Karar Detayı

T.C. BAKIRKÖY 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/874 Esas
KARAR NO : 2024/305 Karar

DAVA : Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 17/10/2024
KARAR TARİHİ : 03/12/2024
G. K. YAZILDIĞI TARİH : 03/12/2024

Davacı tarafından mahkememizde açılan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde; Müvekkili ...... Makina ve Asansör Endüstri ve Tic.A.Ş.ile davalı ...... Dış Ticaret Ltd.Şti.arasında ,16.01.2023 tarihli,depo/fabrika asansör sözleşmesi düzenlendiğini, işbu sözleşmenin, ....... Dış Ticaret Ltd.Şti.nin sahibi bulunduğu İstanbul İli-Arnavutköy İlçesi-..... Mah..... Bölgesi- .... ada- ..... parsel nolu arsa üzerine yapılan binada 2 adet 3,5 tonluk kendinden makine daireli yük-insan asansörü,1 adet 3,5 tonluk hidrolik yük-insan asansörü ile 1 tonluk kendinden makine daireli insan asansörü olmak üzere toplam 4 adet asansörün anahtar teslimi yapım işi ve ruhsat-muayene işlerinin yapılıp kullanıma hazır bir şekilde teslimi konusunu içerdiğini, taraflar arasında imzalanan sözleşmede, iş bedeli olarak toplam 190.000 Euro +KDV olarak kararlaştırıldığını, sözleşme ile birlikte %60 nakit,tüm malzemeler temin edildiğinde %25 nakit,asansör montajı bitip çalışır vaziyete gelince %10 nakit ve kalan %5 bakiye ise iskan için gerekli tüm muayene onayları bitirilip yeşil etiket alınınca ödenmek üzere anlaşmaya varıldığını ve sözleşmenin 6.maddesinde ödemeler bölümünde bu husus belirtildiğini, sözleşmenin 6.maddesinde ödemeler başlıklı bölümde “YÜKLENİCİ peşin olarak aldığı bu çeklerin karşılığı olarak İŞVEREN e aynı tutarda teminat çeki verecektir” hükmünün yer aldığını, sözleşmenin tanzimi ile birlikte, sözleşme gereği müvekkiline iş tutarının %60 oranında avans ödemesi yapılmıştır.Yine sözleşmenin 6.maddesinde yazılı olan hüküm gereğince müvekkilinin kendisine yapılan avans ödemesi karşılığında,davalı şirkete aynı miktarda yani 114.000 Euro bedelli teminat senedi imzalayıp verdiğini, sözleşmede iş süresi, sözleşmeyi takiben 11 ay olarak kararlaştırılmışsa da sözleşmenin imzalandığı tarihte, asansör kurulacak inşaat işleri henüz başlamadığını, inşaatın geç başlamış olması ve müvekkilinden kaynaklanmayan nedenlerle 2 adet asansörün kuyu yer teslimi 11.12.2023 tarihinde,diğer iki asansörün kuyu yer teslimi ise 05.01.2024 tarihinde yapıldığını, söz konusu sözleşmenin 7.maddesinde aynen “asansör işleri kaba inşaatın peşinden gideceği için kaba inşaat taşeronundan kaynaklanan iş uzamaları süreye ilave edilir “ hükmünün yer aldığını, müvekkilinin asansör kurulumunu bitirdiğini, yeşil etiketleri aldığını, ancak sözleşme gereğince kendisine yapılması gereken ödemelerden,3.ödeme olan %10 luk dilim ve dördüncü ödeme olan %5 lik dilim müvekkiline ödenmediğini, müvekkilinin sözleşme konusu işi tüm fenni gereklerine uygun olarak,elinden gelen bütün gayreti göstererek tamamladığını, hal böyle olmasına rağmen davalı şirketin, sözleşme gereği ödemesi gereken bedeli ödemediği gibi işin bitmiş olmasına rağmen, teminat senedi olarak verilen 114.000 Euro değerindeki senedi de iade etmediğini, sözleşme gereğince ödenmesi gereken bedel ile ilgili dava açma ve icra takibi yapma haklarının saklı kaldığını, müvekkilinin, davalı şirketin ödeme yapmasını beklerken, davalı tarafından gönderilen 29.07.2024 tarihli, ..... yevmiye numaralı, Bakırköy ..... Noterliği’nin ihtarnamesi ile karşı karşıya kaldığını, ihtarnamede elimizde yer alan sözleşme nüshasında yazmayan, 431.660,00 Euro gecikme cezası istendiğini, ayrıca sözleşme konusu işin en kısa sürede tamamlanması istendiğini, müvekkilinin ilgili ihtarnameye cevaben 22.08.2024 tarihli, ..... yevmiye numaralı, Bakırköy ....... Noterliği’nin cevabi ihtarnamesini gönderdiğini, müvekkilinin işbu cevabi ihtarnamede, işin tamamlandığını, gecikme cezasını kabul etmediğini, 22 ağustos 2024 tarihi itibariyle gecikmiş alacağı olan 1.955.334,73 TL.nin ödenmesini ve işin başında alınmış olan ilk ödeme karşılığı düzenlenmiş olan teminat senedinin tarafına iade edilmesini talep ettiğini, davalı ....... Dış Ticaret Ltd.Şti.tarafından bugüne kadar ödeme yapılmadığı gibi teminat senedi de iade edilmediğini, müvekkili tarafından imzalanmış ve teminat senedi olarak verilmiş bulunan senedin iadesi gerektiğini, müvekkilinin sözleşme gereğince işini bitirdiğini ve asansörlerin yeşil etiketini aldığını, müvekkilinin, teminat senedinde yer alan 114.000 Euro karşılığı davalıya borçlu olmadığını, neticede; 114.000 Euro bedelli teminat senedinde yazılı olan 114.000 Euro karşılığı davalıya borçlu olmadıklarının tespiti ile teminat senedinin taraflarına iadesine, işbu dava neticeleninceye kadar dava konusu edilen senedin icra takibine konu edilmemesi için ihtiyati tedbir kararı verilmesine, tüm yargılama masrafları ile avukatlık ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde; Davacının iddialarının gerçeği yansıtmadığını, davanın reddine karar verilmesini, müvekkiline ait adresin İstanbul Mahkemelerinin yetki alanında kaldığından yetki itirazında bulunduklarını, müvekkilinin adresinin Arnavutköy ilçesi sınırları içinde olduğundan yetki itirazlarının kabulüyle dosyanın yetkili İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verilmesini, davanın reddine karar verilmesini, davacı aleyhine % 20’den az olmamak üzere tazminata hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıdan alınmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı vekili cevaba cevap dilekçesinde; Davalının tarafın yetki itirazının reddinin gerektiğini, taraflar arasında, 16.01.2023 tarihinde imzalanan ve sayın mahkemeye delil olarak sunmuş oldukları, depo/fabrika asansör sözleşmesinde davalı (işveren)adresi olarak yazılan adresin "..... Mah..... Cad.No:10/A Bağcılar/İSTANBUL" olduğunu, sözleşmenin her sayfasında basılı bulunan kaşedeki adresin de Bağcılar olduğunu, davanın yetkili mahkemede açıldığını beyan etmiştir.
Mahkememizce öncelikle davalı yanın yetki ilk itirazının incelenmesi gerekmiştir.
Davalının usulüne uygun ve süresinde mahkememiz yetkisine itirazda bulunduğu görülmüştür.
Dava, menfi tespit isteminden ibarettir.
6100 sayılı HMK'nun yetki sözleşmesinin düzenlendiği 17'nci maddesinde; “Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır.” denilmektedir. Bu maddeyle münhasır yetki sözleşmesi yapabilme imkânı getirilmiştir. Münhasır yetki sözleşmesinden; tarafların yetki sözleşmesi ile belirlenen mahkemenin dışında başka bir mahkemede dava açmama konusunda anlaşmış olmaları hâli anlaşılmalıdır. Başka bir deyişle, yetki sözleşmesinde taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça sözleşme ile belirlenen mahkeme veya mahkemelerin münhasır yetkili olduğu kabul edilmiştir. Taraflar şayet kanunla yetkili kılınan genel ve özel mahkemelerin yetkisinin de devam etmesini istiyorlarsa bu hususu ayrıca sözleşmede kararlaştırmaları gerekir. Burada vurgulanması gereken önemli hususlardan biri de HMK.nun 17. maddesinde öngörülen yetki sözleşmesinde belirlenen mahkeme ya da mahkemelerin münhasır hâle gelmesi kuralı ile kesin yetki kuralının birbirine karıştırılmaması gereğidir. Zira, yetkinin kesin olduğu hallerde yetki sözleşmesi yapılamaz.
HMK'nın yukarıda belirtilen maddeleri nazara alındığında; açılan davada dava şartları mevcut olup, davalının usulüne uygun yetki itirazı bulunmaktadır. Davacı ile davalı arasında 16/01/2023 tarihli asansör sözleşmesi imzalandığı, işbu sözleşmenin 18. maddesine göre taraflar arasındaki ihtilaflarda İstanbul (Çağlayan) Mahkemelerinin yetkili olacağı kararlaştırılmıştır. Yetki anlaşması olması, uyuşmazlığın para alacağına yönelik menfi tespit istemli olması, kesin yetkinin bulunmaması sebepleriyle yetkili mahkemenin yetki anlaşması gereğince İstanbul (Çağlayan) Adliyesi olduğu anlaşılarak, davalı vekilinin yerinde görülen yetki itirazının kabulü ile mahkememizin yetkisizliğine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiş ve hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın usulden reddi ile mahkememizin YETKİSİZLİĞİNE,
2-6100 Sayılı HMK'nun 20. maddesi gereğince taraflardan birinin yetkisizlik kararı süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten, kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize başvurarak dava dosyasının yetkili mahkemeye gönderilmesini talep etmelerinin gerektiğinin, aksi taktirde mahkememizce davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin İHTARATINA,
3-HMK'nun 20. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesini müteakip yasal iki haftalık sürede talepte bulunulduğunda dosyanın yetkili ve görevli İSTANBUL NÖBETÇİ ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NE tevzi edilmek üzere İSTANBUL HUKUK MAHKEMELERİ TEVZİ MÜDÜRLÜĞÜ’ne GÖNDERİLMESİNE,
4-Mahkememizce verilen yetkisizlik kararının kesinleşmesinden sonra dava yetkili ve görevli mahkemede devam edilmemesi ve talep halinde yargılama giderlerinin değerlendirilerek HMK' nun 331/2. maddesi gereğince bir karar verileceğinin İHTARATINA,
5-Harç ve masrafların yetkili mahkemede nazara ALINMASINA,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere tarafların yokluğunda oy birliği ile karar verildi. 03/12/2024

Başkan .....
¸e-imzalı
Üye .....
¸e-imzalı
Üye ....
¸e-imzalı
Katip .....
¸e-imzalı