mahkeme 2021/57 E. 2023/1208 K.

T.C. BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
BURSA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA
KARAR

ESAS NO : 2021/57
KARAR NO : 2023/1208
HAKİM : ... ...
KATİP : ... ...

DAVACI : ... - ...
VEKİLİ : Av. ... - [16663-66087-...] UETS
DAVALI : ... - ... 4.Organize San. Bölgesi 83415 Nolu Cad. No:9 Şehitkamil/ GAZİANTEP
VEKİLLERİ : Av. ... - [16073-70377-.] UETS
Av. ... - [16543-45476-....] UETS
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç))
DAVA TARİHİ : 27/01/2021
KARAR TARİHİ : 28/12/2023
Mahkememizde açılan davanın açık muhakemesi sonunda ;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı arasında ticari ilişkinin bulunduğunu. Bu ticari ilişki nedeni ile alacağının oluştuğunu. Alacağının tahsili amacı ile Bursa 14. İcra müdürlüğünün 2019/14935 Esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalının itiraz ederek takibi durdurduğunu, bu nedenle itirazın iptali ile takibin devamına, %20 den az olmamak üzere inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacı şirket yetkilisi ...’ın müvekkili şirkete 13/12/2019 tarihinde mail atarak yanlış monte edilmiş vidalardan kaynaklı olarak makinanın çalışır hale getirildiğini. Bu hatadan kaynaklı 7.500Euro’nun toplam fiyattan düşülerek 22.500Euro+Kdv(26.550Euro) ödeme yapılmasının uygun olduğunu müvekkili şirkete bildirildiğini. Müvekkili şirket tarafından 31/10/2019 tarihinde 5.000 Euro, davacının mail yoluyla onayı doğrultusunda kalan 21.550 Euro'nun 16/12/2019 tarihinde davacı firmaya gönderilerek müvekkili şirketin üzerine düşen tüm yükümlülüğünü yerine getirdiğini. Müvekkili şirketin davacı firma yetkilisinin mail onayından sonra 13.12.2019 tarihinde davacı firmanın kabul ettiği indirim tutarı karşılığı olan 55.837,31TL (7500Euro+Kdv 1.350Euro Toplam 8.850Euro fiyat farkı faturası (açıklamaya 23.11.2019 tarihli seri a-226468 nolu faturanıza istinaden denilerek) 13/12/2019 tarihinde A-15539 seri numarasıyla davacıya gönderildiğini. Davacının faturayı kabul etmemesi üzerine müvekkili şirketin G.Antep 11. Noterliği’nin 00149 yevmiye numaralı ihtarnamesiyle faturayı davacı tarafa gönderdiğini. Bu nedenle davanın reddini, davacının %20 oranında tazminata mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLER VE GEREKÇE;
Dava, taraflar arasındaki ticari satım akdi nedeniyle Bursa 14. İcra Müdürlüğünün 2019/14935 Esas sayılı takip dosyasında başlatılan 52.151,77 TL tutarlı takibe yapılan itirazın iptaline ilişkindir.
Davacı fatura kaynaklı cari hesap alacağı bulunduğu iddiası ile ilamsız icra takibine girişmiştir. Davalı ise cevap dilekçesinde taraflar arasında bir eser sözleşmesi bulunduğu, bu eser sözleşmesi uyarınca yanlış yapılan montaj kaynaklı zararları bulunduğu ve bu zararı davacıya mail yolu ile ilettiklerini davacının da kabul ettiğini, dolayısıyla eksik ödemenin bundan kaynaklandığını ileri sürmektedir.
Mahkememizce tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiştir. Davacı tarafa ait ticari defter ve kayıtları üzerinde Bilirkişi Güzin YETİŞ tarafından düzenlenen 27/12/2021 tarihli raporda özetle;
Davacıya ait defterlerin tas 'orunlu defterlerden olduğu, 2019 yılı açılış tasdiklerinin, T.T.K'nun 69. ile 213. sayılı V.U.K.'nun 220. ve 222.inci maddelerinde öngörülmüş olan esaslara uygun olarak yaptırılmış olduğu, defterlerin kayıtlama sistemi olarak Tek Düzen Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği'ne ve Muhasebe İlke ve Kurallarına uygun olarak tutulmuş olduğu, tutulması zorunlu diğer defterlerin birbirlerini doğruladığı,
"Davacı bildirimlerinde; 2019 Yılı Bs formunda ... Tekstil Plastik Ambalaj San. Ve Tic. A.Ş.'ne yapılan satışların 1 adet belge, 189.279,00 TL. KDV hariç toplam tutar olarak bildirildiği, Davalı bildirimlerinde ise 2019 Yılı Ba formunda Monomer Extruder Makina Müh. San. ve Tic. Ltd. Şti."nden yapılan alışların 1 adet belge, 189.279,00 TL. KDV hariç toplam tutar olduğu, 2019 Yılı Bs formunda Monomer Extruder Makina Müh. San. ve Tic, Ltd. Şti.'ne yapılan satışların | adet 47.319,00 TL. KDV hariç toplam tutar olarak bildirildiği,
Muavin defter incelemesinde; takip tarihi olan ( 30.12.2019 ) tari le bakiyenin 92.151,77 TL. (B) olarak görüldüğü ancak yapılan evrak - kayıt karşılaştırmasında tutarsızlık bulunduğundan davacının, davalıdan kesin olarak alacağının olduğunu söylemenin mümkün olmadığı,
Davacı tarafından davalı tarafı icra takip tarihinden önce temerrütte düşürdüğüne dair bir belge dava dosyasına sunulmadığı için faiz hesaplaması yapılmadığını" bildirmiştir.
Davalı tarafında ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmak üzere Gaziantep Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılmıştır. Bilirkişi Mehmet GEZER tarafından düzenlenen raporda özetle;
"Davalı ... tasdik ettirmesi gereken defterleri zamanında tasdik ettirmiştir. Açılış kapanış tasdikleri zamanında yapılmıştır. Tutması gereken defterleri yasalara uygun olarak tutmuştur. Taraflar arasında yazılı sözleşme yoktur. Taraflar arasından mail yazışmaları mevcuttur.
Davalı ... ne ait yasal defterlerinde yevmiye kayıtlarına göre Davacı ... ne EURO olarak borcu alacağı yoktur. TL olarak kur farkından dolayı 3.685,54 TL alacağı vardır. 3.685,54 TL kur farkına karşılık ... nin KDV dahil 3,685,54 TL kur farkı faturası kesip TL olarak ta hesabın kapatılması gerektiği sonucuna varıldığını" bildirmiştir.
Dosya bilirkişi raporuna karşı tarafların itiraz ve beyanları doğrultusunda ek rapor aldırılmak Gaziantep Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmiştir. Bilirkişi Mehmet GEZER tarafından düzenlenen raporda özetle;
"Davalı ... tasdik ettirmesi gereken defterleri zamanında tasdik ettirmiştir. Açılış kapanış tasdikleri zamanında yapılmıştır. Tutması gereken defterleri yasalara uygun olarak tutmuştur.
Davalı firma çalışılamayan 3 gün içerisinde 12.826,41 USD ALIŞ BEDELİ OLAN HAMMADDE HURDA OLMUŞTUR GİDERİ OLMUŞTUR. 4.312,76 USD SATIŞ BEDELİ OLAN HURDA HAMMADDE GELİRİ OLMUŞTUR. 8.513,65 USD HAMMADDE ZARARI VARDIR. 1.532,46 USD HAMMADDE KDV GİDERİ VARDIR. 1.638,75 USD İŞÇİLİK GİDERİ VARDIR. 11.684,86 USD TOPLAM ZARARI VARDIR.
Ayrıca 11.979,90 KĞ hurda olan ürünün ortalama satış fiyatı 1,30 USD olarak görülmüştür. Buda 15.573,87 USD olur. Davacı MÜONOMER EXTRUDER MAKİNE MÜHENDİSLİK SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ nin yaptığı hata sonucu davalı ... TEKSTİL PLASTİK AMBALAJ SANAYİ VE TICARET ANONİM ŞİRKETİ 11.684,86 USD zarara uğradığı sonucuna varıldığını" bildirmiştir.
Bilirkişi Güzin YETİŞ tarafından düzenlenen 22/08/2023 tarihli raporda özetle;
"20.12.2019 tarihinde 5594 yevmiye numarası ile kayıtlara alınan çek çıkış işlemine ait 01.10.2021 tarihli düzeltme kaydının bulunduğu, düzeltme kaydı dikkate alındığında davacının davalıdan talep edebileceği alacağın 52.151,77 TL. (B) olduğu tespit edildi
Davalı tarafında davacı adına 13.12.2019 tarihli A-15539 numaralı 8.850 Euro karşılığı 55.837,31 TL. (KDV Dahil) bedelli fiyat farkı faturası düzenlendiği, Davalı bu faturayı Gaziantep 11.Noterliği aracılığı ile 03.01.2020 tarih 149 yevmiye numaralı olarak ihtarname ekinde davacıya gönderdiği,
İhtarnamenin davacıya 15.01.2020 tarihinde tebliğ edildiği, Davacı bu faturaya Bursa 23.Noterliği aracılığı ile 21.01.2020 tarihinde sekiz günlük yasal süresi içinde itirazı için başvurduğu görüldüğünü" bildirmiştir.
Tekstil Mühendisi bilirkişi Ali Murat SAVACI tarafından düzenlenen 05/12/2023 tarihli raporda özetle;
"Hayatın olağan akışında bu 4 vidanın takılıp hattın düzenli çalışmaya geçmesi üretimin oturması ve ayarların yapılması için bir miktar deneme çalışması yapılmış olmalı ve bu esnada bozuk ürün de çıkmış olmalıdır. Ancak bu çalışmanın gerçekte tam olarak kaç saat olduğu konusunda Davalı tarafın beyanı dışında her iki tarafça onaylı bir belge dosyada görülememiştir. Bu sebeple gerçek zararın yapılan deneme çalışmalarının toplam saati ve fiilen kullanılan malzemenin miktarına bağlı olarak 3103 USD ile 11479,79 USD arasında olduğu hesaplanabilmektedir. Davalı tarafın 10 saatlik deneme üretimi yapıldığı bunun yüzde 90'ının hurda, yüzde 10'unun sağlam çıktığı iddiasının kabul edildiği ihtimalde: yoksun kalınan kar artı zararın 11479,79 USD olduğu, buna ayrıca KDV malzeme kaybı da ilave edilecekse, yoksun kalınan kar artı zarar hesabının 13012,25 USD”a ulaşacağı tespit edilmektedir. Yukarıdaki ihtimallere göre en az 3103 USD en fazla 13012,25 USD'lık bir zarar olduğu görüldüğünü" bildirmiştir.
Sözleşmenin koşulları ya da özelliğine göre daha sonra ifa hakkı bulunmadıkça, karşılıklı edimler içeren sözleşmelerde, sözleşmenin ifasını isteyen tarafın öncelikle kendi borcunu ifa etmiş ya da ifasını önermiş olması gerekir (818 s. BK.m.81; 6098 s. TBK.m.97). Eser sözleşmesinde de yüklenicinin bedelin ödenmesini istemesi, eseri ayıpsız biçimde teslim etmesi ya da etmeye hazır olduğunu bildirmesi koşuluna bağlıdır. İş sahibi ayıplı eseri teslim almaya zorlanamaz; bu durumda iş sahibinin bedel ödeme borcu da muaccel olmaz. İş sahibi ayıp giderilinceye kadar ödemeden kaçınabilir (Baygın, C.: Türk Hukukuna Göre İstisna Sözleşmesinde Ücret ve Tabi Olduğu Hükümler, İstanbul 1999, s.193-194).
Davacının ayıplı ifada bulunduğu hususu davada çekişmeli değildir. Davacının da bu hususta bir inkarı bulunmamaktadır. Her ne kadar bu ayıp sonrasında giderildi ise de; davalının ayıbın giderilene kadar geçen sürede gerçekten de zararının bulunacağı hususu tartışmasızdır. Bu zararın hesabı için alınan bilirkişi raporundan zararın net olarak tespit edilmesinin mümkün olmadığı fakat en az 3103 USD en fazla 13012,25 USD'lık bir zarar bulunduğu anlaşılmaktadır.
Yine taraflarca aidiyeti inkar edilmeyen mailler incelendiğinde davacının davalıya atmış olduğu mail içeriğinin " ... Bey, 30.10.2019 tarihli TOO1 -2019 siparişinize mütcakip montaj sırasında vida konfigrasyonunda 25.11.2019 tarihinde yanlış monte edilmiş 4 adet vida yeni vidalar ile değiştirilerek makine 28.11.2019 çalışır halde teslim edilmiştir. Söz konusu 3 günlük çalışmanın iş kaybı olarak 7.500 euro cezai işlem uygulayarak toplam fiyattan düşülerek 22.500 Euro artı kdv ödeme yapmak İstediğinizi tarafımıza bildirdiniz. Ödenecek tutarın 16.12.2019 tarihinde hesaplarımıza göndermeniz bizim için uygundur. Gereğini ivedilikle rica ederim." şeklinde olduğu görülmektedir. Davacı tacir olup basiretli davranma yükümlülüğü altındadır. Dolayısıyla davalının kesinti yapılarak ödeme yapılacağı hususundaki mailine verdiği cevaptan davalının ilettiği talebi yazıp akabinde "ödenecek tutarı göndermeniz bizim için uygundur" denilmesi davalının talebinin kabul edildiği anlamına gelmektedir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davacının basiretli bir tacir gibi ve dürüstlük kuralına uygun davranmadığı, ayıplı ifa nedeniyle ödemesi gereken bir gecikme tazminatı bulunduğu ve bunun davacı tarafından bilindiği, davalının mailine verdiği cevapta bu hususu kabul ederek sonrasında bu yönde bir onayının bulunmadığını ihtara verdiği cevapta ileri sürdüğü gözetildiğinde, davacının bakiye alacağını ileri sürmesi mümkün ve hakkaniyete uygun görülmediğinden davanın reddine karar vermek gerekmiştir. Ayrıca davacının takibinde haksız ve kötü niyetli olduğu değerlendirildiğinden aleyhine haksız takip tazminatına hükmetmek gerekmiştir.
Açıklanan nedenlerle davanın reddine, 10.430,35-TL haksız takip tazminatının davacıdan alınarak davalıya ödenmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Ayrıntısı ve yasal gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
10.430,35-TL haksız takip tazminatının davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
2-Harçlar yasası gereğince alınması gereken 269,85-TL harç ile arabuluculuk ücreti 1.320,00-TL'nin toplamı olan 1.589,85-TL'den peşin alınan 629,87-TL'nin mahsubu ile bakiye 959,98-TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, bu hususta harç tahsil tezkeresi düzenlenmesine,
3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibari ile yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca taktir ve tayin olunan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın hükmün kesinleşmesinden sonra 6100 sayılı HMK'nun 333. Maddesi uyarınca taraflara İADESİNE,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize iletilecek bir dilekçe ile Bursa Bölge Adliye Mahkemeleri Nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar davacı vekilinin yüzüne karşı davalı vekilinin elektronik ortamda yüzüne açıkça okundu, usulen anlatıldı. 28/12/2023

İş bu kararın gerekçesi 26/01/2024 tarihinde yazılmıştır.

Katip ...
✍e-imzalı

Hakim ...
✍e-imzalı