mahkeme 2023/581 E. 2023/545 K.

T.C. BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/581 Esas
KARAR NO : 2023/545

DAVA : Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 22/05/2023
KARAR TARİHİ : 14/06/2023
KARARIN YAZILMA TARİHİ : 14/06/2023

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle;davalı tarafın ortaklık konusu aracın 1/2 hissine haksız bir şekilde sahip olduğunu, davalı tarafa ait hisseye ilişkin şimdilik 500.000 TL'nin müvekkiline ödenmesini ya da davalı tarafın kendi adına tescil edilen 1/2 payın müvvekiline tescil edilmesini mahkemenin aksi kanaatte olması halinde ortaklığın tasfiye edilmesi suretiyle giderilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, adi ortaklığa alınan aracın davalının hissesine isabet eden ancak davcı tarafça ödenen bedelin tahsili yada aracın tamamının davacı adına tescili mümkün olmaması halinde adi ortaklığın tasfiyesi istemine ilişkindin.
Mahkemenin görevine dair kurallar kamu düzenine ilişkin olup 6100 HMK'nın m. 1 hükmü uyarınca mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir; m. 114(1)-c hükmüne göre de mahkemenin görevli olması bir dava şartıdır. Aynı Kanun'un m. 115 hükmüne göre ise, dava şartlarının mevcut olup olmadığı, taraflarca ileri sürülüp sürülmediğine bakılmaksızın yargılamanın her aşamasında mahkemece kendiliğinden gözetilir. Bu nedenle, dava açılırken dayanılan hukuki ve maddi olguların göreve etkili olduğu durumda öncelikle hukuki nitelemenin yapılması ve sonucuna göre mahkemenin görevsiz olduğu kanısına varılırsa dava dilekçesinin usulden reddine karar verilmesi gerekir.
Büyükçekmece ... Asliye Hukuk Mahkemesi 23/05/2023 tarih, ... Esas ve ... Karar sayılı ilamı ile dosyanın Bakırköy Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine tevzi edilmek üzere Bakırköy Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosuna Gönderilmesine karar verildiği anlaşılmıştır.
Adi ortaklık; iki ya da daha fazla kişinin emeklerini ve mallarını ortak bir amaca eriş- mek üzere birleştirmeyi üstlendikleri sözleşmedir(TBK md 620/1). Diğer bir anlatımla, adi ortaklık; birbirini tanıyan, birbirlerinin kabiliyet ve şahsiyetlerine güvenen, eşit ve aynı durumda olan gerçek veya tüzel kişilerin, müşterek amacın gerçekleştirilmesini sağlayacak vasıtaları (katılım paylarını) ortaklığa getirme konusunda karşılıklı ve uygun irade beyanlarının birbirine ulaşmasıyla teşkil eden bir kişi topluluğudur.
Buna göre adi ortaklığın unsurları; kişi, müşterek amaç, müşterek amaç uğruna birlikte çaba (affectio societatis), katılım payı (sermaye) ve sözleşme bağı şeklinde belirtilebilir.
Adi ortaklık sözleşmelerinin kuruluşu bakımından, ortakların esaslı noktalarda uyuş- ması gerekir (TBK md 2/1). Eş söyleyişle, ortakların şahsı, müşterek amaç, müşterek amaç uğruna birlikte çaba, katılım payının türü ve kapsamı, ortaklık açısından esaslı unsurlar olup, bunlarda uyuşulması ortaklık sözleşmesinin kurulması için yeterlidir. Ortaklar, ikinci derecedeki noktalarda uyuşmamış olsalar bile, ortaklık kurulmuş sayılır.
Davacının adi ortaklığa alınan aracın davalının 1/2 hissesine isabet eden, davalı tarafça ödenmemesi sebebiyle davacı tarafça ödenen hisse bedelinin tahsili yada aracın tamamının davacı adına tescili mümkün olmaması halinde adi ortaklığın tasfiyesi talebi, TBK da düzenlenen adi ortaklık hükümlerine tabi olup sözleşmenin tarafları tacir olmadığı gibi yapılan işlemin de ticari bir işlem olmadığı, dolayısıyla mahkememizin davaya bakmakla görevli olmadığı, davaya bakma hususunda görevli mahkemenin genel görevli mahkeme olan asliye hukuk mahkemeleri olduğu anlaşıldığından usul ekononisi ilkesi gereğince tensiben davanın görev dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.(Emsal İstanbul BAM 3. HD 2023/274 Esas 2023/500Karar sayılı ilamı)
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-HMK'nın 114 ve 115 maddeleri gereğince görev dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden REDDİNE,
2-Mahkememizin görevsizliğine, görevli mahkemenin Büyükçekmece Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu anlaşılmakla kararın kesinleşmesini müteakip 2 haftalık kesin süre içinde talep halinde dosyanın görevli Büyükçekmece Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesi'ne gönderilmesine,
-Belirtilen iki haftalık süre içinde talepte bulunulmaması veya süresinden sonra talepte bulunulması halinde mahkememizce davanın açılmamış sayılmasına karar (ek karar) verilmesine
3-Harç, yargılama giderleri ve diğer hususların HMK.nun 331/2 maddesi gereğince Yetkili ve Görevli Mahkemece değerlendirilmesine,
4-Artan gider avansının dosyasına aktarılmasına.
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu kararın gerekçesinin taraflardan her birine tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize yahut başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamını ödemek suretiyle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere karar verildi. 14/06/2023

Katip ...
¸e-imzalıdır

Hakim ...
¸e-imzalıdır