mahkeme 2022/427 E. 2023/628 K.

T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2022/427 Esas
KARAR NO:2023/628

DAVA:İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:24/06/2022
KARAR TARİHİ:27/09/2023

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil Şirket tarafından işletilen köprü ve otoyoldan, davalıya ait, dava dilekçesi ve delil listesi ekinde sunulan listede belirtilen muhtelif plakalı araçlar ile gerçekleştirilen ihlalli geçişler nedeniyle doğan ve yasal süresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutarı ve yasadan kaynaklı para cezasının tahsili amacıyla .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasından başlatılan icra takibinden gönderilen ödeme emri, davalıya tebliğ edildiği, borçlunun müvekkil şirkete borcu olmadığını öne sürmek suretiyle borcun tamamına itiraz ettiğini, itiraz konusu alacak hakkında takibin devamı amacıyla işbu dava ikame edildiği, yapılan itirazın haksız ve yersiz olup itirazın iptali gerektiğini, davalının takipte müvekkil şirkete herhangi bir borcu bulunmadığı iddiası ile asıl alacağa ve ferileri bakımından takibe itiraz ettiğini ancak ihlalli geçiş vaktasına itiraz etmemiş olduğunun açık olduğunu, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 30.maddesinin 5. Fıkrasında (25/05/2018 tarihli ve 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun'un 18. Maddesinde tadil edildiği haliyle) “4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait gı creti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir” düzenlemesi getirilerek müvekkil şirkete işletici şirket sıfatıyla geçiş tutarının 4 katı tutarındaki ceza tutarını genel hükümlere göre tahsil etme hak ve yetkisi verildiğini, otoyoldan ihlalli geçiş yapan aracın sahibinden, geçiş ücreti ile bu ücretin dört katı tutarında cezanın müvekkili şirket tarafından genel hükümlere göre yani özel alacak olarak tahsil edilebileceğini, Uygulama Sözleşmesi uyarınca müvekkil şirket kurması gereken ücret toplama sistemini Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından işletilen otoyollarda kullanılan OGS ve HGS sistemlerine ait etiketlerin etiket değişikliğine ihtiyaç duyulmadan kendi kuracağı ücret sisteminde de kullanılabilecek şekilde uyumlu tesis etmekle yükümlü olduğunu, müvekkili şirketin bu kapsamdaki sorumluluğunun sadece geçiş esnasında geçiş yapan araçlarda bulunan yeterli bakiyeye sahip, sağlam ve çalışır durumdaki OGS ve HGS etiketlerinden etiket değişikliği gerektirmeyecek şekilde geçiş ücretinin tahsil edilmesi ile sınırlı olup müvekkili şirketin geçiş ücretini, geçiş sonrası fakat geçiş tarihinden itibaren 15 gün içerisinde, etiketlerdeki eksik bakiyenin tamamlanması halinde, otomatik olarak iket saplarından tahsil etmesine (“Otomatik Tahsilat Yöntemi”) ilişkin kanuni bir yükümlülüğü olmadığı gibi bu hususta herhangi bir taahhüdü bulunmamakta ve bu doğrultuda ayrı bir yasal düzenleme ya da protokol bulunmadığını, ancak tüm bunlara rağmen, müşteriden gelen yoğun talep üzerine müşterilere yardımcı olmak adına müvekkili şirket tarafından otomatik tahsilat yöntemi ile geçiş ücretinin tahsilatına başlandığını, ancak geçiş sonrasında etiketteki eksik bakiyenin tamamlanmış olsa dahi otomatik tahsilat yöntemi ile tahsilatın yapılamaması araç sahibinin ödemeye ilişkin sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağı gibi böyle bir durumda müvekkili şirkete herhangi bir sorumluluk atfedilemeyeceğinin de açık olduğunu, bu halde geçiş tarihinden itibaren 15 (on beş) gün müşterilere yardımcı olmak adına müvekkili şirket tarafından otomatik tahsilat yöntemi ile geçiş ücretinin tahsilatına başlandığını, ancak geçiş sonrasında etiketteki ekik bakiyenin tamamlanmış olsa d ahi otomatik tahsilat yöntemi ile tahsilatın yapılamaması araç sahibinin ödemeye ilişkin sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağı gibi böyle bir durumda müvekkili şirkete herhangi bir sorumluluk atfedilemeyeceğinin de açık olduğunu, bu halde geçiş tarihinden itibaren 15 (on bey) gün içerisinde herhangi bir nedenle geçiş ücretinin otomatik tahsilat yöntemi ile tahsil edilememesi halinde yukarıda açıklanan nedenler ve araç sahiplerinin yasal yükümlülükleri nedeniyle geçiş ücreti ve cezaları araç sahibinden talep ve tahsil edilmesi gerektiğini, davalı borçlunun takibe itiraz dilekçesinde İİK'ya göre ilamsız takipte yetkili icra dairesinin borçlunun takip tarihindeki ikametgah adresinin bulunduğu yer icra dairesi olduğunu, ikametgah adresinin ... ilinde olması nedeniyle ... İcra Dairesinin yetkili olduğunu ileri sürdüğünü, ancak davacının seçimine göre icra takiminin hem genel hem de özel yetkili icra dairesinde açılabileceğini, HMK'daki yetki hükümleri (HMK md.6-18), ilamsız icradaki yetki hakkında kıyasen uygulanır (md.50-1) buna göre ilamsız icrada genel yetkili icra dairesinin yerleşim yerindeki (MK m.19-22) icra dairesidir (HMK md.6) bununla birlikte TBK md.89'daki hallerde ise icra daireleri özel yetkili olduğunu belirterek, davalının .... İcra Müdürlüğü ... esas sayılı dosyasına yaptığı itirazının iptali ile alacağın yasal faizi ve diğer tüm ferileri ile birlikte tahsili için takibin devamına ve borçlu aleyhine yüzde yirmiden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya usulüne uygun davetiye tebliğ edildiği, cevap dilekçesi sunulmadığı anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde ve değerlendirildiğinde;
Davanın; İhlalli geçişten kaynaklanan alacağa ilişkin .... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasında başlatılan takibe yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı talebine ilişkin olduğu görüldü.
.... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyası uyap sistemi üzerinden celp edilmiş olup takip dosyası incelendiğinde; alacaklının ... Anonim Şirketi, borçlunun ... olduğu, takibin geçiş ücreti ve ceza tutarı toplamı 464,25 TL alacağa ilişkin ilamsız takip olduğu, takip dayanağının ihlalli geçişten kaynaklanan geçiş ücreti para cezası olduğu,17/12/2020 tarihli ödeme emrinin borçluya tebliğe çıkarıldığı ancak borçluya çıkarılan tebligatların iade döndüğü, böylece ödeme emrinin borçluya tebliğ edilmediği anlaşılmış, borçlunun 07/02/2022 tarihinde borca, ferilerine ve faize itiraz ettiği görülmüştür.
Adli Trafik Uzmanı Bilirkişi ... 07/06/2023 tarihli raporunda özetle; Anapara Kaçak Geçiş Bedeli 92,85 TL, Kaçak Geçiş Bedeli 4 Katı Ceza Tutarı 371,40 TL, Anapara + 4 Katı Ceza Tutar Toplamı 464,25 TL, 3095 sayılı Faiz Yasası Dönemlik Yığılmış Avans Faiz Tutarı 31,20 TL, Kaçak Geçiş + 4 Katı Ceza + Faiz Toplamı 495,45 TL, KDV % 18 5,62 TL, takipte istenebilir güncel toplam alacak bedelinin 501,07 TL olarak belirlendiğini, ...'dan takipte istenebilir güncel toplam alacağın 501,07 TL olduğunu, 464,25 TL'ye takip ve takip tarihi itibarı ile T.C Merkez Bankası yıllık %19,50-%18,25-%13,75-%10,00-%16,75 olmak üzere ihlalle tarih aralıklarına göre değişen oranlarda işlemiş faiz yürütüleceği, davalı ...'a ait ..., ..., ... plakalı araç ile 25.06.2019-25.11.2020 tarihleri arasında ihlalli geçişlere ait fotoğraflarının olduğu ve ihlalli geçiş provizyon bilgisi listesi ile uyuştuğu, ayrıca davacı işletici firmanın aralarında yapılan protokol gereğince davalıya herhangi bir bildirim yapma yükümlülüğünün bulunmadığı hususu tespit ve rapor edilmiş olup, tüm dosya kapsamından hüküm kurmaya yeterli bulunan bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde ve değerlendirildiğinde;
2004 sayılı İİK madde 67 uyarınca; "takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde Mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağın varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir".
.... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyası sureti incelendiğinde; alacaklının ... Anonim Şirketi, borçlunun ... olduğu, takibin geçiş ücreti ve ceza tutarı toplamı 464,25 TL alacağa ilişkin ilamsız takip olduğu, takip dayanağının ihlalli geçişten kaynaklanan geçiş ücreti para cezası olduğu,17/12/2020 tarihli ödeme emrinin borçluya tebliğe çıkarıldığı ancak borçluya çıkarılan tebligatların iade döndüğü, böylece ödeme emrinin borçluya tebliğ edilmediği anlaşılmış, borçlunun 07/02/2022 tarihinde borca, ferilerine ve faize itiraz ettiği görülmüş, her ne kadar ödeme emri tebligatı yapılmadan itiraz edilmişse de, İstanbul BAM 22.HD 04/05/2017 tarih 2017/... esas 2017/... karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere borçluya ödeme emri tebliğ edilmese de borçlunun itiraz hakkı doğduğundan ve ödeme emrinin tebliği halinde bu tebliğ ile İstanbul BAM 21.HD 19/02/2019 tarih 2018/... esas 2019/... karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere ödeme emrinin tebliği ile başkaca itiraz ve şikayet sebepleri sunma imkanı doğduğundan, ödeme emrinin tebliğinden önce itiraz edilmesinde ve bu itiraz kapsamında değerlendirme yapılmasında engel bulunmadığı değerlendirilmiş, itiraz üzerine takibin durdurulmasına dair bir kararın alacaklı/vekiline tebliğine dair takip dosyası kapsamında mazbataya ve sair bilgi belgeye rastlanmamakla birlikte, eldeki itirazın iptali davasının 24/06/2022 tarihinde açıldığı, alacaklı/vekiline itiraz üzerine takibin durdurulması kararının tebliğine dair mazbata, sair bilgi belge de bulunmadığından İİK madde 67'de öngörülen bir yıllık sürenin işlemeye başlamadığından eldeki itirazın iptali davasının süresi içerisinde açıldığının kabulü gerektiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda da belirlendiği üzere davalıya ait ... plakalı aracın 4 adet, ... plakalı aracın 3 adet ve ... plakalı aracın 1 adet olmak üzere davalıya ait araçların toplamda 8 ihlalli geçiş yaptığı ve bu ihlalli geçişler nedeniyle geçiş ücretleri toplamının 92,85-TL olduğu ve ihlalli geçiş nedeniyle 4 katı ceza tutarının 371,40-TL olduğu, davacının davalıdan ihlalli geçiş nedeniyle talep edebileceği alacağının 464,25-TL olduğu belirlenmiş ve davacı alacaklının takiple istediği tutarın bilirkişi raporuyla belirlenen tutar kadar olduğu anlaşıldığından davalının takibe itirazında haksız olduğu değerlendirilmekle davalının itirazının iptali ile takibin aynı koşullarla devamına karar vermek gerekmiştir.
2004 sayılı İİK madde 67/2.maddesi uyarınca; "Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." neticeten işbu davada davalı borçlunun itirazının haksızlığına karar verildiğinden ve ihlalli geçişten kaynaklanan alacak likit olduğundan hükmolunan meblağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davanın Kabulüne,
.... İcra Dairesinin ... esas sayılı takip dosyasında davalının itirazının iptaline, takibin aynı koşullarla devamına,
Yapılan ödemelerin bildirilmesi halinde dosyanın infazı sırasında icra dairesince dikkate alınmasına,
2-Alacağın %20'si oranında 92,85-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 269,85-TL harçtan peşin alınan 80,70-TL harcın mahsubu ile bakiye 189,15-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-14 maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin 26.maddesine göre; Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan arabuluculuk ücretinin davada haksız çıkan taraftan karşılanması gerektiğinden 1.560,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan 80,70-TL başvurma harcı, 80,70-TL peşin harç, 11,50-TL vekalet harcı, 1.750,00-TL bilirkişi ücreti, 388,75-TL tebligat/ posta gideri olmak üzere toplam 2.311,65-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Kendini vekille temsil ettiren davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 464,25-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Yatırılan avanstan artan kısmın yatırana/ vekiline iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.27/09/2023

Katip ...
e-imzalıdır

Hakim ...
e-imzalıdır