Karar Detayı

TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
DİYARBAKIR
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :

HAKİM :
KATİP :

DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI :
VEKİLİ :

DAVA : Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ : 09/05/2025
KARAR TARİHİ : 17/02/2026
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE TALEP :
Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle: Müvekkilinin sevk ve idaresindeki .....plaka sayılı aracın trafikte seyir halindeyken .....poliçe numarası ile karşı sigortalı .....plaka sayılı araç .....tarihinde müvekkiline ait araca arkadan çarparak maddi hasarlı trafik kazasının meydana gelmesine sebep olduğunu, .....plakalı araç sürücüsü seyir halindeyken müvekkilinin sevk ve idaresindeki araca arkadan çarpma sonucu müvekkilin aracının hasar gördüğünü, mevcut kaza sebebiyle müvekkiline ait aracın bir kısım parçalarının yenileriyle değiştirildiğini, bir kısım parçalarının ise tamir görerek onarılmış olup, aracın gördüğü iş bu kapsamlı tamir/onarım/boya/parça değişimi Tramer kayıtlarına işlendiğini, fazlaya ilişkin dava ve talepleri saklı kalması koşuluyla;(Belirsiz alacak davası); davanın kabulü ile, Maddi hasarlı trafik kazası neticesinde müvekkilin sevk ve idaresindeki .....plakalı araçta oluşan değer kaybı 50,00 TL olay tarihinden itibaren işleyecek reskont avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili, tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP VE SAVUNMA :
Davalı .....Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle: Şirketleri nezdinde gerekli araştırmalar yapıldığını ve uyuşmazlığın .....numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigorta teminatı altına alınmış olan .....plakalı aracın, .....plakalı araçla kazaya karıştığı ve meydana geldiği iddia edilen değer kaybı bedeli talebiyle ilişkili olduğu anlaşıldığı, söz konusu hasar sonucu davacının aracında meydana gelen değer kaybı bedelinin tazmini talepli müvekkil şirkete ihbar yapıldığını ve söz konusu ihbar üzerine müvekkili şirket nezdinde ...../.....numaralı hasar dosyası açıldığını, İşbu dosyada .....tarihinde başvurana 15,000.00 TL değer kaybı ödemesi yapıldığını, söz konusu hasar sonucu davacının aracında meydana gelen hasar onarım bedelinin tazmini talepli müvekkil şirkete ihbar yapılmış ve söz konusu ihbar üzerine müvekkil şirket nezdinde .....numaralı hasar dosyası açıldığını, işbu dosyada .....tarihinde 51,800.00 TL hasar tazminatı başvurana ödendiğini, açıklanan nedenlerle;
yukarıda belirttilen nedenlerden ötürü davacının talepleri haksız ve mesnetsiz olmakla birlikte, müvekkili şirket tarafından yürürlükteki mevzuat hükümleri gereğince tüm işlemler gerektiği şekilde sonuçlandırılmış olup, işbu sebeple davacının yasa, usul ve Yargıtay kararlarına aykırı taleplerinin reddine karar verilmesini, müvekkili şirket lehine vekalet ücreti tayin edilmesini talep etmiştir.
BİLDİRİLEN VE TEMİN EDİLEN DELİLLER :

.....tarihli bilirkişi heyeti raporunda: " Yukarıdaki bilgiler ile yapmış olduğum araç ve dosya incelemeleri neticesinde; Dava konusu aracın .....tarihinde yapmış olduğu maddi hasarlı trafik kazası davaya konu aracın arka kısmında hasar oluştuğu, Araçta oluşan hasarın mevcut kaza sonucu oluşacağı kanaatim hasıl olmuştur. Araçta oluşan hasarın onarımı için, .....hasar dosya numaralı ekspertiz raporu referans alınarak tespit edilen; klips, amblem, model yazısı, bagaj kapak tutamağı, bagaj kapağı ve arka cam parçalarında değişim işlemi yapıldığı; arka tampon, arka tampon demiri ve arka panel parçalarında onarım işlemi yapıldığı anlaşılmış ve toplam 9 adet parça için ekspertiz. çalışması yapıldığı, raporda belirtilen yedek parça ve işçilik giderlerinin yapılan piyasa araştırması sonucu ile uyumlu olduğu tespit edilmiştir. Dava konusu aracın onarılacak durumda olduğu, hasarı onarıldıktan sonra ve .....hasar tarihi dikkate alınarak, emsal bir aracın ikinci el rayiç bedelindeki değer kaybının; aracın markası, modeli, araç tipi, parça değişimi, geçmiş hasarı, boya işlemi yapılan kısımlar ve mevcut hasardan dolayı oluşacak tramer miktarı ve onarım işlemleri göz önünde bulundurularak, dava dosyasında bulunan belgeler (eksper raporları, tutanaklar, resimler ve sair evraklar) doğrultusunda ve Yargıtay .....Hukuk dairesi .....E.....K. Sayılı ilamında, emsal uygulamaları kapsamındaki, nisbi yöntemine göre ise davaya konu araçta 28.000,00 TL olduğu, .....tarihinde sigorta kuruluşundan 15.000,00 TL tenzil edildiğinde (28.000,00 -15.000,00)= 13.000,00 TL bakiye değer kaybının eksik ödendiği dosyadaki belgeler incelenerek iş bu bilirkişi raporu hazırlanarak sayın mahkememizin takdirine sunulmuştur. İş bu trafik kazası bilirkişi heyet raporu dosya kapsamının incelenmesi neticesinde yaptığımız tespitlere dayanılarak tarafımızdan hazırlanmış olup, takdiri Sayın Mahkemenize ait olmak üzere sunulmuştur. " şeklinde rapor ibraz edildiği görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :

Dava, davacı aracında meydana gelen hasar nedeni ile açılan tazminat davasıdır.
Davacıya ait bulunan .....plakalı aracın .....tarihinde davalı şirketçe zorunlu mali sorumluluk sigortası yapılan .....plakalı araç ile Diyarbakır ilinde bir kazaya karışması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği ve davacıya ait bulunan araçta değer kaybı oluştuğundan bahisle işbu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davaya konu .....tarihli trafik kazasının meydana gelmesinde dava dışı araç sürücüsünün kusurlu olup olmadığı, kaza nedeniyle davacının aracında hasar meydana gelip gelmediği gelmiş ise bu hasar miltarının tespiti, bu kaza nedeni ile aracın değer kaybına uğrayıp uğramadığı, davalı tarafça yapılan bir ödeme olup olmadığı varsa yapılan ödemenin yeterli olup olmadığı buna göre talep edilen değer kaybı zararının doğup doğmadığı ve miktarının tespiti ve tahsili istemine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
Trafik sigortası motorlu bir aracın, karayolunda işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahillinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan sorumluluk sigortasıdır. Trafik sigortacısının sorumluluğu işletenin sorumluluğu oranında olup yine bu sorumluluğun sınırı KTK’nun 92 nci maddesinde belirlenmiştir.

Dava tarihinde yürürlükte olan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1.maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1.maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1 maddesinde “Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir.” şeklinde belirlenmiştir. Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde “sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.” şeklinde düzenlenmiştir.
Trafik kazası neticesinde oluşan değer kaybı "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir. Anayasa Mahkemesi’nin 17/7/2020 tarihli ve 2019/40 E., 2020/40 K. sayılı Kararı ile, 2918 Sayılı Yasanın 90. Maddesinin birinci cümlesinde yer alan “…ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yer alan “…ve genel şartlarda…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiş olması, Anayasa Mahkemesi kararlarının, devam eden uyuşmazlıklar açısından uygulanacak olması karşısında, hesaplamanın ZMMS Genel Şartları ekindeki hesaplama yöntemine göre yapılamayacağından, bu nedenle öncelikle değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında göz önüne alınmalı, aracın hasarsız hali ile onarıldıktan sonraki değer arasındaki fark bilirkişi tarafından değerlendirilerek, değer kaybı olup olmadığı belirlenmelidir. (Ankara BAM 26. H.D.-26/05/2022 tarih,2020/120 E.-2022/1380 K.) İkame araç bedeli talebi yönünden ise aracın makul onarım süresi belirlenerek bu süre içerisinde kendi aracına ikame araç kiralama bedelinin hesaplanması gerekmektedir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; .....tarihli kaza nedeni ile tarafların kendi aralarında kaza tespit tutanağı düzenlediği, Mahkememizce davacıya ait aracın SBGM kayıtları ile hasar dosyası kayıtlarının celbinden sonra 1 makine mühendisi ile 1 makine mühendisi 1trafik mühendisi bilirkişiden .....tarihinde dosyaya sunulan rapor uyarınca davalı .....Sigorta tarafından sigortalı bulunan .....plaka sayılı araç sürücüsünün % 100 kusurlu olduğu ; davacının ise kusursuz olduğunun tespit edildiği; nispi metod yöntemine uygun şekilde değer kaybının ise toplam 28.000,00 TL olarak hesap edildiği ancak daha önce sigorta şirketince yapılan 15.000 TL değer kaybı tazminatının düşülmesi neticesinde 13.000 TL lik değer kaybı tutarının ödenmesi gerektiğinin tespit edildiği görülmüştür. Bilirkişi heyeti raporunun hüküm kurmaya elverişli ve yeterli bulunduğu davacı vekilince de bu doğrultuda ıslah talebi sunulduğu anlaşıldığından açılan davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere;
1-DAVANIN KABULÜNE, 13.000 TL değer kaybı bedelinin davalı sigorta şirketine başvurunun tebliğ tarihinden itibaren 8 iş günü sonrası olan .....tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden alınarak davacıya ödenmesine,
2-Kabul edilen 13.000,00 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 888,03 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 615,40 TL harcın düşümü ile eksik kalan 272,63 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 615,40 TL başvuru harcı, 615,40 TL peşin harç olmak üzere toplam 1.230,80 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacının karşıladığı 128,50 TL tebligat gideri, 8.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 8.128,50 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Arabuluculuk aşaması görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığından, 6325 Sayılı HUAK'nun 18/A-13 maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 4.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalı sigorta şirketinden tahsili ile Hazineye İrat Kaydına,
6-Davalının karşıladığı yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 13.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliği ile kararın miktar itibari ile istinaf yolu KAPALI olduğu belirtilmek suretiyle karar verildi.

Katip Hakim