Karar Detayı

T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:... Esas
KARAR NO :2026/38

DAVA:Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:09/12/2025
KARAR TARİHİ:30/01/2026

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesini özetle; müvekkil şirket ,... Şubesine ait H1- ... ve H1- ... seri no.lu 08.07.2025 keşide tarihli çeklere dayalı olarak başlatılmış olan .... İcra Müdürlüğü 2025/... Esas sayılı kambiyo takibine ilişkin olarak borçlu bulunmadığının tespiti gerektiğinden bu davanın açılmasının zorunlu hasıl olduğunu, haksız kambiyo takibi başlatıldığını ve müvekkil şirket hakkında karşılıksız çek keşide etmek suçuna ilişkin şikayette bulunulduğunu, davalı tarafından, müvekkil şirket aleyhine .... İcra Müdürlüğü 2025/... sayılı dosya üzerinden kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip başlatıldığını, takip dayanağı belge,... Şubesine ait H1- ... ve H1- ... seri no.lu 08.07.2025 keşide tarihli çekler olup 24/07/2025 tarihli ihtiyati haciz kapsamındaki haciz neticesinde müvekkil aleyhine takip başlatıldığının öğrenildiğini, müvekkil şirket tarafından başlatılmış olan takibe karşı .... İcra Hukuk Mahkemesi'nde 2025/.. Esas sayılı dosyasıyla imzaya itiraz davası açıldığını, dosyanın derdest olduğunu, .... İcra Ceza Mahkemesi 2025/... Esas sayılı dosyasıyla da müvekkil şirket hakkında şikayette bulunulduğunu, bu sebeple dava konusu çekte müvekkil keşideci durumunda olup, keşideci imzasının kendisine ait olmadığını iddia etmek suretiyle davalı elindeki bu çekten dolayı borçlu olmadığının tesbitini istemekte olduğunu, müvekkil şirketin imzası sahte olup, çekin kendisi tarafından düzenlenmediğini, müvekkil şirketin yetkilileri, çek üzerinde bulunan imzanın şirket yetkililerine ait olmadığını tespit ettiğini, TTK Madde 780'te çekte bulunması gereken unsurların tek tek sayıldığını, çekin davacı şirketin bilgisi ve iradesi dışında düzenlendiğini, bu nedenle, çek üzerindeki imza sahte olup, müvekkil şirketin herhangi bir borç doğuran irade beyanı bulunmadığını, çekin üzerinde keşideci olarak görünen müvekkil şirket ile lehtar arasında herhangi bir ticari, hukuki veya borç ilişkisi bulunmadığını, aralarında hiçbir mal veya hizmet alım-satımı, cari hesap ilişkisi, sözleşme ya da borç doğuran işlemin mevcut olmadığını, çekin lehtarı olarak belirtilen ... Nakliye Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'nin yetkilisinin ... olduğunu, cirodaki imzada da sahtelik mevcut olduğunu, müvekkil şirket yetkilisi tarafından gerçekleştirilmemiş olup, konuya ilişkin ... Cumhuriyet Başsavcılığına şikayette bulunulduğunu, konuya ilişkin ... Cumhuriyet Başsavcılığınca 2025/... E. Numarasıyla soruşturma yürütüldüğünü, yetkili hamil olduğu iddiasındaki Faktoring Şirketi alacağını fatura ile tevsik etmemiş olup, kanun ve yönetmelik hükümlerine aykırı davranan Faktoring şirketi alacak iddiasında bulunamayacağını, çekin arka yüzü incelendiğinde, ciro zincirinde açık bir kopukluk olduğunun görüldüğünü, kambiyo senetlerinin geçerliliği için TTK m.776 ve devamı maddelerinde belirtilen şartların birlikte bulunması gerektiğini, oysa somut olayda; çekteki imza sahte, ciro silsilesi kopuk, taraflar arasında hiçbir ticari ilişki mevcut olmadığını, bu üç unsurun yokluğu, çekin kambiyo senedi vasfını tamamen ortadan kaldırdığını, müvekkil şirket, uyuşmazlığı yargı yoluna taşımadan önce çözmek amacıyla İstanbul Arabuluculuk Bürosu 2025/.... Dosyası ile arabuluculuk başvurusunda bulunduğunu, ancak davalı tarafla herhangi bir uzlaşma sağlanamadığnı, bu nedenlerle, müvekkil şirketin, davalılara herhangi bir borcu bulunmadığının tespitine, .... İcra Müdürlüğü 2025/... Esas sayılı dosyada yürütülen kambiyo takibinin tedbiren durdurulmasına, takip konusu çekin sahte imzalı, muvazaalı ciro zincirli ve ilişkisiz taraflar arasında düzenlendiğinin tespitine, söz konusu çekin kambiyo senedi vasfını kaybettiğinin belirlenmesine, davalının takip nedeniyle uğradığı zararları karşılamak için takip konusu alacağın yüzde yirmiden az olmamak üzere haksız takip (kötüniyet) tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı ... ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; ... esas numaralı dosyada, dava dilekçesinde ileri sürülen hususlar haksız ve mesnetsiz olup, müvekkil tarafından kabulünün mümkün olmadığını, müvekkilin çekten kaynaklı alacağının tahsili amacıyla borçlular aleyhine ....Asliye Ticaret Mahkemesinin 2025/... D.İş sayılı dosyası ile ihtiyati haciz kararı alındığını ve ....İcra Dairesinin 2025/... E. Sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla icra takibi başlatıldığını, davacı tarafça, takibe konu çekler üzerindeki keşideci imzasının şirket yetkilisine ait olmadığını, çeklerin lehdarı ile aralarında herhangi bir ticari ilişki bulunmadığı, çeklerin haksız ve muvazaalı bir şekilde düzenlendiği ileri sürülerek icra dosyasından borçlu olmadıklarının tespiti talepli işbu dava ikame edildiğini, dolayısıyla davanın kabulüne ilişkin karar verilmesini talep etmiş olsa da işbu davanın reddinin gerektiğini, müvekkil şirket davaya konu çeki uyması gereken tüm yasal mevzuata uygun olarak devir ve temlik almış olup, çekin meşru hamili olduğunu, müvekkil şirket faktoring işlemini yaparken sadece alacağın faturaya dayalı olup olmadığını, devir ve temlik aldığı çekin ciro silsilesinin muntazam olarak birbirini takip edip etmediğini incelemekle yükümlü olduğunu, herhangi bir faturaya dayandırılmamış bir çekin müvekkil şirket tarafından faktoring sözleşmelerine konu edilmesinin mümkün olmadığını, davaya konu çekler, müvekkil şirket ... Faktoring A.Ş. ile faktoring müşterisi arasında akdedilen Faktoring Sözleşmesi, Alacak Bildirim Formu Ödeme Araçları Tevdii Bordrosu ve ilgili faturaya dayanılarak devir ve temlik aldığını, davacı, dava dilekçesinde imzaya itiraz etmiş olup, işbu itirazın reddi gerektiğini, müvekkil şirket imzaların istiklali prensibine uygun olarak düzgün bir ciro silsilesine sahip çeki devir ve temlik aldığını, fatura sistemden teyit edildiğini ve sorgulandığını, konusu çekin temliki öncesinde müvekkil şirket teyit departmanı tarafından davaya konu çek keşidecisi davacı şirket yetkilisi ... Bey telefon ile aranarak böyle çeklerin tarafınca düzenlenmiş olup olmadığını, ilgili fatura kesilip kesilmediğini, mal/hizmet tesliminin gerçekleşip gerçekleşmediği bilgileri alındığını, somut olayda telefon görüşmeleri sonucunda çekin davaya konu çek keşidecisi davacı şirket tarafından düzenlendiğini, fatura kesildiği, malların teslim edildiği bilgisi teyit edildiğini, görüşmeler müvekkil şirketin ilgili birimlerinde yasal çerçevede ses kaydına alınmış olup, müvekkil tarafından sunulacağını, müvekkil, üzerine düşen tüm yükümlülükleri yerine getirdiğinden dolayı yetkili hamil olduğunu, davacı her ne kadar imzaya itiraz ile huzurdaki davayı açmış olsa da davacı şirketin keşidecisi olduğunu ve müvekkil şirket nezdinde bulunan 17 adet çekin 15 tanesi müvekkil şirket bünyesinde işlem görerek tahsil edildiğini, bu çeklere ilişkin ilgili bilgi ve belgeler mevcut olduğunu, teyit departmanı tarafından telefon görüşmeleri esnasında alınmış olup, ses kayıtlarının şirket bünyesinde bulunduğunu, davacının şirket bünyesinde işlem gören diğer çeklere ilişkin herhangi bir itirazı veya davası bulunmadığını, üstelik bu çeklerin tahsil edildiğini, davacı tarafından keşide edilerek müvekkil şirket nezdinde işlem gören ve ödemesi yapılan çekler dava dilekçesi ekinde sunulmakta olup, çeklerdeki imzaların davacı şirket yönünden benimsenmiş imza olarak kabulü gerekmekte olduğunu, bu sebeple, davacı tarafından keşide edilen ve müvekkil şirket nezdinde işlem görerek ödemesi yapılan çekler yönünden, ... A.Ş. ... Şubesine ait 29/08/2023 tarihli- 200.000,00 TL bedelli- E1-... seri nolu, 25/09/2023 tarihli-225.000,00 TL bedelli-E2-... seri nolu, 08/03/2024 tarih-300.000,00 TL bedelli-E1-... seri nolu, ... Bankası A.Ş .../... şubesine ait 06/12/2023 tarihli-275.000,00 TL bedelli-... seri nolu, 07/12/2023 tarihli-275.000,00 TL bedelli-... seri nolu,13/09/2023 tarihli -225.000,00 TL bedelli-... seri nolu, 25/11/2024 tarihli-600.000,00 TL bedelli-... seri nolu, 28/02/2025 tarihli 600.000,00 TL bedelli-... seri nolu, 18/02/2025 tarihli-600.000,00 TL bedelli-... seri nolu, ... Bankası A.Ş. ... Şubesine ait 20/04/2024 tarhli-300.000,00 TL bedelli-... seri nolu, 09/10/2024 tarih-450.000,00 TL bedelli-... seri nolu, 26/05/2024 tarihli-500.000,00 TL bedelli-... seri nolu, 07/08/2024 tarihli-350.000,00 TL bedelli-... seri nolu, 13/02/2025 tarhli-600.000,00 TL bedelli-... seri nolu, çeklerin imza incelemesine esas olması açısından ilgili bankalardan müzekkere yazılarak celbini ve yine davacı şirkete ait imza asıllarının bulunduğu belgelerin talep edildiğini, davacı şirketin yalnızca bu çeklere yönelik dava açması ve imza itirazında bulunması kötü niyetini kanıtlar nitelikte olduğunu, davaya konu çekin faktoring işlemine tabi tutulması için müvekkil şirkete getiren ... Turizm Nak.İnş.San.ve Tic.Ltd.Şti. yetkilileri ... ve ...'a davayı ihbar etme talebinin mevcut olduğunu, müvekkilin iyi niyetli meşru hamil olduğunu ve kötü niyetli olmadığı sabit olduğunu, tüm bu açıklamalar kapsamında müvekkil şirket yetkili ve iyiniyetli hamil olduğunu, mevzuattan doğan tüm yükümlülüklerini yerine getirdiğini, bu kapsamda hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemekle birlikte bir an için davacının davasında haklı olduğu kabul edilecek olsa dahi bu yöndeki iddia ve talebini müvekkil şirkete karşı ileri sürelemeyeceğini, ... Turizm Nak.İnş.San.ve Tic.Ltd.Şti. yetkilileri ... Ve ...'a işbu davanın ihbar edilmesine, 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun 9/2 maddesine uygun hareket eden ve Yargıtay kararları ile TK 792 ve 687’nin açık metni gereğince müvekkil Şirketin tamamen iyi niyetli olarak dava konusu çeke sahip olduğunu, bu durumun aksinin, yani müvekkil şirketin kötüniyetle ve bilerek davacının zararına sebebiyet vermek amacıyla çeki iktisap ettiğinin davacı tarafından kanıtlanması gerektiği ve fakat davacı tarafından bunun kanıtlanamadığını, sebepleriyle davanın esas yönünden reddine, davacının %20' den aşağı olmamak kaydıyla tazminata mahkum edilmesine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
Davalı ... Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; söz konusu davanın yetkisiz yer makemelerinde ikame edildiğini, müvekkil ... Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi’nin ticaret siciline kayıtlı merkezi "... Mah. .. Bulvarı ... Sitesi No:326/A .../ ..." adresinde olduğunu, dolayısıyla, genel yetki kuralları çerçevesinde bu uyuşmazlığın çözüm yeri ... Mahkemeleri olduğunu, menfi tespit davalarında yetki konusu ise İcra ve İflas Kanunu’nun (İİK) 72/8. maddesinde (bazı mülga metinlerde 72/son olarak geçer) özel olarak düzenlendiğini, ilgili madde hükmüne göre; "Menfi tesbit ve istirdat davaları, takibi yapan icra dairesinin bulunduğu yer mahkemesinde açılabileceği gibi, davalının yerleşim yeri mahkemesinde de açılabilir." kanun koyucu burada davacıya iki seçenekli bir yetki alanı sunduğunu, ancak bu seçim hakkı, davacının dilediği mahkemede dava açabileceği anlamına gelmediğini, aksine davalının yerleşim yeri mahkemesinin her zaman genel yetkili mahkeme olma vasfını koruduğunu teyit etmekte olduğunu, İİK 72/8 uyarınca ... Mahkemelerinin yetkili olduğunun tartışmasız olduğunu, davacı, .... İcra Müdürlüğü’nün 2025/... Esas sayılı dosyası üzerinden başlatılan takibe karşı bu davayı ikame ettiğini, her ne kadar takibin yapıldığı yer İstanbul olsa da, davalı müvekkil şirketin yerleşim yeri ... olduğunu, müvekkilin ticari faaliyetlerinin merkezinin ... olduğunu, mahkemenin yetkisizliği nedeniyle davanın usulden reddine karar verilerek, dosyanın ... Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesi gerektiğini, dava konusu çekler kambiyo vasfında olup, sebepten mücret olduklarını, dava konusu uyuşmazlığın temelini teşkil eden ... Şubesi’ne ait, H1-... seri numaralı 750.000 TL bedelli ve H1-... seri numaralı 750.000 TL bedelli çekler, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu kapsamında kambiyo senedi vasfını haiz, tedavül kabiliyeti yüksek ödeme araçları olduğunu, davacı tarafın, söz konusu çeklerin kambiyo vasfını yitirdiğine ve ciro silsilesinde kopukluk bulunduğuna dair iddiaları, kıymetli evrak hukukunun en temel prensipleriyle bağdaşmamakta olduğunu, çek, doğası gereği bir "ödeme aracı" olup, emre yazılı düzenlendiği takdirde ciro ve teslim yoluyla el değiştirmesi kanuni bir usul olduğunu, müvekkil şirket, çekleri devralırken ciroların birbirine bağlanıp bağlanmadığını kontrol etme yükümlülüğünü yerine getirmiş olup, şekli anlamda tam bir hak sahipliği ile hamillik sıfatını kazandığını, ciro silsilesindeki imzalardan birinin sahteliği iddiası dahi, silsilenin şekli sürekliliğini bozamayacağını, müvekkil şirket, 1.500.000 TL toplam bedelli bu çekleri, ticari hayatın olağan akışı içerisinde, ciro zincirinin tamlığına güvenerek iktisap ettiğini, mücerretlik ilkesi uyarınca kambiyo senetleri temel borç ilişkisinden bağımsız olduğunu, müvekkil şirket, çeklerin üzerindeki imzanın davacı şirket yetkilisine ait olduğu inancıyla ve çekin dış görünüşündeki tamlığa dayanarak işlem yaptığını, davacı, daha önce benzer imzalarla çekler keşide etmiş olup, bu çekler bankalarca ödendiğini, bu durum müvekkilin iyiniyetini pekiştiren bir unsur olduğunu, müvekkil şirket iyi niyetli hamil olduğunu, davacının soyut imza itirazı kabul edilebilir olmadığını, davacı taraf, huzurdaki davada borca itiraz ederken en temel dayanak olarak imza sahteliği iddiasını ileri sürdüğünü, ancak bu iddia, somut delillerden yoksun, soyut ve tamamen icra takibini sürüncemede bırakmaya yönelik bir taktiksel savunma niteliğinde olduğunu, davacı şirketin yetkilisi ...'ın imza örneklerinin bulunduğu bankalar, noterler ve ticaret sicil müdürlüklerinden ilgili belgelerin celbi ile uzman bilirkişi heyetinden rapor alınması, imza sahteliği iddiasının asılsızlığını ispatlayacağını, davacının söz konusu çekleri ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı iddiası bakımından, kıymetli evrakın geçerliliği keşidecinin bu evrakı defterine kaydedip kaydetmemesine bağlı olmadığını, davacının ihtiyati tebdir talebi dayanaksız olduğunu, somut olayda kötüniyet tazminat şartları oluşmadığını, bu nedenlerle, mahkemenin yetkisizliğine, müvekkil şirketin yerleşim yeri olan ... asliye ticaret mahkemeleri’nin yetkili olduğuna karar verilerek dosyanın yetkili mahkemeye gönderilmesine, davacının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davasının reddine, davacının kötüniyet tazminatı talebinin reddine, haksız ihtiyati tedbir nedeniyle alacağın tahsilini geciktiren davacı aleyhine, takip konusu meblağın %20’sinden aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına, karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Davanın; ... Şubesine ait ... seri numaralı 08/07/2025 keşide tarihli 750.000,00 TL bedelli, ... seri numaralı 08/07/2025 keşide tarihli 750.000,00 TL bedelli çeklere ilişkin .... İcra Dairesinin 2025/... esas sayılı dosyasında imza inkarına dayalı menfi tespit davasından ibaret olduğu anlaşılmıştır.
26.09.2004 tarihli ve 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetki Hakkında Kanun'un 5. Maddesinin 5. Fıkrasında özel kanunlarda başkaca hüküm bulunmadığı takdirde ihtisaslaşmanın sağlanması amacıyla gelen işlerin yoğunluğu ve niteliği dikkate alınarak daireler arasındaki iş dağılımının Hakimler ve Savcılar Kurulu tarafından belirlenebileceği düzenlenmiştir.
Hakimler ve Savcılar Kurulunun 1.dairesinin 25.11.2021 tarihli, 1232 karar numaralı kararı ile İstanbul İlinde Finans İhtisas Mahkemesi kurulmasına karar verilmiş olup Finans İhtisas Mahkemeleri 15.12.2021 tarihi itibariyle faaliyete başlamışlardır. Hakimler ve Savcılar Kurulu 1.dairesi 25.11.2021 tarihli, 1232 karar numaralı kararı uyarınca;

1. 13.01.2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinden,
2. 22.11.2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969. maddelerinden,
   3)19.10.2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanunu’ndan (142. maddesinde düzenlenenler hariç),
3. 23.02.2006 tarihli ve 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu’ndan,
   5)21.11.2012 tarihli ve 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu’ndan,
4. 06.12.2012 tarihli ve 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’ndan,
5. 20.06.2013 tarihli ve 6493 sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşları Hakkında Kanun’dan kaynaklanan ve asliye ticaret mahkemesinin görev alanına giren ticari davalara ve ticari nitelikteki çekişmesiz yargı kapsamında gelecek işlere 15.12.2021 tarihinden itibaren ..., 7, 8 ve 9 numaralı Asliye Ticaret Mahkemelerinin ihtisas mahkemeleri sıfatıyla tevzi edilmesine karar verilmiştir.
   Finans İhtisas Mahkemelerinin görev alanının tayininde uyuşmazlığın yukarıda belirtilen Hakimler ve Savcılar Kurulu 1.Dairesinin 25.11.2021 tarihli, 1232 karar numaralı kararında yer verilen kanun maddelerinden kaynanıp kaynaklanmadığına bakılması gerekmekte olup dosya kapsamı incelendiğinde, gerek tarafların iddia ve savunmalarından gerekse takip dayanağından anlaşıldığı üzere uyuşmazlığın Faktoring işleminden kaynaklandığı, davalının faktoring alacağından kaynaklı olduğu iş bu davada Finans Mahkemelerinin görevli olduğu anlaşıldığından, davanın finans ihtisas mahkemesi olarak belirlenen İstanbul 6, 7, 8 ve 9. Asliye Ticaret Mahkemelerine tevzii için İstanbul Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosuna gönderilmesine, Mahkememiz esasının gönderme kararı uyarınca kapatılmasına karar vermek gerekmiştir.
   HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
   1-)İş bu davanın finans ihtisas mahkemesi olarak belirlenen ..., 7, 8 ve 9. Asliye Ticaret Mahkemelerine tevzii için İstanbul Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosuna GÖNDERİLMESİNE,
   2-)Mahkememiz esasının gönderme kararı uyarınca kapatılmasına,
   Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda karar verildi. 30/01/2026

Katip ...
E-İMZA

Hakim ...
E-İMZA