Karar Detayı

TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2022/
KARAR NO : 2025/

HAKİM : ... ...
KATİP : ... ...

DAVACI :
VEKİLİ : Av.
DAVALI :

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 12/12/2017
KARAR TARİHİ : 11/02/2025
KARAR YAZIM TARİHİ : 13/02/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesi ile; davalının müvekkili kooperatifin ortağı olduğunu, yıllara sari olmak üzere kooperatife olan aidat borçlarını ödemediğini, talep edilen gecikme faizinin Genel Kurul Kararına dayandığını, davalının biriken aidat borçlarını ödememiş ve borçlarını ödeyen diğer ortakların da devretmesinin kooperatif ortaklığını devrettiği anlamına gelmeyeceğini, kooperatif kanunu hükümleri uyarınca ortaklığın devrinin söz konusu olmadığını, kooperatife devirle ilgili başvuruda yapılmadığını, davalı borçlunun haksız yere aidat borçlarına ilişkin başlatılan icra takibine yapmış olduğu haksız ve hukuksuz itirazın iptali ile, davalı hakkında %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmolunmasını talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; zamanaşımı itirazında bulunduklarını, kooperatif ortaklarının hisse devri olduğunu, ortaklık şartlarını taşıması halinde yönetim kurulu bu kişiyi ortaklığa kabul etmek zorunda olduğunu, devir tüm hak ve yükümlülükleri içerdiği gibi devralan kişi devreden kişinin tüm hakkına sahip olduğu gibi yükümlülüklerini de üstlendiğini, aksi kararlaştırmadıkça devreden devir tarihinden önceki borçları devralana geçtiğini, Genel Kurul Karar defterlerinin usulüne uygun tutulup tutulmadığı mağduriyet yaşan hissedarların imzalarının öncelikle gerçek olup olmadığı, karar defterlerinin noter tasdikinden geçip geçmediği, 10 yıldır mağduriyet yaşayan hissedarların neden bu güne kadar beklediği konusunda uzman bilirkişilerden rapor alınmasını talep etmiştir
KANITLAR:
İcra dosyası, kooperatif kayıtları, bilirkişi raporu, vs.
KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME :
Davacı vekili tarafından davalı aleyhine alacağın tahsili talebi ile ... 10. İcra Müdürlüğünün 2017/... Esas sayılı dosyasında, 67.439,36-TL toplam alacak talebi ile ilamsız icra takibi başlatılmış, davalı borçlunun itirazı üzerin takip durmuştur. Takibe itirazın iptali ile devamını sağlamak amacıyla eldeki dava açılmıştır. Dava, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunun 67. Maddesine göre açılan itirazın iptali istemine ilişkindir.Taraflar arasındaki alacak borç ilişkisinin açıklığa kavuşturulması yönünden davacı kooperatife ait defter ve bağlı kayıtlar üzerinde inceleme yapılması için dosya bir mali müşavir bilirkişi ve kooperatif kanunu konusunda uzman bilirkişiye tevdi edilmiştir.Alınan 04/10/2018 tarihli bilirkişi raporunda; davalının geriye doğru 5 yıllık sürede birikmiş anapara (aidat) borcunun 13.500,00-TL olduğu, anaparaya uygulanacak temerrüt faizinin 8.151,00-TL olduğu bildirilmiştir. Davacı vekilinin itirazlarının değerlendirilmesi yönünden bilirkişilerden ek rapor alınmasına karar verilmiş, alınan 22/02/2019 tarihli bilirkişi ek raporunda; davacı vekilinin itirazlarının iki noktada toplandığını, ilk olarak davacı vekili hesaplamada 5 yıllık zamanaşımının uygulanmasına itiraz ettiğini, davalı zamanaşımı definde bulunduğunu, bu itirazı hesaplamada nazara almak gerektiğini, raporlarında da belirttiği gibi Borçlar K. md. 147/1 de "dönemsel edimlerin 5 yıllık zamanaşımına tabi olduğu" na dair hüküm olduğunu, kooperatif aidat ödemeleri aylık periyotlar halinde tahsil edildiğini, yani dönemsel olduğunu, önceki yıllara yapılan icra takiplerinin zamanaşımı yönünden bu takipte etkili olamayacağı kanısında olduklarını, ikinci olarak davacı vekili hesaplamada uyguladığı faiz oranına itiraz ederek, bu davadaki kooperatif alacağının "ticari iş" olduğunu ileri sürerek faiz oranına itiraz ettiğini, ... kooparetif ile ortakları arasındaki ilişkinin "ticari iş" olmadığı görüşünde olduğunu, o nedenle bu tür davalarda Türk Borçlar Kanunun Md. 120/2 öngörülen oran ve yasal faiz esas alındığı bildirilmiştir. Mahkememizin 2017/ esas, 2019/ karar sayılı kararı, ... Bölge Adliye Mahkemesinin 5. Hukuk Dairesi Başkanlığının 13/04/2022 tarih 2019/ esas, 2022/ karar sayılı kararı ile ' ... Her ne kadar tapu kaydına göre taşınmazın 25/12/2012 tarihinde dava dışı ... isimli kişiye devrettiği anlaşılmış ise de; daire satımı ile üyelik kendiliğinden alıcıya geçmez. Üyeliğin devri için satıcının üye olması ve üyeliğinin alıcı tarafından ayrıca devir alınması gerekmektedir. Üyeliği devralan alıcı, kooperatif anasözleşmesindeki üyelik şartlarını taşıyorsa, alıcının talebi halinde kooperatif tarafından üyeliğe kabulü zorunludur. Üyelik ayrıca devredilmedikçe satıcının üyeliği kooperatif nezdinde devam eder (... 23. Hukuk Dairesi 2014/ Esas, 2014/ Karar, 02.12.2014 tarihli ilamı).Buna göre Davalının taşınmazı 25/12/2012 tarihinde dava dışı kişiye devrettiği, ancak kooperatif üyeliğinin bu ikişiye devrine ilişkin işlem yapılmadığı görülmektedir. Yukarıda değinilen ... kararında da belirtildiği üzere üyeliğin ayrıca devredilmemesi halinde eski malik davalının kooperatif üyeliği devam edecektir. ... 23. Hukuk Dairesinin 2015/ esas-2015/ karar da belirtiği üzere; tapu iptali ve tescile, üyelik tespitine, tahsis hakkına dayalı davalarda olduğu üzere, üyelik sıfatının devamına ve üyeliğe sıkı sıkıya bağlı talepler ile ilgili olan, diğer anlatımla üyenin parasal yükümlülükleri ile ilgisi bulunmayan uyuşmazlıklarda üyelik devam ettiği sürece zamanaşımı süresi işlemez. Ancak, somut olayda olduğu üzere, üyenin parasal yükümlülükleri ile ilgili davalar, 6098 sayılı TBK'nın 147/4. maddesi uyarınca beş yıllık zamanaşımı süresine tabi" dir . Somut olayda dava, kooperatif aidat alacağının tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Mahkemece bilirkişi raporunda da belirtildiği şekilde 5 yıllık zamanaşımı süresi dikkate alınarak, davacı tarafın 5 yıla kadar olan talebi kabul edilerek kooperatifin zamanaşımına uğramayan ve talep edebileceği aidat miktarları hesaplanarak hüküm altına alınmış ise de; inşaat gideri olarak talep edilen aidata da zamanaşımı işlemesi mümkün olmadığı, ancak genel gider aidatı zamanaşımı süresi içerisinde istenmesi gereken aidat türü olduğu gözönünde bulundurularak ( 23.Hukuk Dairesinin 2017/ E-2020/ K sayılı kararında da belirtildiği üzere) kooperatife ait defter ve kayıtlar, kooperatife ait tüm genel kurul kararları, sözleşme örneği ile tüm kayıtlar getirtilerek, talep edilen aidatın inşaat maliyeti ile veya genel gider aidatı ile ilgili olup olmadığı husus öncelikle değerlendirilerek ve davalının icra takibine konu edilen aidat alacağına zamanaşımının uygulanıp uygulanamayacağı da açıklanmak suretiyle denetime ve hüküm kurmaya elverişli, bilirkişi raporu alınması ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, yetersiz bilirkişi raporuna göre hüküm kurulması doğru görülmemiştir. ' denilerek kaldırılmakla, dava mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılmıştır.Mahkememizce; Dosyanın son raporu sunan bilirkişi heyetine tevdi ile BAM 5. HD'nin 2019/ E. 2022/ K. Sayılı kararı doğrultusunda ayrıntılı olarak açıklanarak ek rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiştir.Alınan 16.02.2023 tarihli bilirkişi ek raporunda; davacı kooperatif yöneticisi ve mali müşaviri ile yapılan görüşmelerde kooperatife ait geçmiş yıllar ticari defter ve bağlı evraklarının farklı dosyalarda bilirkişi incelemesine sunulmuş olduğu ve kendilerinde ticari defterlerin olmadığı beyan edildiği, bu durumda mali müşavirlik ofisinden bilgisaar ortamında tutulan geçmiş yıllar kayıtlarından ...'e ait cari dökümler alınmak istenmiş ise de söz konusu mali müşavirlik ofisinde de 2009 ve sonrası ait kayıtların mevcut olduğu 2009 yılı öncesi kayıtlarının da kendilerinde olmadığı beyan edildiği, davacı kooperatif 2012 yılına ait genel kuruluna sunulmak üzere hazırlanan yönetim kurulu çalışma raporundan davacı kooperatifin inşaat faaliyetlerinin 31/12/2011 tarihi itibariyle bittiği hususu tespit edildiği, kooperatife ait üye kayıt defteri veya üyeliği gösterir ortaklık pay senedi gibi evraklar sunulmadığından ...'ün üyeliğe başlangıç tarihi tespiti yapılamamış ayrıca üyeliğe başladığı tarihinden icra takibinin yapıldığı Ekim 2017 dönemine kadar olan ticari defter ve bağlı evrakları sunulamadığından tüm hesaplamalar muavin dökümleri üzerinden yapıldığı, yönetim kurulu çalışma raporu içeriğine göre zaman aşımına girmeyen ve inşaat giderleri için aidar toplama işleminin 31/12/2011 tarihine kadar sürdüğü varsayımı ile aidat ve gecikme faizi hesaplaması yine tarafına sunulan 2009 yılı sonrası muavin dökümlerinde mevcut mali veriler çerçevesinde 31/12/2011 tarihine kadar yapılmış, aynı hesaplama tablosu içerisinde kök raporunda hazırlanmış olan ve zaman aşımı süresi içerisinde kalan genel gider aidat tutarları hesaplaması yapıldığı, 31/12/2011 tarihinden zaman aşımı süresi ilk dönemi olan Kasım 2012 dönemine kadar geçen aradaki aylar için zaman aşımı süresi dışında kaldığından bir aidat hesaplaması yapılmadığı, dava dosyası kapsamında mevcut belgeler ve 2009 yılı ve sonrasına ait muavin dökümleri üzerinden yapılan hesaplamalar neticesinde davalı ...'ün 2017 Ekim icra takip tarihine kadar geçen süre için ödemesi gereken ait tutarları ve gecikme faizi hesaplamasının tahakkuk eden ait borcunun 18.031,14 TL olacağı, 6098 Sayılı TBK 120/2. Maddesinde öngörülmüş olan sınırlamanın dikkate alınması hakinde faiz borcunun doğduğu tarihte yürürlükte olan mevzuata yani 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'un 2/1. Maddesine göre belirlenen yasal faiz oranının yüzde yüz fazlasını aşamayacağı, bu durumda yasal faizin 2 katı üzerinde faiz hesaplaması neticesinde ise üye ...'in ödemesi gereken gecikme faizinin 23.661,38 TL olduğu, davacı kooperatifin alacağının ispatı yönünden davalı ...'ün üyeliğini gösterir kooperatif üye kayıt defteri, üyeliğin kabulüne ilişkin yönetim karar defteri, davalı adına tahakkuku yapılan aidat ve diğer ödentileri gösterir üyelik tarihinden icra takip tarihine kadar süredeki tüm ticari defterler, ayrıca alacağa konu tüm genel kurul toplantı tutanakları ve bağlı evraklarının sunulması halinde ise ek rapora kapsamında ayrıca inceleme ve hesaplama yapılabileceği, bahsi geçen ticari defter ve diğer belgelerin sunulmaması halinde iş bu zarar içeriğindeki inceleme ve tespitler dışında bir tespit ve ya hesaplama yapılamayacağı bildirilmiştir. Mahkememizce; dosyanın raporu sunan bilirkişi ... tevdii ile ... İl Müdürlüğü'nden gelen evraklar ve ... Memurluğu'nun 2007/ sıra kayıt numarasında bulunan kooperatif ticari kayıt ve defterler üzerinde yerinde inceleme yapılarak ek rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiştir.Alınan 19/01/2025 tarihli bilirkişi ek raporunda; 1- Davacı kooperatif vekili tarafından sunulan dilekçesinde “Emanet Memurluğu 18.07.2023 tarihli teslim tutanağında ise kooperatife ait defter ve belgelerin kooperatif yetkilisi Kenan Mitmit’e teslim edildiği, Ancak bu defter ve belgeler eski yıllara ilişkin olduğundan ve saklama süreleri geçtiğinden (10 yıldan fazla süre) defter ve belgeler zayi olduğu, Dava dosyasına sunmuş olduğumuz deliller kapsamında rapor hazırlanmasını ve davamızın kabulüne karar verilmesini mahkemenizden arz ve talep ederiz.” Şeklinde belirtilmiş olup bu durumda kooperatif defter ve belgeleri üzerinde herhangi bir inceleme yapılamadığı, Mahkeme hakimliği tarafından dava dosyasına istenen davacı kooperatife ait tüm genel kurul evrakları incelenmiş olup davalı ...’ün ilk olarak 28.05.2006 tarihinde yapılan 2005 yılına ait genel kurula ait hazirun cetvelinde adı soyadının yazılı olduğu, kendisine toplantıya katılması için çağrının yapılmış olduğu ve toplantı hazirun cetvelinde imzasının yer aldığı yani kooperatif ortağı olarak üyeliğinin olduğu tespit edildiği, daha önce hazırlanan kök rapor ve ek raporlar kapsamında tespitlerimizin de aşağıdaki gibi olduğu mahkeme hakimliğinin takdirlerine arz olunduğu, Davacı kooperatif 2012 yılına ait genel kuruluna sunulmak üzere hazırlanan yönetim kurulu çalışma raporundan davacı kooperatifin inşaat faaliyetlerinin 31.12.2011 tarihi itibari ile bittiği hususu tespit edilebildiği, Kooperatife ait üye kayıt defteri veya üyeliği gösterir ortaklık pay senedi gibi evraklar sunulmadığından ...’ün üyeliğe başlangıç tarihi tespiti yapılamamış ayrıca üyeliğe başladığı tarihten icra takibinin yapıldığı Ekim 2017 dönemine kadar olan ticari defter ve bağlı evrakları sunulamadığından tüm hesaplamalar muavin dökümleri üzerinden yapıldığı, yönetim kurulu çalışma raporu içeriğine göre zamanaşımına girmeyen ve inşaat giderleri için aidat toplama işleminin 31.12.2011 tarihine kadar sürdüğü varsayımı ile aidat ve gecikme faizi hesaplaması yine tarafıma sunulan 2009 yılı sonrası muavin dökümlerinde mevcut mali veriler çerçevesinde 31.12.2011 tarihine kadar yapılmış, aynı hesaplama tablosu içerisinde kök raporunda hazırlanmış olan ve zamanaşımı süresi içerisinde kalan genel gider aidat tutarları hesaplaması yapıldığı, 31.12.2011 tarihinden zamanaşımı süresi ilk dönemi olan Kasım 2012 dönemine kadar geçen aradaki aylar için zamanaşımı süresi dışında kaldığından bir aidat hesaplaması yapılmadığı, Dava dosyası kapsamında mevcut belgeler ve 2009 yılı ve sonrasına ait muavin dökümleri üzerinden yapılan hesaplamalar neticesinde davalı ...’ün 2017 Ekim icra takip tarihine kadar geçen süre için ödemesi gereken aidat tutarları ve gecikme faizi hesaplamaları neticesinde; Tahakkuk Eden Aidat borcunun 18.031,14 TL olacağı, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunun 120/2. Maddesinde öngörülmüş olan sınırlamanın dikkate alınması halinde faiz borcunun doğduğu tarihte yürürlükte olan mevzuata yani 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun’un 2/1. Maddesine göre belirlenen yasal faiz oranının yüzde yüz fazlasını aşamayacağı, bu durumda yasal faizin 2 katı üzerinde faiz hesaplaması neticesinde ise üye ...’in ödemesi gereken gecikme faizinin 23.661,38 TL olduğu hesaplandığı bildirilmiştir. İstinaf kaldırma ilamında da belirtilen şekilde , 5 yıllık zamanaşımı süresi dikkate alınarak, davacı tarafın 5 yıla kadar olan talebi kabul edilmek sureti ile kooperatifin zamanaşımına uğramayan talep edebileceği aidat miktarları hesaplanarak ve ancak inşaat gideri olarak talep edilen aidata da zamanaşımı işlemesi mümkün olmadığı , dolayıyla hesaplanan aidat borcundan inşaat gideri olarak raporda ayrıştırılan aidat miktar bakımından, davacının alacağının zamanaşımına uğramadığı, diğer yandan ise genel gider aidatı zamanaşımı süresi içerisinde istenmesi gereken aidat türü olduğu ve bu nedenle hesaplamada yer verilmemesi gerektiği gözönünde bulundurularak hazırlanan 19.01.2015 tarihli ek raporda hesaplanan miktar üzerinden davanın aşağıdaki şekilde kısmen kabulü gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; ... 10. İcra Müdürlüğünün 2017/... esas sayılı takip dosyasına davalı - borçlu tarafından yapılan itirazın kısmen iptaline,
2-Takibin 18.031,14-TL asıl alacak, 23.661,38-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 41.692,52-TL üzerinden devamına,
3-Asıl alacağa takip tarihinden itibaren aylık %1,5 oranında temerrüt faizi uygulanmasına,
4-Fazlaya ilişkin istemin reddine,
5-Alacak likit olduğundan asıl alacağın %20'si oranında hesaplanan 3.606,22-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Harçlar yasası gereği alınması gereken 2.848,02-TL harçtan peşin alınan 1.151,70-TL harcın mahsubu ile bakiye 1.692,32-TL harcın davalıdan tahsiline,
7-Davacı tarafından yapılan aşağıda dökümü yazılı 3.580,00-TL yargılama gideri üzerinden kabul red oranına gör hesaplanan 2.213,24-TL ile peşin alınan 1.151,70-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye giderlerin davacı üzerinde bırakılmasına,
8-Davacı yararına ölçümlenen 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
9-Karar kesinleştiğinde taraflarca yatıralan avansın kullanılmayan kısmının HMK 333.md.uyarınca yatıranlarına iadesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ... olmak üzere karar verildi.11/02/2025

Katip ...
¸e-imzalıdır

Hakim ...
¸e-imzalıdır