Karar Detayı

T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2026/93 Esas
KARAR NO : 2026/56

DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ : 17/07/2025
KARAR TARİHİ : 30/01/2026

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davaya konu çekler, kanun hükmü gereğince emre yazılı kambiyo senetlerinden olduğundan, kötü niyetli şahıs veya şahısların eline geçmesi halinde bu çeki bankadan tahsil edebilme veya başkasına ciro edebilme imkânına sahip olabileceğini, bu durumun ise hem müvekkili hem de iyi niyetli üçüncü kişiler için telafisi güç ve hatta imkansız zararlara yol açabilecek bir takım olumsuz sonuçlar doğuracağını, bu nedenle bilgileri verilen 5 adet çek için ivedilikle ödeme yasağı konulması ve çekin iptaline karar verilmesi gerektiğini, dava konusu 5 adet çekle ilgili olarak takdiren teminatsız olarak veya uygun görülecek teminat karşılığında ödeme yasağı konulması suretiyle ihtiyati tedbir kararı verilmesini ve davanın kabulü ile yargılama neticesinde dava konusu çeklerin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLER:
Zayi olduğu iddia edilen çeke ilişkin banka kayıtları celbedilerek incelenmiştir.
Zayi olduğu iddia edilen çeke ilişkin gazete ilanı yapılarak evraklar dosya arasına alınmıştır.
Davacı vekilinin 30/01/2026 tarihli dilekçesi ile, İlgili çeklerden; ...AŞ tarafından keşide edilen ... seri numaralı 102.703,00 TL bedelli çek ve ... tarafından keşide edilen ... seri numaralı 80.000,00 TL bedelli çek yönünden mahkemece gerekli ilanlar yapılmış ve ibraz edilmeleri için süre verilmiştir ancak bankaların müzekkere yanıtlarından da anlaşılacağı üzere bu sürelerde iki çek yönünden de herhangi bir ibraz söz konusunun olmadığı, bununla birlikte çek vadelerinden anlaşılacağı üzere kanunen beklenmesi gereken sürülerin geçtiğini, bu sebeple ilgili çekler hakkında iptal kararı verilmesini, davalı konu edilmiş diğer üç çekin ikisi yönünden tarafımıza istirdat davası açmak üzere süre verildiği ancak ... ... Turizm Yakıt Ticaret Ve Sanayi Limited Şirketi tarafından keşide edilmiş 0122816 seri No.lu 350.000,00 TL bedelli çek yönünden tarafımıza dava açma süresi verilmediğini, bu sebeple işbu çek yönünden tefrik kararı verilerek taraflarına süre verilmesini, izah edilen sebeplerden ötürü öncelikle iki numaralı kısımda belirtilen üç çek yönünden dosyanın tefrikine, ... Gıda çeki yönünden dava açmak üzere tarafımıza süre verilmesine; birinci kısımda belirtilen iki çek yönünden de işbu dosya üzerinden çeklerin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:
Talep, zayi olan çek hakkında iptal kararı verilmesine ilişkindir.
Kıymetli evrakın zayi ve iptali TTK'nun 651 ve 652. maddelerinde düzenlenmiştir. Yasa hükümlerine göre kıymetli evrak zayi olduğu takdirde mahkeme tarafından iptaline karar verilebilir. Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir. İptal kararı üzerine hak sahibi hakkını senetsiz olarak da ileri sürebilir veya yeni bir senet düzenlenmesini isteyebilir. Yargıtay içtihatlarına göre yiten, yırtılan, okunamayacak kadar tahrip olan, elden her hangi bir şekilde çıkan senetler zayi kavramı içinde değerlendirilir.
Çekin kimin elinde olduğu biliniyorsa o kişiye karşı istirdat davası açılması gerekir. Çekin kimin elinde olduğu bilinmiyorsa senedin iptali davası açılması gerekir.
Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak tetkik edildiğinde; davacı iptali istenen çekin hesap ve seri numaraları, keşidecisi, tarihi ve miktarı ile ilgili bilgileri ve zayi olan çeklere ilişkin kayıtlarını sunmuş ilan prosedürü yerine getirilmiş, ancak üçüncü bir kişi tarafından çekin ele geçirildiğine dair bir başvuru yapılmamış olduğundan, iptali istenen çekin davacı elinde iken zayi olduğunun kabulüyle çekin iptaline karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-...AŞ tarafından keşide edilen ... seri numaralı 102.703,00 TL bedelli çek ve ... tarafından keşide edilen ... seri numaralı 80.000,00 TL bedelli çekin ZAYİ NEDENİYLE İPTALİNE,
2-Yeterince harç alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafından bu dava sebebi ile yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Karar kesinleştiğinde yatırılan ancak kullanılmayan gider avansının davacıya iadesine,
5-Davacı tarafından yatırılan teminatın dosyanın tefrik edilmesi nedeniyle teminatın yatırıldığı asıl dosya (2025/510 esas) ile birlikte değerlendirilmesi gerektiğinden, bu dosya yönünden teminat hakkında karar verilmesine yer olmadığına,
6-Ödeme yasağı kararının hüküm kesinleşinceye kadar devamına,
Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.

Katip ...
¸e-imzalıdır

Hakim ...
¸e-imzalıdır