mahkeme 2024/665 E. 2025/369 K.

T.C.
DİYARBAKIR
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO :
KARAR NO :

BAŞKAN :
ÜYE :
ÜYE :
KATİP :

DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI :

DAVA : Menfi Tespit (Hasılat Kirası Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 10/06/2024
KARAR TARİHİ : 08/04/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :

Mahkememizde görülmekte olan menfi tespit (hasılat kirası sözleşmesinden kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkil Şirketin, İstanbul ili, Fatih ilçesi, .....'de kayıtlı bulunan taşınmazın 1/2 hissesinin maliki olduğunu, şirketin 6.000 payı ve 6.000.000,00 TL sermayesi, ayrıca davalı .....75.000,00 TL sermayesine karşılık 75/6000 payının bulunduğunu, davalı .....şirketteki payına karşılık miktar 75.000,00 TL ve şirketteki hissesi ise neticeten %0,80 olduğunu, Müvekkil şirketin, İstanbul ili, Fatih ilçesi, .....'de kayıtlı bulunan taşınmazın 1/2 hissesinin maliki sıfatıyla söz konusu taşınmazı otel olarak kiraya verdiğini olup, kira gelirinden şirket ortaklarına ödeme yaptığını, 2014 yılı için taşınmazın otel olarak kiraya verildiğini ve aylık KDV hariç 90.000,00 TL kira bedelinin belirlendiğini, 2014 yılı için KDV dahil 1.080.000,00 TL kira gelirinin kaydedildiğini, bundan başka kira gelirinin bulunmadığını, 2015 yılı için taşınmazın otel olarak kiraya verildiğini ve aylık KDV hariç 110.000,00 TL kira bedelinin belirlendiğini, ara gelir ve ödemeler de dahil 2014 yılı için KDV dahil 1.424.998,98 TL kira gelirinin kaydedildiğini, bundan başka kira gelirinin bulunmadığını, 2016 yılı için taşınmazın otel olarak kiraya verildiğini ve aylık KDV hariç 110.000,00 TL kira bedelinin belirlendiğini, ocak ve şubat ayında 110.000,00 TL kira bedelinin tahsil edildiğini, işlerin kötü olması sebebiyle kiracı ile karşılıklı anlaşma yapılarak Şubat-Ağustos dönemi için aylık 60.000,00 TL tahsil edildiğini, .....döneminde ise şirketin müvekkili şirket tarafından otel işletildiğini ve bu dönemde kira gelirinin bulunmadığını, 2016 yılında .....dönemi için sadece KDV dahil 590.988,13 TL kira gelirinin bulunduğunu, 2016 yılında şirketin oteli işlettiği dönem olan ..../dönemi için otelin şirket tarafından işletilmesi sebebiyle gelirinin 517.891,34 TL olduğunu, bu gelirin kira bedeli olmadığını, 2017 yılı için taşınmazın .....de şirket tarafından işletildiğini, kiraya verilmediğini ve bu dönem için kira gelirinin bulunmadığını, haziran ayında boş olarak kaldığını, .....dönemi ve sonrasın otelin aylık 35.000,00 TL bedelle kiraya verildiğini, 2017 yılı için kira gelirinin KDV dahil 230.265,65 TL olduğunu, 2018 yılı için taşınmazın otel olarak kiraya verildiğini.....dönemi için kira parasının KDV dahil aylık 40.000,00 TL, .....dönemi için aylık kira parasının KDV dahil aylık 50.000,00 TL, .....dönemi için aylık kira parasının KDV dahil aylık 55.000,00 TL, .....dönemleri için ise aylık kira parasının KDV dahil 60.000,00 TL olduğunu, özetle 2018 yılı için KDV dahil 585.000,00 TL kira gelirinin kaydedildiğini, bundan başka kira gelirinin bulunmadığını, 2019 yılı için taşınmazın otel olarak kiraya verildiğini ve aylık KDV hariç 60.500,00 TL kira bedelinin belirlendiğini, 2019 yılı için KDV dahil 726.000,00 TL kira gelirinin kaydedildiğini, bundan başka kira gelirinin bulunmadığı, 2020 yılı için taşınmazın otel olarak kiraya verildiğini, aylık KDV hariç 65.500,00 TL kira bedelinin belirlendiğini, ancak ocak, şubat, mart ve nisan ayında kira bedelini tahsil edildiğini, pandemi nedeniyle otelin kapalı olduğu mayıs ve sonraki dönemler için otelin kiraya verilmediğini ve bu sebeple söz konusu dönem için kira bedeli noktasında gelirin bulunmadığını, özetle 2020 yılı için KDV dahil 282.960,00 TL kira gelirinin kaydedildiğini, bundan başka kira gelirinin bulunmadığını, bu dönemde kapalı olan aylarda otelde tadilat çalışmasının yapıldığını, 2021 yılı için KDV dahil 212.220,00 TL kira gelirinin kaydedildiğini, bundan başka kira gelirinin bulunmadığı, 2022-2023-2024-2025 yılları için taşınmazın otel olarak kiraya verildiğini, aylık KDV hariç 160.000,00 TL kira bedelinin belirlendiği, ekli kira sözleşmesinde belirtildiği üzere söz konusu dönemleri kapsayan kira parasının KDV dahil tek seferde peşin olarak 6.220.800,00 TL meblağın kiracıdan peşin alındığını ve buna ilişkin olarak .....günlü fatura tanzim edildiğini, 2020 ve 2021 yıllarında pandemi nedeniyle otelin kapalı olduğu dönemlerde 1.700.000 USD toplam bedel ile otelin dış cephe, odalar, lobi ve diğer bölümlerinde yenileme çalışmalarının yapıldığını, bu bedelin şirketçe karşılandığını, davalının bu yenileme masraflarına katılmadığını, davalı tarafça müvekkili şirket aleyhine Diyarbakır İcra Dairesinin .....Esas sayılı takip dosyası ile icra takibi başlattığını, her ne kadar davalı tarafça takip talebinde şirketteki payının %3,75 olarak belirtmişse de bu hususun gerçeği yansıtmadığını, davalının şirket nezdinde bir alacağı olduğunu kabul anlamına gelmemek kaydıyla; davalının neye göre hesaplama yaptığı ve şirketteki payını %3,75 olarak bulduğu ve bu oranda kira gelirini talep edebileceğinin izaha muhtaç olduğunu, gerçekte hissesi 0,80 olmakla, şayet varsa bu hisse oranında talepte bulunabileceğini, davalı tarafın icra takip talebinde neye göre bir hesaplama yapıp da toplamda 435.125 USD bir alacağının olduğunu ispatlamak zorunda olduğunu, alacaklı tarafça sırf kötü niyetli ve takibe itiraz edilmesini önlemek maksadıyla TK-35'e göre şirketin Diyarbakır'da kurulu olmasını da fırsat bilerek kapalı olan buradaki adresine tebliğinin sağlandığını ve takibin kötü niyetli bir şekilde kesinleştirildiğini, müvekkilin 1/2 hissedarı olduğu taşınmazın kıymet takdirinin yapılması ve satışının yapılmasına dair talepte bulunulduğunu, talimat üzerine İstanbul Gayrimenkul Satış İcra Müdürlüğünün .....Tal sayılı dosyası üzerinden taşınmazın kıymet takdirinin yapıldığını, taşınmazın kıymeti düşük belirlenmekle ve borcu kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkili şirketçe kıymet takdirine itiraz edildiğini, İstanbul .....İcra Hukuk Mahkemesinin .....Esas sayılı dosyası üzerinden kıymet takdirine itirazın kabul edilerek taşınmazın değerinin belirlendiğini, davalı tarafça, İstanbul Gayrimenkul Satış İcra Müdürlüğünün .....Tal sayılı dosyası üzerinden söz konusu taşınmazın satışına yönelik talepte bulunulmuş olup, talebe istinaden artırma tutanağı tanzim edilerek ilana çıkarıldığını, açık artırma şartnamesi ve tutanağı'na göre taşınmazın 1/2 hissesinin 1.artırması takdir olunan değer olan 950.000.000,00 TL üzerinden .....tarihinde, 2. Artırması ise .....tarihinde yapılacağını, taşınmazın cebri icra yolu ile satılması, ileride telafisi imkansız sonuçlar doğuracağını beyan ederek müvekkili şirketin, davalıya Diyarbakır İcra Dairesinin .....Esas sayılı takip dosyası kapsamında 14.053.971,83 TL borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
DEĞERLENDİRME :
Dava menfi tespit davasıdır.
Mahkememizin .....tarihli ara kararı ile; Davalı .....dava dilekçesi ve eklerinin bildirilmesi için davalı .....ilanen tebligat yapılması gerektiğinden; şimdilik 12.000,00.-TL gider avansının mahkeme veznesine yatırılması için 6100 sayılı HMK'nın 120/2. maddesi gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta kesin süre verilmesine, kesin süre içerisinde gider avansının yatırılmaması halinde, 6100 sayılı HMK'nın 114/1-g ve 115/2. maddesi gereğince davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddedileceği hususunun ihtar edildiği, ihtarı içeren tebligatın davacı vekiline .....tarihinde ulaşmasına rağmen gider avansının ikmal edilmediği anlaşılmakla; HMK'nın 114/1-g ve 115/2 maddeleri gereğince davanın usulden reddine karar vermek gerekmiştir.
6325 sayılı Kanun 18/A-14. bendinin 2. yarı cümlesi ve Yönetmeliğin 26/2. maddesi hükmü uyarınca, arabuluculuk ücretinin 6183 sayılı Kanuna göre hak sahibi çıkan taraftan tahsilinin gerekmesi, ileride arabuluculuk ücretinin hak sahibi tarafından tahsil edileceğinin kesin olması, bu hususun kamu düzenine ilişkin bulunması nedeniyle, 3.600,00.-TL arabuluculuk ücretinin, 6183 sayılı Kanuna göre davacıdan tahsili için Hazineye müzekkere yazılmasına karar verilmiştir.
Açıklanan tüm nedenlerle, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM-Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Davanın HMK'nın 114/1-g ve 115/2 maddeleri gereğince USULDEN REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40.-TL harcın, peşin alınan 240.006,71.-TL harçtan mahsubu ile artan 239.391,31‬.-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Dava şartı zorunlu arabuluculuk sürecine yönelik 3.600,00.-TL arabuluculuk ücretinin 6183 sayılı Kanuna göre davacıdan tahsili için Hazine'ye müzekkere yazılmasına,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Yargılama sonucunda ve resen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse resen yapılacak gider de mahsup edilmek suretiyle, 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,

Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi ilgili dairesine hitaben Mahkememize verilecek istinaf dilekçesi ile istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.

Başkan Üye Üye Katip