mahkeme 2025/159 E. 2025/164 K.

T.C. BAKIRKÖY 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/159
KARAR NO : 2025/164

DAVA : Haksız Rekabetin Önlenmesi- Manevi Tazminat
DAVA TARİHİ : 29/07/2024
KARAR TARİHİ : 21/02/2025
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 20/03/2025

Mahkememizde görülmekte olan Haksız Rekabetin Önlenmesi- Manevi Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
TALEP:Davacı taraf sunduğu dava dilekçesinde özetle;müvekkili şirketin Oto egzoz sektöründe 50 yılı aşkın faaliyetini sürdürdüğünü, yurt içi ve yurt dışında ...... Oto Egzoz markası ile sektöründe en çok tanınan ve bilinen bir şirket olduğunu, davalı ...... 'in, şirket ortağı .....’ın kızı olan ...... eşi olduğunu, şirkette uzun yıllar çalıştığını, 18/09/2023 tarihinde ise şirketteki hisselerini .......’a devrederek tüm haklarını aldığını ve şirketten ayrıldığını, davalının, şirket ortağı iken diğer hissedar ...... ile aralarında olan boşanma davası sebebiyle hissesini ......’a devrettikten sonra işçilik alacakları ve hisse devir bedelini aldığını, şirkette olan tüm görevlerini bıraktığını, davalı tarafın kendi sosyal yaşamını da paylaştığı, ağar oto egzoz ..... sayfasından; "Üzülerek bildiriyoruz ki, patronumuzun kendi bindiği dalı durmadan kesen sayın oğlu artık keyfi istemediği için sizin işinizde çok yararlı olan ve firmanın tanıtımını da sağlayan yeni ürünlerini ve komple egzoz sistemlerinin yayınlanmasını durdurduk. Sebebini benim kadar sizin de merak ettiğinizi biliyorum. Lütfen ne olduğunu sormayın, biz de bilmiyoruz" şeklinde paylaşımda bulunduğunu, müvekkili şirket tarafından bu konuda açıklama gereği duyduğunu, şirketin ürünlerinin aynı şekilde satılmaya devam edildiğini, ......com adresinin geçerli olduğunu belirttiğini, davalının bu açıklama üzerine de .....sayfasından açıklama yaptığını, davalı tarafın müvekkili şirket adına tescilli olan ..... Oto Egzoz markasını, şirket adına tescil ettirmesi gerekirken kendi adına kullandığı iki adet facebook hesabında şirket ürünlerini ağar egzoz markası ile kullandığını, kendini tasarımcı olarak gösterdiğini, gerek şirket hissesi bedelini gerekse işçilik alacaklarını almış olmasına ve müvekkili şirketin yüzlerce işçisi ile geliştirdiği ürünleri bu sayfada sanki kendi tasarımı şeklinde gösterdiğini, ayrıca şirketi ve yetkililerini kötülediğini, açıklanan nedenlerle, müvekkili şirkete ait ...... Oto Egzos markası müvekkiline ait iken davalı şirket ortağı ve çalıştığı dönemde ile yaptığı iş ile ilgili olarak aldığı www......com ve ..... sosyal medya adresinin iptaline, www......com hesabının müvekkiline devrine, devir kararı verilmediğinde bu hesabın iptaline, şirket ve şirket yeklileri hakkında yaptığı kötülemeler nedeni ile ve gerçek dışı imaj yaratması nedeni ile 50.000 TL manevi tazminatın ticari faizi davalıdan tahsiline, masraf ve ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir
CEVAP:Davalı taraf sunduğu cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin, davacı şirketin bünyesinde 29 yıl boyunca çalıştığı işinden 2011 yılı itibari ile emekli olduğunu ancak 2023 yılı Ağustos ayına kadar çalışmaya devam ettiğini, karşı tarafın dava dilekçesinde beyan ettiğinin aksine, ......'ın 24 yıl önce iş yerini oğlu ...... ve müvekkili ......'e teslim ettiğini, ikilinin ortak olacağını ve aynı ücreti alacağını beyan ettiğini, işbu hususa şirketin eski genel müdürü ...... de şahit olduğunu, müvekkili firmanın ortağı olmasına rağmen her zaman diğer ortaktan az ücret aldığını, taraflar arasında yalnızca iki defa hesaplaşma yapıldığını, karşı tarafın, müvekkilinin tasarımcı olmadığı yönündeki iddialarının gerçeği yansıtmadığını, zira firma logosunun, internet sitesi ve katalog gibi pek çok ürünün müvekkilinin eseri olduğunu, yaptığı paylaşım ile davacı tarafı hiçbir şekilde kötülemeyen müvekkilinin, markanın itibarını zedeleyeci cümleler de kurmadığını, müvekkilinin söz konusu facebook hesabını özel hayatına dair paylaşımlar yapmak için de kullandığını, işbu kapsamda müvekkili tarafından yapılan paylaşım; tüketicilerin büyük bir ölçüde yarar sağladığı ürün görsellerinin artık üretilmemesinin şirketi gelecekte zora sokabileceğine dair öngörü içeren bir eleştiri olduğunu, müvekkilinin yapmış olduğu paylaşımların, temel hak ve özgürlüklerden olan ifade özgürlüğü kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini, zira işbu paylaşımın görüş paylaşmaktan öteye geçmediğini, çalıştığı firmayı zorasokacak hiçbir beyanda bulunmayan müvekkilinin, yaptığı paylaşımlarla işten ayrıldığını bildirmediğini, somut olayda müvekkilinin beyanlarının ne marka itibarını ne de kişilik haklarını zedeleyecek mahiyette olduğunu, müvekkilinin söz konusu hüküm kapsamında marka hakkına tecavüz edecek hiçbir faaliyette bulunmadığını, açıklanan nedenlerle, hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava, tescilli markanın haksız kullanımından kaynaklı haksız kullanımın tespiti, haksız rekabetin meni ve manevi tazminat talebine ilişkindir.
Bakırköy ...... Fikri Sinai Haklar Hukuk Mahkemesince; 20/12/2024 tarihinde " Marka hakkına tecavüz iddiasıyla ilgili olarak açılan hukuk davalarında bazı durumlarda eylem marka hakkına tecavüz kabul edilmemekle birlikte TTK'nun 54.vd. maddelerine göre haksız rekabet olarak kabul edilebilmektedir. Bu gibi hallerde marka hakkı sahibinin genel hükümlere göre talepte bulunma hakkı bulunmaktadır." gerekçesi ile görevsizlik kararı verilmiştir.
Bakırköy ..... Fikri Sinai Haklar Hukuk Mahkemesinin ...... Esas ..... Karar sayılı dosyasının taraflaraca istinaf edilmemesi üzerine 05/02/2025 tarihinde kesinleşme işlemi yapılarak dosya Bakırköy Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosuna gönderilerek iş bu esas numarası üzerinden Mahkememize tevzi edilmiştir.
5846 sayılı FSEK'nın 1 ve 1/A. maddelerinde amaç ve kapsamı düzenlenmiş olup, buna göre, fikir ve sanat eserlerini meydana getiren eser sahiplerinin ürünleri üzerindeki manevi ve mali haklarını belirlemek, korumak, bu ürünlerden yararlanma şartlarını düzenlemek, öngörülen esas ve usullere aykırı yararlanma halinde yaptırımları tespit etmektir.
Dava tarihinde geçerli olan 6102 sayılı TTK’nın 54 ve devamı maddelerinde haksız rekabete ilişkin hükümler düzenlenmiştir.
TTK’nın 54/2. maddesine göre "Rakipler arasında veya tedarik edenlerle müşteriler arasındaki ilişkileri etkileyen aldatıcı veya dürüstlük kuralına diğer şekillerdeki aykırı davranışlar ile ticari uygulamalar haksız ve hukuka aykırıdır." Bu madde ile hakime, çevreye, zamana ve günün ekonomik koşullarına uyan, uyarlanabilen geniş ve değişik bir kıstas verilmiştir. Kanunun amacı, ekonomik alanda doğruluk ve dürüstlük esaslarının ihlâlini önlemek olup, 55. maddede de sınırlayıcı olmamak kaydıyla dürüstlük kuralına aykırı davranışlar ve ticari uygulamalar gösterilmiştir. Haksız rekabet hükümleri, sadece rakiplerin ekonomik çıkarlarını değil, rekabete dayalı ekonomik düzenin de korunmasını amaçlar.
"...Davacı vekilinin duruşmalardaki beyanları ve dava dilekçesinde davasını tescilli tasarımları bakımından da oluşturulan haksız rekabetin önlenmesi ve oluşan zararın giderilmesi için açtığı anlaşılmakla, 5846 FSEK hükümlerine göre uyuşmazlığın Fikri ve Sinai Haklar Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir..." T.C. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ..... Hukuk Dairesi, ...... Esas, ..... Karar.
"...Davacının iddiaları, davalının taraflar arasındaki franchise sözleşmesine aykırı davrandığı, davacının markalarını kötülediği bu şekilde davacının maddi ve manevi zarara uğradığıdır. Davacının ...... Evi markasının tescilli bir marka olduğu anlaşılmakla, davacının markasının kötülenmesi iddiasını içeren sözleşmeye aykırılık ve haksız rekabet davasına bakma görevi Fikri ve Sinai Haklar Hukuk Mahkemesine aittir. Zira davada davacının tescilli markası ve buna yönelik davalının yaptığı öne sürülen eylemlerin tartışılması gerekmektedir. (Yargıtay 11. HD'nin 24/04/2013 tarih 2012/8908 E 2013/8090 K sayılı kararda aynı yöndedir. )" T.C. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ..... Hukuk Dairesi, ..... Esas, ...... Karar.
Dosya tüm deliller ile birlikte değerlendirildiğinde; davacının dava dilekçesinde açıkça talebi, "..... Oto Egzos" markasınınn tescillli markası olduğunu, www.......com ve ..... sosyal medya adresi ile www......com adreslerinden davalının şirket aleyhine kötüleme yaptığını, bu nedenle www........com ve ..... sosyal medya hesaplarının iptalini, www......com adresinin kendisine devrini, olmadığı takdirde u internet sitesinin de iptali ile birlikte paylaşımlar nedeni ile manevi tazminat talebinde bulunmuştur. Bakırköy ...... Fikri Sinai Haklar Hukuk Mahkemesi 20/12/2024 tarihli gerekçeli kararına konu T.C. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ...... Hukuk Dairesi, ....... Esas, ....... Karar sayılı ilamının devamında "..........Somut olayda markasal kullanım söz konusu olmadığından, eylemin, 6769 sayılı SMK'nun 29.maddesinde düzenlenen tecavüz halleri içerisinde değerlendirme imkanının bulunmadığı, dava, niteliği itibarıyla haksız rekabetin tespiti, men’i, maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin olduğundan...." bahisle Ticaret Mahkemesinin görevli olduğundan bahsedilmiştir. Görüldüğü üzere emsal alınan kararda "marka hakkına" dayalı bir talep bulunmadığından iş bu davada emsal teşkil etmesi mümkün değildir. Yukarıda bahsi geçen T.C. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ..... Hukuk Dairesi, ..... Esas, ..... Karar, Yargıtay ..... HD'nin 24/04/2013 tarih ..... E ..... Karar ve T.C. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ...... Hukuk Dairesi, ..... Esas, ..... Karar dikkate alınarak davacının tüm talepleri ve 20/12/2024 tarihli duruşmadaki açık beyanından tescilli markanın kötülenmesi iddiası ile bu davanın açıldığı, davacının iddiaları ve talepleri bakımından davaya bakma görevi Fikri ve Sinai Haklar Hukuk Mahkemesine aittir. HMK.nun 114.maddesi gereğince mahkemenin görevli bulunması dava şartı olup, HMK.nun 115.maddesi gereğince de davanın her aşamasında re'sen gözetilebileceğinden mahkememizin görevsizliğine, Bakırköy 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin görevli bulunduğuna, karar kesinleştiğinde olumsuz görev uyuşmazlığının çözümlenmesi ve merci tayini yapılması için dosyanın İstanbul Bam 37. Hukuk Dairesine gönderilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının açtığı davada, mahkememizin görevli olmadığı anlaşılmakla; açılan davanın, 6100 sayılı HMK' nın 115/2.maddasi uyarınca aynı kanunun 114/1-(c) maddesinde belirtilen dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden REDDİNE, mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,
2-GÖREVLİ MAHKEMENİN BAKIRKÖY 2. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ OLDUĞUNA,
3-Mahkememiz kararının kanun yoluna götürülmeksizin kesinleşmesi halinde daha öncede Bakırköy 2. Fikri Ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince görevsizlik kararı verildiğinden olumsuz görev uyuşmazlığının, halli merci tayini için dosyanın İSTANBUL BAM 37. HUKUK DAİRESİNE GÖNDERİLMESİNE,
4-Mahkememizce verilen görevsizlik kararının kesinleşmesinden sonra dava yetkili ve görevli mahkemede devam edilmemesi ve talep halinde yargılama giderlerinin değerlendirilerek HMK' nun 331/2. maddesi gereğince bir karar verileceğinin İHTARATINA,
5-Harç ve masrafların görevli mahkemede nazara ALINMASINA,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere tarafların yokluğunda oy birliği ile karar verildi.21/02/2025

Katip ....
¸e-imzalıdır

Hakim ....
¸e-imzalıdır