mahkeme 2021/458 E. 2023/224 K.

T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARETMAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)

ESAS NO : 2021/458 Esas
KARAR NO : 2023/224

DAVA : İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 24/11/2021
KARAR TARİHİ : 25/05/2023

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Müvekkili şirketin sigortacılık işi ile iştigal eden Türkiye'nin önde gelen sigorta şirketlerinden biri olduğunu, dava dışı sigortalı ...'ye ait emtia, Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi ve Abonman Sözleşmesi ile müvekkili tarafından teminat altına alındığını, müvekkili sigortalısı Türkiyede mukim ...A.Ş. Firmasından sıcak haddelenmiş çelik tabaka emtiası satın aldığını müvekkili sogrtalısına ait sıcak haddelenmiş çeliktabaka emtiası 10.11.2019 tarihli ve 2 numaralı konişimento tahtında ... gemisine yüklenerek, ...'den ...'ya taşındığını , Emtianın teslimi sırasında yapılan kontrollerde emtiaların ıslandığı ve büyük oranda paslanmalar meydana geldiği görüldüğünü, Zira bu hususun tespiti ile sigortalı derhal ekspertiz incelemesi yaptırıldığını eksper tarafından yapılan incelemede ambalaj film tabakası altına paketlerin içine su girdiği görüldüğünü ve bununla birlikte tabakalarda farklı boyutlarda pas izleri tespit edildiğini, 2 no'lu davalı tarafından dava konusu taşımaya ilişkin konişimento düzenlendiğini bu nedenle olayda TTK m.1191 gereğince fiili taşıyan konumunda olduğunu, 1 no'lu davalı ise navlun faturasını düzenlendiğini ve navlun ücretini bizzat tahsil ettiğini bu sebeple TTK m 1138 ve Yargıtay içtihadları uyarınca konu taşımada akdi taşıyan sıfatına haiz olduğunu, dava dışı sigortalının uğradığı zarar müvekkilce tazmin edildiğini müvekkili 6102 sayılı TTK'nın 1472.maddesine göre hukuken sigortalının haklarına kanunen halef olduğunu, taşıyanlar hem kendisinden beklenen dikkat ve özeni göstermediğini, hem de hasar eşyanın kendi hakimiyetinde bulunduğu sırada meydana geldiğini dolayısıyla TTK md 1178. Uyarınca taşıyanın sorumluğu söz konusu olduğunu, söz konusu zararın tazmini maksadıyla ...17.İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyası kapsamından başlattığı takibe borçlular tarafından haksız olarak itiraz edilmesi üzerine TTK m.5A/1 gereğince ticari uyuşmazlıklarda zorunlu arabuluculuk yoluna başvurulduğunu, arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlanamadığını, beyan etmekle, ... 17.İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyasına Borçlular Davalılar tarafından yapılan haksız itirazın iptalinin devamını, haksız itirazı ile takibin durmasına sebebiyet veren borçlular davalılar aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini, dava ve talep etmiştir.
Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı ... Sigorta sigortalısı ...'ye ait sıcak haddelenmiş çelik tabaka emtiasının davalıya ait SIR gemisi ile ... Limanından ... Limanı İtalya'ya taşındığını tahliye esnasında emtiada ıslaklık ve ezilmeler tespit edildiğinden bahisle ekspertiz raporu sonucunda emtiada meydana gelen 62.766,40 Euro karşılığı 891.226,39 TL 'nin 03.07.2020 tarihinde sigortalıya ödendiğini, TTK 1472 gereğince sigortalının haklarına kanuni halef olarak ödediği hasarın ödeme tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalılardan müteselsil olarak rücuen tahsilini talep ettiğini, davacının açmış olduğu dava usul ve esas bakımından yersiz olduğunu, müvekkil şirketler yönünden davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, öncelikle işbu davada davaya konu rücu talepleri bakımından taraflar arasındaki akdi ilişkilerinin ve sorumluluk kavramlarının açıklanması gerektiğini, 1 numaralı davalı taşımaya ilişkin konşimentoyu acente sıfatıyla kaptan adına şeklinde imzaladığını, bu doğrultuda 1 numaralı davalının yalnızca acente sıfatıyla Kaptan adına imza attığından kanunda aranan taşımanın bir kısmını veya tamamını fiilen gerçekleştirilen kişi şartlarını yerine getirmediğinden fiili taşıyıcı olarak nitelendirilmeyeceğini, bu durum davacının 1 numaralı davalıya karşı ileri sürdüğü talep haklarını tamamen sonuçsuz bıraktığını, sonuç olarak 1 numaralı davalı'nın işbu davada taraf sıfatı olmadığından husumet itirazı nedeniyle davanın 1 numaralı davalı yönünden reddi gerektiğini, hasarın davalıya kanunen tanınan hasar bildirim süresinden geç bildirildiğini, bu nedenle hasar taşıyanın sorumlu olmadığı bir sebepten meydana geleceğinden müvekkillerinin sorumlu tutulamayacağını, dava konusu iddia edilen hasar geminin sevkiyatından kaynaklanmadığını iddia konusu ürünler yükleme öncesi hasarlı olarak yüklendiğini, ekspertiz tarafından yapılan incelemede yük yükleme öncesi hasarlı tespit edildiğini ve bu tespitler doğrultusunda konişimentoya yükün paslı açık alanda bekletildiğini, yükleme öncesi ıslak teleskopik efektli çukurlu bazı bölgelerde paketinin yırtık bazı bölgelerde paketinin kirli ve tozlu olduğuna ilişkin notlar girildiğini, davalı tarafından sunulan 4 numaralı delilde yapılan tercüme eksik ve yanıltıcı olduğunu, yükte meydana geldiği iddia edilen hasarlar müvekkili taşıyanın kusurundan kaynaklanmadığını iddia edilen hasarların sorumlusu dava dışı ... Limanı İşletmecisi ...olduğunu, davaya ilişkin eşyaların 18.11.2019 tarihinde tahliye edilmesine rağmen alıcı tesisine yaklaşık iki ay sonra aktarıldığını, bu hususların ekspertiz raporu ile de ispatlandığını, sigortalı tarafından yapılan ödemenin ex gratıa ödemesi olduğunu ve bu ödemeler için rücu yolu kullanılamayacağını, yük poliçelerinde düzenlenen %10 ilave bedeli poliçe tarafları sigortalı ve sigortacısı arasında geçerli olarak düzenlendiğini poliçenin tarafları adına hüküm doğuran bu ilave bedel 3.kişilere karşı ileri sürülemeyeceğini, beyan etmekle, 1 numaralı davalı adına husumet yokluğu nedeniyle reddini, haksız ve yasal dayanaktan yoksuz itirazın iptali davasının her iki davalı yönünden reddini,.... 17. İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyası itirazların kabulünü, davacı aleyhine %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini, talep etmiştir.
Dava;Davacı sigorta şirketinin sigortalısına ödediği hasar bedelinin TTK'nın 1472. Maddesine göre davalılara rücu edilmesi istemiyle başlatılan icra takibine itirazın iptali davasıdır.
İtiraza konu ... 17.İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı icra dosyası örneğinin incelenmesinden; davacı sigorta şirketinin 62.766,40 Euronun davalılardan tahsili için 04/11/2020 tarihinde ilamsız icra takibi başlattığı davalıların borca ve fer'ilerine itiraz etmesi nedeni ile icra takibinin durdurulduğu, takibe itiraz ile davanın İİK 67.Maddesine göre süresinde olduğu tespit edilmiştir.
Dosyaya sunulan bilgi ve belgelerden; 10/11/2019 tarihli 105.092,40 Euro bedelli faturaya konu haddelenmiş çelik tabaka emtiasının dava dışı ... şirketi tarafından müşterisi ...'ya CIF teslim şekli ile satışının yapıldığı, malın yurt dışına yapılacak taşıma rizikolarının davacı sigorta şirketi tarafından, 10/11/2019 tarihli ... numaralı nakliyat sigorta poliçesi ile teminat altına alındığı, poliçede ...'ın sigorta ettiren alıcı ...'nin ise sigortalı olarak gösterildiği, dava konusu yük hasarından dolayı davacı sigorta şirketinin sigortalısına ...Bankasına ait 03/07/2010 işlem tarihli ödeme dekontu ile 62.766,40 Euro hasar bedeli ödemesi yaptığı görülmektedir.
Yine dosyaya örneği sunulan 10.11.2019 tarihli konşimentoda; "yükletenin" ... A.Ş., "taşıyanın" Sır Gemisi Donatanı, yükleme limanının "...", tahliye limanının "..." olarak gösterildiği, konşimento üzerine derc edilen kayıtlarda da, dış ambalaj yüzeyinde, lokal olarak çizik, lokal olarak tozlu/ kirli, çember bantları eksik / kırık/ gevşek, ambalaj lokal olarak kıvrılmış / kırışmış, ambalaj malzemesi kısmen yırtılmış, kenar koruyucu lokal olarak ezik / kıvrılmış, iç / dış kenarlar taşıma izi ile ezilmiş, iç ve dış koruma halkası kısmen ezik, metal zarf yüzeyinde beyaz oksidasyon belirgin, dış salmastra üzerinde yağ damlacıkları olduğu ifade edilmektedir..
Davacı taraf iddialarında,... yüklenerek Türkiye'den İtalya'ya taşınan konşimento konusu yükün, alıcıya teslimi sırasında ıslaklık ve büyük oranda paslanmalar tespit edildiğini, bu nedenle sigortalıya ödenen hasar bedelinden ... Acenteliğinin akdi taşıyan sıfatı ile, gemi donatanı... Ltd'nin de fiili taşıyan sıfatıyla birlikte sorumlu oldukları gerektiğini ileri sürmektedir. Dosyaya sunulan örneği ve tercümesi sunulan "kaptan protesto mektubunda", boşaltma limanında tahliyesinin başlangıcında yükte çizik, bazı kısımlarda kısmen pas lekesi, bazı çemberleme bantlarında kıvrılma ve gevşeme, beyaz okside olmuş kısımlar olduğu belirtilmiştir. Bu durumda TTK'nın 1185/f.1 uyarınca taşıyana süresinde hasar ihbarının yapıldığı kabul edilmiştir.
Yük hasarı ile ilgili olarak, sigorta şirketinin görevlendirdiği eksper tarafından düzenlenen raporda, ıslanma hasarı konusunda, yapılan gümüş nitrat testinin negatif sonuç verdiği belirtilmektedir. Sigortalı emtiaların taşınmasının SIR gemisi kaptanı tarafından düzenlenen 10.11.2019 tarihli konşimento tahtında yapıldığı, konşimento kayıtların göre, taşıyanın ... Ltd taşıtanın ...A.Ş. olduğu görülmektedir. Yükün taşınması ile ilgili olarak, davalı... tarafından Habaş adına 12.11.2019 tarihli "deniz taşımacılığı navlun bedeli" açıklaması ile 56.681,11 USD navlun faturası kesildiği ve iş bu fatura bedelinin 13.11.2019 tarihinde Habaş tarafından ...aracılığı ile ...hesabına ödendiği sunulan dekont örneğinden anlaşılmaktadır. Davalı vekilinin, müvekkilinin fiili taşıyanın acente sıfatıyla hareket ettiği bu nedenle davada taraf sıfatının bulunmadığını savunmasına karşılık olarak davacı vekili replik dilekçesinde ... hem acente hem de akdi taşıyan sıfatı ile hareket ettiğini bildirmiş olduğundan davacı tarafın bu beyanına göre ...taşıyanın acentesi olduğu, navlun faturası düzenlemiş olmasının bu sıfatını değiştirmeyeceği, dolayısıyla...şirketine karşı asaleten husumet yöneltilemeyeceği kabul edilmiştir.
Ekspertiz raporun da ki bulgulara göre, hasarlandığı iddia edilen sıcak hadde galvaniz saclarda meydana gelen paslanmanın tuzlu su temasından kaynaklanmadığı sabittir. Konşimento da yer alan yükün fiziki durumuna ilişkin kayıtlara göre yüklerin gemiye hasarlı şekilde yüklendiği anlaşılmaktadır.
Yine ekspertiz raporuna göre, yükün tahliyesinin 18/11/2019 tarihinde gerçekleştiği, 53 bağ emtianın ... Limanında istiflendiği, 11-23 Aralık 2019 tarihleri arasında da alıcı firmanın deposuna nakledildiği belirtilmektedir. Elde edilen bu bilgiler doğrultusunda bilirkişi raporunda hasarın yani tatlı su kaynaklı paslanmanın yükün limanda bekletilmesi sırasında hava koşulları nedeniyle meydana geldiği, yağışlı hava koşullarında bekleyen çelik sac malzemeyi de tatlı su teması hızlanacağından yükün korozyonunu / paslanmayı da hızlandıracağı buna göre hasarlı şekilde gemiye yüklenen ve tahliye limanında ki bekleme sırasında meydana gelen hasarlarda taşıyanın sorumlu tutulamayacağı değerlendirilmiştir.
Dosya kapsamı ve bilirkişi raporunda ki teknik değerlendirmeler ışığında, yük hasarından dolayı TTK'nın 1178 ve 1141.maddelerine göre taşıyanın sorumlu tutulamayacağı, davalılardan ... Acenteliğinin taşımada acente sıfatıyla hareket ettiği kanaatine varılmış olduğundan, davalı ...Acenteliği hakkındaki açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle, davalı donatan hakkında açılan davanın ise esastan REDDİNE, koşulları oluşmadığından davalı yanın kötü niyet tazminatı talebinin REDDİ yönünde aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM/Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1-Davalı ... Şirketi hakkında açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeni ile REDDİNE,
2-Davalı donatan hakkında açılan davanın esastan REDDİNE,
-Koşulları oluşmadığından davalı yanın kötü niyet tazminatı talebinin REDDİNE,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç Tarifesi gereğince peşin alınan 13.899,70 TL den karar harcı olan 179,90 TL nin mahsubu ile fazla alınan 13.719,80 TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya İADESİNE,
4-Davalı vekili için takdir edilen 9.200,00.TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya VERİLMESİNE,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde BIRAKILMASINA,
6-Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00.-TL Arabuluculuk ücretinin davanın reddine karar verildiğinden davacıdan alınarak hazineye gelir KAYDINA,
7-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara İADESİNE,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.24/05/2023

Başkan
✍e-imzalıdır.
Üye
✍e-imzalıdır.
Üye
✍e-imzalıdır.
Katip
✍e-imzalıdır.