Karar Detayı

T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)

ESAS NO : 2022/48 Esas
KARAR NO : 2024/451
DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ : 31/01/2022
KARAR TARİHİ : 20/11/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirkete ait ... isimli tekne hakkında teknenin bulunduğu ... ... yetkilileri tarafından 01.02.2020 tarihinde müvekkili şirkete teknenin su alarak batmaya başladığı hususunun haber verildiğini, hasara uğrayan teknenin sigortasının 18.09.2019 tarihinde, 20.09.2019 - 20.09.2020 poliçe vadesi tarihlerini kapsayacak şekilde ... Poliçe numarası ile ... Sigorta Şirketi’ne yaptırıldığını, teknede oluşan hasarın 06.02.2020 tarihinde sigorta şirketine ve poliçeyi düzenleyen ... Sigorta’ya bildirildiğini, sigorta şirketince aynı tarihte ... numaralı hasar dosyasının açıldığını, 20.02.2020 tarihinde sigortacının görevlendirdiği eksperler tarafından teknenin bağlı bulunduğu marinaya gelindiğini ve teknenin batık olduğunun görüldüğünü, rapor doğrultusunda sigorta şirketi ile irtibata geçilmesine ve hasarın ödenmesi hususunda talepte bulunulmasına rağmen sigorta şirketinin geçerli ve tutarlı hiçbir gerekçe göstermeden müvekkilinin talebini reddettiğini, sigortacının 21.02.2020 tarihli ihtarnamesi ile kendi sorumluluğunda olmasına rağmen tespit yaptırılması ve teknenin karaya çekilmesi işlemlerinin müvekkili şirket aracılığıyla yerine getirilmesini talep ettiğini, sigorta şirketinin 27.03.2020 tarihli ihtarnamesi ile müvekkilinden talep edilemeyecek ve müvekkiline yüklenemeyecek sorumluluklar yüklemeye çalıştığını, müvekkilinin bunlara yanıt verdiğini, ... Sulh Hukuk Mahkemesi’nin 2020/... Değişik İş sayılı dosyası kapsamında 04.05.2020 tarihli bilirkişi raporunun düzenlendiğini, bu rapor ile müvekkilinin maliki olduğu ... teknesinin TTK madde 933/1 kapsamında tamire değmez gemi vasfında olduğunun tespit edildiğini, tüm bu sürecin sonunda sigorta şirketine başvurularak fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla tekne bedeli olan 500.000,00 Euro’nun 17.03.2020 tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte tazmininin talep edildiğini, sigorta şirketince gönderilen yanıtta meydana gelen hasarın eksper raporuna göre teminat harici olduğu belirtilerek ret cevabı verildiğini ve dosyanın kapatıldığını, teknenin batması nedeniyle büyük zarara uğranıldığını, sigorta şirketinin müvekkili şirkete kusur atfetmek suretiyle müvekkilinin zararını tazmin etmemek için dayanaksız, hukuka ve poliçeye aykırı gerekçelerle müvekkilinin haklı taleplerini geri çevirdiğini, sigorta şirketinin müvekkilini oyalaması nedeniyle hasarın büyüyerek teknenin TTK madde 933/1 kapsamında tamire değmez gemi vasfını haiz hale geldiğini, müvekkilinin sorumluluğunda olan tüm belge ve bilgileri sigorta şirketiyle paylaştığını, sigorta şirketinin TTK madde 1448 hükmünü amacını aşar bir şekilde yorumlayarak müvekkilinden bütün ihtar süresi boyunca tespit yaptırmasını ve teknenin karaya çıkartılmasını talep ettiğini, müvekkili şirketin imkanlar ölçüsünde gerekli önlemleri aldığını, teknenin su almasının ve batmasının önlenmesi adına kalın halatlarla karaya sabitlenmesinin sağladığını, ancak teknenin karaya çıkartılması işlemlerinin hem zahmetli olduğunu hem de zararı arttırıcı durumlar oluşturma riski taşıdığını, söz konusu bu taleplerin sigorta ettiren müvekkilinin TTK madde 1448/1’e göre alması gereken makul önlemlerden olmadığını ihtarname ile sigorta şirketine bildirildiğini, sigorta şirketinin müvekkilinden teknenin karaya çekilmesini istemesi üzerine müvekkilinin bir ihtarname göndererek gerekli avansın ödenmesi halinde bu talebin yerine getirilebileceğini bildirdiğini, ancak sigorta şirketinin avans ödemesi yapmadığını, sonuçsuz kalan tüm bu girişimler nedeniyle 2020 yılının Şubat ayında su almaya başlayan teknenin Mayıs ayında müvekkilinin çabalarıyla ... Cumhuriyet Başsavcılığı’nın talimatı ile ... tarafından karaya çekildiğini, bu süre içinde sigorta şirketinin ağır kusur ve ihmali nedeniyle teknedeki hasarın ciddi anlamda ağırlaştığını, müvekkilinin talebi üzerine yaptırılan tespitte bilirkişi tarafından teknenin tamire değmez gemi vasfında olduğunun tespit edildiğini, ayrıca sigorta şirketinin talebi üzerine yaptırılan bilirkişi incelemesinde de hasar değerinin 310.000,00 Euro ile 380.000,00 Euro arasında tespit edildiğini, dolayısıyla bu rapora göre de ... teknesinin tamire değmez gemi vasfında bulunduğunu, sigorta şirketinin talebi üzerine Kıymet Takdiri ve Kondisyon Ekspertiz Raporu tanzim edildiğini, sigorta poliçesine esas alınan bu rapora göre ... teknesinin piyasa rayiç bedelinin 500.000,00 Euro olduğunu belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile tamire değmez gemi vasfına haiz hale gelen tekne nedeniyle 500.000,00 Euro’nun 23.03.2020 temerrüt tarihinden itibaren işletilecek faizi ile birlikte sigorta şirketinden tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davaya konu olayın 01.02.2020 tarihinde meydana geldiğini, bu bakımdan zamanaşımına uğradığını, poliçede sigorta bedeli üzerinden %0,50 tenzili muafiyet uygulanacağı şartı bulunduğundan, kabul anlamına gelmemek kaydıyla bu özel şartın da dikkate alınması gerekeceğini, müvekkili şirkete yapılan hasar ihbar tarihinin 06.02.2020 olduğunu, müvekkili tarafından eksper görevlendirildiğini, yapılan incelemeler neticesinde iletilen evraklar arasında eksiklikler olduğunun tespit edildiğini, bu nedenle sigortalıya 27.03.2020 tarihinde ihtarname gönderildiğini, soruşturma dosyası hakkında müvekkili şirkete poliçe düzenlenirken bilgi verilmediğini, bu durumun TTK madde 1435 ile Tekne Sigortası Genel Şartları C.1. hükmüne aykırılık teşkil ettiğini, müvekkilinin bilirkişi incelemesi yaptırdığını, ... Sulh Hukuk Mahkemesi’nin 2020/... Değişik İş sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporunda teknenin makine dairesi sancak tarafında klima deniz suyu alıcısının dış kaplama ile olan iştirak bağlantısının (eskime/yıpranma/korozyon/kırılma/kopma/vibrasyon sebepli kelepçe gevşemesi vb nedenler ile) yerinden çıktığı ve su akışının buradan olduğunun tespit edildiğini, eksper tarafından hazırlanan ekspertiz raporunda ise hasarın meydana geliş şekli olarak, klima hortum rekorunun zamanla oksitlenerek çürüyüp kırılarak kopması neticesinde klima hortumu firar bağlantı kovanından deniz suyu girmesi ve sintine pompalarının da çalışmaması sebebiyle suyun tahliye edilememesi sonucu zamanla dolan deniz suyuyla teknenin bağlı olduğu yerde yarı batık hale gelmiş olabileceği tespitlerine yer verildiğini, buna göre meydana gelen hasarın, deniz, ırmak, göl veya diğer seyrüsefer yapılabilir suların tehlikelerinden kaynaklanmayıp, eskime-yıpranmadan kaynaklandığını, hasarın davacının %100 kusuru ile meydana geldiğini, Yargıtay’ın benzer kararlarında, eskime-yıpranma kaynaklı hasarların poliçe teminatı kapsamı dışında kaldığının içtihat edildiğini, müvekkili şirketin tüm sorumluluklarını yerine getirdiğini, teknenin karaya çıkartılmasını sağlayarak inceleme yapılmasını sağladığını, öte yandan talebin kabulü anlamına gelmemek kaydı ile teknenin tam hasara uğrayıp uğramadığının ve sovtaj değerinin belirlenmesi için tekne üzerinde keşif gerçekleştirilmesini talep ettiklerini, yapılan ekspertiz incelemesinde teknenin hasarın gerçekleşmesinden önce büyük bir tadilata girdiğinin de tespit edildiğini, sigortalının tadilatı müvekkiline bildirmediğini, Enstitü Yat Klozu’nun 2.12 maddesinde sigortacılara haber verilmedikçe ve istenilen ek prim kabul edilmedikçe, büyük onarım veya değişiklik yapıldığı süre boyunca teknenin sigortalı olmadığının yazılı olduğunu, sigortalının bu maddeye aykırı davrandığını, hasarın bu yönüyle de teminat dışı olduğunu, .... Sulh Hukuk Mahkemesi’nin 2020/ ... Değişik İş sayılı tespit dosyasında aldırılan raporun kendilerine tebliğ edilmediğini, bu davada müvekkilinin taraf olmadığını, bu nedenle raporun hükme esas alınmamasını talep ettiklerini, ... Cumhuriyet Başsavcılığı’nın 2019/... soruşturma numaralı dosyasının ve ... Ağır Ceza Mahkemesi’nin 2020/... Esas sayılı dosyasının celbini talep ettiklerini, şayet davacı hasarın meydana geldiği tarihte donatan sıfatın haiz değil ise TTK madde 1404 ila TTK madde 1401 hükümleri gereği sigorta poliçesinin geçersiz hale geleceğini, bu nedenle donatanlık sıfatının tespitinin huzurdaki dava bakımından önem arzettiğini belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememiz dosyasına sunulan 17/04/2023 tarihli bilirkişi raporunda; Teknenin mutabakatlı sigortalanmış değeri olan 500.000,00 Euro’dan 150.000,00 Euro olan sovtaj bedeli düşülerek, hasar tazminat miktarının 350.000,00 Euro olduğu, hasarın eskime/yıpranma sebebine dayandırılarak teminat dışı bırakılmasının mümkün olmadığı, hasarın Enstitü Yat Klozu’nun 2.1.2.1.2 maddesine dayandırılarak teminat dışı bırakılmasının mümkün olmadığı, TTK madde 1435 ve tekne sigortası genel şartları madde 1.1.C.1 kapsamında sigortacının tazminat ödeme borcundan sigortalının ihmalinin derecesine göre yapılacak indirim oranında kurtulmuş olduğu belirtilmiştir.
Mahkememiz dosyasına sunulan 23/10/2024 tarihli bilirkişi raporunda; Dosyaya sunulan ... numaralı Gezinti Tekneleri Sigorta Poliçesi'nin 20.09.2019-2020 vadeli olarak düzenlendiği, sigortalının ... ... Ltd olduğu, ... isimli 17 mil üstü özel kullanım amaçlı Motoryat 500.000 EUR mutabakatlı sigorta bedeli ile düzenlendiği, teknenin Tekne poliçesi genel şartları ve ... özel şartları dahilinde sigortalandığı, 01.02.2020 tarihli batma hadisesinin poliçe teminat süresi içinde olduğu, poliçede ... No'lu KLloz Yatma Yeri İstisna Klozu düzenlemesi ile yatma süreci için de sigorta teminatı verildiği, teknede yapılan onarımların büyük onarım ve değişiklik olarak sayılmayacağı, sigorta şirketinin görevlendirdiği eksper tarafından poliçe düzenlenmeden önce yapılan fiili inceleme sonrası düzenlenen “Kıymet takdiri ve kondisyon” raporunda 21.11.2018 tarihinde teknenin incelendiği, “teknenin genel bir bakım sürecine” girdiğinin belirtildiği, onarımdan sigorta şirketinin haberdar olduğu, Klozun 2.1.2. madde de belirtilen şartların oluşmadığı, hasar sebebinin teknenin klima hortum rekorunun kırılarak kopması sonucunda klima hortumu firar bağlantı kovanından deniz suyu girmesi ve sintine pompalarının çalışmaması nedeniyle suyun tahliye edilememesi sonucu zamanla dolan deniz suyu ile teknenin bağlı olduğulyerde yarı batık hale gelmesi olduğu, klima hortumunun çürüme ve oksidasyon sebebiyle yerinden koptuğu konusunun sigorta şirketi tarafından ispat edilmesi gerektiği, poliçe düzenlenmesi aşamasında sigorta şirketi tarafından görevlendirilen eksper tarafından teknede fiili olarak tespitlerde bulunulduğu, klimalarla ilgili çürüme/oksidasyon/eskime ile ilgili olumsuz bir tespitte bulunulmadığı, klima hortumunun yerinden çıkma sebepleri sadece çürüme ve oksidasyon olmadığı, klima deniz suyu bağlantı hortumun yerinden çıkmasının vibrasyon etkisi ile kelepçe bağlantısının gevşemesi, olağan şartlarda kırılma, kopma gibi sebepler de mümkün olabileceği, olayda Enstitü Yat Klozunda, sigorta konusu teminat verilen tehlikelerin sayıldığı 9. madde ve istisnaları sayıldığı 10. Madde şartları dahilinde teminat dışı bir husus tespit edilmediği, davacı tarafından, poliçe tanzimi sırasında tekneye mahkeme kararı ile el konularak yediemine teslim edildiği hususunda sigortalının ihbar mükellefiyeti bulunmasına rağmen bu mükellefiyete uyulmadığı, ihbar edilmeyen husus ile yarı batık hale gelme rizikosu arasında illiyet bağı olduğu, sigortalının ihmalinin olduğu yönünde mahkemece kanaat getirilmesi halinde tazminattan ihmalin derecesine göre indirim yapılması gerekeceği konusunda TTK 1439/2. madde düzenlemesi bulunduğu, davacı ... Limited şirketinin davalı ... Sigorta Şirketi'nden dava konusu olay nedeniyle ve ... nolu Gezinti tekneleri Sigorta Poliçesi kapsamından talep edilebilecek toplam tazminatın 348.250,00 Euro olduğu, Poliçede muafiyet uygulaması konusunda hasar ya da tam/hükmi ziya ayrımı yapılmadan sigorta bedeli üzerinden 0,50 tenzili muafiyet uygulanacağı belirtildiğinden tazminat miktarı tespitinde muafiyetin dikkate alındığı belirtilmiştir.
Mahkememiz dosyasına sunulan 21/05/2024 tarihli bilirkişi raporunda; davacı sigortalının TTK 1435. madde belirtilen ihbar yükümlülüğünü yerine getirmemesinin ihmal olarak nitelendirilebileceği, ihmalin derecesinin tali nitelikte olduğu, oranın %25 olarak takdiri halinde nihai tazminatın 260.287,50 EUR olarak değerlendirileceği, sigorta sektöründe serbest tarifenin kullanılması, yaratılan rekabet ortamında her sigorta şirketinin risk kal politikası gereğince, her bir poliçe için belirlediği prim miktarları farklılık gösterdiğinden, alınması gereken sigorta primini sigorta şirketinin bildirmesi gerektiği, ancak proporsiyon hesabı yapılması konusundaki yasal düzenleme üzerine bildirim mükellefiyetinin kasden yerine getirilmemesi ve gerçekleşen riziko ile bildirim yapılmayan hususun arasında illiyet bağı olmaması halinde söz konusu olacağı hususunun mahkemenin takdirine arz edildiği, ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin 2020/... Esas sayılı dosyasının akıbetine ilişkin ek rapor düzenlendiği sırada dosyada bilgi görülmediğinden değerlendirme yapılamadığı, davacı vekilinin kök bilirkişi raporuna itiraz gerekçelerine bilirkişi heyetince katılınılmadığı kök rapordaki kanaatin korunduğu, davacı itirazları ek rapor içeriğinde gerekçeli olarak bilirkişi heyetince değerlendirildiği, sigorta şirketinin temerrüt tarihi kök raporda belirtildiği üzere 06.07.2020 olarak tespit edildiği belirtilmiştir.
Dava; tekne sigorta poliçesinden kaynaklanan sigorta tazminatının tahsili istemine ilişkindir. Dosyaya sunulan ... numaralı Gezinti Tekneleri Sigorta Poliçesi incelendiğinde, poliçenin 18.09.2019 tarihinde 20.09.2019-2020 vadeli olarak düzenlendiği, sigortalının ... ... Ltd. olduğu, ... isimli 17 mil üstü özel kullanım amaçlı Motor yat'ın 500.000 EUR sigorta bedeli ile Tekne poliçesi genel şartları ve ... ... özel şartları dahilinde davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanmış olduğu görülmektedir.
Tekne ile ilgili olarak ... Sulh Ceza Mahkemesinin 2019-... D.İş sayılı kararı ile 11.06.2019 tarihinde tekneye el koyularak yediemine teslim edilmiştir. Bu tarihten itibaren tekne üzerinde davacı şirketin fiili hakimiyeti kalmamıştır. ... Cumhuriyet Başsavcılığının 2019-... Soruşturma numaralı dosyasında verilen 25.08.2020 tarihli “ek kovuşturmaya yer olmadığına dair karar” ile teknenin kararını kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine karar verilmiştir.
Tekne mahkeme kararı ile yedieminde tutuklu iken ... ... da rılıtıma bağlı vaziyette iken su alarak yarı batık hale gelmiş ve dava konusu maddi hasarlı olay meydana gelmiştir. ... isimli motoryatın yarı batık hale gelmesiyle birlikte deniz suyu içerisinde kalan bölmelerdeki tüm ahşap kaplama, döşeme, teçhizat, tefrişat, elektrikli veya mekanik aksam ve bunlarla birlikte makine dairesindeki ana makinalar, jeneratörler, aküler, merkez klima ünitesi, su yapma cihazı dahil tüm donanım hasara uğramış, zarar görmüş ve kullanılamaz hale gelmiştir. 01.02.2020 tarihli batma hadisesi poliçe teminat süresi içinde gerçekleşmiştir.
Sigortalı teknede meydana gelen hasar, su tehlikelerinden olan “BATMA” rizikosundan kaynaklanmaktadır. Sigorta poliçenin varlığı ve kaza tarihinde yürürlükte olduğu hususunda taraflar arasında ihtilaf bulunmayıp; davalı sigorta şirketi vekili, batma olayının deniz, ırmak, göl veya diğer seyrüsefer yapılabilir suların tehlikelerinden kaynaklanmayıp, eskime-yıpranmadan kaynaklandığını, hasarın davacının %100 kusuru ile meydana geldiğini, eskime-yıpranma kaynaklı hasarların poliçe teminatı kapsamı dışında kaldığını, ekspertiz incelemesinde teknenin hasarın gerçekleşmesinden önce büyük bir tadilata girdiğinin de tespit edildiğini, sigortalının tadilatı müvekkiline bildirmediğini, Enstitü Yat Klozu’nun 2.12 maddesinde sigortacılara haber verilmedikçe ve istenilen ek prim kabul edilmedikçe, büyük onarım veya değişiklik yapıldığı süre boyunca teknenin sigortalı olmadığının yazılı olduğunu, hasarın bu yönüyle de teminat dışında kaldığını savunarak davanın reddini istemektedir. Şu halde dosyada çözümlenmesi gereken hukuki uyuşmazlık batma rizikosunun sebebine ilişkindir. Zira sigorta şirketi batmanın, sigortalının gerekli özeni, bakım yükümlülüğünü yerine getirmemesi nedeniyle klima hortumunun eskime ve çürümesi ile yerinden çıkması nedeniyle klima hortumu firar bağlantı kovanından deniz suyu girmesi ile batma rizikosunun oluştuğunu, bu nedenle hasarını teminat kapsamında sayılmayacağını iddia etmektedir.
Bilirkişi raporlarında, teknik bilirkişilerin bu konuda yapmış oldukları değerlendirmelerde; Klima hortumunda bulunduğu iddia edilen çürüme ve oksitlenme tedrici olarak meydana gelecek bir durum olup, ani gelişen bir sonuç olmadığı, poliçe düzenlenmesi aşamasında sigorta şirketi tarafından görevlendirilen eksper tarafından klimaların makine dairesinde görüldüğü ancak, çürüme/oksidasyon/eskime ile ilgili olumsuz bir tespitte bulunulmadığı, bu hususta bir şerh düşülmediği, klima hortumunun yerinden çıkma sebepleri sadece çürüme ve oksidasyon olmayıp, klima deniz suyu bağlantı hortumun yerinden çıkmasının vibrasyon etkisi ile kelepçe bağlantısının gevşemesi, olağan şartlarda kırılma, kopma gibi sebepler de mümkün olabileceği, sigorta eksperi kıymet takdir raporunda yer alan ve onarımı yapılacak detay dökümlerde klimalarla ilgili bir onarımın bulunmadığı da gözetilerek klima hortumunun yerinden çıkma sebebinin eskime ve çürüme olamayacağı yönünde kanaat bildirilmiştir.
Sigorta şirketi vekili, hasarın eskime ve yıpranma hasarı olduğu, deniz, ırmak, göl veya diğer seyrüsefer yapılabilir suların tehlikelerinden olmadığı yolundaki iddiasına karşın gerçekleşen rizikonun batma rizikosu olması nedeniyle su tehlikesi olduğu, Klozun 10. maddede sayılan istisna durumlarının varlığı somut olayda tespit edilemediğinden, hasar poliçe teminat kapsamındakaldığı değerlendirilmiştir.
Diğer yandan sigorta şirketi vekili tarafından, klozun 2.1.2. maddesine atıf yapılarak, teknede “değişiklik yapılması” durumunun söz konusu olduğu, bu hususun kendilerine bildirilmediğini, kloz gereği sigorta poliçesi teminatı bulunmadığını ileri sürülmektedir.
Büyük onarım tanımından anlaşılması gereken, poliçenin geçerlilik şartlarından olan sigortalı teknenin denize elverişli olma halini riske atabilecek boyutta işlerin yapılmasıdır. Örneğin, teknenin 3 ana boyutundan (boy, en, yükseklik) en az birinin değiştirilmesi durumunda, teknenin denge hesapları da değişeceğinden, bu durumdan büyük onarımdan söz edilebilecektir. Teknenin ana sevk sisteminin değiştirilmesi, ya da çelik bir teknede çelik gövdenin, ağaç bir teknede ahşap gövdenin değiştirilmesi/yenilenmesi büyük onarıma örnek olarak gösterilebilir. İşte bu şekilde "Büyük Onarım" niteliğindeki değişikliklerde sigortacının önceden bilgilendirilmesi gerekmektedir. Dava dosyasına konu olayda ise, bu örneklerin hiçbirinin bulunmadığı, ... yatının sadece iç mefruşatının (tavan döşemesi ve mobilyaları) ile elektrik tesisatının yenilenmesinin yapıldığı anlaşılmaktadır. ... yatında yapılan bu işler bilirkişi raporunda estetik ve kullanıcının konforuna yönelik işler olarak değerlendirilmiştir. Bu durumda, davacı sigortalının yaptığı bu işleri önceden davalı sigortacıya bildirmemiş olmasının, ilgili kloz maddesinin ihlal edildiği sonucunu doğurmayacağı kanaatine varılmıştır. Kaldıki bu husus bizzat sigorta şirketinin görevlendirdiği eksper tarafından tespit edilmiş olup, teknedeki tadilattan poliçe sürecinde sigorta şirketi haberdardır.
... yatına 11.06.2019 tarihinde Sulh Ceza Mahkemesi tarafından el koyma kararı verilerek, aynı gün bağlı olduğu ... ... Marinada Yediemine teslim edildiği konusu dosya kapsamında sabittir. Sigorta ettirenin beyan mükellefiyeti poliçe tanzimi sırasında olduğu kadar poliçe süreci içindeki değişiklikler için de bulunmaktadır. “Kıymet takdiri ve kondisyon” raporunun düzenlendiği 21.11.2018 tarihinde henüz el koyma kararı bulunmadığından Sigorta şirketinin bu husustan haberdar olmasından bahsedilemeyecektir. El koyma uygulaması dava dayanağı poliçenin düzenlendiği 18.09.2019 tarihinden önce meydana gelmiştir. Yediemin tutanağı içeriğine göre, ... ... Müdürü ... refakati ile el koyma ile ilgili mahkeme kararı icra edilmiş, tekne yediemine teslim edilmiştir. Teknenin Marina'ya konulması ile ilgili hizmet sözleşmesi tekne sahibi ile Marina arasında düzenlenmiş ve kaptan olarak... gösterilmiştir. Dolayısıyla el koyma kararından bu süreçte sigortalının haberdar olmaması hayatın olağan akışına aykırı olacağından, poliçe tanzimi sırasında tekneye el konularak yediemin kontrolüne verildiği hususunda davacının TTK 1435. Md. gereğince ihbar mükellefiyeti doğmuş olacaktır. Söz konusu ihbar yükümlülüğü yerine getirilmediğinden, davalı sigortacı TTK m. 1439/f.2 ve tekne sigortası genel şartları md. 1.1.C.1 gereğince tazminat ödeme borcundan davacı/sigortalının ihmalinin derecesine göre yapılacak indirim oranında kurtulmuş olacaktır.
Dosya kapsamından davacının ihbar yükümlülüğünü kasten ihlal ettiği anlaşılamamış olup davalı tarafından bu yönde bir iddiası bulunmamaktadır. Bu nedenle davacının TTK m. 1435'de belirtilen yükümlülüğünü yerine getirmemesi “ihmal” derecesinde, tali nitelikte bir kusur olarak görülmediğinden, ödenecek sigorta tazminatından takdiren %25 oranında indirim yapılmasının hakkaniyetli olacağı değerlendirilmiştir.
Sigortalı ... teknesinin 01.02.2020 tarihinde battığı ve ancak 15.05.2020 tarihinde sudan çıkarılarak karaya çekildiği anlaşılmaktadır. Bilirkişi raporunda belirtildiği üzere özellikle makine dairesinde bulunan ekipman ve teçhizatın deniz suyuna maruz kalması ile korozyon ve bozulma başlayacak, geçen her gün bu hasarlar artarak devam edecektir. Üstelik 3,5 ay boyunca suyun içinde kalmış olan tekne ekipmanlarının ve keza suyla temas etmemelerine rağmen, bu süre boyunca yoğun nem ve rutubete maruz kalmış malzemelerin, onarım ve yenilemelerinin yapılarak teknenin hasar öncesi durumuna getirilmesinin amaçlanması yerine, bunun için yapılması gereken harcama da göz önüne alınarak, teknenin “tamire değmez gemi” vasfına düştüğü kabul edilmiştir.
M/Y ... isimli motoryat yarı batık hale gelerek tamire değmez gemi olarak vasıflandırılmasına rağmen, gerek tespit raporunda, gerekse dosyadaki bilirkişi raporlarında teknenin 150.000 Euro sovtaj değerinin olduğu belirtilmiştir. Davacı sigortalıya ödenmesi gereken hasar tazminatı tutarı hesaplanırken, teknenin mevcut hasarlı haliyle sovtaj değerinin mutabakatlı sigorta değerinden tenzil edilmesi gerekecektir. Teknenin mutabakatlı sigortalanmış değeri olan 500.000 Euro’dan,150.000 Euro sovtaj bedeli düşüldüğünde 350.000 Euro, sigorta poliçesinde yazılı olan 1.750 Euro muafiyet tenzilinden sonra (350.000-1.750=348.250 Euro) hasar bedeli 348.250 Euro kadardır. TTK m. 1439/f.2 uyarınca bu tutardan %25 oranında indirim yapılacağı kabul edildiğinden, sonuçta davacıya ödenmesi gereken hasar tazminatı miktarı 261.187,50 Euro olarak tespit edilmiştir.
Davacı tarafından Sigorta şirketine hasar ihbarının 06.02.2020 tarihinde yapıldığı, ekspertiz raporunun 16.07.2020 tarihinde düzenlendiği görülmüştür. İhbar tarihinden itibaren 45 gün azami ödeme süresi olmakla birlikte, somut olayda teknenin yarı batık halinden karaya alınması ve bu hususta C. Başsavcılığından izin alınması süreci dikkate alındığında teknede inceleme yapılması ancak 21.05.2020 tarihinde mümkün olabilecektir. 21.05.2020 tarihine kadar sürenin durduğu değerlendirildiğinden, davalının bu tarihten 45 gün sonra, 06.07.2020 tarihinde temerrüte düştüğü kabul edilmiştir. Buna göre kabul edilen sigorta tazminatına, tespit edilen temerrüt tarihinden itibaren faizi ile birlikte davalıdan tahsili gerektiği kanaatine varılmış olduğundan, yapılan tüm bu değerlendirmelerin sonucunda, davanın 261.187,50 Euro üzerinden kısmen kabulü ile 261.187,50 Euronun 06.07.2020 olan temerrüt tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre işleyecek yıllık Euro faiziyle birlikte davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM/Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile 261.187,50 Euronun 06.07.2020 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre işleyecek yıllık Euro faiziyle birlikte davalıdan tahsil edilerek davacıya ÖDENMESİNE,
-Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
2-Karar harcı olan 271.258,34 TL'den peşin alınan 128.227,27 TL'nin mahsubu ile bakiye 143.031,07 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacının peşin olarak yatırdığı 128.227,27 TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı yargı gider toplamı olan 22.305,70 TL'nin (80,70 TL başvurma harcı, 225,00 TL posta gideri ve 22.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere) davanın kabul ve reddi oranına göre hesaplanan 11.651,93 TL'sinin davalıdan alınıp davacıya ödenmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı yargı gider toplamı olan 8.000,00 TL bilirkişi ücretinin davanın kabul ve reddi oranına göre hesaplanan 3.821,00 TL'sinin davacıdan alınıp davalıya ödenmesine, bakiye giderin davalı üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı için takdir edilen 461.679,22 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
7-Davalı vekili için takdir edilen 434.464,77 TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,
8-Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.560,00.-TL nin Arabuluculuk ücretinin kabul ve red oranı üzerinden hesaplanan 745,00-TL sinin davalıdan, 815,00-TL sinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
9-Bakiye gider avansının kesinleşmeye müteakip talep halinde taraflara iadesine
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu ( ... Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.20/11/2024

Başkan ...
¸e-imzalıdır

Üye ...
¸e-imzalıdır

Üye ...
¸e-imzalıdır

Katip ...
¸e-imzalıdır