mahkeme 2024/1067 E. 2025/875 K.

T.C.
G A Z İ A N T E P
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ
3. H U K U K D A İ R E S İ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I

Esas No :..
Karar No : ..
Başkan : ..
Üye :..
Üye : ..
Katip :..

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : Şanlıurfa Asliye Ticaret Mahkemesi
TARİHİ : ..
NUMARASI : ..
DAVACILAR : ..
VEKİLİ : Av. ..
DAVALILAR : ..
VEKİLİ : Av. ..
DAVALI : 3 ..
DAVANIN KONUSU : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
İSTİNAF KARARININ
TARİHİ :..
YAZIM TARİHİ :..

Davacılar vekili ve davalı .. Sigorta A.Ş. vekili tarafından süresinde verilen dilekçeler ile yukarıda tarih ve sayısı gösterilen mahkeme kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılması talep edildiğinden, istinaf başvuru şartları yönünden ön inceleme yapılıp, üye hakimin inceleme raporu ve açıklamaları dinlendikten sonra, HMK'nın 355.maddesi gereğince istinaf sebepleri ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda, gereği düşünüldü;
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;.. tarihinde, davalı . . . ait olup, davalı . . . kullandığı ve davalı sigorta şirketince ZMSS poliçesi ile sigortalı olan.. plakalı aracın, .. plakalı araca çarpması sonucu ..plaka sayılı araç içerisinde yolcu olan müvekkillerinin murisi . .. vefat ettiğini, meydana gelen kazada sigortalı araç sürücüsünün kusurlu olduğunu, destekten yoksun kalma tazminatı talebinin poliçe limiti dahilinde karşılanması yönündeki davalılardan .. Sigorta A.Ş'ye yapılan başvurunun sonuçsuz kaldığını, bu nedenle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla müteveffanın desteğinden yoksun kalan davacı anne . . yönünden .. TL, davacı baba . . lehine .. TL olmak üzere toplam .. TL maddi tazminat davalılardan müştereken ve müteselsilen, manevi tazminat yönünden ise müvekkilleri .. . ve . . için .. 'er TL manevi tazminat, kardeşleri .,.. 'er TL olmak üzere toplam .. TL'nin davalı .. Sigorta dışındaki diğer davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiş, yargılama aşamasında maddi tazminat talebini HMK'nın 107/2. maddesi gereğince . . için . TL, . . için . TL olarak arttırmıştır.
II. CEVAP
Davalı Sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; poliçe limiti ve kusur oranı ile gerçek zarar nispetinde sorumluluklarının olabileceğini, zarar hesabının aktüer tarafından yapılması gerektiğini, temerrüt gerçekleşmediğinin, kusur oranının tespiti için Adli Tıp Kurumundan rapor aldırılması gerektiğini, SGK tarafından yapılan ödeme varsa hesaplanan tazminattan mahsup edilmesi gerektiğini, kazazede müteveffanın emniyet kemeri takmadığından ve alkollü sürücünün aracına bindiğinden müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini belirterek haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulü ile davacı . . için . TL maddi, . TL manevi, davacı . . için . TL maddi, . TL manevi, davacılar . ., . ... için ayrı ayrı ..'er TL manevi tazminatın davalılar . . .. yönünden olay tarihi olan .. tarihinden, davalı .. Sigorta A.Ş yönünden(davalı . Sigorta A.Ş'nin .. TL'den sorumlu olması kaydıyla) başvuruyu izleyen 8 iş günü sonrası olan .. tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı . . verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, (manevi tazminattan sigorta şirketinin sorumlu tutulmamasına) karar verilmiştir..
IV. İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacılar vekili ve davalı .. Sigorta A.Ş. vekili süresi içerisinde istinaf yoluna başvurmuştur.
B.İstinaf Sebepleri
1. Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; müterafik kusur hükümlerine dayanarak maddi tazminattan %20 oranında indirim uygulayarak karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, maddi tazminatın eksik ve hatalı tespit edildiğini, hükmedilen manevi tazminat miktarının düşük olduğunu, faiz başlangıç tarihinin hatalı olduğunu, sigorta şirketinin yargılama masraflarının tamamından sorumlu tutulması gerektiğini bu nedenle mahkemece verilen kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
2. Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece verilen kararın hatalı olduğunu, tazminat hesaplamasının TRH yaşam tablosu ve 1,8 teknik faiz ile yapılması gerektiğini, faiz başlangıç tarihinin hatalı olduğunu, müterafik kusur indirimi ve hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini, eksik başvuru yapıldığını bu nedenle mahkemece verilen kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
C. Değerlendirme ve Sonuç
1. Dava, trafik kazası sonucu gerçekleşen ölüm nedeniyle, ölenin yakınları tarafından açılan destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat talebine ilişkindir.
2. Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, usuli işlemlerin kanuna uygun şekilde yapılarak, aşamalarda ileri sürülen iddia ve cevapların denetimi sağlayacak biçimde eksiksiz sergilenip, hükme esas alınan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve özellikle; davacının davadan önce davalı sigorta şirketine KTK'nın 97.maddesi gereğince tazminat hesabı için makul bir sürede hazırlanabilecek belgelerle yapılmış bir başvurusunun bulunmasına; davaya konu kazanın oluşumunda sigortalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğuna dair .. Adli Tıp Kurumu tarafından tanzim edilen kusur raporunun hükme esas alınmasında bir isabetsizlik bulunmamasına; tazminat hesabında ülkemize özgü güncel verileri içeren TRH 2010 tablosuna göre bakiye ömrün belirlendiği yaşam tablosunun ve progresif rant formülünün kullanıldığı (bilinmeyen (işleyecek) devredeki gelirlerin her yıl için % 10 artırılıp % 10 iskonto edilmesi suretiyle tazminatın hesaplanması ) aktüerya raporunun hükme esas alınmasında bir isabetsizlik bulunmamasına;
müteveffanın alkollü olduğunu bildiği kişinin aracına binmesi nedeniyle hesaplanan bedelden müterafik kusur indirimi yapılmasının yerinde olmasına, hatır taşıması indirimi definde bulunan davalı açısından hatır taşıması indiriminin yapılmış olmasına ve bu hususun gerekçeli kararda tartışılmış olmasına, davalı sigorta şirketinin yargılama giderlerinden poliçe limiti ile sorumlu olması sebebiyle, mahkemece bu yönde hesaplama yapılarak hüküm kurulmasının yerinde olmasına göre; davalı tarafın tüm davacı tarafın ise aşağıdaki bentlerin dışında kalan istinaf itirazları yerinde görülmemiş olup reddi gerekmiştir
3. 2918 sayılı KTK'nın 99/1. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın B.2.b. maddesi uyarınca, rizikonun bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde sigortanın tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmakta, bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüt gerçekleşmektedir. Sigortaya başvurulmadan dava açılması veya icra takibi başlatılması halinde ise bu tarihlerde temerrüt gerçekleşir.
4. Somut olayda; davalı tarafa başvuru tarihine göre hükmedilen bedele davalı sigorta şirket açısından .. tarihinden itibaren faiz işletilmemesi hatalı olmuştur.
5. Manevi tazminat açısından; Türk Borçlar Kanunu'nun 56. maddesine göre; " Hakim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir. Ağır bedensel zarar veya ölüm halinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir." Türk Medeni Kanunu'nun 4. maddesine göre ise; "Kanunun takdir yetkisi tanıdığı veya durumun gereklerini ya da haklı sebepleri göz önünde tutmayı emrettiği konularda hakim, hukuka ve hakkaniyete göre karar verir."
6. Manevi tazminat isteyebilmek için, hukuka aykırı bir şekilde bedensel zarara ya da ölüme neden olunmalı, zarar ile eylem arasında nedensellik bağı kurulabilmeli, zarar verenin az çok kusuru ya da kusuru olmasa bile sorumluluğa ilişkin koşullar oluşmalı ve zarar görende olay nedeniyle ruhsal sarsıntı meydana gelmiş olmalıdır. Manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar her olaya göre değişebileceğinden hakim, Türk Medeni Kanunu'nun 4. maddesinin kendisine verdiği takdir hakkını hukuka ve hakkaniyete göre kullanıp, ona etkili olan nedenleri objektif bir şekilde değerlendirmeli ve hak sahibine vereceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Aslolanın insan yaşamı olduğu gözetilerek, bu yaşamın yitirilmesinin yakınlarında açtığı zararın telafi edilmesinin olanaksızlığı nedeniyle yakınlarında oluşan derin ızdırabı bir nebze olsun dindiren miktarda olmalı, elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan miktar kadar ve eski kalıplardan çıkılarak zarar vereni de dikkat ve özen göstermek konusunda etkileyecek miktarda caydırıcı olmalıdır.. Bundan ayrı manevi tazminatın, maddi tazminatın olmadığı ya da yetersiz kaldığı hallerde tamamlayıcı denkleştirici yönüyle bir sosyal ihtiyacı karşılama işlevi de göz önüne alınmalıdır...
7. Somut olayda; kaza nedeniyle davacıların murisi vefat etmiştir. Kazanın meydana geliş şekli, davacılarda meydana gelen ızdırap ve yukarıda açıklanan ilkeler gözetildiğinde davacılar için takdir edilen manevi tazminat tutarının yetersiz olduğu anlaşılmış olup, bu yanılgının giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-b-2 maddesi uyarınca düzelterek esas hakkında yeniden bir karar vermek üzere mahkeme kararının kaldırılmasına gerekmiştir.
V. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçelerle;
1. Davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne. Ancak yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç görülmediğinden HMK’nın 353/1-b,2. bendi gereğince; düzelterek esas hakkında yeniden karar verilmek üzere .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .. sayılı kararının KALDIRILMASINA,
2. DAVANIN KABULÜ İLE;
a. Davacı . . için .. TL destekten yoksun kalma tazminatının, davalılar . ... yönünden olay tarihi olan .. tarihinden, davalı .. Sigorta A.Ş yönünden(davalı .. Sigorta A.Ş'nin .. TL'den sorumlu olması kaydıyla) başvuruyu izleyen 8 iş günü sonrası olan.. tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı . .. verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
. Davacı . . için, . TL manevi tazminatın olay tarihi olan .. tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar . ..müştereken ve müteselsilen alınarak davacı . .. verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, c. Davacı . . için .. TL destekten yoksun kalma tazminatının, davalılar . .. yönünden olay tarihi olan .. tarihinden, davalı . Sigorta A.Ş yönünden(davalı .. Sigorta A.Ş'nin .. TL'den sorumlu olması kaydıyla) başvuruyu izleyen 8 iş günü sonrası olan .. tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı . .. verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
d. Davacı . . için .. TL manevi tazminatın olay tarihi olan .. tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ...müştereken ve müteselsilen alınarak davacı . . verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
e. Davacı . . için .. TL manevi tazminatın olay tarihi olan .. tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar . . . ve . . . müştereken ve müteselsilen alınarak davacı . . verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
f. Davacı . . için . TL manevi tazminatın olay tarihi olan .. tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar . . ..müştereken ve müteselsilen alınarak davacı . . verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
g. Davacı . . için .. TL manevi tazminatın olay tarihi olan .. tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar . .. müştereken ve müteselsilen alınarak davacı . .. verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
ğ. Davacı . . .. TL manevi tazminatın olay tarihi olan .. tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... müştereken ve müteselsilen alınarak davacı . .. verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
h. Davacı . . . için .. TL manevi tazminatın olay tarihi olan .. tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar .. müştereken ve müteselsilen alınarak davacı . . .. verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
I. Davacı .. TL manevi tazminatın olay tarihi olan .. tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar .. müştereken ve müteselsilen alınarak davacı . .. verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
3. Karar tarihi itibari ile alınması gereken maddi tazminat yönünden kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan .. nispi karar ilam harcının davacı tarafından yatırılan .. TL peşin harç ve .. TL ıslah dilekçesi olmak üzere toplam . TL'den mahsubu ile bakiye .. TL'nin( davalı . Sigorta A.Ş'nin . TL'den sorumlu olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,
4. Karar tarihi itibari ile alınması gereken manevi tazminat yönünden kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan .. TL nispi karar ilam harcının davalılar.. müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irad kaydına,
5. Davacılar tarafından yapılan .. TL maktu harç, .. TL peşin harç ve .. TL ıslah harcı, .. TL yargılama giderinin kabul ve reddedilen miktar üzerinden hesaplanan 4.520,20 TL de eklenince toplam 14.668,51‬ TL yargılama giderinin (davalı .. Sigorta A.Ş'nin .. TL'den sorumlu olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6. Kendisini vekille temsil ettiren davacı . . yönünden karar tarihi itibari ile yürürlükte bulunan .. gereğince maddi tazminat yönünden kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan .. TL nispi vekalet ücretinin(davalı . Sigorta A.Ş'nin . TL'den sorumlu olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı . . verilmesine,
7. Kendisini vekille temsil ettiren davacı . . yönünden karar tarihi itibari ile yürürlükte bulunan . gereğince maddi tazminat yönünden kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 94.665,81 TL nispi vekalet ücretinin(davalı .. Sigorta A.Ş'nin .. TL'den sorumlu olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı . . verilmesine,
8. Kendisini vekille temsil ettiren davacı . .. yönünden karar tarihi itibari ile yürürlükte bulunan AAÜT gereğince manevi tazminat yönünden kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL nispi vekalet ücretinin davalılar ..müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı . . verilmesine,
9. Kendisini vekille temsil ettiren davacı . .. yönünden karar tarihi itibari ile yürürlükte bulunan AAÜT gereğince manevi tazminat yönünden kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılar ..müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı . . verilmesine,
10. Kendisini vekille temsil ettiren davacı . .. yönünden karar tarihi itibari ile yürürlükte bulunan AAÜT gereğince manevi tazminat yönünden kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılar .. müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı . . verilmesine,
11. Kendisini vekille temsil ettiren davacı . .. yönünden karar tarihi itibari ile yürürlükte bulunan AAÜT gereğince manevi tazminat yönünden kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılar.. müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı . . verilmesine,
12. Kendisini vekille temsil ettiren davacı . .. yönünden karar tarihi itibari ile yürürlükte bulunan AAÜT gereğince manevi tazminat yönünden kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılar ..müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı . . verilmesine,
13. Kendisini vekille temsil ettiren davacı . . yönünden karar tarihi itibari ile yürürlükte bulunan AAÜT gereğince manevi tazminat yönünden kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılar .. müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı . . verilmesine,
14. Kendisini vekille temsil ettiren davacı . . . yönünden karar tarihi itibari ile yürürlükte bulunan AAÜT gereğince manevi tazminat yönünden kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı . . . verilmesine,
15. Kendisini vekille temsil ettiren davacı . . yönünden karar tarihi itibari ile yürürlükte bulunan AAÜT gereğince manevi tazminat yönünden kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılar..müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı . . verilmesine,
16. Davacılar yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgilisine verilmesine,
17. 6102 sayılı TTK'nin 5/A ve 6325 sayılı yasanın 18/A-(14.) maddesi gereğince hazine tarafından üstlenilen 3.120,00 TL arabuluculuk giderinin davalı . . A.Ş'den alınarak hazineye aktarılmasına,
İstinaf Harç ve Giderleri
1. Davacılardan alınan peşin istinaf karar ve ilam harcının talep halinde yatırana iadesine,
2. İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından ücreti vekalet takdirine yer olmadığına dair,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, Hukuk Muhakemeleri Kanununun 361. maddesi gereğince kararın tebliğinden itibaren iki hafta süre içinde Yargıtay nezdinde temyiz kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.

Başkan
Üye
Üye
Kati
M.E.