Karar Detayı

T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)

ESAS NO :2023/116 Esas
KARAR NO :2024/476
DAVA :İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ :14/03/2023
KARAR TARİHİ :03/12/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Müvekkilinin deniz yoluyla yük taşınması işiyle iştigal eden uluslararası bir şirket olduğunu, ... numaralı 1 adet 40'HC konteyner muhtevası 1008 karton marifetiyle, "Musluk Parçası" ve "Duş Parçası" emtiası olduğu beyan edilen yükün ..., Çin'den İstanbul'a taşınması için ... numaralı konşimento tanzim edildiğini, davalı bu konşimento tahtında yük alıcısı olduğunu, ... numaralı ve 08 Temmuz 2022 tarihli Eşya Teslim Onay Formu (ordino) tanzim edildiğini, davalıya imza karşılığı teslim edildiğini, bu suretle Davalı TTK m.1203 uyarınca konteyner demurajı da dahil olmak üzere navlun ve tüm ferileri ve sair kalemleri ödemekle yükümlü hale geldiğini, müvekkilinin tarifesi uyarınca, konteynerin boşaltılarak müvekkile iadesi için 7 gün serbest süre verildiğini, ilgili tarifeye müvekkilinin internet sitesinde yer verildiğini, ayrıca müvekkili tarafından tanzim edilen tüm konşimentoların arkasında yer alan Konşimento Hüküm ve Şartları'nın 1.2.maddesinde açıkça "Taşıyan'ın Tarifesi Taşıyan'ın uygulanabilir tarife koşulları işbu belgeye derç edildiğini, uygulanan tarife uyarınca serbest süre 7 gün olarak belirlenmiş olup davalı lehine ek 7 gün daha serbest süre uygulandığını, müvekkili şirketin standart serbest süre uygulanması 7 gün iken davalı lehine 14 gün serbest süre uygulandığını, ilave olarak davalı lehine verilen ek 7 günlük serbest süre davalıya iletilen maillerde de belirtildiği üzere demuraj tarifesinden düşüldüğünü ve demurajın buna göre hesaplandığını, müvekkilinin davalıdan demuraj alacağı 8.225 USD olarak hesaplandığını ve buna göre de davalıya fatura kesilmiş ise de, Davalı tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını belirterek ... İcra Müdürlüğü 2022/... Esas sayılı dosyasına yapılan hukuki mesnetten yoksun itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkilinin, Çin'den İstanbul'a ithal edilen malların yük alıcısı, davalının ise yük taşıyıcısı olduğunu, taraflar arasındaki işbu taşıma işine istinaden tüm bedellerin müvekkil tarafından ödendiğini ve yükün Türkiye'de Limana ulaştığını, söz konusu malların limana ulaşmasını müteakiben müvekkil limana ulaşan malları gümrük arkası satış işlemi ile ... San.Tic.A.Ş. firmasına sattığını, işbu satış akabinde bahse konu alıcı firma 03.08.2022 tarihinde ... Gümrük Müdürlüğünün ... nolu beyannamesi ile malı gümrükten çektiğini davacı taraf, 08.07.202 - 15.09.2022 tarihleri arasındaki dönem için demuraj doğduğunu iddia ettiğini ancak dava konusu malların 01.08.2022 tarihinde gümrük arkası satışla ... San.Tic.A.Ş. Firmasına satıldığını, Dolayısıyla müvekkilin demuraj sorumluluğu 01.08.2022 tarihine kadar olup bu bedel de müvekkil tarafından davacı tarafa ödendiğini, dava konusu malların 01.08.2022 tarihinde ... San.Tic.A.Ş. firması tarafından satın alındığını, bu tarihten sonraki demuraj sorumluluğu ve konteyner teslimi işbu firmaya ait olduğunu, Kaldı ki EK-2 de sunmuş olduğumuz beyannamede de görüleceği üzere bu firma da malları 03.08.2022 tarihinde gümrükten çektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizin 26/09/2023 tarihli celsesinde verilen ara karar uyarınca dosyanın bilirkişi heyetine tevdine karar verilmiş olup, bilirkişi heyetinden aldırılan raporda özetle; İncelenen Davacı şirkete ait 2022 yılı Hasılat Defterinin açılış tasdikinin yasal süresinde TTK hükümlerine göre usulüne uygun tasdik edilmesinden dolayı davacı şirketin ticari defteri olan 2022 yılı Hasılat Defterinin sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, davalı ... ...'in inceleme günü olan 11.10.2023 günü saat 14:00'da mahkemenin duruşma salonunda incelemeye katılmadığı ve davalı yanın yerinde inceleme talebinde de bulunmadığı, davacı şirketin dava ve icra takibine konu ettiği 22.09.2022 tarihli ... numaralı "Demuraj" açıklamalı 8.225,00 USD tutarındaki e-Arşiv Faturasından kaynaklı olarak icra takip tarihi olan 09.12.2022 tarihi itibariyle davalı ... ...'den 8.225,00 USD alacağının bulunduğu, davalının Ordinoyu (Yük teslim talimat belgesi ) 8 Temmuz 2022 tarihinde teslim aldığı, Davalı tarafından öne sürülen satış işleminin 01.08.2022 tarihli GIB ... nolu satış faturasından ordinonun tesliminden 1 ay sonra gerçekleştiği, bu halde, Davalı'nın konteyner gecikme ücretinden sorumlu olduğu belirtilmiştir.
Taraf vekillerinin rapora karşı beyan ve itirazları doğrultusunda mahkememizin 22/02/2024 tarihli ara kararı uyarınca dosyanın bilirkişi heyetine tevdine karar verilmiş olup, bilirkişi heyetinden aldırılan raporda özetle;İncelenen davalı yana ait 2022 yılı İşletme Defterinin, Defter Beyan Sistemi üzerinden Gelir İdaresi Başkanlığına bildirildiği, davalı yanın 2022 yılında tutulan ticari defterinin İşletme Defteri kayıt ve esaslarına göre tutulmasından dolayı davalı yanın 2022 yılı ticari defterinin sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, davacı şirketin dava ve icra takibine konu ettiği 22.09.2022 tarihli ... numaralı "Demuraj" açıklamalı 8.225,00 USD tutarındaki e-Arşiv Faturasından kaynaklı olarak icra takip tarihi olan 09.12.2022 tarihi itibariyle davalı ... ...'den 8.225,00 USD alacağının bulunduğu, davalı şirketin tarafına düzenlenen demuraj faturasını kabul etmeyerek ticari defterlerinde kayıt altına almamasından kaynaklı olarak icra takip tarihi olan 09.12.2022 tarihi itibariyle davacı yana herhangi bir borcunun bulunmadığı, kök raporda yer alan "Davalının Ordinoyu (Yük teslim talimat belgesi ) 8 Temmuz 2022 tarihinde teslim aldığı, Davalı tarafından öne sürülen satış işleminin 01.08.2022 tarihli GIB ... nolu satış faturasından ordinonun tesliminden 1 ay sonra gerçekleştiği, bu halde, Davalı'nın konteyner gecikme ücretinden sorumlu olduğu görüşlerinin değişmediğini belirtmişlerdir.
Dava; konteyner bekleme ücreti (demuraj) için düzenlenen fatura alacağının tahsiline yönelik icra takibine itirazın iptali davasıdır.
... İcra Müdürlüğü'nün 2022/... Esas sayılı dosyasının celbedilip incelenmesinden, davacı tarafından toplam 8.225,00 USD tutarlı "Demuraj" açıklamalı faturlardan kaynaklı alacağın tahsili için davalı aleyhine ilamsız icra takibi başlatıldığı, itiraz üzerine takibin durduğu, itirazın iptali davasının ise İİK'nun 67.maddesine göre 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı görülmüştür.
Dosyada mevcut 05/05/2022 tarihli ... nolu konişmento tahtında ... numaralı 1 adet 40'HC konteyner muhtevası emtianın ... Limanından İstanbul'a taşındığı, yükletenin davalının gönderilen olduğu, konşimentonun taşıyan ... ... ... adına acentesi tarafından imzalandığı, konişmentoya göre davalının gönderilen, davacının fiili taşıyan konumunda oldukları, buna göre tarafların davaya konu demuraj talebi yönünden husumet ehliyetlerinin bulunduğu anlaşılmıştır.
TTK'nın 1203.maddesine göre taşıma senedi uyarınca gönderilen tarafından eşyanın teslimi istendiğinde, bu istemin dayanağı olan sözleşmenin veya konişmentonun hükümlerine göre ödemeye yetkili kılındığı bütün alacaklar ile kendi hesabına gümrük resmi ödenmiş ve başka giderler yapılmış ise bunları da ödeyip, üstüne düşen diğer bütün borçları yerine getirmesi gerekmektedir. Somut olayda yükün teslimi istendiğinden navlun teferruatı niteliğindeki demuraj ücretinden davalı gönderilen sorumludur. Taraflar arasındaki mail yazışmaları incelendiğinde varış ihbarının yapıldığı, demuraj tarifesinin bildirildiği görülmüştür. 9 Haziran 2022 tarihinde geminin tahliye limanına vardığı, 11 Haziran 2022 tahliye Limanında konteynerın gemiden tahliye edildiği, 8 Temmuz 2022 Yük teslim talimat formunun (ordino) yük alıcısı davalı tarafından imzalanarak teslim alındığı, 15 Eylül 2022 konteyner in boş iadesi gerçekleştiği anlaşılmaktadır. Davalının yükü teslim aldığı anlaşıldığından serbest süreden sonra meydana gelen demuraj bedelinden sorumlu olduğu kanaatine varılmıştır.
Davacı taraf 8.225,00 USD alacağının bulunduğu iddiasında olup, davalının gönderilen olarak demuraj ücretinden sorumluluğunun bulunduğu, konişmento üzerinde arka sayfada yer alan hüküm ve koşullara atıfta bulunulduğu, davalı tarafa varış ihbarının gönderildiği ve taşıyan tarifesinin bildirildiği, bilirkişi raporunda dosyaya sunulan konteyner hareketleri ve tarifeye göre 8.500,00 USD demuraj ücreti oluştuğunun hesaplandığı, davalı taraf yükün 01/08/2022 tarihinde dava dışı ... tarafından satın alındığını ve bu tarihten sonra oluşan demurajın adı geçen şirketten talep edilmesi gerektiğini ileri sürmüş ise de yükün 08/07/2022 tarihli teslim ordinosu ile davalı tarafından teslim alındığı, satışın ise 01/08/2022 tarihli fatura ile yapıldığı, davacı ile dava dışı şirket arasında hukuki ilişki bulunmadığı, bu durumda satış yapılmasının davalının sorumluluğunu etkilemeyeceği anlaşıldığından davacının meydana gelen demuraj ücretini kabul edebileceği kanaatine varılarak davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
1-Davanın KABULÜ ile;
... İcra Müdürlüğü'nün 2022/... esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin 8.225,00 USD asıl alacak üzerinden devamına, kabulüne karar verilen asıl alacağa takip tarihinden itibaren kamu bankalarının aynı yabancı para türünden 1 yıl süreli mevduatına uyguladıkları en yüksek faiz oranı üzerinden faiz uygulanmasına,
2- 8.225,00 USD asıl alacağın TL karşılığı üzerinden %20 oranında hesaplanan 30.728,60 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar harcı olan 10.683,01 TL'den peşin alınan, 1.902,62 TL'nin mahsubu ile bakiye, 8.780,39 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri olan (2.108,12 TL ilk harç, 167,50 TL posta ücreti ve 21.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam)23.275,62 TL'nin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı vekili için takdir edilen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
7-Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 3.120,00.-TL Arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
8-Bakiye gider avansının kesinleşmeye müteakip talep halinde taraflara iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ... Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.03/12/2024

Katip ...
¸e-imzalıdır

Hakim ...
¸e-imzalıdır