edildiği, bilindiği üzere, hasarlı araçlarda hasar tespitinin, sigorta ekperince araç yerinde görülüp, anlaşmalı servis elemanlarıyla da mutabak kalınması ile tamiri tamiri cihetine gidildiği, servislerce üçüncü kişilere, Mahkemelerce ayrıca yerinde inceleme yetkisi verilmediği hallerde, proforma fatura düzenlenmediği, fiyatlar şifahi bilgiler üzerine haricen alındığı, olayda davalı tarafça, iddia ve itirazlarına dair dosyasına konmuş bir belge olmadığından, eksper tespitindeki yedek parça, işçilikler ile diğer harcamaların uygun olduğu görüş ve kanaatine varıldığı, dava konusu ... Plakalı, (2021) model, ...tıp aracın, piyasa rayiç değerinin yaklaşık 1.200.000 TL olduğu tespit edilmiştir.
Mahkememiz 16/04/2025 tarihli duruşma ara kararı ile davalı vekilinin rapora karşı itirazları da dikkate alındığında dosyanın 3 kişilik makine mühendisi bilirkişiye tevdi ile davaya konu araca ilişkin piyasa rayiç değerini gösteren belgeler, ekspertiz raporundaki incelemeler ve SBGM cevabi yazısında dikkate alınarak davaya konu kaza nedeniyle oluşan hasar bedelinin tespiti hususunda rapor tanzim edilmesine karar verilmiştir.16/04/2025 tarihli celse 1 nolu ara karar uyarınca davalı vekilinin bilirkişi ücretini yatırması için kesin süre verildiği, verilen kesin süre içerisinde bilirkişi ücretinin yatırılmadığı anlaşılmakla, davalı tarafın bilirkişi deliline dayanmaktan vazgeçmiş sayılmasına karar verildiği anlaşılmıştır. 24/09/2025 tarihli celse ara kararı uyarınca dosya kapsamında alınan kök ve ek raporun mahkememiz ara kararı uyarınca denetime elverişli olmayacak şekilde rapor tanzim edildiği anlaşılmakla dosyanın 3 kişilik makine mühendisi bilirkişiye tevdi ile davaya konu araca ilişkin piyasa rayiç değerini gösteren belgeler, ekspertiz raporundaki incelemeler ve SBGM cevabi yazısında dikkate alınarak davaya konu kaza nedeniyle oluşan hasar bedelinin tespiti hususunda rapor tanzim edilmesine karar verilmiştir. Makine mühendisleri ..., ... ve ...'ndan alınan 12/01/2026 tarihli bilirkişi raporunda özetle hasar onarım bedeli Yedek Parça 66.205,83 TL, İşçilik 8.794,15 TL olmak üzere 74.999,99 TL yuvarlak 75.000 TL+ KDV olduğu , bakiye ödemenin söz konusu olmadığı kanaatinde olduğu tespit edilmiştir.
Tüm dosya kapsamında yapılan değerlendirmede, davacının davaya konu ... plakalı araca ilişkin ... Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi kapsamında sigortalı olduğu; 05/02/2023 tarihinde ... üzeri yol kontrol noktası üzerinde yol üzerindeki cisme çarpma şeklinde gerçekleştiği; trafik kaza tespit tutanağında bariyerin şiddetli rüzgar nedeniyle 3. Şeride kadar savrulması sonucu davaya konu aracın ön tamponunun, araç alt aksamının hasara uğradığı bu nedenle aracın tamirinden kaynaklı davacı tarafından davadışı ... Hizmetleri'ne 75.000,00 TL ve 6.750,00 TL ödeme yapılmasından bahisle davalının ayıplı yol bakım hizmetinden kaynaklı başlatılan icra takibe itirazen iş bu rücuen tazminat davasını açtığı anlaşılmıştır. Davaya konu araç sürücüsünün plastik bariyere, taşıt yolunun sağdan üçüncü şeridinde çarptıktan sonra, yolun sağ banketine çekilerek durduğu anlaşılmıştır.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, Meteoroloji Genel Müdürlüğü Fevk ... sayılı Olağanüstü Olay Raporunda, 05/02/2023 günü, saat 10:00'da başlayıp, gün içinde şiddetlenen ve 09/02/2023 günü, saat 18:00'da biten, ... ili genelinde etkili olan, dava konusu olayın cereyan ettiği mahalli de kapsayan ... sırasında, ağaçların devrildiği, çatıların uçtuğu, ...'nin korkuluklarının koptuğu, trafik lambası ve yönlendirme tabelalarının devrildiği, yollarda göllenme olduğu, su tahliyesi ihbarları alındığı belirtilmekle ilgili kurumun, fırtına vb. önemli hava değişiklikleri ile ilgili olarak alarm uyarıları yaptığı; davalı kuruluşun, fırtına başlayınca, seyyar bariyerleri kapalı bir hacme koyarak fırtınanın olumsuz etkilerine karşı tedbir alması mümkün olduğu halde, gerekli dikkat ve özeni göstermediği, hiç bir tedbir almadığı düşünülmekte, yaşanan fırtınanın, davalı şirketin, karayolu yapısını trafik güvenliğini sağlayacak durumda bulundurma yükümlülüğünü ortadan kaldırmayacağı, kazaya fırtınanın değil, yaklaşan fırtınaya rağmen davalı kuruluşun tedbir almamasının yol açtığı; Yolun yapım, bakım ve onarımından sorumlu kuruluşun, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 13. maddesindeki "Karayolunun yapım, bakım ve işletilmesi ile görevli ve sorumlu bütün kuruluşlar, karayolu yapısını, trafik güvenliğini sağlayacak durumda bulundurmakla yükümlüdür." kuralını davalının ihlal ettiği anlaşılmakla davaya konu araç sürücüsünün beklenmedik şekilde, ani olarak önüne çıkan plastik bariyere çarpmayı önlemesi mümkün olmadığı gibi, olayda etkili herhangi bir kural ihlalinin, tedbirsizliğinin ve dikkatsizliğinin bulunmadığı anlaşılmakla davaya konu kaza nedeniyle oluşan hasarın davalıdan rücuen tahsil edilebileceği anlaşılmıştır.
Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi gereğince kasten veya taksirle başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. Gerçek zarar, zarar gören şeyin eski hale getirilebilmesi için gereken onarım ve işçilik giderlerini kapsar. Davalı sigorta şirketi gerçek zarardan sorumlu olup araç hiç tamir edilmemiş olsaydı dahi zarar gören kişinin gerçek zararına göre tazminat miktarı hesaplanması gerekmektedir. Zira, zarar görenin çıkma ve eşdeğer parçalarla aracı tamir etmesi beklenemeyeceği gibi gerçek zarar ancak aracın onarımında tamamen orijinal parçalar kullanılmak suretiyle karşılanır. Hasar bedeli tespit edilirken davalı sigorta şirketiyle servis arasında yapılan anlaşma vb nedenlerle yedek parça ve işçilik bedellerinin değerinde indirim uygulanması da doğru değildir. (Yargıtay 17 HDB'nın 15.12.2011 tarih ...E.... K., 28.03.2016 tarih .. E....K., 04.04.2016 tarih ... E. ...K., 17.03.2014 tarih ... E. ... K. Sayılı ilamları )
Dosya kapsamında tek makine mühendisi bilirkişiden alınan bilirkişi kök ve ek raporun mahkememiz ara kararı uyarınca denetime elverişli olmayacak şekilde tanzim edildiği anlaşılmakla hükme esas alınmamıştır. 3 kişilik makine mühendisi bilirkişiden alınan bilirkişi raporunda davaya konu kaza nedeniyle oluşan hasar bedelinin tespitinde aracın model yılı 2021 olup genel şartlarda araç kaza olduğu tarihte 3 yaşından küçük ise orijinal parça kullanımı
esas olduğu; kazalı aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri,kilometresi, kullanım amacı, kullanım süresi, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği, araçta meydana gelen hasarlar irdelenerek kaza nedeniyle meydana gelen hasar bedeli ile aracın onarımının uygun olduğu, hasar durumu ve aracın kaza tarihindeki rayiç değeri dikkate alındığında ekser değerlendirmesine göre fatura kapsamında yapılan değerledirmenin yeterli olduğu; hasar onarım bedeli yedek parça 66.205,83 TL, işçilik 8.794,15 TL olmak üzere 74.999,99 TL kadri maruf olarak 75.000 TL+ KDV olduğu tespit edilmiştir. Eksper raporundaki tespit ile aynı mahiyette olduğu anlaşılmıştır.
Davacı tarafından davadışı şirkete 75.000 TL ödeme yapması nedeniyle iş bu meblağı talep edebileceği anlaşılmıştır. Dava dilekçesi ekinde yer alan ödemeler kapsamında 6.750,00 TL ödeme kalemi ve toplam talep edilen 88.500,00 TL asıl alacak yönünden 75.000,00 TL hasar nedeniyle ödenen eksper raporuna konu hasar dışındaki miktarı somutlaştırarak ispatlayamadığı anlaşılmıştır. Bu nedenle fazlaya ilişkin kısmın reddine karar verilmiştir.
Davacı tarafından keşide edilen rücu ödeme mektubunda kaza nedeniyle sigortalıya 88.500,00 TL ödeme yapılması nedeniyle 3 gün içinde ödeme yapılmasının aksi takdirde dava açılacağı, hasar tazminatının ödendiği tarihten bankaların vadeli kısa vadeli kredilere uyguladığı avans faiz, yargılama gideri ve avukatlı ücretinin talep edildiği; iş bu ihtarnamenin 13.03.2023 tarihinde davalı tarafa tebliğ edildiği; davalının 17.03.2023 tarihinde temerrüde düştüğü, davalıya karşı 25.04.2023 tarihinde takip başlatılmakla iş bu tarih aralığında 1 ay 8 gün %10,75 avans faizi uygulanmak suretiyle 861,47 TL işlemiş faiz talep edebileceği anlaşılmıştır. Davacının iş bu ihtar kapsamında PTT tevdii listesinde 41,00 TL posta masrafı yer alması nedeniyle iş bu miktarı da talep edebileceği anlaşılmakla Davacının davasının kısmen kabulüne Davalının ... 19. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasında yapılan itirazın 75.000,00 TL asıl alacak; 41,00 TL posta masrafı ve 861,47 TL işlemiş faiz üzerinden iptaline; takibin iş bu alacak kalemleri yönünden takip talepnamesindeki şartlarla aynen devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine karar vermek gerekmiştir. Alacak likit olmadığından yargılamaya gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davacının davasının kısmen kabulüne,
1-Davalının ... 19. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasında yapılan itirazın 75.000,00 TL asıl alacak; 41,00 TL posta masrafı ve 861,47 TL işlemiş faiz üzerinden iptaline; takibin iş bu alacak kalemleri yönünden takip talepnamesindeki şartlarla aynen devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Alacak yargılamaya gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin reddine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 5.184,90 TL karar harcının, peşin yatırılan 1.083,40 TL harçtan mahsubu ile noksan kalan 4.101,50 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen miktar üzerinden hesaplanan 13.773,27 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan toplam 16.579,25 TL yargılama giderinden davanın kabul red miktar ve oranı göz önüne alınarak hesaplanan 14.029,71 TL yargılama giderinin ve 1.083,40 TL peşin harç ve 269,85 TL başvurma harcı toplamı 15.382,96 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Davalı tarafından yapılan toplam 9.000,00 TL yargılama giderinden davanın kabul red miktar ve oranı göz önüne alınarak hesaplanan 1.384,01 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
8-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/A gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin 2.640,21 TL'nin davalıdan, 479,79 TL'nin ise davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına,
9-Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı HMK'nun 341/1 vd. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine istinaf dilekçesi sunulmak ve istinaf başvurma ve karar harcı ile istinaf gider avansı yatırılmak suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesince incelenmesi için tarafların istinaf kanun yoluna başvuru hakkı açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 04/02/2026

KATİP
¸e-imzalıdır

HAKİM
¸e-imzalıdır