Karar Detayı

T.C.
DİYARBAKIR TÜRK MİLLETİ ADINA
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO :
KARAR NO :

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :
VEKİLİ :

DAVALI :
VEKİLİ :
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 30/12/2024
KARAR TARİHİ : 06/02/2026
KARAR YAZIM TARİHİ :

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin hazır giyim ve konfeksiyon üzerine giyim eşyası imalatı işi ile iştigal ettiğini, borçlu taraf ve müvekkili arasında cari hesap oluşturacak şekilde fason iş sözleşmesi akdedildiğini, bir çok ticarete giriştiklerini, iş bu fason iş sözleşmesine istinaden müvekkili firma tarafından borçlu firmaya üretimini yapmış olduğu ürünlerin tamamını eksiksiz bir şekilde müvekkilinin iştigal adresi olan Selahattin Mah. Diyarbakır .....Sk. .....adresinde yapıp teslim ettiğini, müvekkili ile borçlu firma arasına akdedilen fason iş sözleşmesi gereği siparişe konu ürünler belli aralıklarla üretilip müvekkilinin iştigal adresinde teslimi gerçekleştiğini, bu üretimden kaynaklı olarak da müvekkili firma ile borçlu firma arasına cari hesap alacağı oluştuğunu, müvekkili tarafından tekstile ilişkin; fason işten kaynaklanan üretim yapılmasına rağmen bedeli müvekkiline ödenmediğinden taraflarına Silvan İcra Dairesi .....esas dosyası ile davalı taraf hakkında ana rakam olarak 1.232.032,27-TLticari faizi ile birlikte ödenmesine yönelik ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalı taraf ile cari hesap ilişkisi bulunan müvekkilinin ticarete konu işlerinin bedelinin belli olduğunu, davalı tarafın ödemesi gereken tutarın belli olduğunu, borçlu borcunu hesaplayabilir ve bu hesap sonucunda da oluşan borcu ödeyebilir konumda olduğunu, dolayısıyla likit yani belirli veyahut borçlu tarafından müvekkili ile aralarında süre gelen ticari ilişki uyarınca belirlenebilir bir ödemeye itiraz eden davalının icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, davalarının kabulü ile borçlu tarafından haksız ve kötü niyetli olarak ve alacağı sürüncemede bırakma kastı ile yapılan itirazın iptalini ve takibin 1.232.032,27-TL üzerinden devamını, ileride telafisi imkansız zararların önüne geçmek adına öncelikle teminatsız ancak mahkeme aksi kanaatte ise uygun teminat karşılığında ihtiyati haciz kararına hükmedilmesini, borçlu’nun % 20’dan aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatı ödemesini, masraflar ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket .....Ve Ticaret Ldt şirketi .....ve .....gibi giyim şirketlerine kıyafet ve elbise işi yapan güvenilir bir firma olduğunu, davacı şirket ise fason iş yapan bir şirket olduğunu, müvekkili şirketin söz konusu .....şirketinin istediği ürünleri yaptırmak için ...... İnş. Nak. Tar. San. Tic. Ltd. Şti ile anlaştıklarını, davalı şirketin yaptıkları yanlış ve hatalı ürünler yüzünden müvekkili şirketin zarara uğradığını, .....müvekkili şirkete ceza kestiğini, ürünleri iade etmiş ve bazı ürünlerde kumaş maliyet fiyatına düşürmek zorunda kaldığını, müvekkili ise .....kestiği cezaları davalı şirkete yansıttığını, fiyat farkı reklamasyon faturası kestiğini, bu sebeple davalı şirket müvekkili şirkete maddi ve manevi olarak zarar verdiğini, .....gibi kurumsal firmalar herhangi bir hata yapıldığı takdirde çalışmayı bıraktığını ve iş vermediğini, bu nedenden dolayı asıl mağdurun müvekkili şirket olduğunu, müvekkili şirket her ne kadar limited şirketi de olsa da sahibi kendi ayakları üzerinde durmaya çalışan bir birey olduğunu, davalı şirketin hatalarından dolayı bir çok zarar gördüğünü ve isminin lekelendiğini, bu sebeple müvekkili şirketten başlatılan takip miktarı kadar müvekkilinin borcu olmadığını, borcu kabul anlamına gelmemek kaydı ile takipten önce işletilen faizin taraflarına kabulü mümkün olmadığını, öncelikle yetkisizlik kararı verilerek dosyanın yetkili Küçükçekmece Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmesini, mahkeme aksi kanaatte ise haksız ve hukuki mesnetten yoksun işbu davanın esastan reddini, %20 kötü niyet tazminatına yükletilmesini, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davacı taraf üzerine yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER;
İstanbul Gelir İdaresi Başkanlığından davalı .....Tekstil
San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin 2024 yılı Ocak, Şubat, Mart, Nisan, Mayıs ve Haziran aylarına ilişkin karşılaştırılmalı alış satış analizleri celp eidlmiştir.
Diyarbakır Gelir İdaresi Başkanlığından davacı ...... Nak. Tar. San. Tic. Ltd. Şti.'nin BA/ BS formları celp eidlmiştir.
Mahkememizce mali müşavir bilirkişilerden bilirkişi raporları alınmış, .....tarihli raporunda özetle; Davacının ...... Nak. Tar. San. Tic. Ltd. Şti. davalının ise .....
San. ve Tic. Ltd. Şti. olduğunu, taraflar arasında akdedilmiş herhangi bir eser/emtia/hizmet alım
sözleşmesinin bulunmadığını, taraflarında ticari ilişkinin .....tarihinde başladığını, dava tarihi .....tarihinde sona erdiğini,
davacıya ait ticari defterlerin açılış/kapanış tasdiklerinin ilgili …Noterden 6102 Sayılı TTK.
hükümlerine göre yasal suresi içinde tasdik edildiğini, e-defter beratlarının (GİB) süresi içinde yüklenerek
beyan edildiğini, 213 sayılı VUK.’nun 230, 231, 232, 234 maddelerine uygun olduğunu, ticari defterlerinin (TMS) Türkiye Muhasebe Standartları ile Tek Düzen Hesap Planına Uygun olarak, 7/A seçeneği kullanıldığını, ticari defter kayıtlarına dayanak teşkil eden belgelerin usulüne göre uygun olarak defterlere
işlendiğini, ticari defter ve mali tabloların uyumlu olduğunu ve bir birini teyit ederek gerçeği yansıttığını, davalının 7.Adet çek’e karşılık gelen 5.000.000,00-TL, maliye ve SGK'ya toplam 2.500.000,00-TL borçlu olduğunu, davalının, davacıdan satın aldığı, tekstil ürün bedelinin KDV Dahil Toplam: 2.137.881,36-TL.olduğunu, söz konusu satışa dair davacının, davalı adına 7 adet e-arşiv fatura düzenleyip GIB Entagrasyon sistemi
üzerinden davalıya bildirdiğini, davalı 7 adet faturayı ticari defteri 320, 153, 391 HS işleyerek muhasebeleştirdiğini,
davalı, davacıdan satın aldığı KDV dahil toplam 705.849,10-TL tutarındaki tekstil ürünün
bozuk ve hatalı üretildiğinden bahisle, davalı adına KDV Dahil 50.991,60-TL tutarında .....tarih ve .....Nolu 1.Adet tatura ile KDV dahil toplam 654.857,50-TL tutarında
.....tarih ve .....nolu 1 adet fatura olmak üzere toplam 705.849,10-TL tutarında
2 adet iade faturasını davacı adına düzenleyip GIB entekratör sistemi üzerinden davacıya bildirdiğini,
davalı İşbank .....hesabından, davacının…banka hesabına .....tarihinde cari hesaba mahsuben toplam 200.000,00-TL ödediğini, davacıya olan borç bakiyesinin
toplam 1.232.032,26-TL olduğunu, davalının ticari defter, mali tablo ve cari hesap ekstresi ile sabit olduğunu, davacı, silvan icra dairesinin .....esas dosyasında 1.232.032,27-TL tutar
üzerinden davalı aleyhine icra takibi yaptığını, davalının borç ve ferine itiraz ettiğini, takibin durduğunu, davacı icra takibinin devamı istemiyle huzurdaki itirazın iptali davasını aştığını, dava dosya mündericatı ile sabit olmasına karşın, icra takibinde temerrüt hali oluşmadığından asıl alacak üzerinden temerrüt faizi talep edilmeyeceğini, dava dosya mündericatı, davalının ticari defter, mali tablo, cari hesap ekstresi ile sair muhasebe kayıt ve belgelerine göre davalının, davacıya KDV dahil toplam 1.232.032,26-TLborçlu olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.
.....Tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davacı tarafın 2024 yılı ticari e-defterlerin açılış onayları için hesap döneminin ilk ayının beratların
Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından onaylandığını, kapanış onayı için son ayının beratlarının kanuni süresinde Gelir İdaresi Başkanlığının sistemine yüklenip onaylandığını, kanuna göre eksiksiz ve usulüne
uygun olarak tutulduğunu, davacı firma, davalı firma ile olan ticari hesap hareketlerini .....nolu alt hesapta izlediğini, davaya konu olan faturaların ticari
defterlere işlendiğini,
davacı tarafın davalı tarafa 6 tane satış faturası ve 1 tane de iade faturası olmak üzere 7 adet faturanın
kesildiğini, bu faturaların toplamının KDV dahil 2.137.881,37 TL olduğunu, davalı tarafın .....tarihinde davacı tarafın .....Bankası hesabına 200.000,00 TL banka havalesi olarak ödeme yaptığını,
davalı tarafın davacı tarafa 2 adet iade niteliğinde fatura kestiğini ve bu faturaların toplamının KDV dahil 705.849,10 TL olduğunu, Talimat Mahkemesi olan Bakırköy .....Asliye Ticaret Mahkemesine sunulan ve Mali Müşavir Bağımsız Denetçi .....tarafından yazılan bilirkişi raporu ve bu rapora karşı
davalı tarafça yapılan itiraz incelenerek söz konusu raporda belirtilen iade faturasının
davacı tarafın ticari defterlerinde kayıtlı olduğu tespit edildiğini, söz konusu bilirkişi raporunda tespit edilen cari hesap hareketleri ile davacı tarafın 1.232.032,27 TL alacaklı olduğu davacı tarafın ticari defter kayıtlarındaki bakiyesini teyit etmekte olduğunu, takip tarihi (.....), ve dava tarihi (.....) itibari ile davacı tarafın 1.232.032,27 TL alacaklı olduğunun tespit edildiği yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;

Dava, faturaya ve açık hesap ilişkisine dayalı icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır.
Taraflar arasında var olduğu iddia edilen açık hesap ilişkisi faturaya dayandırılmış olmakla, fatura ve faturanın delil olma kuvveti bakımından bir değerlendirme yapmak gerekmiştir.
Faturanın TTK'da tanımına yer verilmemiştir. Vergi Usul Kanunu 229.maddesinde fatura,"Satılan emtia ve yapılan iş karşılığında müşterinin borçlandığı meblağı göstermek üzere emtiayı satan veya işi yapan tüccar tarafından müşteriye verilen ticari bir vesika" olarak tanımlanmıştır. Buna göre fatura, tek taraflı düzenlenmesi her zaman mümkün olan bir belgedir.
TTK 21/1.maddesine göre, "Ticari işletmesi bağlamında bir mal satmış, üretmiş, bir iş görmüş veya bir menfaat sağlamış olan tacirden, diğer taraf, kendisine bir fatura verilmesini ve bedeli ödenmiş ise bunun da faturada gösterilmesini isteyebilir”. TTK 21/2 maddesine göre "Bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır".
.....tarihli ....K.sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararında, "fatura sözleşmenin yapılmasıyla ilgili değil; taraflar arasında yapılmış bir satım, hizmet, istisna ve benzeri sözleşmenin ifa safhası ile ilgili bir belgedir. Öyle ki, taraflar arasında bu tür bir sözleşme ilişkisi yoksa düzenlenen belge fatura olmayıp, olsa olsa icap mahiyetinde kabul edilebilecek bir belgedir.." denilmiştir.
Fatura akdin kurulumuna değil, ifasına ilişkin belge olduğundan faturaya dayalı alacak talebinde bulunmak için öncelikle akdî ilişkinin kanıtlanması gerekir. Bu nedenle faturaya dayalı alacağın ispatı kural olarak davacıya aittir.
Akdî ilişkinin ticari defterler üzerinden kanıtlanması halinde alacaklı olduğunu iddia eden kişinin delil olarak ya her iki tarafın defter ve kayıtlarına dayanması ya da münhasıran davalı defter ve kayıtlarına dayanması gerekir.
Mahkememizce tarafların ticari defter ve kayıtlarında bilirkişi incelemesi yaptırılmış, davacının davalı aleyhinde düzenlediği ve icra takibine konu ettiği faturaların tamamı ile davalının davacı aleyhinde düzenlediği toplam 705.849,10 TL'lik iki iade faturası tarafların defterlerinde kayıtlı olduğu, her iki taraf defterinde davalının davacıya olan borç bakiyesinin 1.232.032,27 TL olduğu tespit edilmiştir.
İtirazın iptaline konu faturaların davalının defterlerine işlemiş olması, davalının fatura içeriğine itiraz etmediği ve faturaya konu malları teslim aldığı anlamına gelmektedir. "Satış faturalarının davalı-alıcının defterinde kayıtlı olması halinde bu kayıtlar aleyhe delil olarak kabul edileceğinden ayrıca teslimin kanıtlanmasına ihtiyaç yoktur." (Yargıtay 19 HD. 2016/5984 E.2017/840 K)
Her ne kadar davalı taraf, faturaya konu ürünlerin tamamı için ayıp iddiasında bulunmuş ise de söz konusu iddiayı ispat yükü davalı taraf üzerinde olup, davalı tarafın toplam 705.849,10 TL bedelli iki iade faturası düzenlediği, söz konusu faturaların davacının defterlerinde kayıtlı olduğu, bu anlamda 705.849,10 TL için davalının ayıp iddiası ispat edilmiş ise de 705.849,10 TL'lik kısmın dava konusu olmadığı, her iki tarafın defterinde bakiye olarak görünen 1.232.032,27 TL'lik kısım için davalının ayıp iddiasını ispat edemediği değerlendirilmiş, davalının cevap dilekçesinde yemin deliline dayanmış olması nedeni ile mahkememizce davalı tarafa, davacıya yemin teklif etme hakkı hatırlatılmıştır.
Davalı taraf, davacıya yemin teklif etmiş, .....tarihli celsede davacı şirket yetkilisi hazır bulunmuş ve yemini eda etmiştir.
İzah edilen nedenlerle davalının 1.232.032,27 TL için ayıp iddiasını ispat edemediği sonucuna varılmış, davalının 1.232.032,27 TL'yi ödememiş olması nedeni ile davanın kabulü ile Silvan İcra Dairesi'nin .....Esas sayılı dosyasında davalı tarafından yapılan itirazın iptali ile takibin 1.232.032,27 TL asıl alacak üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren tahsil tarihine kadar değişen oranlarda yıllık avans faizi yürütülmesine karar vermek gerekmiştir.
Davacı vekili dava dilekçesinde %20 icra inkar tazminatı tazminatı talep etmiştir. Davalı vekili de cevap dilekçesinde icra inkar tazminatı talep etmiştr.
İİK 67/2.maddesine göre "Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın "yüzde yirmisinden" aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." Buna göre davacı lehine icra inkar tazminatına hükmetmek için İİK 67.maddesindeki itirazın iptaline özgü dava şartlarının yanında, davalının haksız olması, itirazın iptaline karar verilen alacağın likit olması ve davacının talebi gerekir.
Takibe konu alacak faturaya dayalı olup, Yargıtay'ın yerleşik uygulamasına göre faturaya dayalı alacak likit kabul edilmektedir. Davalının icra takibine itirazı haksızdır. Bu nedenle davacı lehine asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar vermek gerekmiştir.
İzah edilen nedenlerle davanın kabulüne dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere,
1-Davanın KABULÜ ile Silvan İcra Dairesi'nin .....Esas sayılı dosyasında davalı tarafından yapılan itirazın iptali ile takibin 1.232.032,27 TL asıl alacak üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren tahsil tarihine kadar değişen oranlarda yıllık avans faizi yürütülmesine,
2-İtirazın iptaline karar verilen 1.232.032,27 TL'nin takdiren % 20'si oranında (246.406,45 TL) icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
3-Alınması gerekli 84.160,12 TL harçtan davacı tarafça peşin yatırılan 14.879,88 TL'nin mahsubu ile eksik 69.280,24 TL harcın davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
4-Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00 TL ara buluculuk ücretinin davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından yapılan başvurma harcı 427,60 TL, peşin harç 14.879,88 TL, bilirkişi ücreti 8.500,00 TL, tebligat, posta ve müzekkere gideri 740,00 TL olmak üzere toplam 24.547,48 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
6-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT uyarınca 190.484,52 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
7-Gider avansından artan kısmın hüküm kesinleşince Yazı İşleri Müdürü tarafından ilgilisine iadesine,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık süre içerisinde HMK'nın 345. maddesi uyarınca, mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak (HMK'nın 343. maddesi) ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamen ödemek (HMK'nın 344. maddesi) suretiyle, Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.

Katip Hakim