mahkeme 2025/691 E. 2025/685 K.

T.C. BAKIRKÖY 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/691 Esas
KARAR NO : 2025/685

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 13/08/2025
KARAR TARİHİ : 02/09/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 03/09/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçeside; 12.08.2024 tarihinde davalıların işleteni/sürücüsü olduğu ... plakalı aracın müvekkiline ait ... plakalı okul servis aracına çarpması sonucu müvekkilinin aracında hasar oluştuğunu, kazanın oluşumunda davalı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğunu, trafik kazasında, hasara uğrayan aracın onarım/tamir süresi boyunca kullanılamaması ya da işletilememesi sebebiyle ortaya çıkan zararın, ticari araçlarda (taksi, otobüs, servis, minibüs ve diğer ticari araçlar) ticari kazanç kaybı, ticari olmayan araçlarda ise araç mahrumiyet tazminatı (ikame araç bedeli) konusunu oluşturduğunu, bu tazminatın/kazanç kaybının tazmini hususunda kazada kusuru bulunan araç sahibi ve sürücüsünün müteselsil olarak sorumlu olduğunu, aracın kaza sonrası fotoğrafları, tutanaklar ve diğer belgelerine göre müvekkiline ait aracın tamiri için en az 18 gün gerektiği görüldüğünü, müvekkile ait ... plakalı aracın 2011 model ... (15m3) 2.3 M.jet (16+1) olup günlük en az 3.250,00-TL net kazanç elde ettiğini, müvekkilinin ticari aracından mahrum kalarak, kazanç kaybına uğradığını, müvekkilinin aracından mahrum kalması nedeniyle uğramış olduğu zararın davalı tarafça giderilmesi gerektiğini, mahkemece davaya konu ... plakalı araçta gerçekleşen kazanç kaybı bedelinin tespiti için bilirkişi incelemesi yaptırılmasını talep ettiği, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulduğunu, anlaşma sağlanamadığını, 12.08.2024 tarihli kaza neticesinde ... plakalı aracın uğramış olduğu kazanç kaybı bedelinin bilirkişi atanarak belirlenmesine, şimdilik 100,00-TL kazanç kaybı bedelinin 12.08.2024 -kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile tahsiline, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılar vekili tarafından dosyaya sunulan cevap dilekçesinde özetle; davacının kullandığı ... plaklı aracın okul servis aracı olduğunu, fiili kullanıma , örf ve adete, ticari teamüllere ve fiili kullanım şartlarına göre okul servis araçları okulların kapalı olduğu yaz döneminde çalışmayacağı ve gelir getirmeyeceği, bu sebeple vergi kaydı da bulunan davacıya ait aracın "yaz dönemlerinde çalışıp çalışmadığı" , başka bir servis işi yapıp yapmadığının davacı vergi kayıtlarından araştırılması gerektiği, davacının aracının 2011 model bir araç olduğu, vergi ve gelir getirici iş kaydının ilgili TC ile vergi dairesinden sorulmasını aynı vergi dairesinden ve varsa taşıma yaptığı okul işletmesinden "12 ağustos 2024 tarihinde taşıma yapıp yapmadığının" sorulması da gerektiği, davacının aracının yerli bir marka olduğu, parça problemi olmadığı kabul edildiği, aracın hasarı çıtır hasar mahiyetinde olduğu maksimum birkaç günde tamiri mümkün olduğu, yargıtay içtihatlarına göre aracın fiili tamir süresi dikkate alınacağı, serviste parça beklemesi, eksperin geç gelmesi, sigortadaki gecikmeler vs süreler tamir süresinden sayılmayacağı, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla aracın tamir süresinin 18 gün olduğu iddiası da gerçekçi olmadığı, davacı tarafın tüm taleplerinin reddine karar verilmesini, davanın reddine karar verilmesini, masraf ve vekalet ücretinin davacı üzerine tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Mahkememizce davacı ... ve davalı ... tacir araştırmasının yapılması için Vergi Dairesi, İstanbul Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği Başkanlığı, İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğüne müzekkere yazıldığı anlaşılmıştır.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesinde hangi işlerin ticari dava olarak nitelendirilecekleri belirlendikten sonra anılan kanunun 5. maddesinde ticaret mahkemelerinin kuruluşu ve hangi mahkemelerin ticaret mahkemesi sıfatıyla bakacağı belirlendikten sonra asliye ticaret mahkemesi ile asliye ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğu belirtilmiştir.Ticari davaları, mutlak ticari davalar, nisbi ticari davalar, yalnızca bir ticari işletmeyle ilgili olmasına rağmen ticari nitelikte kabul edilen davalar olmak üzere üç grubta toplamak mümkündür.
Mutlak ticari davalar, tarafların tacir olup olmadığına ve işin bir ticari işletmeyi ilgilendirip ilgilendirmediğine bakılmaksızın ticari sayılan davalardır. Mutlak ticari davalar, 6102 sayılı TTK'nın 4/1. maddesinde bentler halinde sayılmıştır. Bunların yanında Kooperatifler Kanunu (m.99), İcra İflas Kanunu (m.154), Finansal Kiralama Kanunu (m.31), Ticari İşletme Rehni Kanunu (m.22) gibi bazı özel kanunlarda belirlenmiş ticari davalar da bulunmaktadır. Bu guruptaki davaların ticari dava sayılabilmesi için taraflarının tacir olması veya ticari işletmeleriyle ilgili olması gibi şartlar aranmaz. TTK'nın 4/1. bendinde sınırlı olarak sayılan davalar arasında yer alması veya özel kanunlarda ticari dava olarak nitelendirilmesi yeterlidir. Bu davalar kanun gereği ticari dava sayılan davalardır.
Nispi ticari davalar, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması halinde ticari nitelikte sayılan davalardır. 6102 sayıl TTK'nın 4/1. maddesine göre, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan ve iki tarafı da tacir olan hukuk davaları ticari dava sayılır. Bu hükme göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için, hem iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi, hem de iki tarafın tacir olması gereklidir. Bu şartlar birlikte bulunmadıkça, uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari iş sayılması davanın ticari dava olması için yeterli değildir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira; Türk Ticaret Kanunu, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.
Üçüncü grup ticari davalar, yalnızca bir tarafın ticari işletmesini ilgilendiren havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davalardır. Yukarıda açıklandığı üzere bir davanın ticari dava sayılması için kural olarak ya mutlak ticari davalar arasında yer alması ya da her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili bulunması gerekirken havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davaların ticari nitelikte sayılması için yalnızca bir yanın ticari işletmesiyle ilgili olması TTK'da yeterli görülmüştür.
HMK'nın 2. maddesine göre;
"(1) Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir.
(2) Bu Kanunda ve diğer kanunlarda aksine düzenleme bulunmadıkça, asliye hukuk mahkemesi diğer dava ve işler bakımından da görevlidir."
TÜM DOSYA MUHTEVİYÂTI KÜLLÎYEN TETKÎK EDİLDİĞİNDE;
6102 sayılı TTK'nın 4. maddesinde ticari davalar sayılmıştır. Dava, haksız fiile dayalı tazminat talebine ilişkin olup, uyuşmazlık konusunun TTK'nın 4. maddesi kapsamında sayılan mutlak ticari davalardan olmadığı gibi, yapılan araştırma neticesinde davacı ... ile davalı gerçek kişi ...'un tacir olmadığı, tarafların hepsinin tacir olmaması nedeniyle uyuşmazlığın nispi ticari dava türüne girdiği de söylenemeyecektir. Dolayısıyla HMK'nın 2. maddesi uyarınca uyuşmazlığın çözümünde Asliye Hukuk Mahkemesi'nin görevli olduğu kanaati ile kamu düzeninden sayılan mahkemenin görevli olmasının HMK'nın 114/1-c maddesinde dava şartı olarak düzenlenmesi, taraflarca ileri sürülmese bile yargılamanın her aşamasında mahkemece re'sen gözetilmesi gerektiği dikkate alınarak göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeni ile aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1- Göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle, HMK 114/1-c ve 115/2 md gereğince DAVANIN USULDEN REDDİNE Bakırköy Asliye Hukuk Mahkemesi'nin görevli olduğuna,
2- Taraflardan birinin,6100 Sayılı HMK'nun 20. maddesi gereğince ,
-Bu karar verildiği anda kesin ise tebliğ tarihinden ,
-Görevsizlik kararı süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten,
-Kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren
2 hafta içerisinde mahkememize başvurarak dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesini talep etmeleri gerektiği, aksi taktirde mahkememizce dosyanın re'sen ele alınarak davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin ihtarına,
3-HMK'nun 20 md gereğince, kararın kesinleşmesini müteakip yasal iki haftalık sürede talepte bulunulduğunda dosyanın görevli Bakırköy Asliye Hukuk Mahkemesi'ne gönderilmesine,
4-Mahkememizce verilen görevsizlik kararının kesinleşmesinden sonra dava yetkili ve görevli mahkemede devam edilmemesi ve talep halinde yargılama giderlerinin değerlendirilerek HMK' nun 331/2. maddesi gereğince bir karar verileceğinin ihtarına,
5- Yargılama gideri, vekalet ücreti ve harçların nihai karar ile birlikte değerlendirilmesine dair,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere hazır olan taraf vekillerinin yüzüne karşı karar verildi. 02/09/2025

Katip ...
¸E-imza

Hakim ...
¸E-imza