mahkeme 2024/781 E. 2024/751 K.

TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2024/
KARAR NO : 2024/

HAKİM : ... ...
KATİP : ... ...

DAVACI : ...
VEKİLİ : Av.
DAVALI : ....

DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımlı))
DAVA TARİHİ : 08/08/2024
KARAR TARİHİ : 09/08/2024
KARAR YAZIM TARİHİ : 09/08/2024

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımlı)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE SAVUNMA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: müvekkil şirket ve davalı taraf arasındaki ticari ilişki sebebiyle, 23/05/2024 tarihinde makina/araç kiralama sözleşmesi yapıldığını, sözleşme gereğince, davalıya ait iş makinası müvekkilimin çalışmasını sürdürdüğü ... ili, ... ilçesi, ... köyü sırtlarında yapımı devam eden ... Rüzgar Enerji Santrali şantiyesinde çalışacak ve çalıştığı süre karşılığında da kendisine hak edişi ödeneceğini, aylık ödeme de 450.000,00 TL (KDV Hariç) şeklinde anlaşma yapıldığını, davalıya ait iş makinası, sözleşme gereğince Mayıs ve Haziran 2024 döneminde çalışmaya başlamış ancak araç arızası ve bu süreçte toplam dört şoför değiştirmesi sebepleri ile haziran ayı çalışmasını eksiksiz yapamadığını, çalışmasına dair sözleşme gereğince işverenin yetkili kıldığı puantör tarafından tutulan kayıtlar incelendiğinde davacının çalışmasının eksik olduğu görüldüğü, bu nedenle taraflar arasında eksik ödemeye dair görüşme yapılmış ancak, davalı tarafın, eksik ödeme olarak belirlenen 100.000,00 TL nin gelecek ay doğacak hak edişten mahsup edilmesini istediğini ve müvekkil şirketin de kabul ettiğini, bunun üzerine Haziran 2024 dönemi çalışmasına karşılık gelen 450.000,00 TL (KDV Dahil 540.000,00 TL) 17/07/2024 tarihinde ekte sunulan banka dekontundan da görüldüğü üzere davalı adına hesabına ödendiğini, davalının Temmuz 2024 dönemi çalışması için de teminat niteliğinde 15/08/2024 tarihli ... Bank ... Şubesi ... Seri numaralı ... İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. Keşideli 385.000,00 TL bedelli çek tanzim edildiğini, müvekkili şirketçe hazırlanan kesin hesaba göre, davalının temmuz ayında tam çalışması halinde hak edeceği tutar 385.000,00 TL olacağını, bu hesaplamaya göre sözleşmede yer alan "aylık kira bedeli olan 450.000,00 TL, 45 gün vadeli çek makine sahada çalışmaya başladığında yükleniciye teslim edilecektir. Her ay bu şekilde 45 gün vadeli çek ile önden ödenecektir." şeklindeki maddesi gereğince üst paragrafta belirtilen çek tanzim edilmiş ve davalıya teslim edildiğini, müvekkili şirket tarafından 15/08/2024 tarihli çek, davalı tarafa teminat amacıyla keşide edildiğini, davalı taraf ise çekin kendisine teslim edilmesinden sonra Temmuz 2024 de sadece 16,5 gün çalışmadığı ve ardından 2 gün araç arıza yaptığını ve sözleşme gereğince 18,5 günlük çalışması olduğu kabul edildiği, ancak sonrasında davalının, tarafların arasında akdedilmiş olan makina/araç kiralama sözleşmesine uymayarak edimini yerine getirmediğini, müvekkil şirket'in kullanımı için anlaşılmış bulunan iş makinelerini kullanmaya sunmadığını, iş sahasında bulunan iş makinasını sahadan çektiğini ve sözleşme gereğince edimini yerine getirmediğini, buna göre; davalının Mayıs ayından 2 günlük, Temmuz ayından 18,5 günlük çalışması olduğu ve bunlar karşılığında ödenmesi gereken toplam tutarın, Mayıs ayı için 2 gün karşılığı 37.500,00 TL, Temmuz ayı için 18,5 gün karşılığı 277.500,00 TL hak edişi olduğu ortada olduğunu, ancak toplam 315.000,00 TL lik hak edişten, bir önceki aydaki eksik çalışma sebebi ile mahsup edilmesi gereken 100.000,00 TL, operatör masrafı olarak 23.203,75 TL, verilen malzemeler karşılığı 10.750,00 TL olmak üzere toplam 133.953,75 TL düşüldüğünde geriye (315.000,00 - 133.953,73) 181.046,25 Hak edişi olduğu; bunun %20 KDV si (36.209,25 TL) de eklendiğinde Kdv dahil hak edişi 217.255,50 TL olduğu hesaplandığını, ancak davalının elinde 385.000,00 TL bedelli çek olduğunu, yani 167.744,50 TL hak edilmeyen bir bedel fazlası söz konusu olduğunu, davalının elinde bulunan çek, yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere 167.744,50 TL tutarında bedelsiz kaldığını, iş yapılmasına karşılık olarak teminat olarak verilen çekin karşılığında söz konusu iş tam olarak yapılmadığını, müvekkil ile davalı arasındaki ... yazışmalarından da, puantaj kayıtlarından da davalının iş makinesini hazır etmediğinin anlaşıldığını, davalı tarafın iş makinelerinin teslimine ve kullanımına ilişkin teminat olarak verilen çekin vadesinin işbu davanın açılmasından yaklaşık 1 hafta sonra gelmesi, çek bedelini bankadan bankadan tahsil edebileceği gibi, çek bedelinin bankadan ödenmemesi halinde derhal haksız icra kanalı yolu ile de tahsiline gidilebileceğinden dava konusu 15/08/2024 tarihli ... Bank ... Şubesi ... Seri numaralı ... İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. Keşideli 385.000,00 TL bedelli çekin yargılama aşamasında dava kesinleşinceye kadar ödenmemesi için çek üzerinde ihtiyati tedbir kararı verilmesini, yargılama neticesinde de çekin bedelsiz kaldığının tespiti ile müvekkilimin borçlu olmadığının tespitine ve çekin iptaline, İhtiyati tedbir talebimizi kabulü halinde, davalının hak etmiş olduğunu kabul ettiğimiz 217.255,50 TL'nin yargılama sonunda davalıya ödenmek üzere mahkemenize depo edilmesi yönünde mahal tevdiine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:Dava dilekçesi, sözleşme, çek sureti vs.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ:
Dava, dava dilekçesinde gösterilen çek yönünden davacının davalıya borçlu olmadıklarının tespiti istemine ilişkindir.TTK'nın 4/1. Maddesinde '' Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı isleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın;a) Bu Kanunda,b)Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme isi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde,c)11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlıgının veya isletmenin devralınması ile isletmelerin birleşmesi ve sekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diger tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 incimaddelerinde,d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta,e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diger yerlere iliskin özel hükümlerde,f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına finansal kurumlara ve ödünç para verme islerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava (Ek ibare: 26/06/2012-6335 S.K./1.md.) ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı isi sayılır. Ancak, herhangi bir ticari isletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır.'' hükmü yer almaktadır.TTK'nın 5/A maddesinde ''Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.'' hükmü yer almaktadır.6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabulucuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 2. Fıkrasında ''Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması hâlinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir. İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir. Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması hâlinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir.'' hükmü yer almaktadır.
Toplanan tüm deliller ve dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde açılan dava; davaya konu edilen çeke dayalı olarak davacının davalıya borçlu olunmadığının tespitine karar verilmesine ilişkindir.Davanın mahiyeti gereği ticari bir dava olduğu, dava açılış tarihi itibariyle davacı tarafça arabuluculuğa başvuru yapılmadığının anlaşılmakla birlikte davanın TTK 4/1, 5/A, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu’nun 18/A m. 2. f.,HMK 114/2, 115/2. maddesi uyarınca dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Davanın TTK 4/1, 5/A, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu’nun 18/A m. 2. f.,HMK 114/2, 115/2. maddesi uyarınca dava şartı yokluğu nedeniyle USULDEN REDDİNE;
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 427,60 TL karar ve ilam harcının peşin alınan 2.864,66 TL'den mahsubu ile artan 2.437,06 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
4-HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesinden sonra ilgilisine iadesine,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde ,tarafların yokluğunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içinde mahkememize veya mahkememize iletilmek üzere herhangi bir nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf kanun yoluna başvurma hakkı açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.09/08/2024

Katip ...
¸e-imzalıdır

Hakim ...
¸e-imzalıdır