mahkeme 2022/216 E. 2023/287 K.

T.C.
İSTANBUL 17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)

ESAS NO:2022/216 Esas
KARAR NO :2023/287

DAVA:Tazminat (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:11/03/2021
KARAR TARİHİ:06/07/2023

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle : Davacı müvekkili şirket ... adli teknesini davalılardan 11/08/2020 tarihli ...-9 poliçe numaralı yat sigorta poliçesi ile 500.000-Euro döviz sigortası olarak sigortalandığını, poliçe aslının davacı müvekkiline fiziken teslim edilmediğini, sadece aynı gün 11/08/2020 tarihinde davacı müvekkiline davalı acente yetkilisi tarafından ... üzerinden 22 sayfalık Yat Sigorta Poliçesi ve 1 sayfalık kredi kartı formu ve prim tahsilatı ödeme makbuzu pdf olarak gönderildiğini ve 09/09/2020 tarihli zeyilname ile teknenin adı ... olduğunu, takibine 17/08/2020 tarihinde teknenin seyir halinde kuyruk pervanelerine halat dolanması sonucu oluşan hasarı üzerine durum derhal sigorta firmasına bildirildiğini, davalı sigorta firmasının 18/08/2020 tarihinde gönderdiği ekspertizce düzenlenen 21/09/2020 tarihli raporunda davacı müvekkilinin faturalı 18.875,55-Euro hasar giderim bedeline talebine karşılık hiçbir ödeme yapılmaması yönünden rapor tanzim yazısında da herhangi bir ödeme yapılmayacağı davacı müvekkiline bildirildiğini, zorunlu arabuluculuk başvurusunun anlaşmazlıkla son bulunduğun dair tutanak imzalandığını, fazlaya dair talep ve dava haklarının saklı kalmak kaydıyla öncelikle belirsiz alacak davası olarak, olmadığı takdirde kısmi dava olarak şimdilik 5.000,00-Euro tazminat alacağının 17/08/2020 riziko tarihinden işleyecek en yüksek döviz faiziyle davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara müşterek ve müteselsilen yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... SİGORTA A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacı tarafa ait "..." isimli ticari tekne, müvekkili şirket nezdinde 11.08.2020 - 11.08.2021 vade tarihli ...-9 no.lu Yat Sigorta Poliçesi tahtında sigorta teminatı altına alındığını, müvekkili şirketin sorumluluğu poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, müvekkili şirketin dava konusu taleplere ilişkin herhangi bir sorumluluğunun olmadığını, , müvekkili şirket tarafından tanzim edilen ...-9 no.lu Yat Sigorta Poliçesi incelendiğinde de görüleceği üzere, söz konusu poliçe Enstitü Yat Klozları 1.11.1985 Cl 328 uyarınca tanzim edildiğini, müvekkili şirket nezdindeki Yat Sigorta Poliçesi'nde de teknenin azami hızı, 17 mil üstü olarak belirtildiğini, müvekkili şirketin dava konusu hasara ilişkin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığından, davanın müvekkili şirket yönünden reddine, davacı tarafın fahiş olan tazminat taleplerinin reddine karar verilerek yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... SİGORTA ARACILIK HİZMETLERİ LİMİTED ŞİRKETİ vekili cevap dilekçesinde özetle: Dava dilekçesinde, poliçenin davacıya ... üzerinden PDf formatında gönderilmiş olması sebebi ile sigortacının ve acentanın bilgilendirme yükümlülüğünü yerine getirmediği iddiasının bulunduğunu, müvekkil acenta yetkilisi tarafından Hazine Müsteşarlığı'nın Sigorta Sözleşmelerinde Bilgilendirmeye İlişkin Yönetmeliğin Uygulanması Hakkında Genelgesi çerçevesinde davalı sigorta kuruluşu tarafından düzenlenen bilgilendirme formunun poliçe ile birlikte davacı şirket yetkilisine gönderildiği, bu hususun gerek dava dilekçesinde gerekse de 19.04.2021 tarihli cevaba cevap dilekçelerinde davacı tarafça davalı acentenin ''...'tan mesajla PDF formatında gönderilen poliçe dışında davacıya bir bilgilendirmenin olmadığı, poliçe içeriğinde bahsi geçen klozların davacıya gönderilmediği'' beyanlarının yazılı ikrar olduğu, ayrıca davacı tarafça dava dosyasına sunulu belgeler arasında poliçeye ilişkin bilgilendirme formunun da mübrez oluşu sebebiyle bilgilendirme yükümlülüğünün yerine getirilmediği iddiasının asılsız ve dayanaktan yoksun kaldığı, bilgilendirme formunda sigorta poliçesinin içeriğinin, teminatların kapsamının, davacı tarafın iddiasına konu klozlar hakkında bilgilerin, ayrıntılı bilgi için davalı ... Sigorta A.Ş.'nin internet sitesinden gerekli bilgilere ulaşılabileceği yönündeki açıklamaların, sigorta ettiren tarafından başkaca bilgi talep edilmesi halinde soru ve talep iletim kanalları hakkında açıklamaların bulunması sebepleriyle bilgilendirme yükümlüğünün yerine getirilmiş olduğu, Enstitü Yat Klozlarının kendilerine verilmediği ileri sürülerek sigorta teminatına girmeyen hasar bedelinin tazmini gerektiği talep ve iddiasının hukuki dayanaktan yoksun olduğu, gerek bilgilendirme formunda gerekse de poliçenin son sayfasında poliçenin, Türk Tekne Poliçesi Genel Şartları ve bu şartlara nazaran üstün hükümleri haiz ilişik klozlar ve poliçede yazılı özel şartlar ve kayıtlar altında düzenlendiğinin, sözleşmenin C.1 maddesinde sayılan teminatlar dışında bilgilendirme formunda ve sözleşmede yazılı olan rizikoların, sigortacının sözkonusu rizikolar için teminat verip vermeme hakkı saklı kalmak kaydı ile ek prim ödenmesi koşulu ile sigorta kapsamına dahil edilebileceğinin açıkca belirtilmiş olduğu, Genel Şartlar ve Klozlara ... Sigorta A.Ş. İnternet sitesinden ulaşılabileceği, ayrıntılı bilgi soru ve talepler için bilgilendirme formu ve internet sitesinde yazılı adreslerden talepte bulunabileceği açıklanmışken, bu hususlarda soru sormayan, talepte bulunmayan davacının hasar meydana geldikten sonra klozların kendilerine verilmediği gerekçesi ile sigorta teminatı kapsamına girmeyen hasar bedelinin ödenmesi talebinin hukuken haklı kabul edilemeyeceği, ayrıca poliçe düzenlenmeden önce davalı sigorta kuruluşu tarafından tekneyi incelemesi için eksper gönderildiği, sigorta eksperi tarafından davacı şirket yetkilileri ile temasa geçilerek tekne üzerinde incelemeler yapıldığı, tekne/yat poliçesinin genel olarak özellikleri ve kapsamı hakkında bu yolla da davacıya gerekli bilgi ve açıklamaların yapıldığı, acentelik sözleşmesince telefon, çağrı merkezi, internet ve benzeri iletişim araçları kullanılarak uzaktan pazarlama yöntemi ile yapılan sigorta sözleşmelerinde olduğu gibi sözleşme taraflarının fiziki olarak karşı karşıya gelmesinin ve işin gereği olarak yazılı bilgilendirme yapılmasının söz konusu olmadığı hallerde sözlü olarak bilgilendirme yapabilme yetkisinin acenteye tanındığı, müvekkil acentenin de davacı şirket yetkilisine poliçe ile ilgili gerekli sözlü bilgilendirmede bulunduğu, davalı sigorta şirketince düzenlenen ve otomasyon programından temin edilen bilgilendirme formunu da davalı sigorta şirketince düzenlendiği şekli ile de davacı şirketin yetkilisine poliçe ile birlikte ... programı üzerinden göndererek sorumluluğunu yerine getirdiğini, davaya konu poliçenin Enstitü Yat klozları ve 10.2 ... Botu Klozu Hükmü uyarınca düzenlenmiş olduğu, hasarın poliçe genel ve özel şartları uyarınca teminat dışı olduğunu, ayrıca poliçede Makine Hasarı Genişletme Klozu özel şart ve teminatı yer almadığından hasarın teminat dışı olduğunu beyan ederek davanın esastan reddine karar verilmesi talep edilmiştir.
Mahkememizce Gemi Makineleri Müh. ... ile Sigorta alanında uzman ...'dan aldırılan raporda özetle; Davacıya ait “...” isimli teknenin 500.000 EURO sigorta bedeli ile davalı ... Sigorta AŞ tarafından ... numaralı YAT SİGORTA POLİÇESİ ile 11.08.2020-2021 vadeli olarak sigorta edildiği, 17.08.2020 tarihinde meydana gelen hasarın police teminat süresi içinde gerçekleştiği, poliçenin metninde yer alan teminatlar bölümünde ”... BOTU KLOZU”nun yer almadığı, bu hali ile poliçe metnine sadık kalınması halinde, yatın açıkça tasarlanmış hızının 17 mil üstü olduğunun kayıtlanmasına göre, hasarın ... klozunun "istisnalar" başlığı altında yer alan 10/2. Md ve 5.1 Md. Gereğince poliçe teminatında sayılamayacağı, poliçede ”... BOTU KLOZU” nun uygulanacağının kabulü halinde ise, meydana gelen hasarın mahiyeti itibarıyla .”... BOTU KLOZU” 19.3 ve 19.3.2 md sayılı şartlar uyarınca, dümen ve pervane hasarı tazminatının kabul edilemeyeceği, 22 sayfa olarak düzenlenen poliçenin 17-22. Sayfaları arasında bilgilendirme formunun yeraldığı, formda "talep halinde sigortacı tarafından verilecek Türk Tekne Poliçesi Genel şartları ile kloz ve özel şartları dikkatlice okuyunuz" uyarısında bulunulduğu, bu hali ile bilgilendirme yükümlülüğünün sigorta şirketi ve acentesi tarafından yerine getirildiği, davacı tarafından sunulan faturaların incelenmesinden içten takma motorun bakım işçiliği bedeli olan 13.880 TL ve teknenin komple pasta cila işçilik bedeli olan 3.000,00 TL olmak üzere 16.880,00 TL giderin davaya konu olay sebebiyle oluşan gider olmadığından değerlendirmeye alınamayacağı, KDV hariç 8.116,38 TL marina masraflarının, 4.789,50 TL zehirli boya gideri olmak üzere toplam 12.905,88 TL KDV hariç/KDV dahil 15.228,94 TL zararın poliçe teminat kapsamında kalan zarar olacağı, poliçede sigorta bedeli üzerinden %0,5 tenzili muafiyet kararlaştırıldığı, muafiyet miktarının 2.500 EUR olduğu, olay tarihi olan 17.08.2020 tarihli TC Merkez Bankası Döviz Efektif Satış Kuru 8.7617 TL dikkate alınarak KDV hariç 1.472,99 EURO/Kdv dahil 1.738,12 EURO karşılığı zararın poliçe muafiyeti altında kalması nedeniyle sigorta şirketi tarafından düzenlenen poliçe kapsamından ödenemeyeceği, ... Yedek Parça ve Servis Hizmetleri Tic. Ltd. Şti. tarafından ... ve ... Tic. Ltd. Şti. adına düzenlenmiş 04.09.2020 tarih ve SAM ... no'lu e-fatura içeriği iskonto düşülmüş KDV hariç 79.538,67 TL kuyruk yedek parça bedeli zararın oluştuğu, bu miktar zararın Enstitü Yat Klozları'nın 19. ... BOTU KLOZU gereği hasar tazminatına dahil edilmeyeceği belirtilmiştir.
Taraf vekillerinin rapora karşı beyan ve itirazları doğrultusunda bilirkişilerden ek rapor aldırılmasına karar verilmiş olup, aldırılan ek raporda özetle kök rapordaki görüşlerinin korunduğu belirtilmiştir.
.... Asliye Ticaret Mahkemesinin 28/01/2022 tarih, ... sayılı görevsizlik kararı ile, davacı vekilinin talebi üzerine mahkememize gönderilmiş olup, dosya mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılmıştır.
Dava; Sigortalı ... isimli geminin 17/08/2020 tarihinde seyir halindeyken kuyruk pervanelerine halat dolanması nedeniyle meydana gelen hasar bedelinin sigorta şirketinden tahsili talebine ilişkindir.
Davacı ... ve Bilgisayar Temsilciliği Tic. Ltd. Şti. ne ait , 2016 Fransa yapımı ... marka, Türk Bayraklı, 13.90 m. tam boyunda, 4.06 m. kütük eninde, 2.20 m kütük derinliğinde, 23,16 gros ton, 9.07 net tonluk, her biri 370 BHP gücünde 2 adet ... marka ... tip kuyruk ve ... model içten takma ana makinalı, davalı ... Sigorta A.Ş.'ye başlangıç tarihi 11.08.2020 – bitiş tarihi 11.08.2021 olan Yat Sigorta Poliçesi ile sigortalı ... isimli, tasarlanmış hızı 17 mil üzeri olan motor yat, 17.08.2020 tarihinde Burgazada'dan ...'ya seyir halindeyken pervanelerine halat sarması neticesi hasarlandığı, davacı tarafın 18.875,55 EURO hasar bedeli talebinin davalı tarafından kabul edilmediği, davacının bu bedelin tazmini isteği ile eldeki davayı açtığı görülmektedir.
21/09/2020 Tarihli ... ... Ltd. Şti. Tarafından düzenlenmiş Tekne Sigortası Ekspertiz Raporunda; poliçe içeriğine göre ... şartlarının geçerli olduğu, teknenin kurulu azami süratinin 17 mil/saat üzerinde olduğu, ... şartları gereği Klozun 5.1 maddesinin iptal edilerek 19. Maddesi olan ... şartlarının geçerli olacağı, bu Kloza göre pervane, şaft, dümen (bütünüyle kuyruk aksamı) aksamlarındaki bu tür hasarların istisna olduğu, hasar onarım masrafları adı altında Marina masrafları için 3.278,19 EURO, zehirli boya malzeme masrafları için 547,74 euro, kuyruk hasarı onarım masrafları olarak 14.745,99 Euro, pervane düzeltme masrafları için 303,63 Euro olmak üzere KDV dahil sigortalı tarafından toplam talep edilen bedelin 18.875,55 Euro olduğu, kuyruk ve pervane hasarı onarım masraflarının poliçe teminatı olan ... şartlarına göre istisna tutulmuş olduğu tespitine istinaden, teminat dahilindeki hasar onarım tutarının toplam KDV hariç 1.475,95 Euro olduğu, ilgili sigorta poliçesinde bulunan 2.500 Euro (500.000 Euro X 0.005) poliçe muafiyeti uygulandığında teminatta bulunduğu değerlendirilen tutarın muafiyet altında kaldığı belirtilmiştir.
Davacı vekili davaya konu riziko sonucunda ortaya çıkan hasarın sigorta ilişkisi kapsamında teminat altına alındığını, ayrıca davalı taraflarca kendilerine sigorta poliçesinin ... üzerinden gönderildiğini, ek şartların gönderilmediğini, bu şartlardan haberlerinin olmadığını, belge ve bilgi verme yükümlülüğünün sigortacı tarafından ihlal edilmiş olduğunu, poliçe eki olduğu belirtilen ancak müvekkile gönderilmeyen ... şartlarına dayanılarak rizikonun istisna kapsamında sayılarak ödeme yapılmamasının usule ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürmüş, davalı taraf ise davacı şirket yetkilisine poliçe ile ilgili gerekli sözlü bilgilendirmede bulunulduğunu, sigorta şirketince düzenlenen ve otomasyon programından temin edilen bilgilendirme formununun da davalı sigorta şirketince düzenlendiği şekli ile davacı şirketin yetkilisine poliçe ile birlikte ... programı üzerinden gönderilmiş olması sebebi ile de bilgilendirme sorumluluğunun yerine getirilmiş olduğunu, Enstitü Yat Klozlarının kendilerine verilmediği ileri sürülerek sigorta teminatına girmeyen hasar bedelinin tazmini gerektiği talep ve iddiasının hukuki dayanaktan yoksun olduğunu savunmuştur.
Bilirkişi raporunda ... isimli dava konusu teknenin pervanelerinde halat dolanması şeklinde gerçekleşen hasarın ''kuyruk'' tabir edilen sancak ve iskele her iki pervane/dümen sisteminde meydana geldiği, makinanın çevirdiği şaftın ucunda (teknenin kıç tarafında) bulunan ve ''kuyruk'' tabir edilen bir sistem hem pervane hem de dümen görevini yerine getirdiği, dava konusu sigortalı teknenin pervanelerine halat dolanması sonucunda kuyruk kısımları, yani dümen ve pervanelerinin hasarlandığı, meydana gelen hasarın dümen ve pervane hasarı olarak tanımlandığını, poliçenin metninde yer alan teminatlar bölümünde ”... BOTU KLOZU”nun yer almadığı, bu hali ile poliçe metnine sadık kalınması halinde, yatın açıkça tasarlanmış hızının 17 mil üstü olduğunun kayıtlanmasına göre, hasarın ... klozunun "istisnalar" başlığı altında yer alan 10/2. Md ve 5.1 Md. Gereğince poliçe teminatında sayılamayacağı, poliçede ”... BOTU KLOZU” nun uygulanacağının kabulü halinde ise, meydana gelen hasarın mahiyeti itibarıyla ”... BOTU KLOZU” 19.3 ve 19.3.2 md sayılı şartlar uyarınca, dümen ve pervane hasarı tazminatının kabul edilemeyeceği belirtilmiştir.
Dosyaya sunulan poliçede ..., yat harp&grev;, 3.şahıs Mali Mesuliyet, Çevre Kirliliği, sigortasız tekne, Elektronik cihazlar, Balıkçılık ekipmanları, Hukuksal Koruma ve makine hasarı genişletme klozu teminat kapsamı olarak belirtilmiştir. Poliçenin düzenlendiği ve atıf yapılan Tekne Poliçesi genel şartları A.3.md. de “Sigorta Teminatının Kapsamı” başlığı altında “Bu sigorta, rizikonun gerçekleşmesi sonucu gemi veya diğer deniz ve göl araçlarının yahut bunlara ilişkin diğer menfaatlerin uğrayacağı ziya ve hasarı, ayrıca teminata dahil edilmişse sorumluluk tazminatını, yahut bunlarla ilgili masrafları kapsar. Ziya veya hasar yahut sorumluluk tazminat ile bunlara ilişkin masrafların kapsam ve içeriği, teminata dahil ve istisna edilen rizikolar, bu poliçeye eklenen özel şartlarla belirlenir.” açıklamasına yer vermiştir. Dolayısıyla poliçe kapsamı ve teminat dışı sayılan hallerin tespitinde atıf yapılan ... hükümleri belirleyici bulunmaktadır. Enstitü Yat Klozları Madde 5 "... Yükümü (TAAHHÜDÜ)" başlığı altında yer alan düzenlemede 5.1 Geminin veya botu / botları olan gemilerde ana geminin tasarlanmış hızının 17 mili aşmaması yükümdür. 5.2 Sigortacılar bu yükümü kaldırmayı kabul ettiklerinde aşağıdaki 19. Maddedeki ... Botu Klozu (Speed Boad Clause) hükümleri uygulanacaktır” düzenlemesi bulunmaktadır. Teknenin ... teknesi vasıflarını taşıdığı, poliçede de 17 mil üstü olarak ... teknesi vasfının belirtilmiş olduğu görülmektedir. Buna göre teknenin poliçe teminat kapsamına alınması ancak klozun 5/2. Md. Düzenlemesi gereğince, sigortacının kabul etmesi şartıyla 19. Md. Yer alan "... BOTU KLOZU" hükümleri ile mümkün olabileceği, poliçede açıkça "... botu klozu" bulunmadığından hasarın teminat kapsamında olmadığı anlaşılmaktadır. Ancak davalı taraf hasarın ... botu klozuna göre teminat dışı olduğunu savunmakta olup ... BOTU KLOZU; 19.3. maddesine göre de dümen, bağlantı mili [strat şaft] veya pervane için tazminat kabul edilmeyeceğinden davacının talep ettiği hasarın istisna teminat dışı olduğu değerlendirilmiştir.
Davacı taraf kendilerine sigorta poliçesinin ... üzerinden gönderildiğini, ek şartların gönderilmediğini, bu şartlardan haberlerinin olmadığını, belge ve bilgi verme yükümlülüğünün sigortacı tarafından ihlal edilmiş olduğunu, poliçe eki olduğu belirtilen ancak müvekkile gönderilmeyen ... şartlarına dayanılarak rizikonun istisna kapsamında sayılarak ödeme yapılmamasının usule ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürmüş ise de dosyaya sunulan poliçenin 22 sayfadan ibaret olduğu, 17.sayfa ile 22.sayfa arasının "SİGORTA BİLGİLENDİRME FORMU" olarak düzenlendiği, davacının kendisine watsApp olarak gönderilen poliçenin 22 sayfa olduğunu teyid ettiği, Formun içeriğinde 18. Sayfasında "UYARILAR" başlığı altında "Yaptıracağınız sigorta hakkında daha ayrıntılı bilgi almak için, talep halinde sigortacı tarafından verilecek Türk Tekne Poliçesi Genel şartları ile kloz ve özel şartları dikkatlice okuyunuz "uyarısının bulunduğu, yine 19. Sayfada C.4 maddesinde " Teminat dışı haller için kullanılan genel şart, kloz ve özel şartlara bakınız" uyarısı sonrasında sigorta şirketinin elektronik adresinin bildirildiği, talep halinde sigortalıya klozların verileceğinin belirtilmesine göre davacı tarafça bilgilendirme ve aydınlatma yükümlülüğünün yerine getirildiği, bilirkişi ek raporunda da bilgilendirme formunun zorunlu asgari hususları içerdiği, pervane hasarı teminat kapsamı dışında olduğundan bilgilendirmenin gereği gibi yapılmadığının kabulü halinde bile teminat dışı durumunun teminata dahil edilerek ödeme yapılmasının mümkün olmadığı belirtilmiş olup, açıklanan nedenlerle meydana gelen hasarın teminat dışı kaldığı anlaşıldığından davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç Tarifesi gereğince peşin alınan 773,62 TL den karar harcı olan 179,90 TL nin mahsubu ile fazla alınan 593,72 TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya iadesine,
3-Davalı vekili için takdir edilen 9.200,00 TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,
4-Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00.-TL Arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalıların yokluğunda kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.06/07/2023

Katip ...
e-imzalıdır

Hakim ...
e-imzalıdır